file_name: математика пәнінен бастауыш сыныптар үшін деңгейлік тапсырмалар жинағы Акишова Ш.Б..doc

description:
Лисаков қаласы әкімдігі білім бөлімінің
«№3 орта мектебі» ММ
                    Математика пәнінен
         бастауыш сынып оқушыларына
                    арналған деңгейлік
                 тапсырмалар  жинағы
                        (1 4 сыныптар)
                                                         Жинақтағандар: Онайбаева Б.Б.
                                                                                Акишова Ш.Б.

2013 жыл

description:
Кіріспе.
Болашақ  ұрпақ тәрбиесі, адам өмірінің жалғасын тәрбиелеу, парасатты,
білімді, саналы, өз халқын, туған елін жан – тәнімен қастерлеп, құрметтей
білетін   қоғам   азаматын   баулып   өсіру   үшін     бастауыш   сынып   оқушыларын
ауызша санауға, есептеуге және геометриялық пішіндерді тануға үйрету.
Баланың   санау   туралы   білімін   тереңдету   және   санай   білу   қабілетін
жетілдіру осы кезеңдегі ең жауапты міндет болып табылады. Осыған орай,
балаларды санауға үйретуде ең алдымен бала жүрегіне жақын  «Қуырмашты»,
«Саусақ   санау»,   «Бес   саусақ»   ойындарын   және   түрлі   санамақтарды
пайдалануға болады. Мұндағы алға қояр басты мақсат – сәби көңілін көтеру,
жағымды   көңіл   күй   қалыптастыру,   саусақтардың   халықтық   тұрғыдағы
атауларын үйрете отырып, оларды санауға үйрету.
Деңгейлік тапрысмалар   оқушылардың нақты, әлеуметтік, қажетті іс
– әрекеттерінің жан – жақты тәсілдерінің жиынтығын меңгеруінен көрінетін
тікелей білім нәтижесі.
Оқушы   құзыреттілігін   қалыптастыру   тапсырмаларына   қойылатын
талаптар:
 проблемаларды анықтау:
 проблемаларды шешу қызметінің формалары мен әдістерін көрсету:
 ақпарат деректеріне сүйену:
 нақты қызметтің жемісін көрсету:
Бұл   тапсырмаларды   орындау   барысында   оқушылардың
  мынадай
дағдылары қалыптасады:
 оқушы ізденеді:
 тапсырманы дұрыс орындау үшін өздерінің білімдерін пайдаланады:
 тапсырманы мұғалімнің көмегінсіз орындайды:
 оқушының шығармашылығы дамиды:
Жаңа   заман   талабына   сай   білім   беру   бүгінгі   таңда   өзекті   мәселе
болғандықтан, шығармашылық қабілеті мол, жан – жақты дамыған, бәсекеге
қабілетті
  тұлғаны   тәрбиелеуде   мұғалімдерге   жаңа   педагогикалық
технологияны игеру және оны шебер пайдалана білу аса қажет. Мұғалімнің
оқушыларды үнемі өзін – өзі дамытып оқыта білуі, оның оқу – тәрбие үрдісін
тиімді ұйымдастыра білуіне көмектеседі.
Бастауыш   сынып   оқушылары   үшін   сабақта   түрлі   ойын   элементтерін
пайдаланудың маңызы өте зор, ол баланың сабаққа деген қызығушылықтарын
туғызып, белсенділігін арттырады. Осыған орай  оқушының жас ерекшелігіне
байланысты
  есептер,   логикалық
  математикалық   жұмбақтар,өлең

description:
тапсырмалар,   жаңылтпаштар,   санамақтар,   деңгейлік   тапсырмалар   беріліп
отыр.
Математикалық   жұмбақтар,   өлең   есептер   салыстыру,   теңеу   және
сипаттау   арқылы   ұғымның   қасиеттерін   ажыратуға,   оқушының   қиялының
дамуына ықпал етеді.
Логикалық   тапсырмалар   –   кеңірек   ойлауға,   аңғарымпаз   болуға,
ұстамдылыққа, еңбектене білуге тәрбиелейді.
Математикалық  жаңылтпаштар тіл ұстарту үшін қолданылады. Тіл – ой
көркі.   Әр   нәрсеге   байыппен   қарап,   батыл   сөйлеуге,   сөйлеу   мәдениетіне
жаттықтырады.
Санамақтар   арқылы   оқушының   есте   сақтау   қабілеттерін   дамыту,
халқымыздың   тілін   меңгеруге,   халық   қазынасына   құрметпен   қарауға
тәрбиелеу.
Бастауыш сынып оқушыларының шығармашылық дарындылығын дамыту,
бүгінгі   таңдағы   көкейкесті   мәселелердің   бірі.   Сол   себепті   әр   сыныптарға
арналған деңгейлік тапсырмалар беріліп отыр.
Бірінші   деңгейдің  тапсырмалары   білімнің   минималдық   шегі,   ол
оқушының жас ерекшелігіне сай болады. Бұл деңгеймен сынып оқушылары
толықтай жұмыс  жүргізе алады.
Екінші деңгейдің  кезеңіне көтерілгенде тапсырмалар күрделене түседі.
Оқушы   өз   бетімен   жұмыс   жасауға   көшеді.   Оқушы   бойына   ойлау,   таным,
дағдылары қалыптаса бастайды.
Үшінші деңгей  оқушылардың шығармашылыққа деген мотивтерін айқын
көрінуімен, қисынды ойлау дәрежесінің жоғары болуымен, өз жеке басының
белсенділігімен, білімді жаңа жағдайға пайдалануымен сипатталады.
Бұл  құзыреттілік тапсырмалар  бастауыш  сыныптың математика пәніне
арналған,   мұғалімге   көмекші   құрал.   Әрі   бірінші   сыныптан   бастап
оқушылардың мемлекет аралық бақылауға дайындығын арттыру.

description:
1 сынып оқушыларына арналған логикалық тапсырмалар.
1. Үстелде 2 ыдыс тұр. Оның біреуінде 8 алма бар. Ал екіншісі бос. Бір
ыдысты алып кеткенде үстелде қанша алма қалды?
2. Бір   үйдің   6   баласы   бар.   Олардың   әрқайсысының   бір   –   бірден
қарындасы бар. Осы үйдің барлығы неше баласы бар?
3. Дастарқан басында 2 әке және 2 бала отыр. Олар 3 алманы тең бөліп
жеді. Олардың әрқайсысы неше алма жеді?
4. Ақ, жасыл және қызыл сызғыштар бар. Ақ сызғыш жасылдан ұзын, ал
жасыл сызғыш қызылдан ұзын. Ең ұзын және ең қысқа сызғыштардың түстерін
айт.
5. Мұқтар үйдің 6 – шы, ал Дастан 9 – қабатында тұрады. Тоқтар мен
Ләйлә Мұқтардан жоғары, Дастаннан төмен тұрады. Тоқтар Ләйләдан жоғары
тұрады. Тоқтар мен Ләйлә нешінші қабатта тұрады?
6. Әлібектің түстері қызыл, көк және жасыл доптары бар. Қызыл доп көк
доптан үлкен, ал көк доп жасыл доптан үлкен. Ең үлкен доптың түсі қандай?
Ең кіші доптың түсі қандай?
7. Үстел   үстінде   түстері   қызыл   және   жасыл   барлығы   3   текше   тұр.
Олардың ішінде түстері бірдей 2 текше бар ма? Қызыл түсті 3 текше болуы
мүмкін бе?
8. Балықшы   шабақ,   шортан   және   сазан   аулады.   Шортанды   шабақтан
бұрын, ал шабақты сазаннан бұрын ұстады. Ең алдымен қандай балық ұстады?
Ең соңында ше? Шортанды бұрын ұстады ма, әлде сазанды бұрын ұстады ма?
9. Үш   бұрышта   үш   мысық   отыр.   Әр   мысыққа   қарама   –   қарсы   екі
мысықтан отыр. Мысықтар нешеу?
10. Автобусқа қызыл, жасыл, көк көйлек киген 3 қыз отырды. Айжанның
көйлегі көк  түсті емес, ал Маржанның көйлегі  қызыл  түсті емес, Әсемнің
көйлегі қызыл да, көк те емес. Әр қыздың көйлегінің түсі қандай?
11. Асқар   мен   Талғаттың   және   Дәулеттің   әкелері   дәрігер,   мұғалім,
ұшқыш. Асқардың әкесі ұшқыш емес, Талғаттың  әкесі мұғалім де, дәрігер де
емес. Дәулеттің әкесі дәрігер емес. Кімнің әкесі қандай қызмет істейді?
12. Себетте 4 алма бар. Оны 4 адамға бір – бірден және себетте 1 алма
қалатындай етіп бөлуге бола ма?

description:
13. Екі саяхатшы өзен жағасына келді. Жағадағы қайық бір кісілік екен.
Олар өзеннен өтіп, саяхаттарын жалғастырады. Саяхатшылар өзеннен қалай
өтті?
14. Шаруа   қайыққа   отырып,   өзеннен   бір   бау   шөпті,   қасқырды,   ешкіні
алып өтті. Қайыққа шаруамен бірге үшеуінің біреуі ғана сыяды. Шаруа жағада
қасқыр мен ешкіні бірге қалдырса, қасқыр ешкіні жеп қояды, ал ешкі мен
шөпті   бірге   қалдырса,  ешкі   шөпті   жеп   қояды.   Шаруа   оларды   бір  –   біріне
жегізбей өзеннен қалай алып өтеді?
15. Әр қатардағы сандар қандай ереже бойынша жазылғанын ойлап тап:
   1,3,2,4,3,5,4,6, ...                        2,5,3,6,4,7,5,8, ...
Жазуды жалғастыр.
16. Аулада   жүрген   бұзаулар   мен   тауықтардың   аяқтарының   саны   –  он.
Аулада неше тауық, неше бұзау болуы мүмкін?
17. Аулада   тұрған   әртүрлі   көліктердің   (жеңіл   машина,   мотоцикл,
велосипед) дөңгелектердің   саны – он болды. Аулада неше жеңіл машина,
мотоцикл, велосипед тұр?
18. Самат, Қанат, Маратты орындыққа әртүрлі ретпен қалай отырғызуға
болады?
19. Жанұядағы 7 ер баланың бір – бірден қарындасы бар. Жанұяда неше
қыз бала бар?
20. Айгүл   мен   Нұргүл   апалы   –   сіңілі.   Айгүл   менің   8   ағам   бар   дейді.
Нұргүл де менің 2 ағам бар дейді. Олардың жанұясында неше бала бар?
21. Азамат пен Еркештің фамилиялары Болатов, Әміров. Әрқайсысының
фамилиясы қалай?
22. Ағаш басында 2 балық отыр еді. Оларға тағы 2 балық ұшып келді.
Барлығы неше балық болды?
23. Алма ағашында 10 алма, ал үйеңкі ағашында одан 2 алма аз өсіп тұр.
Үйеңкі ағашында неше алма өсіп тұр?
24. Балалар   сурет   сабағына   түсті   қарындаштар   және   бояулар   әкелуі
керек еді.
1) Асқар бояу ғана әкелді:
2) Ернар түсті қарындаш та, бояу да әкелген жоқ;
3) Айнұр түсті қарындаш және бояу әкелген. Сабаққа кімді дайын деп
айтуға болады?
25. Үй тышқанының неше құлағы бар?
26. Жанаттың сөмкесінде 2 торкөз және 2 жолды дәптер бар. Егер:
1) Жанат сөмкесінен 1 дәптер алса, ол қандай дәптер болуы мүмкін?
2) Жанат  2 дәптер алса,  ол қандай дәптерлер  болуы мүмкін?
3) 3 дәптер алса,  ол қандай дәптерлер  болуы мүмкін?
       27.   Айгүл   кесіндінің бойына арақашықтығы 3 см – ден үш нүкте
қойды.   Бірінші   нүктеден   соңғы   нүктеге   дейінгі   арақашықтық   неше
сантиметр?

description:
28.   Үш   түрлі     шаршыны   негізгі   үш:   қызыл,   жасыл,   сары   түске   неше
әдіспен бояуға болады?
29. Жанұядағы  жасы үлкен кім? Бойының ең қысқасы кім? Апаң мен
көкеңнің қайсысы ұзын? Сенен кім ұзын?
30.   Тақта   алдында   3   бала   тұр.   Олар:   Самат,   Марат,   Қанат.   Марат
ортасында тұр. Маратты қозғамай қалай шетке тұрғызуға болады?
31. Шаршының  сол жағында ұшбұрыш, оң жағында дөңгелек орналасқан.
Шаршы қай жағында салынған?
32   .   Үш   доптың   ішіндегі   қызылы   қоңырынан   ауырлау,   ал   қоңыры
жасылынан   ауырлау.   Ең   ауыр   доптың   түсі   қандай?   Ең   жеңіл   доптың   түсі
қандай?
33.   Ертайдың   бірнеше   жаңғағы   бар,   ал   Ақтайда   одан   2   –   еуі   артық,.
Оларда барлығы 6 жаңғақ болса, әр балада неше жаңғақ бар?
34.   Еркебұлан   мен   Жасұланда   барлығы   8   ойыншық   бар.   Жасұлан
Еркебұланға 3 ойыншықты бергенде, олардың ойыншықтарының саны бірдей
болды. Әрқайсысында қанша ойыншықтар болған?
35. Ертай мен Дулат ыдыстағы жаңғақты 3 – тен тең бөліп алайын десе,
бір жаңғақ жетпейді. Ыдыста неше жаңғақ болған?
36.   Азамат   пен   Беделде   11   жаңғақтан,   ал   Сәтжан   мен   Асхатта   13
жаңғақтан, Дулат пен Қанатта 12 жаңғақтан бар. Әр балада неше жаңғақтан
болған?
37. Қалаға қарай 3 жеңіл машина бара жатыр, оған қарсы 2 жеңіл,   3 ауыр
машина келе жатыр. Қалаға барлығы неше машина бара жатыр?
38. Торғай бір жылда неше қадам аттайды?
39.   Үш   ағайынды   жолда   жүріп   барады.   Біреуі   алда,   екеуі   артта.
Артындағы екеуі алдыңғыға жете алмайды. Ол не?
40.  Электравозда  7  вагон   бар.  Бір   бала   басынан   санағанда  4   вагонға
отырды,   ал   екінші   бала   соңынан   санағанда   4   вагонға   отырды.   Олар   бір
вагонға отырды ма, әлде әртүрлі вагонға отырды ма?
41. 9 – ды қоса есептегенде, 4 – тен 9 – ға дейін неше сан бар?
42. Сандар қатарын жолдар бойынша және бағандар бойынша салыстыр.
2
4
6
8
1
1
2
3
4
5
0
5
1
4
8
0
3
6
9
6
5
4
3
2
7
6
5
4
3
8
7
6
5
4
0
9
8
7
6
5
1
9
8
7
6
1. Егіз қайың,
Математикалық жұмбақтар.

description:
Бой – бастары тең өскен.
Іске дайын,
Бұтақтары бес – бестен.
Бұл не? (Қос қол)
2. Үш шырпыдан бір есік,
Құрастырып көр шешіп.
Бұл не? (П әрпі)
3. Жоқ өзінде бас та,
Қас та,
Мойын да,
Ұзындығы жазулы тұр бойында.
Бұл не?  (Сызғыш)
4. Алпыс төрт тең бөлмеде
Отыз екі тұрғын бар:
Ақ, қара қып бөлгенде
Бірін – бірі қуғындар.
Ханы үшін де, жаны үшін де
Бермейді олар намысын.
Бұл не? (Шахмат)
5. Жиырма төрт батыр,
Бірін – бірі жеп жатыр.
Бұл не? (Дойбы)
6.  Екі аяқты бір ізді,
Үстіне адам мінгізді.
Бұл не? (Велосипед)
7. Тышқаннан басқа батпаған,
Бір шланг, төрт баған.
Бұл не? (Піл)
8. Мың найзалы жалғыз батыр
Жауларына алғызбай жатыр.
Бұл не? (Кірпі)

9. Жүз төрт түйме,
Он бір ине.
Бұл не? (Есеп шот)

description:
10.
Қатар жазып саусақты,
Түйістір екі бармақты.
Екі қолдың арасы,
Қандай әріп қарашы?
Бұл не? (М)
Айқасқан екі таяқ,
11.
Тұрады жоқты сұрап.
Бұл не? (Икс)

