extracted_text:
Күні: 11.04.2017. пән:әдебиеттік оқу. Сынып: 4 «А».Мұғалім:Жакупова И.С
Сабақтың тақырыбы: Оюлар. Фариза Оңғарсынова
Сабақтың мақсаты:
а) Ф. Оңғарсынова шығармашылығы туралы түсінік беру. Қазақ халқының
және басқа ұлттардың ұлттық оюөрнек түрлерінің мәнмағынасын ашуға,
тануға үйрету.
ә) Оқушылардың ұлттық салтдәстүрді жалғастыруына, құрметтеуіне
қызығушылықтарын ояту. Ұлттық құндылықтарды бағалауға, құрметтеуге
үйрету.
б) Мәнерлеп оқу дағдыларын жетілдіре түсу, болжау жасау, талдау,
салыстыру арқылы оқушы қиялын дамыту.
Сабақтың түрі: Жаңа білімді игеру.
Сабақтың әдісі: түсіндіру, сұрақжауап.
Көрнекілігі: Ф. Оңғарсынованың суреті, слайд, ою түрлері берілген суреттер
Күтілетін нәтиже: ақын шығармаларын тани білу, өлеңдерін мәнерлеп оқи
білу және оюөрнектердің түрлерін ажыратып, оларды қолдана білу.
Пәнаралық байланыс: бейнелеу өнері, еңбекке баулу.
Сабақтың барысы:
І Ұйымдастыру бөлімі
Амандасу, назарларын сабаққа аудару
Мейірімді жүрекпен,
Ақпейілді тілекпен,
Амандасып алайық,
Бір жадырап қалайық!
Оқушыларға оюдың қиынды түрлерін беремін, оқушылар
қиындылардан оюдың бір түрін құрап,  топтың атын шығарады. 1 топ
«Қошқармүйіз», 2 топ «Төртқұлақ» тобы деп екі топқа бөлінеді.
ІІ Үй тапсырмасын тексеру
«Аралым қайта туса» оқушылардан жаттауын сұрау.
Арал теңізі туралы қосымша мәлімет.
Арал теңізі туралы слайд.
ІІІ Жаңа сабақ
І Қызығушылықтарын ояту
Балалар, біздін ұлтымыз кім немесе біз кімбіз?
Қазақпыз
Ал, қазақ халқы қандай халық?
«Қазақ» дегенде көз алдымызға не елестейді?
Ал, айтыңдаршы, қазақ халқы өнерлі, батыр дейміз ақындардан кімдерді
білесіңдер?
Абай Құнанбаев, Мұқағали Мақатаев, Ақұштап Бақтыгереева, Фариза
Оңғарсынова, Қадыр Мырза Әли т.б Осы аттары аталған ақындардың ішінде әйел адамдар көп пе екен?
Ф. Оңғарсынова туралы не білесіңдер?
Қазақтың дәстүрлері
1.Ақын өмірімен таныстыру
Фариза Оңғарсынова 1939 жылдың 25желтоқсанында қазіргі Атырау
облысына қарасты Манаш ауылында дүниеге келген. 1961 жылы
педагогикалық институтты бітіріп, мұғалімдік қызмет атқарып, газеттерде
тілші, бас редакторы болған. Ол халық жазушысы, парламент депутаты болды.
Міне, осындай ақын апамызды, халық қамқоршысын сұм ажал жылы 2014
арамыздан алып кетті.
Еңбектері: «Сөз сыры», «Дауа» т.б
Кім?
Туған жылы
Туған жері
Қызметі
Еңбектері
ІІ Мағынаны тану
Бүгінгі сабақта Ф. Оңғарсынованың «Оюлар» атты өлеңімен танысамыз.
Оюөрнек дегеніміз не?
Ою – өрнекті  қайдан кездестіруге болады?
Киіз үйден, ұлттық киімдерде, туымызда бейнеленген, жиһаздардан т.б.
«Оюөрнек» сөзі латынның «Орнамент» деген сөзінің баламасы. «Орнамент»
сөзі – «сәндеу» немесе «әсемдеу» деген ұғымды білдіреді. Оюөрнек – бір
нәрсені ойып, кесіп алып жапсыру немесе екі затты ойып алып, қиюластыру,
не бірдеңенің бетіне оюлап бедер түсіру дегенді білдіреді.
Білетін ою түрлерін атай отырып, олардың басқа түрлерімен таныстыру,
олардың шығу тегі мен қандай заттарда пайдаланылатына тоқталу.
ІІІ Оқулықпен жұмыс
Өлеңді мәнерлеп оқу, түсіндіру
Оқушыларға тізбектей оқыту.
Сұрақтар қою арқылы бекіту.
Өлеңнен қандай әсер алдың?
Көз алдыңа не елестейді?
Өлеңдегі кейіпкер кім?
ІV Дәптермен жұмыс
Жаңылтпашты дәптерге көшіріп алып, бірнеше оқи отырып жатқа айту.