Мұз айдында жеті бала.
12.
Асыр сап жүр сырғанап.
Сырғанамай екі бала,
Жағалауда тұр қарап.
Енді осы бар баланың
Санын айтсаң жарадың!
(Барлығы 9 бала)
Көлден ұшты жеті қаз,
13.
Қайтып қонды екі қаз.
Қонбады оның нешеуі?
Кәне, кім тез шешеді?
(Қонбады 5 қаз)
14. Жаңа ғана шалғында,
Алты бұзау жүр еді.
Әлде шаршап қалды ма,
Жатып қапты біреуі.
Нешеуі енді жайылып,
Айт, жүргенін айырып.
(Жайылып жүр 5 бұзау)
Табақта бес алма,
15.
Қолымда үш алма,
Інімде екі алма,
Қосқанда барлығын.
Болады неше алма?
Бір алма атама,
Бір алма   әжеме,
Бір алма апама,
Бір алма әкеме,
Нешеуін алады?

description:
Нешеуі қалады?
(Барлығы 10, алады 4, қалады 6 алма.)
16. Шығармақ боп кеше есеп,
Жиналған – ды бес есек.
Үшеуі ұйықтап отырды,
Ынталысы неше есек?
(Ынталысы 2 есек)
Аулада бес үйрек,
17.
Қорада үш үйрек.
Бір үйрек тығылды,
Бір үйрек жығылды,
Қалғаны неше үйрек?
(Қалғаны 6 үйрек)
Алшаға кеп ,күнара
18.
Қонушы еді бір ара.
Бүгін тоғыз туысын,
Ертіп келді бұл ара.
Сонда бүгін алшаға,
Келіп қонды қанша ара?
(Қонды 10 ара)
Біреуден қонса қарлығаш,
19.
Жетпейді бір қарағай.
Жұппен қонса қарлығаш,
Артылар бір қарағай.
Қарлығаш пен қарағай,
Қанша айтшы балақай?
(3 қарлығаш, 2 қарағай)
Қанша қоян аулада
20.
Сонша тауық аулада.
Аяқтары он екі,
Санап көрші кәнекей?
(2 қоян, 2 тауық)
Үшеуі аз деп балапан,
21.
Қосты тағы үш балапан.

description:
Табыңдаршы ойланып,
Қанша болды балапан?
(6 балапан)
Ал балалар, балалар
22.
Қағаз бенен қалам ал,
Екі ешкімнің мүйізі,
Кәне, кімдер табады?
Сонда қанша болады?
(4 мүйіз)
Мақан әкеп үш алма,
23.
Аман әкеп үш алма,
Нұр, Бек, Сәтке тең бөлді.
Әркім алды неше алма?
(Әрқайсысына 2 алма)
Екі аяқ пен екі қол,
24.
 Бір ауыз бен бір тілің...
Нешеу болды кәне, бол,
Санап шығар кім бұрын?
(Барлығы 6 болды)
Тал басында,
25.
Тізіліп,
Он жапырақ тұр еді.
Жел соқты да,
Үзіліп,
Ұшып кетті біреуі.
Ізінше оның
Жұлынып,
Түсті тағы біреуі.
Тұр әлі де ілініп,
Жапырақтың нешеуі?
(8 жапырақ ілініп тұр)
Ала шапан киініп,
26.
Қарбыз жатыр үйіліп.
Қарбыздарды шетінен
Санап шықтым екіден,
Бесеу болды жұп саны,

description:
Нешеу болды түп саны?
(Барлығы 10 қарбыз)
Мына алты ақ алма –
27.
Нұрбибі мен Жанарға.
Үш сарысы   Анарға,
Қызыл алма – Манарға .
Қанша сонда бар алма?
(10 алма)
Он асықтың үшеуін,
28.
Досың сұрап алады.
Айтшы сонда нешеуі?
Өз қолыңда қалады?
(Қалады 7 асық)
Су құйып ем астауға,
29.
Үш қаз ұшты аспанға,
Үш қасқалдақ, бірқазан,
Екі үйрек, бір сазан,
Бір көксерке, бір қарға
Қосылды кеп бұларға.
Айт, неше құс ұшып жүр,
Неге екенін түсіндір.
(Барлығы 10 құс, 3 қаз+3қасқалдақ+1қазан,+2үйрек+1қарға = 10 құс.
Қалғандары балықтар)
Портфелімде әуелі,
30.
Он үш жаңғақ бар еді.
Науат пенен Сағатқа,
Самат пенен Маратқа,
Апасына Қанаттың,
Екі – екіден тараттым.
Қанша жаңғақ қалғанын
Айта қойшы, ал, жаным?
(3 жаңғақ қалды)
Бірім, бірім, бірім деп,
31.
Үшеуі келеді  біртіндеп.
Екім, екім, екім деп,
Үш жұп келеді екеулеп.
Қанша болады өзіңде?

description:
Үлпілдеген балапан.
(9 балапан болды)
Бір – бірімен жарасқан,
32.
Төрт аю, екі арыстан,
Екі қоян, бір түлкі.
Бәрі нешеу кім білді?
(Барлығы 9 аң)
Қос теректің басында,
33.
Қос – қос қарға қонып отыр.
Қос жұп екен расында,
Саны қанша болып тұр?
(4 қарға)
34.
Ағай бізді жинады,
Сегіз қолғап сыйлады.
Қамқор болған ағамыз,
Біздер қанша баламыз?
(4 бала)
35. Жайылып жүр сегіз лақ,
Үшеуі оның егіз лақ.
Есептеуге сен шебер.
Бала болғың келсе егер,
Сегіз лақтың енесін
Тез есептеп бересің?
(Енесі  5 ешкі)
Себет іші толы алша,
36.
Ірі – ірі көп алша.
Бірін бердім атама,
Бірін бердім апама,
Бірін бердім анама,
Бірін бердім  ағама,
Бірін бердім Жанарға,
Бірін бердім  Маралға,
Бірін бердім Ерланға,
Бірін бердім Нұрланға.
Сенсең менің сөзіме
Алша көп қой десек те,
Жетпей қалды өзіме.

description:
Бәрі қанша алша алды?
Есептей қой ерінбей.
(8 алша алды )
37.
Асан, Айша екеуі –
Қос қуыршақ, екі құлыншақ,
Екі ойыншық, бір күшік.
Құстай ұшып,
Үйден шықтық.
Бәріміз біз нешеуміз?
(Бәрі 9)
Үстімдегі жейдеме
38.
Көз саламын кей – кейде.
Түймелерге қараймын,
Қайта – қайта санаймын:
Бес түйме бар өңірде,
Екі түйме жеңімде.
Төс қалтаны түймелер
Қос оған бір түймені.
Жапсырылған қиықша –
Екі пагон иықта
Апам бұған жаңадан
Екі түйме қадаған:
Қанша болды түймелер,
Жауабын тез кім берер?
(10 түйме)
39.
Буынғаным
Бір белдік,
Мұны, қане,
Бір делік,
Екі қолғап,
Бір шалбар.
Және үстімде бір тон бар.
Барлық бала кимей ме:
Екі шұлық,
Бір жейде.
Оған енді тосылмай,
Екі етікті қосыңдар.
Қанша болды киімім?
(Киімі 10 болды)

description:
40.
Әсел шұлық тоқып отыр,
Ләйла сабақ оқып отыр,
Сара сырмақ сырып отыр,
Нұрлан өрмек құрып отыр,
Бекен отын тасып жатыр,
Дария қазан асып жатыр.
Қуыршағын жуындырып,
Ләззат отыр киіндіріп.
Алданбайды Мұрат бірақ,
Апасынан кәмпит сұрап.
«Жоқ» десе де қоймай жатыр,
Бірер талға тоймай жатыр.
Қанша бала ойнап отыр?
Қанша бала тоймай жатыр?
(7 бала ойнап отыр, 1 бала тоймай отыр)
41.
Біз үлкен жан ұя,
Ең кішіміз Әлия.
Қалғанымыз мыналар:
Раушан, Болат, Дариға,
Айтжан, Ержан, Даналар,
Гүлжанымыз тағы бар,
Қане, есептеп алыңдар.
(Барлығы 8 бала)
42.
Терезеден қарадым,
Тары жеген шүпірлеп,
Тауықтарды санадым:
Бір, екі, үш, төрт, бес...
Кептер ұшып барады,
Оларға да қарадым.
Келсе дағы санағым,
Үлгіре алмай қаламын:
Алты, жеті, сегіз, тоғыз...
(Тауықтар 5, кептерлер 4)
Математикалық өлең есептер.
1. «Кім қаншада?»
Салтанат екіде,
Бақытжан жетіде,
Екеуін қосып шыққаның

description:
Сәулеттің жасын ұққаның.
Білгің келсе егер сен,
Сәулеттен үш жас шегерсең,
Қиын емес онша да
Сағаттың жасы соншада.
(2+7=9 – Сәулеттің жасы,   9 – 3 = 6 – Сағаттың жасы)
2. «Санамақ»
Бақшаға
Жақсы аға
Көп – көп
Ойыншық
Келді алып:
Бір балық,
Екі есек,
Үш үйрек,
Төрт түлкі,
Бес бүркіт,
Алты арғымақ,
Жеті жарқанат.
Сегіз саулық,
Тоғыз тауық,
Он торпақ.
Болма есепке сен шорқақ!
Ауызша,
Жазбаша
Қосып шық.
Бақшаға
Жақсы аға
Қаншама
Әкелді
Ойыншық?
(55 ойыншық)
3. «Бәрі қанша құс болды?»
Мынау да бір санамақ,
Өздерің көр саралап:
Төбеден төрт бөктергі,
Аңдыпты қос кептерді.
Шаңқылдаса көк қарға,
Үн қоспапты көп қарға.
Секем ап бір дауыстан,

description:
Безектеп бес сауысқан
Алты белден асыпты,
Тым – тырақай қашыпты.
Үш үкі үркіп ұшыпты,
Тасқа  құлап түсіпті.
Жарда жеті жапалақ
Отырғанда қаталап,
Топ – топ тоғыз тоқылдақ,
Қарғып кеткен топырлап.
Сөйтіп, қызық іс болды,
Бәрі қанша құс болды?
(31 құс)
4.  «Бәрін бірге ойлап қой»
Түйе, бота маң басқан,
Төрт аяғын тең бамқан.
Шұнақ құлақ бес ешкі,
Қос лақты қос ешкі,
Төрт қозылы екі қой,
Бәрін бірге ойлап қой.
(17 бас мал)
5. «Торғай нешеу?»
Талдан ұшты топ торғай,
Емес бірақ көп торғай.
Алдында оның бастаушы,
Артында төртеу қостаушы.
Және тағы қарасақ,
Қайта оны санасақ,
Соңында біреу қап келеді,
Алдында төртеу, топ келеді,
Үшеуі қатар жарысқан,
Түзеліп үшеу қалыспан.
Ойың жүйрік болса егер,
Торғай нешеу есепкер.
(бес торғай)
6. «Қосу»
Дүкеннен кеп сабын алдым,
Оның және қабын алдым.
Екі дәптер, бір қарындаш,
Тіс ысқышты тағы да алдым.

description:
Есептеші,
Сонда бәрі,
Қанша болды,
Қолда бары?
(Алты)
Математикалық тақпақтар.
1. «Қуырмаш»
Қуыр – қуыр, қуырмаш,
Тауықтарға тары шаш.                                                                                Бас
бармақ,
Балаң үйрек,
Ортан терек,
Шылдыр шүмек,
Кішкентай бөбек.
Қуыр – қуыр ... ,
Бас бармақ, сен тұр, қойыңа бар,
Балаң үйрек, сен тұр, қозыңды бақ.
Ортан терек, жылқыңа бар,
Шылдыр шүмек, сен, түйеңді айда.
Кішкентай бөбек, кішкенем,
сен үйде қазанның түбін қырып жеп,
пеш түбінде жата ғой.
2. «Саусақтар»
Балаларым тұрыңдар
Сөзге мойын бұрыңдар!
Бас бармақ!
Жатып алдың талайдан,
Бұзауларды бақ айнам.
Кешке үйге келгенде,
Құйып берем ақ айран.
Балаң үйрек!
Шөп жиналып бітпеген,
Сен сонда бар жұртпенен.
Кешке үйге келгенде
Май беремін, құрпенен.
Ортаң терек!
Сен ортаншы бөбегім,
Қырда бүгін көп егін.
Сен қырманнан келгенде
Кәмпитті үйіп – төгемін.

description:
Шылдыр шүмек!
Еңбек еткен жақсы адам,
Қарбыз жина бақшадан.
Дастарқанға сен үшін,
Тәтті нанды көп салам .
Кішкентай бөбек!
Жатып бекер жеп – ішпе,
Үй жұмысын сен істе.
Кешке қарай өзіңді
Тойдырамын жеміске.
3. «Екеу дегенше, бекем де».
Бірді бірге қосқанда,
Екеу болады.
Жалғызсырап, жасқанбай,
Бекем болады.
4. «Есеп»
 Бес алманың үшеуін
Досың сұрап алады.
Айтшы, сонда нешеуі
Өз қолыңда қалады?
 Сол досым сол алманың
Бәрін алсын! – дей салдым.
5. «Бес»
Қарсы алғанда анасы,
Мектебінен Қошайды,
«Бес» алған – ау шамасы,
Бес саусағы шошайды.
Математикалық жаңылтпаштар.
1. Ұшып кетті үш құс
Ұшып келді ұшқыш.
2. Жоғалды бес шыбыш,
Жоқ әлі еш сыбыс,
Жоқ әлі еш сыбыс,
Жоғалды бес шыбыш.
3. Ұшы үшкір ұшқыр үш жебе алдым,
Үшеуі де үшкір, ұшқыр деп алдым.
4. Есет атам ет асатар
Ет асатса, бес асатар.

description:
5. Қырық үш қызғыш құсқа,
Қырық үш қызғыш құс қосса,
Қанша қызғыш құс болады?
6. Оңғар тапқан
Он жаңғақтан,
Екіден – ақ
Еппен санап,
Әлжан алды,
Қалжан алды,
Балжан алды,
Қанша қалды?
Санамақтар.
1. Бір дегенім бүркіт,
Қалады аңдар үркіп.
2. Екі дегенім есек,
3. Білмейді ол есеп.
Үш дегенім үкі,
Ұстап жеді түлкі,
4. Төрт дегенім тиін,
Есебі оның қиын,
Бес дегенім бұлбұл
Сайрағанда дүл  дүл.
Алты дегенім – арғымақ,
Дөңдеу жерден қарғымақ.
Жеті дегенім – жайын
Жайынның жейміз майын.
Сегіз дегенім серке
5. Енесіне ерке.
6. Тоғыз дегенім – түлкі,
7. Жүрген жері күлкі.
8. Он дегенім оймақ,
Осымен сөзді қоймақ.
Спорттық санамақ.
1. Бір дегенім – бокс десем,
2. Екімде мен ескек есем.
3. Үшіншім – үлкен футболым,
Төртім – теннис столым.
Бес дегенім – бессайыс,
Алты – алуан ат жарыс.
Жеті – жүзу, жүгіру,
Сегіз – Спартакиада.
Тоғыз – турист боп көру

description:
4. Оным – Олимпиада.
Мен де бір спортшы боламын
 Талай жүлде аламын!
5. Бір дегенім – боз далам,
6. Екі деген – ер бабам.
7. Үш дегенім – үй, ордам,
Төрт дегенім – тау, орман.
Бес – баланың бесігі,
Алты – алаштың есімі,
Жеті – жердің қабаты,
Сегіз – саудың санасы.
Тоғыз – десем той барам,
Он дегенде – ойланам.
Мұның бәрі бізде бар,
8. Он бірді өзің іздеп ал.
Оқушылардың ойлау қабілеттерін арттыруға арналған мысалдар.
Ойлан, тап:
 – □ 2 < 4 + 3
□
  >   7   –   2
 < 7 + 1
3   +
□
6
5   +
□
 □
6
7 > 7
□
  >   5
  <   6
5 + 3 > 5 + □
8   –   5   <   8      □
8 – 2 < 8 + □
5   +
  >   7□
9   >   3   +   □
3 + 4 <
 + 6 □
6 + 4 > 6 + □
10   –   6   <   10      □
10 – 4 < 10  □
5 < 3           □
  *   3   –   2
□
6 + 1 * □
□
8
  <   4
8   >   10      □
10 – 5 < 9  □
 □
6 + 1 *
6 – 1 * □
 □ * 3 + 2
 □ + 3 > 2 + 5
  –   5   <   6   –   4
 – 4 > 1 + 2
□
□
7      3 * 8 – 2
9           1 > 5
 □ +   2   <   4
4
3
□

2 > 4
            2     <     4
□
5 > 3         □
9
□
  <   8
     3 + 4 < 2
3   +   4   >   2
1
□
□

description:
1 сыныптарға арналған деңгейлік тапсырмалар.
Тақырыбы: Он көлеміндегі сандар.
І деңгей
□
□
□
□
.
□
,     8 >
□
,      3 =
,       2 <
 Сандарды салыстыр.
Тиісті санды қой.
,       5 =
,       0 <
Қосындының мәнін тап.
1.
          0 * 1,     0 * 2,      0 * 3,      1 * 2,     1 * 3,     2 * 3.
2.
3 >
3.
1   +   2   =                         2   +   1   =                         4   +   1   =                           3   –   2   =
5 – 1 =            1+ 4 =             5 – 4 =             3 + 2 =
4. Жазылмаған сандарды тауып жаз.
0, 1, ..., 3, ..., 5, 6, ..., ..., 9, ... .
5.
10 см = ... дм                       1 дм = ...см
6.
10 = 1 +
3 =
7.
□ □
□
                   8 = 1 +                      6 = 1 +
□
 + 1
 + 1           9 =
 + 1            7 =
Тиісті
 = 8        8
Әйнектердің орнына керекті санды қой.
                     4 = 1 +
 + 1          5 =
Салыстыру.
□
 = 4
санды
□
қой.
□
 +
□
□
□

□

ІІ деңгей
□
Салыстыпу
                         6 > 10
1.
3 + 4 > 3 +
2. Жұлдызшаның орнына тиісті санды қой.
6 – 2 > *  4          3 + 2 < 2 + *         4 +1 = 6  *
3.
14 +
Әйнекшенің орнына қандай сандар тұруы мүмкін?
□
 = 16
□
□
1 және 8 цифрларын пайдаланып, екі таңбалы неше сан жазуға болады?
  Берілген сандарды пайдаланып азайту амалына өрнек құрастыр және
1.
2.
шығар.  3,5,8.
3.
4.
Тақырыбы: Кестелік қосу және азайту.
Әріпті өрнектің мәнін тап. а + 2, мұндағы а =0,1,2,3,4,5,6,7,8.
 10 – ға дейінгі сандарды өсу және кему ретімен жаз.
ІІІ деңгей
І деңгей
Мәндерін тап.
1.
3 + 2 =           2 + 2 =           6 – 2 =
9 – 1 =           8 – 1 =           4 – 2 =
2.
ә)Тура теңсіздікті көрсет.
а)Ұзындығы 2 см болатындай кесінді сыз.

description:
а)Айырманың мәнін тап.
а)Тура емес теңдікті көрсет.
3 < 1,    2 >1,   5 > 2 .
3.
4 = 2,   4 = 4,   5 = 5.
 ә)Сәуледе 4 шар бар еді. Ол 2 шарын Асанға берді. Сәуледе неше шар қалды?
4.
6 – 2 =           5 – 2 =         6 – 4 =         5  3=
ә) Қосындының мәнін тап.
2 + 4 =          5 + 2 =          4 + 2 =         2 + 5 =
5.
Айжанның неше қуыршағы қалды?
Айжанның   5   қуыршағы   бар   еді.   Ол   Жанарға   3   қуыршағын   берді.
ІІ деңгей
а   –   ға     мән   беріп   содан   кейін   жұлдызшаның   орнына     салыстыру
Үстел     үстінде   5   балауыз   шам   жанып   тұр   еді.   2   балауыз   шамды
1.
өшіргенде үстел үстінде неше жанып тұрған балауыз шам қалды?
2.
белгілерін қой.
а * а + 9      а * а – 9
3.
0 > 3,    7 < 9,    10 >6,     6 < 8,     4 < 3,     5 >4.
Бір бағанға тура, екінші бағанға тура емес теңсіздіктерді жаз.
ІІІ деңгей
1. Жетпей тұрған санды тап.
16 (17) 33,           29 (?) 56,            21 (?) 43.
2.
20 – ға дейінгі сандар қатарын жаз.
Тақырыбы: Өзара кері есептер.
І деңгей
а) Алмат 7 үйшік, ал Болат 2 үйшік  артық  жасады. Болат неше үйшік
1.
жасады?
ә) Алмат 7 үйшік, ал Болат 5 үйшік жасады. Болат неше үйшік  кем жасады?
2.  Болат 4 үйшік, ал Алмат одан 2 үйшік артық жасады. Алмат неше үйшік
жасады?
3.Есеп құрастыр.
Болғаны – 4 кесе.
Алынғаны – 2 кесе.
Қалғаны  ?
4. а) Мәні 6 – ға тең болатын қосындыларды жаз.
ә) Сандарды салыстыр.
3 * 4           7 * 3           4 * 2           5 * 5
5. Ұзындығы 4 см болатын кесінді сыз.
ІІ деңгей
1.
2.
4 <
□
Суретте неше үшбұрыш бар?
Торкөздің орнына тура теңсіздік орындалатындай сандар жаз.
 + 2            5 >
 + 2             6 <  8
 > 2 – 2
□
□

□

description:
а – ға мән беріп содан кейін жұлдызшаның орнына қажетті салыстыру
3.
белгілерін қой.                                                                            а * а + 1            а *
а – 1
ІІІ деңгей
мынадай төртбұрыш сызыңдар:
1.
а) Бір ғана бұрышы тік.
ә) Екі бұрышы тік.
б) Төрт бұрышы да тік.
         2. 1 цифрын 3 рет жазу арқылы және азайту амалын  пайдаланып,
нәтижесінде 10 санын қалай шығарып алуға болады?
Тақырыбы: Санды және әріпті өрнектер.
І деңгей
а)Екінші  қосылғышы 6 болатын қосындыларды жаз.
1.
ә)  а = 0,  а = 1 деп алып, а және 8 сандарының қосындысын жаз.
2. а) Азайғышы 3 болатын айырмаларды жаз.
ә) Қосындылардың мәнін тап.
3 + 2 =             4 + 5 =             6 + 2 =             4 + 4 =
3. Бақшада 10 алма ағашы мен 3 алмұрт ағашы өсіп тұр. Бақшада барлығы
неше жеміс ағашы өсіп тұр?
4.  а)Әріпті  өрнектердің  астын  сыз.
     а + 2 ,  4 + 2 , 5 – 2, 4 – а .
     ә) а = 2  және а = 0  деп алып, 3 саны мен а – ның айырмасын  жаз, өрнектің
мәнін тап.
5. а) Сыныпта барлығы 20 оқушы бар. Олардың 10 – ы қыз бала. Сыныпта неше
ұл бала бар?
ә) Торкөздің орнына тура теңсіздік  және тура теңдік орындалатындай сандар
жаз.
 □ см < 6 см

 см = 5 см
□
ІІ деңгей
а – ға мән беріп содан кейін жұлдызшаның орнына қажетті салыстыру
1.
белгілерін қой.
          а * а + 4             а * а – 2
2.
неше килограмм болады?
3.
а   0 = 0  теңдеуін шешіп көр.
Тауық бір аяқпен тұрғанда 4 килограмм болады, ал екі аяқпен тұрғанда
ІІІ деңгей
1. Жұлдызшалардың  орнына  қандай  амал  таңбаларын  қойғанда теңдік
орындалады?
4 * 3 * 2 = 3        5 * 2 * 1 = 4
2.
8 – ге артық болсын.
Тақырыбы: Теңдеу құру және шешу.
Екі таңбалы сан жаз, сонда оның бірлігі ондығынан

description:
І деңгей
а) Теңдеулерді шеш.
1.
3 + а = 7              а – 4 = 6
ә) Теңдікті  жаз.
2 мен 3 сандарының қосындысы 5 – ке тең.
6 мен 3 сандарының айырмасы 3 – ке тең.
    2. Теңдеулерді шеш.
10 – а = 1                   а – 2 = 6
3. Теңдеуді жаз:
а мен 2 – нің қосындысы 5 – ке тең.
4. Теңдеуді шеш.
а + 3 = 5         а – 4 = 4
а + 9 = 10       а – 9 = 0
5. Аулада  барлығы 9 гүл өсіп тұр. Оның 5 – еуі қызыл қалғандары көк гүлдер.
Аулада неше көк гүл өсіп тұр?
ІІ деңгей
Өз  ойыңнан бірнеше теңдеу құрастырып жаз.
10 ағашты үш қатарға төрт – төрттен отырғызуға бола ма?
а – ға мән беріп содан кейін жұлдызшаның орнына қажетті  салыстыру
1.
2.
3.
белгілерін қой.
6 – 3 * а – 5             3 + а * 1 + 4
Амал таңбаларын жаз.
 1,2,3,4,5 сандарына қосу және азайту амалдарын пайдаланып мәні 1 – ге
ІІІ деңгей
1.
9 * 8 * 3 * 2 * 6 = 12
2.
тең болатын санды өрнек құрастырып жаз.
Тақырыбы: Ондық және натурал сандар
І деңгей
а) 10 санында неше бірлік бар?
Салыстыр .
1.
2 ... 3         6 ... 8           7 ... 7         7 ... 8
2.
ә) 5 ондық = ... бірлік            9 ондық = ... бірлік
7 ондық = ... бірлік                2 ондық = ... бірлік
    3. Қосындының және айырмалардың мәнін тап.
30 + 10 =           50 – 20 =            40 + 10 =           60 – 30 =
4. Жиырмадан бастап елуге дейін ондықтарды жаз және жиырма мен
тоқсанның арасындағы толық ондықтарды жазып шық.
5. Салыстыр.
2 ... 4         7 ...4          5 ... 5          20 ... 40         70 ... 40          50 ... 50
а – ға мән беріп, жұлдызшаның орнына белгілерін қой.
1.
а * а + 4         а – 3  *  а
ІІ деңгей

description:
2.
Х + 4 = 10
3.
 Теңдеуді шеш.
Себетте  4 алма бар. Оны бір – бірден неше адамға беруге болады?
Бір адам қалаға бара жатыр еді, жолда үш танысы қарш\сы шықты.
1.
Қалаға қанша адам барды?
2.
Тағы  2 торғай келіп қонды, сонда ағаш басында неше торғай болды?
Тақырыбы: Қосуды тексеру.
Ағаш басында 5 торғай отыр еді, 3 – еуі ұшып кетті.
ІІІ деңгей
І деңгей
Үлгі бойынша орында.
7 + 2 = 9                    6 + 4 =
2 + 7 = 9
9 – 7 = 2
9 – 2 = 7
ІІ деңгей.
Есепті шығар:
Бірінші күні 5 бет оқыды, ал екінші күні одан 2 бет кем оқыды. Барлығы неше
бет оқыды?
Берілген өрнек бойынша есеп құрастыр.
8 + 2
Тақырыбы: Азайтуды тексеру.
ІІІ деңгей.
І деңгей.
Әйнектердің орнына керекті санды қой.
5 +
 = 10
 = 7
□
□ □
 +
□
   4 = 8       9
ІІ деңгей.
□
 = 3
30 және 20 сандарын пайдаланып айырма құрастыр және өрнектің мәнін тап.
ІІІ деңгей.
Ондықтары 3 тең болатын екі таңбалы сандарды өсу және кему ретімен жаз.
Тақырыбы: Көпбұрыштар.
І деңгей.
Көпбұрыштардың нөмірін жаз.
1
                                                                                5

4
2
3
6
5 буыннан құралған сынық сызық сыз.
ІІ деңгей.
Қабырғалары 3см және 5см төртбұрышты сыз және оны 2 үш бұрышқа бөл.
ІІІ деңгей.

description:
Тақырыбы: Тік бұрыш және тік емес бұрыш.
І деңгей.
Тік бұрыштардың нөмірін теріп жаз.

1

2
3
4
5
ІІ деңгей.
Фигуралардың тек тік бұрыштарын белгіле.
1
2
3
Мына суретте неше үш бұрыш бар?
ІІІ деңгей.
Тақырып: Жүз көлеміндегі сандар
І деңгей
  Тек   екі   таңбалы   сандарды   кему   ретімен   теріп   жаз.  Ең   үлкен   санда   неше
ондық, неше бірлік бар?
І8,48,52,1,12,20,38,79,8
2 онд. 2 бірл.= … бірл.    8 онд. 3 бірл.= … бірл.    37 =...онд. ... бірл.              59
=...онд. ... бірл.                40 =...онд. ... бірл.
ІІ деңгей
93*35       60+30*20+50
35*36       2 онд. 3 бірл.*24 бірл
Тақырып: Қосу, азайтуды тексеру.
ІІІ деңгей
І деңгей
Үлгі бойынша құрыстыр:
30+40=70      20+60=…
40+30=70      …
7030=40      …
7040=30      …
Ондықтардың   саны   3ке   тең   болатын   барлық   екі   таңбалы   сандарды   кему
ретімен жаз және сол сандардың ең кішісін және ең үлкенін теріп белгіле.
ІІ деңгей

description:
ІІІ деңгей
Өзара кері есептерді құрастыр және шығар
Алма30 жәшік
Алмұрт? Одан 10 жәшік  артық
Тақырып: Кестелік қосу және азайту.
І деңгей
Кестені толтыр:
а
9+а
0
Теңдеуді шеш:
8+а =11           а2=5
1
2
3
ІІ деңгей
Өрнектерді құр және мәнін тап:
а мен 3тің айырмасын жаз мұндағы  а=12,11
Тақырып: Екі амалмен орындалатын есеп.
ІІІ деңгей
І деңгей
Есепті өрнектеп шығарып жаз.
Сыныпта 10 оқушы болды, алдымен 3 оқушы шықты, содан кейін
 2 оқушы шықты. Неше оқушы сыныпта болды?
ІІ деңгей
Есептің сұрағын екі амалмен шығатындай етіп өзгерт және оны шығар.
Ұл бала  8;
Қыз? одан 3 артық
ІІІ деңгей
Мына сандарды пайдаланып есеп құрастыр:
5,8,3,?
Тақырып: Бір таңбалы санды қосу және азайту.
І деңгей
Есепте :
8+4               9+4           7+5        114        145      135
Мына сандарды пайдаланып теңдеу құрастыр және шығар
Х, 7,12
ІІ деңгей
ІІІ деңгей
Есеп құрастыр және шығар
Болды 8кг және 3кг
Сатты 4кг
 Қалды?
Тақырыбы: Бір таңбалы санды қосу және азайту.
І деңгей

description:
Есепте:
6+6            137            7+5         157               7+9           166
ІІ деңгей
Өрнекті жаз және шығар
а)5 және 7сандарының қосындысынан 6ны азайт
ә) 14 пен 6 сандарының айырмасына 6ны  қос
ІІІ деңгей
Өрнектің мәнін тап
(6+х)+8     мұндағы    х=2;3,6
Тақырыбы: Метр, килограмм, литр.
І деңгей
1 дм=...см             1м =...дм             1м=...см
ІІ деңгей
36 л6 л=...л             6дм+4дм=...дм               9кг+1кг=...кг
ІІІ деңгей
Есепті шығар және кері есепті құр:
Шелекте 8л. су бар еді,оның бірнеше литрін самауырға құйғаннан кейін 3 л. су
қалды.Неше литр су самауырға құйылды?
Тақырыбы: Көпбұрыштардың қасиеттері.
Көпбұрыштардың нөмірлерін теріп жаз:
І деңгей
1
2
3
4
5
Тік бұрыштары бар фигуралардың нөмірлерін теріп жаз.
ІІ деңгей
Бір тік бұрышы бар төртбұрышты сыз
Қабырғалары
Бұрыштары
Төбелері
Тақырыбы: Уақыт өлшем бірліктері.
ІІІ деңгей
І деңгей
Минутпен өрнектеп жаз
1сағ=… мин                 1сағ.15 мин= …мин           1сағ.30 мин= …мин
Салыстыр.
1 сағ.20 мин*45 мин              1ғасыр*90 жыл              23 сағ.20 сағ.*3сағ.
ІІ деңгей
ІІІ деңгей

description:
Осы есепке кері есеп құрастыр және шығар:
Болат автобуспен  5 минут ал жаяу 10 минут жолда болды.  Барлығы неше
минут жолға кетті?
Тақырыбы:Кестелік қосу азайту.
Мәнін тап.   9 + 8 =           17 – 8 =             18 – 9 =
І деңгей
ІІ деңгей
Өрнекті жаз және оның мәнін тап:
а + 8, мұндағы а = 0,1,2                                                                                а
– 9 , мұндағы а = 9,10
а,8,17 сандарын пайдаланып теңдеу құрастыр және шеш.
Тақырыбы: Тік төртбұрыш және шаршының қасиеттері.
Тік  бұрыштың нөмірлерін теріп жаз.
           1              2                 3                4              5                     6
ІІІ деңгей
І деңгей
ІІІ деңгей
І деңгей
Қабырғасының ұзындығы 3 см тең шаршы сыз.
ІІ деңгей
Бір қабырғасы 4 см және екінші қабырғасы 2 см ге тең  тік төртбұрыш сыз.
Тақырыбы: Есепті әр түрлі тәсілмен шығару.
Есеп құр және  әр түрлі тәсілмен шығар.
Болғаны – 25 және 10
Келді – 5
Барлығы  ?
ІІ деңгей
Есепті тиімді тәсілмен шығар.
Кітапта 18 бет болды. Бірінші күні оқушы 9 бет оқыды, ал екінші күні 8 бет
оқыды. Оқылмаған неше бет қалды?
Мына амалдармен шығатын есеп құрастыр.
□ □ □
 – (
) =
 +
ІІІ деңгей

description:
2 сыныпқа арналған логикалық тапсырмалар.
1. 4 бала екі доңғалақты және үш доңғалақты велосипедтер теуіп жүр. Егер
велосипедтердің барлық доңғалақтарының саны 9 болса, екі доңғалақты
велосипед нешеу, үш  доңғалақты велосипед нешеу?
2. Қайсы топтағы фигуралар басқаларынан өзгеше?