Жаңылтпаш
Жарнамашылар жаңаны жарнамалады,
Бұйымның жаңа болмағаны жарнамаланбады.
VСергіту сәті
«Қаражорға» биі. VІ.Сөздік жұмысы
Желбеу, басқұр – киіз үйдің ішкі оюлы жабдықтары.
Ою – орнамент
Сөздермен таныстыру, олардың мағынасын аша отырып, дәптерге сөйлем
құрап жазу.
Желбау – киіз үйдің шаңырағын қатты жел аударып кетпес үшін шаңырақтан
төмен бастыруға пайдаланатын өрнектелген төгілме шашақты бау. Ол
шаңыраққа үш жерден байланып, керегеге асылады, киіз үйге ерекше сән
береді. Дауыл кезінде шаңырақты салмамен басып тұру үшін таңылады.
Басқұр – киіз үйдің ішін безендіру үшін, әрі уық пен керегенің түйіскен жерін
сыртынан бастырып таңатын өрнекті жалпақ құр.
VІІ.Қорытындылау.
Сабақты бекіту
Ф.Оңғарсынова кім?
а) суретші
ә) жазушы
Өлеңдегі басты кейіпкер кім?
а) атам
ә) әжем
Оюөрнек дегеніміз –
а) ойып, көркемдеу
ә) жазып, әңгімелеу
Өлеңдегі басты кейіпкер әжесінің қандай оюөрнек түрін аңсап, іздеп жүр деп
ойлайсыңдар?
Қазақ халқының оюөрнек түрлері өзге ұлттардан несімен ерекшеленеді?
Балалар, біздің сыныптағы Ақмаржанның әжесі Бақыткүл әже жастайынан
текемет, киіз басып,  ою – өрнектерден   көрпе, жастық, қоржын т.б заттарды
өз қолымен осы күнге дейін жасап келеді. Іс тігу өнерін анасынан үйренген
екен. Ісмер әже қошқармүйіз, қияқ, гүл, сегізжапрырақ, қосмүйіз,
құсқанаты,төртқұлақ сияқты ою түрлерін көре, жастық, қоржын тігуде
кеңінен пайдаланады. Қазіргі кезде жиен немересінің жасауын өз қолымен
дайындап жүр. Сонымен қатар Ақмаржанға ою түрлерін жаттатып, өзіне
қолғанат қылып, осы іске үйретіп жүр. Бақыткүл әженің қолынана шыққан
дүниелер көздің жауын алатын бірінен – бірі өткен әдемі дүниелер. Әр
оюының өзіндік ерекшелігі бар. Мысалы төсек – орын жинауға арналған
жүксалғышын алып қарастыратын болсақ, әлемнің картасына ұқсатып
бейнелеген. Ал орасында тұрған гүл еліміз Қазақстан. Яғыни еліміз осы гүл
сияқты жайнай түсін деген ниетпен жасалған екен.
Оқушыларды бағалау
Оқушының
аты
Үй
жұмыс
ы
Жаң
а
сабақ
Кестеме
н жұмыс
Дәптерме
н жұмыс
Сұрақтарғ
а жауап
Топпен
жұмыс
Қорытнд
ы Бүгінгі сабағымды Т. Молдағалиевтың мына өлең жолдарымен аяқтаймын.
Түс киізге жайнатып түсіріпті  ау,
Туған жердің жайнатып жасыл кезін.
Балам туған даласын ұмытпасын,
Деп тұсыма анашым кетті ме іліп?
Үйге тапсырма.
Ақын өмірі мен шығармашылығы туралы оқып келу, «Оюлар» өлеңін жатқа
айту. « Әжеме» атты эссе жазып келу.
Сабақтың тақырыбы: Фариза Оңғарсынова «Оюлар».
Сабақтың мақсаты: Білімділік мақсаты. Ақын өмірінен кең түрде мәлімет
беру.«Оюлар» өлеңі арқылы халқымыздың ғасырлар бойы жинақталған асыл
мұраларын үлгі  өнеге ете отырып оқушылардың санасына ұлттық
құндылықтарға құрмет рухын сіңдіру. Ой  өрісін кеңейту, тіл байлығын,
сөздік қорын молайту.
Тәрбиелік мақсаты: Бойында рухани байлық пен моральдық тазалықты
ұштастырған, жан  жақты жарасымды дамыған, еркін пікірлі адам тәрбиелеу.
Қазақ халқының ең құнды, мәдени мұраларын оқушы бойына сіңіре отырып
ата  бабаларымыздың жоғары ғұрыпты ғана емес, сонымен бірге эстетикалық
тұрғыдан да жете дамыған халық екендігін аңғарту. Көркемдік білім беру мен
эстетикалық тәрбиені жақсарту.
Дамытушылық мақсаты: Өнерге деген құштарлығын арттырып, әсемдік
сезімін дамыту. Кінәратсыз көркемдік талғамын, өнер шығармаларын, туған
табиғаттың сұлулығын, байлығын дұрыс түсініп бағалай білуге үйрету.
Қазақ елінің ежелгі салт – санасы, әдет  ғұрып, тұрмыс  тіршілігімен тығыз
байланыста туғандығын, өнердің өмірдегі орнын таныта отырып ойын жүйелі,
өз беттерінше айта білуге үйрету, ой таласын туғызу. Ị
Сабақтың түрі:  здендіру, танымдық сабақ.
Сабақтың әдісі: Сұрақ  жауап, түрлі ойындар.
Пән аралық байланыс: Қазақ тілі, еңбек, сурет, тарих.
Сабақтың көрнекілігі: Оқулық, тақта, бор. Ф. Оңғарсынова портреті, тұс киіз,
оюлар, түсіндірме сөздік, текемет.
Сабақтың барысы: Ұйымдастыру кезеңін алып бару.
Сынып оқушыларын ұйымдастырып сабаққа бейімдеу, сабақтың мақсатымен
таныстыру. Сыныпты екі топқа бөлемін. Бірінші топты «Білімпаздар», екінші
топты «Өнерпаздар» деп атаймын.
Үй тапсырмасы: Өткен сабақты «Кубизим» ойыны арқылы тексеремін. Оқушы
кубикті айналдырып тастайды (кубиктің жан жағына сандар жазылған) қай сан
түссе, сол санды карточканы алып сұраққа жауап береді. Оқушылардың
жауабын алдын ала дайындалған «Бағалау айнасына» қойып беремін.
Үлестірме қағаздарға жазылған сұрақтар.
1. Т. Молдағалиев қай жылы туылған? Өлең кімдерге арналған?
2. Ақынның «Бауырлар» өлеңі қашан және неге байланысты жазылған?
3. Өлеңдегі патриоттық сезіммен, ақынның тамаша ойын танытатын өлең
жолдарынан үзінді оқып бер.
4. Ақын қандас бауырларға қандай өтініш, тілек білдіреді? т. б.
Тақтаға жаңа тақырыпты жазамын.
Оқушылар бүгін сендермен бірге өтпекші болып отырған тақырыбымыз
Фариза Оңғарсынованың «Оюлар» өлеңі. Сендерге ақын өмірінен кең түрде
мәлімет берейін.
Фариза Оңғарсынова қазақ халқының аса талантты ақын қыздарының бірі. Ол
1939 жылы қазіргі Атырау өңіріндегі Манаш аулында дүниеге келген.
Қазақ поэзиясына 1960 жылдардың бас кезінде кіріп келген. Фаризаның өлең
жырларында жайықтың суындай жағаны соққан адуынды көңіл күй ерекше
сезіледі.
Фаризаның өлеңдері Каспийдің алапат толқынындай айбынды, Каспийдің
аққуларындай пәк, мөп  мөлдір, таза, туған даласындай кең, аруанасындай
маңғаз, күніндей ыстық, тауларындай асқақ боп сыр шертеді.
Фаризаның әдебиет әлеміне келер жолдағы алғашқы «тәрбиешілері» анасының
аузынан естіген ертегі, жыр, аңыздар мен мақал  мәтелдер, жұмбақтар; және
өзі оқыған қазақ халық әдебиетінің туындылары. Міне осылар ақынды әдебиет
әлемінің есігін ашуға себепші болды.
Фаризаның 1967 жылы «Бұлбұл» деген атпен тұңғыш жыр кітабы жарық көріп
жұртшылыққа кеңінен таныла бастады. Фаризаның жас оқырмандарға
арналған өлең  жырлары да аса мол, тым тартымды. Ақынның бүгін «Оюлар» өлеңін өтеміз. Өлеңді нақышына келтіріп оқып беремін.
Иә балалар әр халықтың өзіне тән дәстүрі ұлттық мәдени мұрасында көрініс
табады. Қазақтың қол өнері, оның дәстүрі ғасырдан  ғасырға өтіп біздің
заманымызға жетіп отыр. Осындай халқымыздың асыл мұраларының бірі  ою.
Ақын Фариза Оңғарсынова өзінің өлеңіне қазақ халқының ең құнды
мұраларының бірі ою  өрнекті арқау етеді.
Біз «Оюлар» өлеңін оқи отырып ата  бабаларымыздың жоғары ғұрыпты ғана
емес, сонымен бірге эстетикалық тұрғыдан да жете дамыған халық екендігін
аңғарамыз.
Ақын өз өлеңінде өмір мен өнердің ең әсемін жіті көріп асқан шеберлікпен
жырлай білген.
Түрін  ай текеметтің! Асыл қандай.