3. 0 , 4 , 4  сандарын пайдаланып, әр түрлі өрнектер құр. Неше өрнек құрдың?
10, 40, 50  сандарын пайдаланып, әр түрлі өрнектер құр. Неше өрнек құрдың?
Екеуін салыстыр.
4. х (икс) әрпімен белгісіз сан белгіленген, х – тің орнында қандай сандар
болғанда, х + 2 < 10 – 3 теңсіздігі тура болады?
5. х (икс) әрпімен белгісіз сан белгіленген, х – тің орнында қандай сандар
болғанда, 10 – х > 5 + 1 теңсіздігі тура болады?
6. 10 литрлік және 3 литрлік екі ыдысты пайдаланып, 8 литр суды қалай
құйып алуға болады?
7. 11 таяқшадан үй құрастыр. Бір таяқшаны бұру арқылы осы үйді басқа
жаққа бұр.
8. Бір кесінді жүргізу арқылы осы фигурадан бір төрт бұрыш және бір
үшбұрыш шығарып алуғабола ма? Ол үшін қай нүктелерді қосу керек?

9. Өз орныңды тап.   24, 33, 48, 35, 19, 43, 39 , 15
Билет нөміріндегі ондықтар – қатардың ретін, ал бірліктер – қатардағы
орынды көрсетеді.
19
10. Ақдананың ойлаған санынан ең үлкен бір таңбалы санды азайтып,
нәтижеге ең кіші екі таңбалы санды қосқанда, 100 шықты. Ақдана қандай сан
ойлады?
11. Самат 2 балықтан, ал Марат бір балықтан ұстап отырған. Олар барлығы
12 балық ұстаса, әрқайсысы неше балықтан ұстаған ?

description:
12. Әр қабырғаға 2 орындықтан қойып, 5 орындықты бөлмеге орналастыр.
13. Қанаттан «Сыныпта неше қыз бала бар?»  деп сұрағанда, ол «Қыз
балалардың санынан ең кіші екі таңбалы санды азайтып, нәтижеге 8 бен 0
цифрлары арқылы жазылған санды қосса, екі сегіз арқылы жазылатын сан
шығады»,  деп жауап берді. Сыныпта неше қыз бала бар?
14. Суретте барлығы неше бұрыш бар екенін  анықта.
15. Мысалдардың жауаптарының  өсу реті бойынша жолаушының қозғалыс
бағытын анықта.
* Қызылорда 60 – 30,
* Алматы 10 +30,
* Қарағанды 40 – 20,
* Тараз 20 + 50,
* Қостанай 70 – 10,
* Орал 30 + 60,
* Астана 90 – 80.
16. Салтанат, Ләззат, Назерке, Гүлнардың туған күндері – 2 ақпан, 10 қазан,
2 маусым, 28 ақпан. Ләззат пен Назерке бір айда туған. Ал Салтанат пен
Ләззаттың туған күндері – бірдей сандар. Балалардың әрқайсысының қай айда,
қай күнде туғанын анықта.
17. Қазақстан Республикасының халқы ұлы Абай және Жамбыл
аталарымыздың 1 ғасыр 50 жыл, ал Мұхтар Әуезов атамыздың 1 ғасыр толған
мерейтойларын атап өтті.
1 ғасыр 50 жылды жылмен өрнектеп жаз.
1 ғасырды жылмен өрнектеп жаз.
18. Бірінші қатардағы сандар туралы не айтасың? Екінші қатарға қандай
сандар жазуға болады?  Үшінші және төртінші қатарға ше?
3
5
 4  9
2
0
35
53
33
55
75
19. Сағат 22 – де жауын жауып тұрса, 24 сағаттан кейін күннің көзі
жарқырап тұруы мүмкін бе?
20. Завод тәжірибе цехында машинаға арналған бірдей 8 бөлшек жасайды.
Оның жетеуі бірдей металдан, ал сегізіншісі жеңіл металл қоспасынан
дайындалған.                                        Кіртастарды пайдаланбай, үш рет өлшеу
арқылы жеңіл бөлшекті қалай табуға болады?
21. Мыны сұрақтарға жауап бер:

description:
22. 1 метр 1 дециметрден неше сантиметр артық?
1 метр 1 сантиметрден неше сантиметр артық?
1 дециметр 1 сантиметрден неше сантиметр артық?
23. 1 минут 1 сағаттан неше минут кем?
1 сағат 1 тәуліктен неше сағат кем?
24. Қандай сағат тәулігіне екі рет қана тура уақытты көрсетіп тұрады?
25. Қатар тұрған неше санның қосындысының мәні 21 – ге тең болады?
Сондай сандардан қосындылар құрастыр.
26. 2,3,5 сандарын пайдаланып, мәні 4 – ке тең өрнектер жаз. Неше өрнек
жаздың?
27. Суретте барлығы неше үшбұрыш  бар?

□
□

28. 1,2,3,...,99 сандарында 5 цифры неше рет кездеседі?
29. Оңынан оқыса да – сол сан,
Солынан оқыса да – сол сан.
30. Ол қандай екі таңбалы сан?
31. Ойлан, тап:
(9         2 )
32. 5 литрлік және 3 литрлік екі ыдысты пайдаланып, 7 литр сүтті қалай
құйып алуға болады?
33. 8 адам кездесіп, бір – бірімен қол алысты. Олар барлығы неше рет қол
алысқан?
34. Үстелдің 4 бұрышы бар. Бір бұрышын кесіп тастағанда, оның неше
бұрышы болады?
35. Екі таяқшаны алып тастау арқылы екі шаршы шығарып ал.
 = 1 .                 (11         2 )
 = 3 .
36. Азамат, Ержан, Тоқтар бақылау жұмысынан қандай баға алғанын
мұғалімнен сұрағанда, ал: «Ешкім 2 алған жоқ, бірақ бағаларың әр түрлі.
Тоқтар 3 алған жоқ, Ержанның бағасы 3 те,  5 те емес»,  деді. Балалардың
әрқайсысы қандай баға алған?
37. 2 таяқшаны алып тастау арқылы бірдей 7 шаршы шығарып ал.

description:
38. Жұмбақ.
Егер «Т  дан» бастасаң,
 Санмын.
«Т  ны» алып тастасаң ,
 Жаумын.
39. Ені 2 метр ор қазылған. Ұзындығы 2м  2 тақтайды пайдаланып, одан
қалай өтуге болады?
40. 35 жасар Бауыржанның 4 ұлы бірінен – бірі 2 жас кіші. Олардың ең
үлкені 8 жаста. Неше жылдан кейін әкесінің жасы ұлдарының жастарының
қосындысына тең болады?
41. Мәні 50 – ге тең болатын екі таңбалы және бір таңбалы сандардың
қосындыларын жаз. Осындай неше қосынды жазып көрсетуге болады? Оларды
салыстыр.
                                                Таяқшалардан 6 үшбұрыш
42.
                                                        құрастырылған. 4таяқшаны алып
                                                        тастап, осындай 3 үшбұрыш  қалдыр.
43. 6 тақшаны пайдаланып, төрт сүйір бұрышы болатын алтыбұрыш
құрастыр.
             4 см                                     Суреттегі  фигураның периметрін тап.
44.
           2см                                     3см
   1см

45.
                                                           көпбұрыштың    периметрін тап.
                                                   Екі шаршы мен бір үшбұрыштан құралған
46. Үш бала дойбы ойнады. Егер әр бала қалғандарының әрқайсысымен бір
партия ойнаған болса, әр бала неше партия дойбы ойнады?
47. Мәні 100 – ге тең болатындай, екі таңбалы екі қосылғыштан тұратын әр
түрлі неше қосынды құруға болады?
48. Мына сандардың қандай да бір заңдылық бойынша орналасқанын ескеріп,
тиісті санды тап.
8
9
3
0
3
1
1
4
6
1
5
7
?
2
1
1
0
1
2
49. Тік төртбұрышты, әр бөлігінде бір белгіленген нүктесі бар, өзара тең
6 бөлікке бөл.
*

*
*
*

description:
*
*
50. 12 орындықты бөлменің екі қабырғасына 4 – тен, ал бір қабырғасына
6 орындықтан орналастыр.
51. 10 орындықты үш – үштен бөлменің әр қабырғасына орналастыр.
52. Ойлан, тап:
(9          7)
(8          7)
(16          8)
 = 6
 = 5
 = 14
□
□
□
Тігінен:
1. Геометриялық фигура.
3.  8 – тен артық сан.
    Көлденеңінен:
2. 5 – тен кем сан.
4.Толық ондық.
5.> таңбасының атауы.
Көлденеңінен:
1 . Геометриялық фигура.
3 . 5 – тен кем сан.
4. Ойыншық.
4.
Тігінен:
2 . Геометриялық фигура.
5 . 5 – тен артық сан.
Математикалық  ұғым.
1
3
Сөзжұмбақ
1
2
3
4
2
5
5
4 6
2 сыныпқа арналған деңгейлік  тапсырмалар.
Тақырыбы: Сандарды оқу, жазу, салыстыру, қосу және азайту.
1. Бір таңбалы сандарды өсу және кему ретімен жаз.
2. Қанат 10 жаста, Айдын 5 жаста. Қанат Айдыннан неше жас үлкен?
І деңгей

description:
3. Разрядтық

қосылғыштарға

жікте.

4. а)
42 = ... ондық + ... бірлік                     74 = ... ондық + ... бірлік
мәнін
тап.
4 + 2 =       7 + 2 =       80 + 10 =       6 + 4 =      4 + 4 =      62 + 30 =
ә) Айырмалардың мәнін тап.                                                                              9 –
3 =      10 – 4 =      10 – 5 =         10 – 7 =     6 – 2 =       9 – 5 =
Қосындылардың

5. а) Қайрат 8 кітап, ал Алмас одан 2 кітап артық сатып алды. Алмас
неше
алды?
ә) Салыстыр                                                                                6 – 5
... 7 – 6                 9 + 1 ... 5 + 4
сатып
кітап

1. Амал таңбаларын қойып және тор көзге тиісті санды қою арқылы 5
ІІ деңгей
және 2 сандарын шығар.
□
 = 5                 ( 9 * 3 ) *
 (11 * 4 )  *
2. 0, 5, 5 сандарын пайдаланып, әртүрлі санды өрнек құр.
3. Теңдеулерді шеш.
 = 2
□
5 + х = 8 + 42               х – 2 = 6 + 20
1. 7, 4, 5, 3 және 1 сандарының орындарын өзгертпей мәні   12 – ге тең
ІІІ деңгей
болатын санды өрнек  құр.
2. 5 және 0 цифрларын пайдаланып, үш таңбалы әртүрлі неше сан жазуға
болады?
Тақырыбы: Ондықтан аттамай ауызша қосу және азайту.
І деңгей
1. а) Толық ондықтарды өсу ретімен жаз.
ә) Толық ондықтарды кему ретімен жаз.
2. а) Салыстыр.
99 ... 100           15см ... 10 см         6 см ... 7 см
3. Есеп құрастыр және шығар.
Болғаны – 60 кг.
Сатылғаны – 20кг.
Қалғаны  ?
4. Өрнектерді есепте.
90 + 5 =              70 + 5 =             40 + 5 =
39см = ... см + ... см                 50 см = ... см + ... см
1. 10 кг мақта ауыр ма, әлде 10 кг тұз ауыр ма?
2. 10 – ды 5 рет қоссаң неше болады?
ІІ деңгей
1. 7, 9, 5 цифрларын пайдаланып, үш таңбалы әртүрлі неше сан жазуға
ІІІ деңгей
болады?

description:
2. Үстел
орналасқан:
үш сіріңке шырпысының ортаңғысын қозғамай,                                              оны
шетке шығару керек.
былайша

үстінде

Тақырыбы: Ондықтан аттамай ауызша қосу және азайту.
І деңгей
Бірінші бағаны санды өрнектерді, екінші бағанға әріпті өрнектерді теріп
жаз.
401      255      30+6         100+х     а+90     а  2
Өрнектерді салыстыр.
60*59+1              68+1*601            181*18        466*4640
ІІ деңгей
5 және   а   сандарын   пайдаланып   қосынды   мен   айырмаларды   жаз   және
ІІІ деңгей
олардың мәндерін тап, мұндағы а=0,
Тақырыбы: Кестелік  қосу және азайту.
І деңгей
1.  а) Мәндерін тап.
26 + 20 =           46 – 20 =          32 + 10 =          42 – 10 =
ә) Өрнекті жаз, мәнін тап.
20 мен 5 – тің қосындысына 30 – ды қос.
2.  а) Қосындысын жаз, мәнін тап.
4 пен 56 – ның,              30 бен 22 – нің.
ә) Теңдеуді шеш.
20 – а = 5            а – 25 = 20
3. Өрнекті жаз және мәнін тап.
а мен 3 санының айырмасы, мұндағы  а = 33, 53.
4. Өрнектерді есепте.
60 +7 =         30 + 8 =         80 + 5 =
45дм = ... дм + ... дм              63м = ... м + ... м
5. Тігінші бірінші күні 20 м мата жұмсады, ал екінші күні одан 10 м мата
кем жұмсады. Тігінші екі күнде неше метр мата жұмсады?
1. Жұлдызшаның орнына амал таңбасын қой.
ІІ деңгей
50 * 40 * 20 = 70
2. Торкөздің орнына қандай сан және жұлдызшалардың орнына қандай
амал таңбаларын қойғанда теңдік орындалады?
(11 * 3) *
 = 4□
3. 1 метр 4 сантимерден неше см артық?
ІІІ деңгей

description:
1. Амал таңбаларын тауып жаз.
(9 * 8 * 3 ) * 2 * 6 = 0
Тақырыбы: Ондықтан аттап ауызша қосу және азайту.
І деңгей
1.  а) Теңдікті жаз. 4 және 3 сандардың  қосындысы 7 – ге тең.
ә) Теңдеуді шеш.
х + 9 = 10            20 – х = 10
2. Теңдеуді жазып, х – тің мәнін тап.
х пен 40 – тың айырмасы 4 – ке тең.
3. Қосындылары 12 – ге тең болатын бір таңбалы сандарды жаз.
қосындылары 16 – ға тең болатын бір таңбалы сандарды жаз.
4.   Өрнекті жаз және оның мәнін тап.
36 – ға 40 пен 10 сандарының қосындысын қос.
48 – ден  40 пен 10 сандарының айырмасын азайт.
5.  а) Қандай бір таңбалы бірдей екі санның қосындысының мәні
10 – ға тең?
ә) Өрнек құр және оның мәнін тап. 40 – қа 4 пен 3 – тің қосындысын тап.
1. Торкөздің орнына қандай сан және жұлдызшалардың орнына қандай
ІІ деңгей
□
амал таңбаларын қойғанда теңдік орындалады?
( 8 * 4 ) *
 = 5
2. 4 сағат 1 тәуліктен неше сағат кем?
3. 10, 50, 60 сандарын пайдаланып, әртүрлі өрнек құрастыр және мәнін
 = 2                   (12 * 4) *
□
тап.
1. Қатар тұрған неше санның қосындысының мәні 21 – ге тең болады?
2. Сағат неше болғанда оның минуттық және сағаттық тілдері тік бұрыш
ІІІ деңгей
жасайды?
Тақырыбы: Ондықтан аттап жазбаша қосу және азайту.
І деңгей
1. Қосындылардың және айырмалардың мәндерін тап.
60 + 20=              40 + 30 =          50 + 10 =
60 – 20=               90 – 30=           60 – 40=
2. Разрядтық қосылғыштарға жікте.
68 = ... ондық + ... бірлік               39  = ... ондық + ... бірлік
3. Мәндерін тап.
  45              43           34         27
22            + 21         13        12
26 + 34 =             20 + 30 =         50   20 =        60 – 40 =
4.  а) Ең үлкен ондықты 8 ондыққа кеміт.
ә) Қабырғаларының ұзындығы 2 см болатын шаршы сал.