Үңілдім үнсіз ғана басымды алмай
«Келе ғой қошақаным өзіме»! деп
Әжем кеп сипағандай шашымнан жай», дейді. Туған жердің жасыл кезін
жайнатып түсірген оюларды көргенде «келе ғой», деп шақырып тұрған әжесін
көргендей болады. Текеметтің әрбір өрнегі көзіне ыстық көрініп анасына,
әжесіне деген сағыныш сезімін тербейді. Әжесінің көзіндей бұл оюларды
көргенде көз алдына әжесінің тарамысты саусақтарын көрінгендей болады.
Менің де жыр өрнегім әжемнің оюындай ғасырлардан сүрінбей өте алар ма
екен дейді.
Сағынышына басқұр, өрнекті медет тұтады.
Сүйеніп тұскиізге тұрып қаппын,
Көз жазып оюлардан қалам ба деп.
Мөлдір шық жасырынды жанарға кеп дейді.
Иә балалар, қазақтың қолөнерлік, зергерлік өнер туындылары  көрнекті
оюланған бұйымдар тек Қазақстанда ғана емес, Ресейде де белгілі болды.
Тіпті шет елдерге де әйгілі еді. 1868 жылы Париждегі дүниежүзілік көрмеге
қойылған бұйымдар ішінде қазақтың зергерлік өнерінің заттары, ұлттық
киімдер болған.
«Бұл оюлар қазағымның қасиетті мұрасы,
Әр өрнегін сөйлете алсаң ғасыр сырын ұғасың.
Иә оқушылар бұл оюлар тек жай ғана өрнек емес. Әрбір оюдың астында неше
мың жылдық ата  бабаларымыз тарихы, салт  дәстүрі, әдет  ғұрпы, тұрмыс
тіршілігінен дерек берер сырлар жатыр.
Енді сендермен бірге «Кім асты саудасы» ойынын жүргіземіз. Қазақтың ою
өрнектерінен мол мағлұмат алғысы келген оқушы менің сұрағыма жауап беріп
оюға ие болады. Кім дұрыс, толық жауап берсе ою сол оқушыға тиісті болады.
Білімдерін бағалап, бағалау айнасына қойып барамын. 1. «Киіз басу» ойыны. Екі топтан бір оқушыдан келіп конверт сайлап алады.
Ị
шінде нөмірленген текемет өрнектері және және сұрақтар жазылған
карточкілер бар. Карточкідегі сұраққа толық жауап берген оқушы сол
номердегі оюды плакаттағы тиісті орнына желімдейді. Осылай текемет киізді
басып шығарамыз. Бірінші топ жұмыс істеп жатқанда екінші топ «Әже»
тақырыбына мәтін дүзеді. Екінші топ жұмыс істеп жатқанда бірінші топ
мәтінді оқып береді.
3. «Фидбег» ойыны. Үш түрлі шарты бар. 1) Оюларды құрастырып атын тауып
жазады. 2) Оюдың келіп шығуын, мағынасын айтады.(Оюлардың аттарымен,
келіп шығуын «Кім асты саудасы» ойыны арқылы танысты). 3) Мақалды
жалғастырып мағынасын айту.
4. «Ребус» шешу ойыны. Ребустың жауабын тауып астына жазады.
Сөздік жұмыс: Желбау, басқұр, текемет, түскиіз, сабау, қару, сабақтау
сөздеріне түсінік беріп дәптерлеріне жаздыру.
Өлеңді құрылысына қарай талдау: Өлең буын саны мен айтылу ырғағына
қарай бір  біріне ұқсас төрт өлең жолынан, яғни тармақтан құралған.
Өлең жолының әрқайсысы 11 буыннан, айтылу ырғағы жағынан әр тармақ 3
бунақтан тұрады.
Өлеңнің 1, 2, 4  тармақтарының соңғы сөздері бір  бірімен дыбыстық
жағынан үндесе ұйқасқан қара өлең ұйқасы түрінде жазылған.
Сабақты пысықтау: Ақын Фариза Оңғарсынованың «Оюлар» өлеңінен қазақ
халқының ұлттық өнерін, ою  өрнектің мәнін түсінумен бірге, ақынның
әжесіне болған сағыныш сезімін көрдік.
Бүгінгі сабағымды Т. Молдағалиевтың мына өлең жолдарымен аяқтаймын.
Түс киізге жайнатып түсіріпті  ау,
Туған жердің жайнатып жасыл кезін.
Балам туған даласын ұмытпасын,
Деп тұсыма анашым кетті ме іліп?
Үйге тапсырма: Өлеңді жаттап келу. «Ұлттық қолөнеріміз» тақырыбына мәтін
жазып келу