description:
5. Дүкенде түске дейін 32 кг сәбіз сатылды.
Ал түстен кейін одан 14 кг артық сатылды.
        Дүкенде барлығы неше кг сәбіз сатылды?
ІІ деңгей
1. Ең кіші ондықты 3 ондыққа арттыр.
Ең үлкен ондықты 4 ондыққа кеміт.
2. Жұлдызшаның орнына қандай амал таңбасын қойғанда тура теңсіздік
орындалады?
 ( 9 * 3) < 8
1. Гүлнәр ауылдағы әжесінің үйіне сенбі күні кетті. Шешесі Гүлнәрға
ІІІ деңгей
5 күннен кейін келемін деп уәде берді. Шешесі ауылға аптаның қай күнінде
келеді?
2. Сандар тобын бір сөзбен ата:
А. 2, 4, 6, 8,   ...
Ә. 1, 3, 5, 7, 9  ...
Тақырыбы: Мың көлеміндегі сандар.
І деңгей
1. Жүздіктердің астын сыз.
400            650           210           300           970          305
2. Мына сандарды жаз.
6 бірлік = ...    5 ондық 2 бірлік = ...      7 ондық =  ...
9 ондық 3 бірлік = ...
3. Салыстыр.
8 бірлік ... 7 бірлік          8 жүздік ... 6 жүздік
5 ондық 9 бірлік ... 5 ондық 8 бірлік
4.  а) Жүзден бастап жүз онға дейін бір – бірден қоса отырып, сана және
жаз.
ә) Жүзден бастап  екі жүзге  дейін он – оннан  қоса отырып, сана және жаз
5. Есепті шығар.  Мал төлдету кезінде 12 құлын, 22 бұзау және
50 қозы күтімге алынды. Барлығы қанша төл күтімге алынды?
                                                                ІІ деңгей
1. Ұзын жіпті тең етіп жиырма бөлікке бөлу үшін оны қанша рет қию
керек?
2. Мәні 50 – ге тең болатын екі таңбалы және бір таңбалы сандардың
қосындысын жаз.
1. Әкесі екі баласын ертіп жолға шықты. Біраз жүргеннен кейін олардың
алдынан өзен кездесті. Өзен жағасында тұрған қайық екі баланы ғана немесе
олардың әкелерән көтере алады. Олар өзеннен осы қайықпен қалай өтеді?
ІІІ деңгей
2. Периметрі 26 см болатын тік төртбұрыш сыз.

description:
Тақырыбы: Ондықпен және бірлікпен санау:
І деңгей.
Бір таңбалы сандарды өсу ретімен жаз.
0,5,20,1,4,51,6,7,9,12,2,3,8
Екі таңбалы сандарды кему ретімен жаз
0,20,3,50,2,30,5,10,120,40,6,60,8,70
5 ондық =
3 ондық =
□
□
ІІ деңгей.
□
 ондық
  бірлік                             80 =
□
 бірлік                             70 =
  ондық
ІІІ деңгей.
Ондықтардың саны 5 – ке тең болатын барлық екі таңбалы сандарды жаз.
Ең кіші және ең үлкен сандардың астын сыз.
Тақырыбы: Екі таңбалы сандарды оқу, жазу және салыстыру.
І деңгей.
□
68 = 60 +
□
                             63 =
 + 3                         29 =
□
 + 20
 3 ондық. 2 бірлік = ... бірлік                 8 ондық. 9 бірлік = ... бірлік
68 бірлік = ............................                37 бірлік = ............................
ІІ деңгей.
6   және   5   сандарын   пайдаланып   неше   екі   таңбалы   сандарды   жазуға
ІІІ деңгей.
болады?  Өсу  және кему ретімен жаз.
Тақырыбы:Ұзындық өлшем бірлігі.
І деңгей.
ІІ деңгей.
ІІІ деңгей.
І деңгей.
ІІІ деңгей.
І деңгей.
1 м = ... см                   1 дм = ... см           10 дм = ... см
50 дм = ... см           3 м = ...  дм              80 см = ... дм
3 дм 2см = ... см            63см = ... дм ... см                7м 4см = ... дм
Тақырыбы: Екі таңбалы сандарды салыстыру.
Салыстыру:
50 + 10 * 60 – 20           90 – 30 * 30 + 20            25 – 15 * 17 + 33
Салыстыру:
2 м 2дм * 22 дм                   4м 5см * 47см                90см * 9 дм 0 см
ІІ деңгей.
Әйнектердің орнына керекті санды қой.
□
 36 <
Тақырыбы: Масса бірліктері.
 < 42                  68 >
□
 > 62                21 +
□
 = 35 + 12
Салыстыр.

description:
50 кг * 60 кг + 10 кг         100 кг – 40 кг * 30 кг
Есепті шығар.
7 кг алма және 4 кг алмұрт сатып алынды. Барлығы неше кг  жеміс сатып
ІІ деңгей.
алынды?
Кері есеп құрастыр.
Алма – 7 кг
Алмұрт – 4        ?
ІІІ деңгей.
       Тақырыбы:Сыйымдылық. Литр.
І деңгей.
Үлгі бойынша орында.
40 + 3 = 4 ондық 3 бірлік = 43        60 + 9 =           30 + 7 =
Салыстыр:
7л + 3 л * 10 л         54л * 45л            15 л – 5 л * 15л
ІІ деңгей.
Сандарды пайдаланып есеп құрастыр.
50 л , 20л, 30л.
Тақырыбы: Жүз көлеміндегі сандарды тиянақтау.
ІІІ деңгей.
І деңгей.
24 = 2 ондық ... бірлік             68 = ... ондық ... бірлік
100 = ... ондық                         127 = ... жүздік ... ондық ... бірлік
Салыстыру.
8м + 2м * 9м                   3дм * 1дм + 3 дм                10дм – 2дм * 7дм
ІІ деңгей.
Ойлан, тап  а – ның орнына қандай сан қою керек?
80 + а =95         75 – а = 63          а + 27 = 35          а – 52 = 96
ІІІ деңгей.
       Тақырыбы: Толық ондыққа 1 – қосу және азайту.
І деңгей.
70 + 1              80 см + 1 см                 60 – 1             50см – 1см
Салыстыр.
50 * 49 + 1             20 – 1 * 17            56 + 1 * 48 – 1
ІІ деңгей.
60,20,80   сандарын   пайдаланып   қосу   және   азайту   амалына   өрнектер
ІІІ деңгей.
құрастыр.
Тақырыбы: Санның ондық құрамы.
І деңгей.
Үлгі бойынша орында.

description:
8м +5дм =80дм + 5дм =85дм
6м + 4дм =               2м + 8дм =               3м + 7дм =
Әйнектердің орнына керекті санды қой.
70 + 6 =                65
 = 60
□
□
    5 = 85
ІІ деңгей.
ІІІ деңгей.
Берілген есепке кері есеп құрастыр.
Болғаны – 18 кг
Жұмсалды – 8 кг
Қалғаны  ?
Тақырыбы: Санды және әріпті өрнектер.
І деңгей.
Бірінші бағанға санды өрнектерді, екінші бағанға әріпті өрнектерді теріп
жаз.
32 + а, 12 + 25, 85 – 62, 35 + а, х + 2, 48+12, 58 – 52, в – 56, 32 + 20,
ІІ деңгей.
Өрнектеп жаз.
а мен 17 санының қосындысы.
54 пен а – ның айырмасы.
8 бен а ның қосындысы және айырмасы, мұндағы а =0, 1,2,3,4,
Тақырыбы: Санды өрнектер.
ІІІ деңгей.
І деңгей.
7 + 2 * 70 + 20        5 + 40 * 40 + 5       65 – 60 * 58 – 8       58 – 8 * 38 + 2
30,2,32
Сандарын пайдаланып санды теңдік және санды теңсіздік жаз.
ІІ деңгей.
Мынадай амалмен шығарылатын есеп құрастыр.
 □ +
 = □ □□
ІІІ деңгей.
Тақырыбы: Санды теңдіктер және теңсіздіктер.
І деңгей.
Тиісті санды қой.
□
64 <

□
 > 58               65 +
□
 > 72            96
□
 < 95
Салыстыр және санды теңсіздіктің астын сыз.
65 * 38                 72 – 0 * 72       80 – 1 * 70                  61  * 60+ 1
ІІ деңгей.
ІІІ деңгей.

description:
Бірінші кесіндінің ұзындығы 7 см, ал екінші кесіндінің ұзындығы 3 см
қысқа. Екінші кесіндінің ұзындығын тап және сыз.
Тақырыбы: Теңдеу.
Теңдеуді шеш:
54 + х = 61
І деңгей.
Теңдеу құр және шешуін тап.
Қандай саннан 20 – ны азайтқанда  17 шығады?
ІІ деңгей.
Берілген сандарды пайдаланып теңдеу құр және шеш.
32, а, 30
Тақырыбы: Уақыт бірліктері.
ІІІ деңгей.
І деңгей.
Есепте
 30 мин + 65мин =           10 сағ. – 3 сағ. =
ІІ деңгей.
85 мин = ... сағ ... мин              1 сағ. 25 мин = ... мин
Салыстыр.
2сағ. 15мин * 87 мин           105 мин * 1 сағ. 35мин
ІІІ деңгей.
Тақырыбы: Тәулік, жыл, ғасыр.
І деңгей.
1 жыл = ... ай             1 тәулік = ... сағ.           1 ғасыр = .. жыл
Салыстыр.
 100 жыл * 1 ғасыр        24 сағ. – 20 сағ. * 5 сағ       5 сағ. * 32сағ – 21 сағ
ІІ деңгей.
Айман 9 сағат ұйықтап, келесі жылда таңертең сағат 8 – де оянды. Мұны
ІІІ деңгей.
қалай түсінуге болады?
Тақырыбы: Жақша.
Амалдарды орында:
50 +(4 + 1)            90 – (60 – 15)        (25 – 18) +12
І деңгей.
ІІ деңгей.
Салыстыр.
20 + (7  4)* (20 +7) – 4           60 + (8 – 3 )* (60 + 8) – 3
Өрнектің мәні дұрыс болатындай етіп жақшаны қой.
 100 – 20 + 60 = 20             25  32 – 16 = 9
ІІІ деңгей.

description:
Амалдарды орында:
50 +(42 + 1)            70 – (60 – 5)        (25 + 18)  12
І деңгей.
ІІ деңгей.
Салыстыр.
23 + (7  4)* (23 +7) – 4           40 + (8 – 3 )* (40 + 8) – 3
Өрнектің мәні дұрыс болатындай етіп жақшаны қой.
 10 – 2 + 6 = 2             9   3 + 2 = 8
ІІІ деңгей.
Тақырыбы: Екі амалды санды өрнектер.
І деңгей.
Есепте.
65 – ( 10 + 45) =                       30 + (23  13) =
Өрнекті жаз және оның мәнін тап.
40 пен 15 санының қосындысынан 20 ны азайт.
ІІ деңгей.
Тиісті амалдарды қой.
30...(5...2)=33               20...( 7...3) =24
ІІІ деңгей.
Тақырыбы: Екі таңбалы санға бір таңбалы санды қосу және азайту.
98 + 2 =         65 + 3 =         54 + 9 =        92 – 7 =         35 – 6=      31 – 9 =
І деңгей.
ІІ деңгей.
ІІІ деңгей.
Өрнектің мәнін тап.
 89 – (63 + 3)          (68  9) + 5        32 + (54  6)        65 + (28 – 3 )
Теңдік тура болатындай етіп жақша қой.
62 – 56 – 6 = 12             32 + 3 – 30 = 5           28 – 18 + 2 = 8
Тақырыбы: Екі таңбалы санға екі таңбалы санды қосу және азайту.
Ондықтар мен бірліктердің қосындысына жікте.
65 =                                96 =                      41 =
І деңгей.
Есептеп шығар және тексер.
 45 + 62 =                      30 + 58 =                    27 + 43 =
ІІ деңгей.

description:
Есепте және қателерін тап:
(4 + 3) + 50 =53                     7 + (80  60) =37               (2 + 3) + 40 = 42
ІІІ деңгей.
Тақырыбы: Екі таңбалы санға екі таңбалы санды қосу және азайту.
І деңгей.
Өрнеті жаз және мәнін тап:
50 және 3 санының қосындысынан 20 – ны азайт.
Мына өрнек бойынша шығарылатын есеп құрастыр.
(10 + 1 ) – 2
ІІ деңгей.
Салыстыр.
 65 + 20 * 25 + 60                 36 + (73  70) * (56  50) + 2
ІІІ деңгей.
Тақырыбы: Екі амалмен шығарылатын есеп.
І деңгей.
Есепті шығар.
Шеберханада   8   машина   жөнделді,   одан   тағы   2   машинаны   жөндеді.   3
машина жұмысқа кетті. Неше машина қалды?
ІІ деңгей.
Екі амалмен шығарылатындай етіп, есепке сұрақ қой.
1 жәшікте – 6 кг к.
2 жәшікте  ? одан 2 кг кем.
Мына сандарды пайдаланып екі амалмен шығатын есеп құрастыр және
ІІІ деңгей.
шығар.
5,3,7?
Тақырыбы: Санды теңдіктер, теңсіздіктерді салыстыру.
І деңгей
Теңдік түрінде жаз:
20 және 7 сандарының қосындысы 27ге тең .
39 және 30 сандарының айырмасы 9ға тең.
ІІ деңгей
Тура теңсіздікті тап және сыз.
а) 65 >60+5   в)65< 60+5
с) 54 < 55      г) 6560 < 10
х, 20,50 сандарды пайдаланып теңдеу құрастыр және оны шығар
ІІІ деңгей

description:
Тақырыбы: Жақша.
Өрнекті жаз және оның мәнін тап
а) 80 мен 10ның айырмасына 8ді қос
ә) 80нен 50 мен 20ның айырмасын азайт
б) 10 мен 20ның қосындысына 10ды қос
ІІІ деңгей
Теңдіктер тура болатындай етіп,жақшаларды қой
6+32=7                        90+2010=100
Тақырыбы: Өрнектің мәні.
І деңгей
Есепте
(20+50)30=           58   (1+7)=         30+(4010)=
І деңгей
ІІ деңгей
Есепте:
24+3=                   26+30=                 584 =               7320=
36+(7270)=                         (5450)+10=
ІІ деңгей
Тексеріп қателерін тап:
(4+2)+72=46           3 + (75  20) = 57
ІІІ деңгей
3 сыныпқа арналған логикалық тапсырмалар.
1. Сан қатарларын жалғастырып жаз:
6,11,16, ...
20,17, 14, ...
1,4,9,16, ...
30,28,24,18,...
2.5таяқшадан 2 тең қабырғалы үшбұрыш құрастыр.
3. Пошта жәшігінде «Хаттар бірдей уақыт аралығында сағат 7 – ден 19 –
ға дейін күніне 5 рет алынады»  деген жазу бар. Хаттар қанша уақыт өткенде
алынып тұрады?
4. Салтанат есепті бірінші болып шығарып, есептің шешуін 5 оқушыға,
ал олардың әрқайсысы 5 оқушыға түсіндірді. Сонда сыныптағы барлық
оқушылар есепті шығарып болды. Сыныпта неше оқушы бар?
5. 12 таяқшадан 5 шаршы құрастыр.
6. 1 – ден 13 – ке дейінгі сандарды тігінен де, көлденеңінен де қосқанда
нәтижесі 25 шығатындай етіп, тор көздерге орналастыр.
3
5
1

description:
2
7. Жіпке 5 түйін түйілді. Әрбір көрші екі түйіннің ара қашықтығы 2 см.
Жіптің түіндерінің арасы неше сантиметр болады?
8.
                              Суретте барлығы неше үшбұрыш бар?
9. Екі таңбалы санның цифрларының қосындысының мәні  10 – ға тең.
Егер осы саннан сол санның цифрларының орындарын ауыстырып жазып,
шыққан санды азайтса, нәтиже 72 – ге тең болады. Бұл  қандай сан?
10. Ойлаған санды 3 – ке көбейтіп, көбейтіндіден 6 – ны азайт та,
нәтижені 2 – ге бөл. Сонда 15 шықты. Ойлаған санды тап.
11.                                               Бос орындарға жазылғандардан
                                                    Бас қа 4 – тен 19 – ға дейінгі сандарды
                                                    орналастыр. Сонда оларды көлденеңі
                                                    нен де, тігінен де, қиғашынан да қос
                                                    қанда 46 шығатын болсын.
18
17
5
8
13
16
15
12. Үш таңбалы екі санды қосқанда оқушы мынадай қате жіберді: бірінші
санның бірлігіндегі 2 цифрын 9 деп, ал екінші санның ондығындағы                 4
цифрын 7 деп шатастырып қосқанда, қосындының мәні 589 болды. Дұрыс
қосындыны тап.
13. Бағдаршамның қызыл шамы 6 рет жанғанда оның жасыл шамы неше
рет және сары шамы неше рет жанады?
14. Мен бір сан ойлады. Сол санды 5 – ке көбейтіп, нәтижеге 2 – ні
қостым. Қосындыны 6 – ға бөлгенде, 7 саны шығады. Мен қандай сан
ойладым?
15. Аулада 3 метрлік 20 бөрене бар еді. Жарты метрден кесіп, отын
дайындау керек болса, оларды барлығы неше рет кесуге тура келеді?
16. Үш таңбалы екі санды қосқанда оқушы мынадай қате жіберді: бірінші
санның ондығын көрсететін 8 цифрын 3 деп, ал екінші санның бірлігіндегі 3 –
ті 8 деп шатастырып, қосындыда 713 санын шығарды. Қосындының дұрыс
мәнін тап.
                                          Үлкен шаршыны аудандары бірдей бес
17.
                                                      бөлікке бөлудің бірнеше тәсілін көрсет.
                                                      Кіші шаршыларды жолақшаларға бөлуге
                                                     болмайды.
18.   201 – 102: 302 – 203: 403 – 304  айрмаларының құрастырылу
ерекшелігін анықтап ал, осыған ұқсас айырмалар жаз. олардың мәндерін жаз.