file_name: ф. оңғарсынова.docx

intro:
Күні: 11.04.2017. пән:әдебиеттік оқу. Сынып: 4 «А».Мұғалім:Жакупова И.С
Сабақтың тақырыбы: Оюлар. Фариза Оңғарсынова
Сабақтың мақсаты:
а) Ф. Оңғарсынова шығармашылығы туралы түсінік беру. Қазақ халқының және басқа ұлттардың ұлттық ою-өрнек түрлерінің мән-мағынасын ашуға, тануға үйрету.
ә) Оқушылардың ұлттық салт-дәстүрді жалғастыруына, құрметтеуіне қызығушылықтарын ояту. Ұлттық құндылықтарды бағалауға, құрметтеуге үйрету.
б) Мәнерлеп оқу дағдыларын жетілдіре түсу, болжау жасау, талдау, салыстыру арқылы оқушы қиялын дамыту.
Сабақтың түрі: Жаңа білімді игеру.
Сабақтың әдісі: түсіндіру, сұрақ-жауап.
Көрнекілігі: Ф. Оңғарсынованың суреті, слайд, ою- түрлері берілген суреттер
Күтілетін нәтиже: ақын шығармаларын тани білу, өлеңдерін мәнерлеп оқи білу және ою-өрнектердің түрлерін ажыратып, оларды қолдана білу.
Пәнаралық байланыс: бейнелеу өнері, еңбекке баулу.
Сабақтың барысы:
І Ұйымдастыру бөлімі
Амандасу, назарларын сабаққа аудару
Мейірімді жүрекпен,
Ақпейілді тілекпен,
Амандасып алайық,
Бір жадырап қалайық!
Оқушыларға оюдың қиынды түрлерін беремін, оқушылар қиындылардан оюдың бір түрін құрап,  топтың атын шығарады. 1 топ «Қошқармүйіз», 2 топ «Төртқұлақ» тобы деп екі топқа бөлінеді.
ІІ Үй тапсырмасын тексеру
«Аралым қайта туса» оқушылардан жаттауын сұрау.
Арал теңізі туралы қосымша мәлімет.
Арал теңізі туралы слайд.
ІІІ Жаңа сабақ
І Қызығушылықтарын ояту
-Балалар, біздін ұлтымыз кім немесе біз кімбіз?
-Қазақпыз
-Ал, қазақ халқы қандай халық?
-«Қазақ» дегенде көз алдымызға не елестейді?
-Ал, айтыңдаршы, қазақ халқы өнерлі, батыр дейміз ақындардан кімдерді білесіңдер?
-Абай Құнанбаев, Мұқағали Мақатаев, Ақұштап Бақтыгереева, Фариза Оңғарсынова, Қадыр Мырза Әли т.б
-Осы аттары аталған ақындардың ішінде әйел адамдар көп пе екен?
-Ф. Оңғарсынова туралы не білесіңдер?
-Қазақтың дәстүрлері
1.Ақын өмірімен таныстыру
Фариза Оңғарсынова 1939 жылдың 25-желтоқсанында қазіргі Атырау облысына қарасты Манаш ауылында дүниеге келген. 1961 жылы педагогикалық институтты бітіріп, мұғалімдік қызмет атқарып, газеттерде тілші, бас редакторы болған. Ол халық жазушысы, парламент депутаты болды.
Міне, осындай ақын апамызды, халық қамқоршысын сұм ажал жылы 2014 арамыздан алып кетті.
Еңбектері: «Сөз сыры», «Дауа» т.б
Кім?
Туған жылы
Туған жері
Қызметі
Еңбектері

ІІ Мағынаны тану
-Бүгінгі сабақта Ф. Оңғарсынованың «Оюлар» атты өлеңімен танысамыз.
-Ою-өрнек дегеніміз не?
-Ою – өрнекті  қайдан кездестіруге болады?
-Киіз үйден, ұлттық киімдерде, туымызда бейнеленген, жиһаздардан т.б.
«Ою-өрнек» сөзі латынның «Орнамент» деген сөзінің баламасы. «Орнамент» сөзі – «сәндеу» немесе «әсемдеу» деген ұғымды білдіреді. Ою-өрнек – бір нәрсені ойып, кесіп алып жапсыру немесе екі затты ойып алып, қиюластыру, не бірдеңенің бетіне оюлап бедер түсіру дегенді білдіреді.
Білетін ою түрлерін атай отырып, олардың басқа түрлерімен таныстыру, олардың шығу тегі мен қандай заттарда пайдаланылатына тоқталу.
ІІІ Оқулықпен жұмыс
Өлеңді мәнерлеп оқу, түсіндіру
Оқушыларға тізбектей оқыту.
Сұрақтар қою арқылы бекіту.
-Өлеңнен қандай әсер алдың?
-Көз алдыңа не елестейді?
-Өлеңдегі кейіпкер кім?
ІV Дәптермен жұмыс
Жаңылтпашты дәптерге көшіріп алып, бірнеше оқи отырып жатқа айту.
Жаңылтпаш
Жарнамашылар жаңаны жарнамалады,
Бұйымның жаңа болмағаны жарнамаланбады.
VСергіту сәті
«Қаражорға» биі.
VІ.Сөздік жұмысы
Желбеу, басқұр – киіз үйдің ішкі оюлы жабдықтары.
Ою – орнамент-
Сөздермен таныстыру, олардың мағынасын аша отырып, дәптерге сөйлем құрап жазу.
Желбау – киіз үйдің шаңырағын қатты жел аударып кетпес үшін шаңырақтан төмен бастыруға пайдаланатын өрнектелген төгілме шашақты бау. Ол шаңыраққа үш жерден байланып, керегеге асылады, киіз үйге ерекше сән береді. Дауыл кезінде шаңырақты салмамен басып тұру үшін таңылады.
Басқұр – киіз үйдің ішін безендіру үшін, әрі уық пен керегенің түйіскен жерін сыртынан бастырып таңатын өрнекті жалпақ құр.
VІІ.Қорытындылау.
Сабақты бекіту
Ф.Оңғарсынова кім?
а) суретші
ә) жазушы
Өлеңдегі басты кейіпкер кім?
а) атам
ә) әжем
Ою-өрнек дегеніміз –
а) ойып, көркемдеу
ә) жазып, әңгімелеу
-Өлеңдегі басты кейіпкер әжесінің қандай ою-өрнек түрін аңсап, іздеп жүр деп ойлайсыңдар?
-Қазақ халқының ою-өрнек түрлері өзге ұлттардан несімен ерекшеленеді?
-Балалар, біздің сыныптағы Ақмаржанның әжесі Бақыткүл әже жастайынан текемет, киіз басып,  ою – өрнектерден   көрпе, жастық, қоржын т.б заттарды өз қолымен осы күнге дейін жасап келеді. Іс тігу өнерін анасынан үйренген екен. Ісмер әже қошқармүйіз, қияқ, гүл, сегізжапрырақ, қосмүйіз, құсқанаты,төртқұлақ сияқты ою түрлерін көре, жастық, қоржын тігуде кеңінен пайдаланады. Қазіргі кезде жиен немересінің жасауын өз қолымен дайындап жүр. Сонымен қатар Ақмаржанға ою түрлерін жаттатып, өзіне қолғанат қылып, осы іске үйретіп жүр. Бақыткүл әженің қолынана шыққан дүниелер көздің жауын алатын бірінен – бірі өткен әдемі дүниелер. Әр оюының өзіндік ерекшелігі бар. Мысалы төсек – орын жинауға арналған жүксалғышын алып қарастыратын болсақ, әлемнің картасына ұқсатып бейнелеген. Ал орасында тұрған гүл еліміз Қазақстан. Яғыни еліміз осы гүл сияқты жайнай түсін деген ниетпен жасалған екен.
Оқушыларды бағалау
Оқушының аты	Үй жұмысы	Жаңа сабақ	Кестемен жұмыс	Дәптермен жұмыс	Сұрақтарға жауап	Топпен жұмыс	Қорытнды

Бүгінгі сабағымды Т. Молдағалиевтың мына өлең жолдарымен аяқтаймын.
Түс киізге жайнатып түсіріпті - ау,
Туған жердің жайнатып жасыл кезін.
Балам туған даласын ұмытпасын,
Деп тұсыма анашым кетті ме іліп?
Үйге тапсырма.
Ақын өмірі мен шығармашылығы туралы оқып келу, «Оюлар» өлеңін жатқа айту. « Әжеме» атты эссе жазып келу.