description:
19. Дөңгелекті үш түзу арқылы ең көп дегенде неше бөлікке бөлуге
болады?
20. Амал таңбалары мен жақшаларды тиісті орнына қой:
1        1        1       1        1      1       1       1       1 = 15
21. Жұмадан кейін 4 тәуліктен соң аптаның қай күні келеді? Жексенбіден
3 тәулік бұрын аптаның қай күні болады?
22.   321 – 123, 432 – 234, 543 – 345 айырмаларының құрастырылу
ерекшеліктерін ескеріп, тағы осындай төрт айырма жаз. олардың мәндерін
тап.
23.   Үстел үстінде 5 май шам жанып тұр еді. Еркін 4 – еуін өшіріп
тастады. Үстел үстінде неше май шам қалды?
24.    0,10,20,30,40,50,60,70,80,90 сандарының қосынды  сының мәні
артық па? Әлде көбейтіндісінің мәні артық па?
25.  Үйдің 6 – қабатына дейінгі баспалдақ  2 – қабатқа дейінгі
баспалдақтан неше есе ұзын?
26.  Зейнеп 5 – қабатта, ал Ғани сол үйде, Зейнептен екі есе биік қабатта
тұрады. Ғани қай қабатта тұрады?
27. Ұшып келе жатқан 6 қаздың жартысы және бір қаз бірінші көлге, ал
қалған қаздардың жартысы және бір қаз екінші көлге қонды. Әр көлге неше
қаз қонды?
28. «Егер менде қазіргі бар алмаға қарағанда 4 алма артық болса, онда
менің алмам сендегіден 2 есе артық болар еді»,  деді Манат Майраға. Егер
балалардың екеуінде барлығы 26 алма болса, әрқайсысында қанша алмадан
болған?
29. Амал таңбаларын тиісті орнына қой:
4          4        4          4 =  1       (4          4          4 )          4 = 3
30. Бірінші қосылғыш қосындының мәнінен 3 есе кем. Екінші қосылғыш
бірінші қосылғыштан неше есе артық?
31. Үш санның көбейтіндісінің мәні олардың қосындысының мәніне тең.
Олар қандай сандар?
32. Амал таңбалары мен жақшаларды тиісті орнына қой:
3         3         3        3 = 4            3          3         3        3 = 0
33. Азаматтың Салтанаттан 3 есе артық маркасы бар. Егер  Азамат
16 маркасын досына сыйласа, олардың маркаларының саны бірдей болады.
Азаматтың неше маркасы бар? Салтанаттың ше?
34.                       Барлығы неше тік төртбұрыш және неше
                            үшбұрыш бар?
35.                                                       3 таяқшаны алып тастап, бес
                                                            шаршыдан төрт шаршы жаса.

description:
36. Екі тәрелкеде 13 апельсин бар. Егер тәрелкелердің біреуінен бір
апельсин алса, онда сол тәрелкеде екіншісі –нен 3 есе артық апельсин қалады.
Әр тәрелкеде қанша апельсин болғаны?
37. Амал таңбалары мен жақшаларды тиісті орнына қой:
4          4        4          4        4          4         4        4          4 = 32
38.  Бір санды өзіне – өзін қосқандағы қосындының мәні оның өзіне – өзін
көбейткендегі көбейтіндінің мәнінен артық. Ол қандай сан?
39.                                                Үш таяқшаны алып тастап, алты шар –
                                                     шыдан төрт шаршы жаса.
40.  Екі балада 10 алма бар. Егер екінші бала біріншісіне   3 алма берсе,
онда екіншісінде біріншісіне қарағанда 4 есе кем алма қалады. Бастапқыда әр
балада неше алма болған?
41.  Еркін әкесі 36 – ға келгенде туған болатын. Қазір оның жасы әкесінің
жасынан 5 есе кіші. Еркіннің әкесі қазір нешеде болғаны?
42.                                              «Шаян» төмен қарай қозғалып
                                                   барады, 3 таяқшаның орнын
                                                   ауыстырып, оны жоғары қарай
                                                    қозғалт.
43.  Аңның екі оң аяғы, екі сол аяғы, екі алдыңғы аяғы, екі артқы аяғы
бар. Аңның барлығы неше аяғы  бар?
44.  8 жұмыртқа 4 минутта піседі. 16 жұмыртқа неше минутта піседі?
45. 10 таяқшаның неше ұшы бар? Ал он жарым таяқшаның ше? Он үш
жарым таяқшаның ше?
46.  Бірдей 9 қораптағы доптар саны 5 ондықтан артық, ал осындай
12 қорапта 7 ондықтан артық доп бар. Қораптардағы доптар саны бірдей
болса, әр қорапта неше доп болғаны?
     Сағат әр тәулік ішінде 10 мин озып кетеді. Түзетіп қойғаннан кейін ол
неше тәуліктен соң дәл уақытты көрсетіп өтеді?
47. Бірінші ыдыста екінші ыдысқа қарағанда 240 литр артық су бар. Әр
ыдыстағы су тең болу үшін бірінші ыдыстан екінші ыдысқа неше литр су құю
керек?
48. Талғат атасынан: «Сіз неше жастасыз?»  деп сұрады. Атасы: «Егер
менің жасымды 7 есе кеміткенде шыққан санды 7 – ге кемітсең,
2 шығады. Менің жасым нешеде екенін өзің таба ғой»,  деді. Талғаттың атасы
неше жаста?
49. Ұзындығы 5 м бөренеден 1 метрлік бірнеше бөрене кесіп әзірлеу
керек. Егер бөренені бір рет кесуге 2 минут кетсе, барлығы қанша уақыт
жұмсалады?

доп. образование детей

group: Другое

title: Математика пәнінен           бастауыш сынып оқушыларына                      арналған деңгейлік                   тапсырмалар  жинағы                         (1 -4 сыныптар)


extracted_text:
3, 7, 11, 15, 19, 23,
9, 1, 7, 1, 5, 1,
5, 10, 15, 20, 25, 30,
4, 5, 8, 9, 12, 13, 3, 7, 11, 15, 19, 23,
9, 1, 7, 1, 5, 1,
5, 10, 15, 20, 25, 30,
4, 5, 8, 9, 12, 13, ь
н
и
с
н
з м
е
п
а
а
у
т
с
с
м
с
о
н
р
ч
н
л
з
а ю у
и
м
е 71 84 94 81 71 84 94 58 6 84  3 84 21 58 3 84
86 84 87 6
27 х 3 =         Е              100 – 42 =      И               29 +65 =        Т
 90 – 6 =        А                84 : 4 =          Р
96 : 16 =        К               37 + 49 =       Н               90 – 19 =      М
72 : 24 =        Ц              29 х 3 =         У

file_name: Демонстрационный материал(на доску).doc

intro: Внеклассное мероприятие по математике.4 класс

математика

group: Дисциплины

title: Внеклассное мероприятие по математике (4 класс)


extracted_text:
71 84 94 81 71 84 94 58 6
84
3
84 21 58 3
84
86 84 87 6
Зашифрованная фраза
27 х 3 =         Е                  100 – 42 =      И               29 +65 =        Т
   90 – 6 =      А
96 : 16 =        К                   84 : 4 =          Р                37 + 49 =       Н
72 : 24 =        Ц                   29 х 3 =         У                 90 – 19 =      М
Быстрый путь

АРИФМЕТИКА Сказки
Закономерность
3,7,11,15,19,23,
9,1,7,1,5,1,
5,10,15,20,25,30,
4,5,8,9,12,13,
Найдите математическое слово, которое не указано в списке:
 плюс, минус, разность, значение.
ь
н
и
с
н
з
п
а
т
с
м
е
а
у
с
н
ч
л
а
м
м
с
о
ю
е
р
н
з
у
и

file_name: Маршрутный лист для команд.doc


extracted_text:
МАТЕМАТИЧЕСКИЙ  ЭКСПРЕСС. Мероприятие по математике.
Составила Малышева Наталья Владимировна, учитель начальных классов МКОУ Инзенская НШ.
1.Поздравление с праздником. Стихи.
Почему торжественность вокруг?
Слышите, как быстро смолкла речь?
Это о царице всех наук
Начинаем мы сегодня вечер.
Не случайно ей такой почет.
Это ей дано давать ответы,
Как хороший выполнить расчет
Для постройки здания, ракеты.
Есть о математике молва,
Что она в порядок ум приводит,
Потому хорошие слова
Часто говорят о ней в народе.
И за то, что в творческом труде
Выручаешь в трудные моменты,
Мы сегодня искренне тебе
Посылаем гром аплодисментов.
2. Представление жюри.
Представление команд: название, девиз, эмблемы, капитан.
(дети занимают места)
3.Для того, чтобы начать наш праздник, нужно расшифровать фразу, которая связана с темой нашего
мероприятия.(зашифрованная фраза)
71 84 94 81 71 84 94 58 6
84
3
84 21 58 3
84
86 84 87 6 27 х 3 =         Е                  100 – 42 =      И               29 +65 =        Т
   90 – 6 =      А
96 : 16 =        К                   84 : 4 =          Р                37 + 49 =       Н
72 : 24 =        Ц                   29 х 3 =         У                 90 – 19 =      М
4. Мы сегодня отправимся в путешествие по Вселенной на математическом экспрессе. Мы будем
останавливаться на различных планетах и выполнять задания, которые нам предложат жители этих
планет.(а кто там жители?). С этими инопланетянами не забудьте поздороваться(показать). За один
урок мы должны побывать на каждой планете и успеть вернуться в класс. Но чтобы успеть, вам нужно
найти короткий путь.

5. Синяя планета.(поздороваться)
Так как МАТЕМАТИКА – ЦАРИЦА НАУК, то она также связана с русским языком. Составьте за 1
минуту как можно больше слов из слова АРИФМЕТИКА.(читать по порядку) 6. Оранжевая  планета(поздороваться).
"Найди цифру".
На доске 2 плаката, на которых написаны числа от 1 до 21. Участники команды (по одному от каждой
команды) зачеркивают их по порядку.
1
9
13
4
10
18
15
19
11
21
8
5
17
3
12
14
6
2
16
20
7

14
7
4
11
2
16
5
20
15
8
12
18
19
9
1
10
13
6
17
3
21
7. Фиолетовая (поздороваться)
Каждую вашу команду возглавляет капитан. Давайте проверим их способности.

по2л
и100рия
О=А
?
д А пока они отгадывают математические ребусы, я задам вам несколько вопросов.(с мячом)
1.Над рекой летели птицы: голубь, щука, 2 синицы, 2 стрижа и 5 угрей. Сколько птиц, ответь скорей.
(5).
2.Стоит в поле дуб. На дубе росло 10 яблок. Ехал добрый молодец и сорвал 1 яблоко. Сколько яблок
осталось?
3.Сколько лап у двух медвежат? (8)
4.Сколько ног у трёх коров? (12)
5.Прямоугольник с равными сторонами.(квадрат)
6.Как называется сумма длин всех сторон многоугольника? (периметр)
7.Пара лошадей бежала рядом и пробежала 30 км. Сколько километров пробежала каждая лошадь?
(30)
8.Двое играли в шашки четыре часа. Сколько часов играл каждый из них? (4)
9.Наименьшее трехзначное число? (100)
10.Наибольшее трехзначное число?(999)
8. Зеленая  планета(поздороваться).(2 минуты)
Написать названия сказок с числами и цифрами.
9.Белая  планета(поздороваться).
На этой планете давайте покажем инопланетянам математическую сценку.
Жилибыли два брата,
Треугольник с Квадратом.
Старший – квадратный,
Добродушный, приятный.
Младший – треугольный,
Вечно недовольный!
Стал расспрашивать Квадрат:
«От чего ты злишься, брат?!»
Тот кричит ему: «Смотри,
Ты полней меня и шире,
У меня угловто три, У тебя же их – четыре!»
Но ответил старший брат:
«Я же старше, я Квадрат».
И сказал ещё нежнее:
«Неизвестно,  кто нужнее!»
Но настала ночь, и к брату,
Натыкаясь на столы,
Младший лезет воровато
Срезать старшему  углы…
Уходя, сказал:
«Приятных я тебе желаю снов!
Спать ложился, – был Квадратом,
А проснёшься,  без углов!»
Но наутро младший брат
Страшной мести был не рад.
Посмотрел он,  «Нет Квадрата»,
Онемел, стоял без слов!
Вот так месть! Теперь у брата
Восемь новеньких углов!
10. Желтая  планета(поздороваться).
Заметить закономерность в рядах чисел, записать в каждую строчку по два следующих числа.(на
доске)
3,7,11,15,19,23,
9,1,7,1,5,1,
5,10,15,20,25,30,
4,5,8,9,12,13, 11. Красная планета(поздороваться).
Найдите математическое слово, которое не указано в списке: плюс, минус, разность, значение,
( сумма). Напишите это слово и отдайте жюри.
ь
н
и
с
н
з
п
а
т
с
м
е
а
у
с
н
ч
л
а
м
м
с
о
ю
е
р
н
з
у
и
12. Пора возвращаться домой. Подведение итогов.
Вот и вернулись мы домой.  Понравилось ли вам наше путешествие?
13. Рефлексия.
Если вам понравилось наше путешествие,  то возьмите красную, желтую, зеленую звездочки и
положите их в коробочку.  Если не понравилось, то возьмите черную.
Т.о. мы передадим привет инопланетянам. Они увидят ваши звездочки и, думаю, обрадуются.
Давайте проверим, появились ли новые звезды во Вселенной.
Наш праздник заканчивается.
Считайте, ребята, делите, решайте.
Хорошее дело в пять раз  умножайте,
Плохие дела поскорей вычитайте.
Другим свою помощь всегда предлагайте!

file_name: МАТЕМАТИЧЕСКИЙ  ЭКСПРЕСС.Сценарий.doc


extracted_text:
по2л
и100рия

О=А
?
д

file_name: Ребусы для капитанов.doc

description:
по2л
и100рия

О=А
?
д


extracted_text:
«СТИХОТВОРЕНИЕ А. С. ПУШКИНА «ЗИМНЕЕ УТРО»
(Урокпутешествие.)
Цели деятельности учителя: ознакомить с текстом и с историей создания стихотворения;
развивать навыки выразительного чтения поэтического текста; отметить художественные
особенности произведения; воспитывать любовь к родной природе, к прекрасному.
Планируемые результаты изучения темы:
Предметные умения: знать содержание прочитанного
произведения; уметь воспринимать и анализировать текст
Метапредметные УУД (универсальные учебные действия):
Личностные: положительно относится к учению, познавательной деятельности, имеет
желание приобретать новые знания, умения, совершенствовать имеющиеся.
Регулятивные: принимает и сохраняет удобную задачу; планирует (в сотрудничестве с
учителем и одноклассниками ) необходимые действия, операции
Познавательные: понимает информацию, представленную в изобразительной,
схематичной, модельной форме, использует знаковосимволические средства для решения
различных учебных задач.
Коммуникативные: строит небольшие монологические высказывания, осуществляет
совместную деятельность в парах и рабочих группах с учетом конкретных учебно
познавательных задач.
Оборудование:
1. Портрет А.С. Пушкина
2. Видеоролик стихотворения «Зимнее утро» в исполнении И.Смоктуновского
3. Презентация
4. Литература 6 класс. Учебник для общеобразовательных учреждений. В 2х частях.
Авторысоставители: Н.С.Русина, С.К. Бирюкова, Л.С.Багаутдинова и др. – 13е
изд. СПб.: филиал издва  «Просвещение»,2014
ХОД УРОКА I. Урокпутешествие. Приветствие.
II. Проверка знаний, умений и навыков.
  Ой, ребята, вы не знаете, в какую комнату мы попали?
 Я знаю, это музей.
 А почему ты такой вывод сделал?
 Потому что портреты висят, рукописи, а  также старинные книги лежат.
 Да, ты прав. Мы чудесным образом оказались в музее А.С.Пушкина. Давайте, ребята,
вспомним кем является А.С.Пушкин?(поэт,писатель)
 Да. А.С.Пушкин  великий русский поэт.
Вот посмотрите это наш поэт.(презентация). На прошлом уроке я дала задание приготовить
сообщение об Александре С. Пушкине. Может ктото расскажет о нём.
Родился Пушкин в Москве 6 июня 1799 года.  Он прожил недолгую, но очень яркую
жизнь   и   написал   много   замечательных   произведений      стихов,   поэм,   сказок,   повестей,
роман в стихах. Пушкина знает каждый человек в нашей стране, и его называют великим
русским поэтом.
Детство его прошло в Москве (показать детский портрет). У Саши были старшая сестра
и младший брат.
Отец Александра любил читать и сам немного писал стихи. Писатели и поэты часто
приходили в гости к Пушкиным. Семья нередко оставляла Сашу в гостиной, и он слушал,
как гости читали свои произведения.
Саша  начал  сочинять  стихи   очень  рано,  когда   ему  исполнилось   три  года.  Русскому
языку   Сашу   учили   бабушка   Марина   Алексеевна   и   любимая   няня   Арина   Родионовна,
которая знала очень много песен, сказок и замечательно их рассказывала. Он садился на
скамейку у её ног, Арина Родионовна брала в руки вязание, и начиналась сказка.
Когда Саше исполнилось 11 лет, его привезли учиться в Царское Село (недалеко от
СанктПетербурга).   Учился   он   в   лицее   для   мальчиков   из   знатных   дворянских   семей
(показать юношеский портрет), где приобрел много друзей. Юный Пушкин написал здесь
немало стихотворений. Позднее стал сочинять и поэмы, повести, романы.
Красивы и поэтичны его стихи. «Унылая пора, очей очарованье»,  говорил Александр
Сергеевич о любимом времени года осени.
Пушкин любил рисовать и часто свои произведения дополнял рисунками.
(Показ рисунков.)
Поэт Пушкин был честным, решительным человеком, писал смелые, правдивые стихи, в
которых   высмеивал   глупцов,   злых   и   нечестных   людей.   Изза   этого   у   него   было   много
врагов.
Александр Сергеевич не мог терпеть и прощать оскорбления. Поэтому он стрелялся на
дуэли (это поединок, в котором человек защищает свою честь), был тяжело ранен и от
полученного ранения вскоре умер. Но его стихи и он сам не забыты. Его именем названы
улицы. В Москве стоит памятник А. С. Пушкину.
 (Детей в семье Пушкиных было трое. Старшая Ольга,  второй   Александр и младший –
Лёвушка, любимец семьи. Но великим(знаменитым) стал именно А.С.Пушкин. Мы помним этого великого поэта, изучаем его произведения. В честь великого поэта
названы улицы. А также есть памятники, посвященные А.С.Пушкину).
(Дальше идём). А вот здесь, ребята, уголок с книгами Пушкина. Вы любите читать
Пушкина? Давайте поближе подойдём и посмотрим. Вот произведения, книги
А.С.Пушкина. Посмотритека, сколько книг. Конечно же, вы эти книги видели, читали.
Давайте, вспомним, какие произведения вы читали?
  А это рабочий стол поэта. Мы видим как А.С. Пушкин работает за рабочим столом.  Вот
бы нам с ним пообщаться, да, ребята? (Даааа). Конечно же, дорогие друзья, может
произойти  и чудеса, ведь эта комната волшебная.
Ребята, закроем глаза и мысленно представим, что мы перенесёмся в эпоху А.С.Пушкина
и у нас это обязательно получится. Не получилось. Наверное есть какое то волшебство.
Азалия: Что это за колокол?( Пушкин оживает.)
Учитель: Вот же, где волшебство?
III. Подготовка учащихся к активному и сознательному усвоению нового материала.
Здравствуйте ,милые мои друзья.
 Здравствуйте, А.С .Пушкин!
 Здравствуйте, Наталья Николаевна!
  Присаживайтесь, милые мои гости.
1 ученик:А.С.Пушкин мы с вашим творчеством знакомы с первого класса.
2 ученик : Ваши замечательные сказки читаем. Они нам очень нравятся
Пушкин:  Не лукавите ли, друзья мои?
3 ученик: А вы можете нас проверить
Пушкин: Давайтека  я вам задам несколько вопросов.
1.
 Сколько богатырей в «Сказке о царе Салтане…»? (33 богатыря)
2. В какой сказке был удачливый рыбак, которому очень не повезло со
старухой? («Сказка о рыбаке и рыбке»)
3. В какой сказке и какая домашняя птица охраняла целое царство?
(Сказка о золотом петушке»; петух)
4. Какое дикое животное помогало добывать драгоценные камни и золото? Какая это сказка? (Белка; «Сказка о царе Салтане…»
5. Какая царица околдовала царя Дадона? (Шамаханская царица)
6. Какую плату попросил Балда у попа за свою работу?
(Три щелчка по лбу)
7. На какой остров вынесла волна бочку с царицей и Гвидоном?
(Остров Буян)
8. Кому принадлежит это яблоко? На вид очень красивое, наливное,
румяное, но от самого маленького кусочка этого яблока можно было умереть.
(Злой царице из «Сказки о мёртвой царевне и семи богатырях»)
Наталья:  Простите, что я вас перебиваю. Я очень люблю твои стихи.
Пушкин: А не потому ли что много стихотворений я посвятил тебе, дорогая Гончарова?
Наталья: Разумеется, но не только, они очень  даже прекрасные. Когда я читаю твоё
стихотворение, у меня перед глазами предстает всё, что ты рисуешь словами.
  А может познакомишь милых посетителей с одним стихотворением?!
Пушкин: Предлагаю к вашему вниманию своё произведение. Спешу вам сообщить, что это
стихотворение я написал в течение одного дня в селе Павловском Тверской губернии и
стихотворение называется «Зимнее утро» (читает)
IV. Усвоение новых знаний.
Пушкин:Ну какие впечатления произвел это стихотворение, мои маленькие друзья?
1 ученик: Да скорее бы зима наступила.
2 ученик: такие прекрасные  сравнения ,эпитеты  в этом стихотворении.
3 ученик: Как вы красиво описываете природу. Как у вас так получается?
Пушкин: Мне сама природа помогает создавать такие образы.
Ученик: Какие вы были счастливые, вы катались на тройках, под звон бубенцов.
1 ученик: А в наше время этого всего  нет, через окошко машины красоту и не увидишь.
 А жаль(  Пушкин смеется)
Наталья:  О какой такой Авроре ты там написал?
Пушкин:
 Успокойся, моя дорогая. Аврораэто богиня  утренней зари. А тебя я упомянул словом
«красавица»
3 ученик:А.С.Пушкин, к нашему стыду, признаемся, некоторые слова нам не понятны.
Пушкин: Да, да друзья мои. Вам, детям, 21 века, конечно, понять будет трудновато.
Ученик : Можно я запишу? (достаёт тетрадь).
Пушкин: Вот это мой словарик, можете записать.(раздает).Напишите и запомните. Я
проверю(проверяет).
Негаэто что такое…?
Слова:
Взор взгляд
Вечор вчера.
Нынче сейчас.
Предадимся отдадимся.
Нега (устаревшее) – наслаждение
Вечор (устаревшее) – вчера.
Учитель: Ребята, теперь подскажите мне, что описывает поэт.
 Поэт описывает утро, лес, небо,снег.
 V. Проверка понимания изученного.
Пушкин: Ребята, я хотел в своём стихотворении подчеркнуть великолепие зимнего утра в
сравнении со вчерашней бурей. И сначала я написал свою любовь к зимней природе. Такое
чувство в каких строчках отражается? Кто прочитает?
Пушкин: Хорошо. Потом перешёл к описанию комнаты. Описание комнаты в каких
строчках можно найти?
Пушкин:Хорошо. В последней части возникает уже мотив движения. И мой герой говорит
о местах, близких его сердцу.
Учитель: Ребята, скажите ,пожалуйста, куда стремится лирический герой из уюта
комнаты? Гончарова: Можно я отвечу?
Пушкин: Конечно.
Гончарова: Герой мечтает о стремительном беге коня, который даст ощущение воли,
свободы ,простора. В этом проявляется единство красоты человека, природы, жизни.
Пушкин: Какая ты проницательная, моя дорогая Наталья.
Гончарова: Ребята, вот я сидела, читала стихотворение и нашла  средства художественной
выразительности. Теперь вы попробуйте  найти их.
Вот у поэта на столе лежат  написанные карточки (эпитеты, олицетворения, сравнения,
метафоры, антитеза). Вам нужно распределить по группам.
Эпитеты: друг прелестный, тучи мрачные, нетерпеливого коня, друг милый, день
чудесный, под голубыми небесами, прозрачный лес
Олицетворения: вьюга злилась, мгла носилась.
Сравнения: луна как бледное пятно, снегковрами.
Метафоры: северная Аврора, снег лежит, лес чернеет
Антитеза: утро вечер; солнце мгла; радость печаль; пробуждение сон; нынче вчера.
Проверка ( 1ая группа, какие эпитеты нашли вы? 2ая группа – олицетворение?
Учитель: Ребята, какую красивую картину нам нарисовал Пушкин словами, на эти слова
аркадий Осипов        написал музыку. А  мы попробуем сделать аппликацию этого
стихотворения. (коллаж) Пока вы делаете я поставлю музыку. Вот и  картина получилась.
Эту картину мы вам дарим, Александр Сергеевич.
Гончарова: Красивая картина. Александр, а ты гостей без подарка отпустишь?
Пушкин: Ой, извините меня за оплошность мою. Примите от меня маленький подарок.
Учитель: Посидели мы с вами от души, дорогой наш поэт! Насладились вашим обществом,
но надо и честь знать. Александр Сергеевич, мы хотим  запечатлеть этот исторический
момент. Можно с вами фотографироваться.
Пушкин: Разумеется.
Учитель: Спасибо. А теперь  разрешите нам попрощаться с вами.
Гончарова  Пусть в вашей жизни будут и вьюги, и злые метели, но на смену им
обязательно придёт солнечное и счастливое утро. Живите, надейтесь и верьте в лучшее,
наслаждайтесь красотой природы, щедро делитесь своим счастьем с другими. Пусть
нетерпеливый конь, символ жизненной дороги и движения вперёд, несёт вас к счастливой жизни. Не останавливайтесь в пути. Это и есть  духовное завещание поэта своим
читателям.
До свидания, Александр Сергеевич Пушкин!
  До свидания, Наталья Николаевна!
Учитель: Ребята, глазки   закрыли. Теперь перенесёмся в 21 век. Ребята, вам понравилось
путешествие в пушкинскую эпоху?  Всем творчеством Пушкин служил народу, и народ
платит ему ответной любовью. У Пушкина мы учимся многому.
Да. Пушкин есть и будет с нами.
Через сто и тысячу лет.
Он не померкнет, не увянет
Великий русский наш поэт.
VI. Информирования учащихся о домашнем задании.
Д/з. Выучить стихотворение наизусть. А теперь нам пора в класс.
VII.  Рефлексия и оценивания. Подведение итогов урока.

file_name: А.С.ПушкинOffice Word (3).docx

intro: Данное мероприятие прививает  у детей интерес к жизни и творчеству А.С.Пушкина; развивает образное мышление, речь, память, коммуникативные способности, умение общаться в коллективе; воспитывает нравственные ценности, уважение к людям. Учащиеся встречаются с А.С.Пушкиным, Н. Гончаровой, дарят им свой коллаж, показывают свои умения.


extracted_text:
Школьная научнопрактическая конференция молодых исследователей
«Шаг в будущее – 2017»
 Природа – твой дом!
Живи хорошо в нем!

 Автор: Лопухова Елизавета Валерьевна,
Чикчинская средняя общеобразовательная
школа имени Х.Х. Якина,
2 «в» класс
Тюменская область, Тюменский район,
село Чикча
Руководитель: Зульбухарова Флёра Камаловна,
учитель начальных классов средней
                                                  общеобразовательной школы имени Х.Х. Якина Чикча, 2017 г.
Оглавление
ГЛАВА I. ТЕОРЕТИЧЕСКИЙ АНАЛИЗ ЛИТЕРАТУРЫ....................................................6
1.1. ИЗ УЧЕБНИКА «ОКРУЖАЮЩИЙ МИР»............................................................6
1.2. ИЗ ГЕОГРАФИЧЕСКОГО АТЛАСА ДЛЯ ДЕТЕЙ «Я ПОЗНАЮ МИР»..................6
ГЛАВА II. ИССЛЕДОВАНИЯ........................................................................................7
2.1. Условия проведения исследований..............................................................7
2.2. Проведение исследований............................................................................7
ВЫВОДЫ ПО II ГЛАВЕ.............................................................................................8
ЗАКЛЮЧЕНИЕ............................................................................................................9
СПИСОК ЛИТЕРАТУРЫ.............................................................................................10 «Природа – твой дом!
Живи хорошо в нем!»
Лопухова Елизавета Валерьевна
Россия, Тюменская область, Тюменский район, село Чикча.
Муниципальное автономное общеобразовательное учреждение
Чикчинская средняя общеобразовательная школа имени Х.Х.   Якина,
2 «в» класс
      "Все мы  дети одного корабля по имени Земля, значит, пересесть из него просто
некуда... Есть твердое правило: встал поутру, умылся, привел себя в порядок – и сразу же
приведи в порядок свою планету»  Антуан де СентЭкзюпери («Маленький принц»)
Краткая аннотация
       Именно сказанные выше слова   известного французского писателя и поэта говорят о
нашем долге перед природой, о том, что она – дом, за которым нужно ухаживать.    Нас
много, мы все разные, у всех свои дела, но есть то, что объединяет всех – наша планета!
Это

необходимо

понимать

и

ценить.