Сабақтың тақырыбы: Фариза Оңғарсынова «Оюлар».
Сабақтың мақсаты: Білімділік мақсаты. Ақын өмірінен кең түрде мәлімет беру.«Оюлар» өлеңі арқылы халқымыздың ғасырлар бойы жинақталған асыл мұраларын үлгі - өнеге ете отырып оқушылардың санасына ұлттық - құндылықтарға құрмет рухын сіңдіру. Ой - өрісін кеңейту, тіл байлығын, сөздік қорын молайту.

Тәрбиелік мақсаты: Бойында рухани байлық пен моральдық тазалықты ұштастырған, жан - жақты жарасымды дамыған, еркін пікірлі адам тәрбиелеу.
Қазақ халқының ең құнды, мәдени мұраларын оқушы бойына сіңіре отырып ата - бабаларымыздың жоғары ғұрыпты ғана емес, сонымен бірге эстетикалық тұрғыдан да жете дамыған халық екендігін аңғарту. Көркемдік білім беру мен эстетикалық тәрбиені жақсарту.
Дамытушылық мақсаты: Өнерге деген құштарлығын арттырып, әсемдік сезімін дамыту. Кінәратсыз көркемдік талғамын, өнер шығармаларын, туған табиғаттың сұлулығын, байлығын дұрыс түсініп бағалай білуге үйрету.
Қазақ елінің ежелгі салт – санасы, әдет - ғұрып, тұрмыс - тіршілігімен тығыз байланыста туғандығын, өнердің өмірдегі орнын таныта отырып ойын жүйелі, өз беттерінше айта білуге үйрету, ой таласын туғызу.

Сабақтың түрі: Ịздендіру, танымдық сабақ.
Сабақтың әдісі: Сұрақ - жауап, түрлі ойындар.
Пән аралық байланыс: Қазақ тілі, еңбек, сурет, тарих.

Сабақтың көрнекілігі: Оқулық, тақта, бор. Ф. Оңғарсынова портреті, тұс киіз, оюлар, түсіндірме сөздік, текемет.
Сабақтың барысы: Ұйымдастыру кезеңін алып бару.
Сынып оқушыларын ұйымдастырып сабаққа бейімдеу, сабақтың мақсатымен таныстыру. Сыныпты екі топқа бөлемін. Бірінші топты «Білімпаздар», екінші топты «Өнерпаздар» деп атаймын.
Үй тапсырмасы: Өткен сабақты «Кубизим» ойыны арқылы тексеремін. Оқушы кубикті айналдырып тастайды (кубиктің жан жағына сандар жазылған) қай сан түссе, сол санды карточканы алып сұраққа жауап береді. Оқушылардың жауабын алдын ала дайындалған «Бағалау айнасына» қойып беремін.

Үлестірме қағаздарға жазылған сұрақтар.
1. Т. Молдағалиев қай жылы туылған? Өлең кімдерге арналған?
2. Ақынның «Бауырлар» өлеңі қашан және неге байланысты жазылған?
3. Өлеңдегі патриоттық сезіммен, ақынның тамаша ойын танытатын өлең жолдарынан үзінді оқып бер.
4. Ақын қандас бауырларға қандай өтініш, тілек білдіреді? т. б.

Тақтаға жаңа тақырыпты жазамын.
Оқушылар бүгін сендермен бірге өтпекші болып отырған тақырыбымыз Фариза Оңғарсынованың «Оюлар» өлеңі. Сендерге ақын өмірінен кең түрде мәлімет берейін.
Фариза Оңғарсынова қазақ халқының аса талантты ақын қыздарының бірі. Ол 1939 жылы қазіргі Атырау өңіріндегі Манаш аулында дүниеге келген.
Қазақ поэзиясына 1960 жылдардың бас кезінде кіріп келген. Фаризаның өлең - жырларында жайықтың суындай жағаны соққан адуынды көңіл күй ерекше сезіледі.
Фаризаның өлеңдері Каспийдің алапат толқынындай айбынды, Каспийдің аққуларындай пәк, мөп - мөлдір, таза, туған даласындай кең, аруанасындай маңғаз, күніндей ыстық, тауларындай асқақ боп сыр шертеді.