Аннотация
      Данная работа создана с надеждой на осознание каждым человеком, кто ее увидит и
услышит, своей  ответственности и своего долга  перед  природой.    Я поняла, что, если
каждый из нас внесет свой вклад в благополучие окружающей среды – она станет нам
благодарна, наша жизнь станет еще веселее! Задолго до появления человека воздух был
чище, понятия «мусор» и вовсе не существовало, все шло своим естественным ходом. Но
потом появился человек, который стал причиной глобальных изменений! В этой работе я
постараюсь   убедить   Вас   в   том,   что   есть   очень   много   причин,   которые   заставляют
действительно делать полезное для природы. Цель моей работы: Пробудить чувство ответственности за состояние нашего дома – нашей
планеты. Вызвать гордость за нашу природу, вызвать желание помогать ей, делать мир
вокруг чище и свежее. Наша планета – в наших руках.
  Чтобы   прийти   к   своей   цели,   мне   понадобилось   выстроить   маленькие   «ступеньки»
задачи:
 изучить литературу по данной теме;
 на своем примере показать, что помогать природе не сложно и даже интересно;
   прочитать   несколько   стихов   о   природе,   чтобы   узнать,   какое   место   она   занимает   в
творчестве русских писателей;
 распространить листовки со словами «Наша планета – в наших руках»;
 провести опрос о достоверности гипотезы и месте природы в жизни человека;
 провести опыт на чистоту реки Тура, протекающей возле дома;
 закрепить изученная тема плакатом, кроссвордом;
   результат   исследование   –   презентация,   демонстрирующая   наглядность   всех   данных   и
помогающая наиболее доступно понять информацию доклада
Гипотеза исследования: "Все мы  дети одного корабля по имени Земля, значит, пересесть
из   него   просто   некуда...   Есть   твердое   правило:   встал   поутру,   умылся,   привел   себя   в
порядок   –   и   сразу   же   приведи   в   порядок   свою   планету»      Антуан де СентЭкзюпери
(«Маленький принц»)

(как в широком, так и в узком смысле. Это и свой двор, и планета в целом)
исследования
Объект
 моего

–

природа

Предмет исследования: Место и роль природы в нашей жизни; отношение человека к
природе
 Актуальность темы: Тема имеет место быть еще начиная с момента, когда человек стал
более приспособленным к окружающей среде, стал способен изменять ее. Наше здоровье и
благополучие напрямую зависит от экологического состояния природы. Мы не сможем
быть счастливыми, живя среди грязного воздуха, грязной воды, грязной почвы. Сегодня в
мире   появляется   все   больше   автомобилей,   заводов,   фабрик   –   количество   вредных выбросов увеличивается. А природа – это, как пакетик, который способен удерживать
лишь определенный вес. И когдато этот пакетик может просто не выдержать.
 Я постараюсь дать несколько аргументов в пользу того, что моя тебя важна, и объяснить,
почему именно она волнует меня на данный момент.
•
•
•
 Методы исследования:
Теоретический метод (работа с литературой);
Аналитический метод (выводы на основании опросов);
Метод   творческого   моделирования   (рисование   плаката,   составление   кроссворда
после ознакомления зрителя с моей работой для закрепления услышанного и дальнейшего
использования этого кроссворда на уроках в школе)
  Значимость   проделанной   работы   заключается   в   том,   что   я   внесла   свой,   пускай   и
маленький, вклад в более благополучное состояние природы, донесла важность проблемы
до   людей,   проживающих   рядом   со   мной,   провела   небольшой   анализ   чистоты   реки,
выяснила, как местное население относится к гипотезе моей работы (очень рада, что все
оказались с ней согласны). Я уверена – вместе мы сможем помочь нашему дому! ГЛАВА I. ТЕОРЕТИЧЕСКИЙ АНАЛИЗ ЛИТЕРАТУРЫ
1.1.
 ИЗ УЧЕБНИКА «ОКРУЖАЮЩИЙ МИР»
          Из   первой   части   учебника   «Окружающий   мир»   (2   класс)   я   узнала   очень   много
интересного!
     Сначала мне было приятно прочитать «Письмо экологов школьникам», где рассказано о
жизни аистов, от чего она зависит, какие условия обитания им необходимы. Мне стало
интересно, как же связаны между собой растения и животные, как жизни разных животных
зависят друг от друга, и, конечно, каково влияние человека на природу.
     Немного позже я прочла в учебнике о том, как устроена Солнечная система, что такое
Планеты, Звезды, Созвездия, Солнце. Узнала, как движутся элементы Солнечной системы –
это, оказывается, очень интересно! Еще выяснила, что природы Земли бывает живая и
неживая. Живая  рождается, растет, развивается, размножается, расселяется, умирает.
Неживая  не имеет этих признаков.
         Большим открытием для меня стали главы о свойствах воздуха и воды. Это стало
важной для меня информацией, которую я смогла использовать в дальнейшем.
1.2.
 ИЗ ГЕОГРАФИЧЕСКОГО АТЛАСА ДЛЯ ДЕТЕЙ «Я ПОЗНАЮ МИР»
         В географическом атласе для детей «Я познаю мир» наиболее интересной для меня
оказалась глава «Освоение Космоса».
     Загадочный мир звезд и планет с давних времен и притягивал к себе внимание людей. Но
ближе   и   доступнее   он   стал   только   с   проникновением   человека   в   космическое
пространство. Начало освоению космоса было положено 4 октября 1957 года, когда в
бывшем СССР был запущен первый искусственный спутник Земли. На корабле «Восток» 12
апреля 1961 года Юрий Алексеевич Гагарин первым в мире совершил полет вокруг земного
  в   космос!
шара!
  история   полетов   человека
  Тут   и   началась
     Прочитав эту главу, я испытала чувство гордости за нашу страну! Но тут же подумала:
человек способен не только развивать знания о природе и помогать ей, ведь он еще и
наносит ей большой вред! Отсюда у меня возникло желание больше радоваться за нашу
Землю, нежели огорчаться. ГЛАВА II. ИССЛЕДОВАНИЯ
2.1. Условия проведения исследований
•
•
•
•
•
•
•
Опрос 30 человек
Печать листовок на 50 человек
Очистила территорию от мусора
Исследование: отбор воды из реки Тура; очистка территории от мусора
Сделала кормушку для птиц
Чтение учебной литературы и русской классической поэзии на тему природы
Подготовка зрительного материала (плакат, кроссворд, презентация)
     Мне предстояло проверить, верна ли гипотеза нашей работы – узнать у людей, согласны
ли они с этим высказыванием и почему (для этого мы опросили 30 людей). Для первого
исследования я отобрала пробу воды и описала ее по таким характеристикам как запах и
цвет. Также я раздала листовки с важным призывом («Наша планета – в наших руках») 50
людям. Помимо сказанного, я на своем примере показала, что каждый способен внести
свой вклад в здоровье планеты: очистила территорию от мусора и сделала кормушку для
птиц (которая способна спасти до 10 бедняжек в морозный период).
          Также   я  решила   прочитать   несколько   стихотворений,   чтобы   понять,  какое   место
природы занимает в творчестве великих поэтов.
2.2. Проведение исследований
         Первую работу для данного проекта (опрос о правильности гипотезы) я начала еще
летом. Напомню, что гипотеза звучит следующим образом: "Все мы  дети одного корабля
по имени Земля, значит, пересесть из него просто некуда... Есть твердое правило: встал
поутру, умылся, привел себя в порядок – и сразу же приведи в порядок свою планету»
Антуан де СентЭкзюпери («Маленький принц»). Мне было очень радостно оттого, что все
30 человек, которые приняли участие в опросе, полностью поддержали слова французского
писателя и поэта. Тем же самым летом я выполнила уборку территории от мусора. На улице было
достаточно тепло, и я, надев головной убор, перчатки для сбора мусора и взяв в руки
мусорные мешки, отправилась делать свой поселок чище! В это трудно поверить, но за
полтора часа я собрала целых 7 мешков мусора! Думаю, если каждый житель планеты, хотя
бы один раз в полгода будет делать то же самое – Земля скажет нам «Спасибо»!
     Также летом я отобрала пробу воды в реке Тура, которая протекает недалеко от моего
дома. Анализ был сделан лишь визуальный, но и он дал свой результат. Вода по цвету была
намного темнее, чем вода, употребляемая нами в пищу. Запах был немного неприятным. В
стаканчике с этой водой был осадок. Все это говорит о том, что водный объект загрязнен, и
мы должны не допускать развития этого загрязнения.
     Зимой, когда начались морозы, я поняла, что птицам очень тяжело добывать себе пищу.
И решила сделать кормушку, способную спасти до 10 птичек. Эта кормушка висит на
территории моего двора, сюда каждый день прилетают мои, ставшие за столько времени
дорогими, друзья.
     Почитав несколько стихотворений о природе, я поняла, что она способна вдохновлять!
Многие русские поэты говорили о том, что природа – это их муза, они восхищались ей.
Например,  великолепие   родной   природы   в   стихах   Александра   Сергеевича   Пушкина
раскрыто полностью, в родной природе поэт черпал вдохновение. Нет такого времени года,
о котором Пушкин не написал бы трогающих душу лирических строк. Поэт, как художник
яркими красками рисует зиму, ее снежные покровы великолепны:
"Под голубыми небесами
Великолепными коврами,
Блестя на солнце, снег лежит…"
ВЫВОДЫ ПО II ГЛАВЕ
 изучена литература по данной теме;
 на своем примере показано, что помогать природе не сложно и даже интересно;
   прочитано   несколько   стихов   о   природе,   чтобы   узнать,   какое   место   она   занимает   в
творчестве русских писателей;
 распространены листовки со словами «Наша планета – в наших руках»;
 проведен опрос о достоверности гипотезы и месте природы в жизни человека;  проведен опыт на чистоту реки Тура, протекающей возле дома;
 закреплена изученная тема плакатом, кроссвордом;
   результат   исследование   –   презентация,   демонстрирующая   наглядность   всех   данных   и
помогающая наиболее доступно понять информацию доклада
ЗАКЛЮЧЕНИЕ
         Я не пожалела, что выбрала для исследования именно эту тему. И очень рада, что
начала работу летом, так как мне удалось помочь своей планете в разные периоды (летом –
уборка территории от мусора, зимой – кормушки для птиц). Рада, что узнала, как природа
зависима   от   человека   и,   как   человек   зависим   от   нее.   Друг   без   друга   мы   не   сможем
существовать,   поэтому   должны   идти   друг   другу   на   уступки.   Надеюсь,   мне   удалось
показать небольшой пример бережного и уважительного отношения к окружающей среде! СПИСОК ЛИТЕРАТУРЫ
1. Географический атлас для детей «Я познаю мир», сост. «Картография», 1998 г., Москва
2. Окружающий мир: 2 кл.: Хрестоматия – 3е изд. – М.: Академкнига/Учебник, 2013. – 160 с.

file_name: лиза работа.docx

title: исследовательская работа «Природа – твой дом!  Живи хорошо в нем!»


extracted_text:
Дәрес планы
Тема:   Сүз ясагыч чы/че кушымчалары.
Максаты: укучыларны сүз ясагыч чы/че кушымчалары hәм  яңа лексик материал белән
таныштыру.
Җиhазлау: Р.З.Хәйдәрова “Татар теле hәм уку китабы” дәреслеге; компьютер, экран,
мөстәкыйль эш карточкалары, тикшерү эталоны.

                                                    Дәрес барышы:
 Эшчәнлеккә мотивлаштыру.
I.

Хәерле көн, укучылар! Татар теле дәресен башлап җибәрәбез.  Әйдәгез әле кроссворд
чишик.
1. Бик хәйләкәр кыргый хайван.
2. “төн” сүзенең антонимы.
3. Г.Тукайның “Бала белән ...” шигыре.
4. “Ак ашъяулык таптым, җир өстенә яптым”.
5. Прогноз погоды    ... торышы.
 Укучылар,  hөнәрнең тәрҗемәсе ничек ? (профессия –основной род  занятий
трудовой деятельности)
 Безнең төп hөнәребез нәрсә? (уку, яңа белемнәр алу).
 Сез яңа белемнәр алырга әзерме?
 Актуальләштерү.
II.

Эшебезне нәрсәдән башларбыз? (кабатлаудан?).
Дәфтәрләрегезне ачыгыз hәм число, сыйныф эшен язып куегыз.
Бирем: (Экранда) сүзләрне тәрҗемә итәргә.
Укучылар,   слайдтагы   таблицага   карагыз   hәм   аларның   тәрҗемәсен   әйтегез   ,
дәфтәрләрегезгә  языгыз.
Слайдта 2 рәттә сүзләр, сүзтезмәләр язылган:
Тәрҗемә (перевод)
Сүзләр (слова)
нефть
рыба
песня
библиотека
Работа
Море _Укучылар,   бу   сүзләрнең   тәрҗемәсен   без   ни   өчен   искә   төшердек?   (алар   безгә   яңа
белемнәр ачарга ярдәм итәчәкләр)
Задание на пробное действие.
(слайдта яңа таблица ачыла)
Дополните   таблицу.   Образуйте   из   данных   слов   новые   слова   названия
профессий.Объясните как вы их образовали.
Сүзләр (слова)
нефть
рыба
песня
библиотека
работа
Тәрҗемә (перевод)
нефть
балык
җыр
китапханә
эш
hөнәрләр (профессии)
 Кемнең нәтиҗәсе юк?

 Максим,   Зарина   син   нәрсәдә   авырсындың?   (Я   не   смог   выполнить   задание.   Знаю
перевод слова, но не могу образовать словопрофессию. Я не могу объяснить . что
выполнил задание правильно.)
 III. Кыенлык урынын , аның сәбәбен билгеләү.
Сезгә нинди бирем бирелгән иде? (яңа сүзләр төзергә)
Безгә нинди белемнәр җитми?
(мы не знаем правила, по которому образуются новые слова названия профессий).)
Кайсы җаваплар дөрес икән?
IV.Кыенлыктан чыгу проектын төзү. Уку мәсьәләсен кую.
 Дөрес уйлыйсыз? Димәк, хәзер нишлибез?
Дәресебезнең темасы нинди булыр дип уйлыйсыз?
Үз алдыбызга нинди максат куярбыз?
Думаю, что у вас достаточно знаний , чтобы самим открыть правило. Я вам сама дам
план работы. Будете работать в группах. ( класс 3 кә бүленә)

                                                План:
1. Перевести слова , с помощью словарей, выделить аффиксы , при помощи которых
образовались новые слова названия профессий:
Моряк
Продавец
Лесник
2. вывести правило (словесно) на русском языке и показать схематично на альбомных
листа.
V.   Яңа белемнәр ачу.
Ә  хәзер  hәр  төркемнән   1  кеше  чыгып  схемаларыгызны  тактага   беркетегез   hәм  телдән
кагыйдәне әйтегез.
чы/че кушымчалары яңа сүзләр ясый.
   (чы/че аффиксы, образующие новые слова).
Бакча+чы
Нефть+че Тактага эталонны элеп куйыйк .
                   чы/че
Эш +че                      укыту+чы
Тәрбия+че                бакча+чы
VI.  Беренчел ныгыту.
1) проговорите другдругу правило и приведите пример.
2) Тактада эш:

                        Тегү
                        Тәрбия
                        Эш
VII. Яңа белемнәрне куллану.  Төркемнәрдә, парларда яки индивидуаль эш. Эталон
буенча тикшерү.
Карточкалар таратыла. Бирелгән сүзләрне тәрҗемә итеп, яңа сүзләр ясарга.

Хат ташу
урман
Аш пешерү
язу
                                                     Тикшерү эталоны:

Хат ташу
урман
Аш пешерү
язу

Кем хата җибәрде?
Хатаң нәрсәдә иде?
Кемнәр дөрес эшләде?
Хат ташучы
урманчы
Аш пешерүче
язучы
VIII. Яңа алган белемнәрне ныгыту.
 1.Рәсемнәр өстендә эш. Слайдта рәсемнәр.
Укучылар. Бу hөнәр ияләре кайда эшлиләр икән?
Аш пешерүче кайда эшли? ( ашханәдә).
Сыер савучы  кибеттә эшлиме? ( юк, эшли.)
2. Сүзләрдән җөмләләр төзе.
1.Сатучы, кибеттә, минем, апам, булып, эшли.
2. Тегә, матур, тегүче, күлмәк 3. Сообщи о том , что:
твоя мама учительница;
она работает продавцом;
он хороший строитель.
IX. Рефлексия.
         Дәресебезнең темасы,  максаты нинди иде?
 Максатыбызга ирештекме?
 Нинди hөнәрләрне истә калдырдыгыз?
 Безнең төп hөнәребез нинди?  (уку)
 Яхшы hөнәр алыр өчен нишләргә  кирәк? (күп укырга , тырышырга
кирәк).
Хәзер укучылар, бирелгән таблицаны тутырыгыз да, сорауларыма җавап бирегез.
Раслаулар
+ яки – куй.
1. Мин дәрестә яхшы эшләдем. Дәреснең
темасын аңладым. .
2. Максатка ирештем.
3. Сүз ясагыч –чы/че кушымчаларын
куллана беләм.
      4.Миңа материалны ныгытырга кирәк әле.
Өй эше: 1. 15 нче бит 4 күнегүязма.
3) Үзеңнең гайлә кешеләрегез кем булып эшли әм алар ның нишләвен  кыскача язып
килегез.
Мисал: Минем әнием укытучы. Ул мәктәптә эшли.  Ул балалар укыта.
 Бик тырышып эшләдегез.  Рәхмәт!

file_name: Методическая разработка урока в 4 классе по теме -чы-че кушымчалары.docx

intro: Методическая разработка урока татарского языка в 4 А классе по теме:  "Сүз ясагыч -чы/-че кушымчалары".  Данный урок проведен в русскоязычной группе по программе Р.З. Хайдаровой.  Данный урок построен на технологиии деятельностного метода с требованиями ФГОС и состоит из 9 этапов.

title: -чы/-че сүз ясагыч кушымчалары