Фаризаның әдебиет әлеміне келер жолдағы алғашқы «тәрбиешілері» анасының аузынан естіген ертегі, жыр, аңыздар мен мақал - мәтелдер, жұмбақтар; және өзі оқыған қазақ халық әдебиетінің туындылары. Міне осылар ақынды әдебиет әлемінің есігін ашуға себепші болды.
Фаризаның 1967 жылы «Бұлбұл» деген атпен тұңғыш жыр кітабы жарық көріп жұртшылыққа кеңінен таныла бастады. Фаризаның жас оқырмандарға арналған өлең - жырлары да аса мол, тым тартымды. Ақынның бүгін «Оюлар» өлеңін өтеміз. Өлеңді нақышына келтіріп оқып беремін.
Иә балалар әр халықтың өзіне тән дәстүрі ұлттық мәдени мұрасында көрініс табады. Қазақтың қол өнері, оның дәстүрі ғасырдан - ғасырға өтіп біздің заманымызға жетіп отыр. Осындай халқымыздың асыл мұраларының бірі - ою. Ақын Фариза Оңғарсынова өзінің өлеңіне қазақ халқының ең құнды мұраларының бірі ою - өрнекті арқау етеді.

Біз «Оюлар» өлеңін оқи отырып ата - бабаларымыздың жоғары ғұрыпты ғана емес, сонымен бірге эстетикалық тұрғыдан да жете дамыған халық екендігін аңғарамыз.
Ақын өз өлеңінде өмір мен өнердің ең әсемін жіті көріп асқан шеберлікпен жырлай білген.
Түрін - ай текеметтің! Асыл қандай.
Үңілдім үнсіз ғана басымды алмай
«Келе ғой қошақаным өзіме»! деп
Әжем кеп сипағандай шашымнан жай»,- дейді. Туған жердің жасыл кезін жайнатып түсірген оюларды көргенде «келе ғой»,- деп шақырып тұрған әжесін көргендей болады. Текеметтің әрбір өрнегі көзіне ыстық көрініп анасына, әжесіне деген сағыныш сезімін тербейді. Әжесінің көзіндей бұл оюларды көргенде көз алдына әжесінің тарамысты саусақтарын көрінгендей болады. Менің де жыр өрнегім әжемнің оюындай ғасырлардан сүрінбей өте алар ма екен дейді.
Сағынышына басқұр, өрнекті медет тұтады.
Сүйеніп тұскиізге тұрып қаппын,
Көз жазып оюлардан қалам ба деп.
Мөлдір шық жасырынды жанарға кеп дейді.

Иә балалар, қазақтың қолөнерлік, зергерлік өнер туындылары - көрнекті оюланған бұйымдар тек Қазақстанда ғана емес, Ресейде де белгілі болды. Тіпті шет елдерге де әйгілі еді. 1868 жылы Париждегі дүниежүзілік көрмеге қойылған бұйымдар ішінде қазақтың зергерлік өнерінің заттары, ұлттық киімдер болған.

«Бұл оюлар қазағымның қасиетті мұрасы,
Әр өрнегін сөйлете алсаң ғасыр сырын ұғасың.
Иә оқушылар бұл оюлар тек жай ғана өрнек емес. Әрбір оюдың астында неше мың жылдық ата - бабаларымыз тарихы, салт - дәстүрі, әдет - ғұрпы, тұрмыс - тіршілігінен дерек берер сырлар жатыр.

Енді сендермен бірге «Кім асты саудасы» ойынын жүргіземіз. Қазақтың ою - өрнектерінен мол мағлұмат алғысы келген оқушы менің сұрағыма жауап беріп оюға ие болады. Кім дұрыс, толық жауап берсе ою сол оқушыға тиісті болады. Білімдерін бағалап, бағалау айнасына қойып барамын.

1. «Киіз басу» ойыны. Екі топтан бір оқушыдан келіп конверт сайлап алады. Ịшінде нөмірленген текемет өрнектері және және сұрақтар жазылған карточкілер бар. Карточкідегі сұраққа толық жауап берген оқушы сол номердегі оюды плакаттағы тиісті орнына желімдейді. Осылай текемет киізді басып шығарамыз. Бірінші топ жұмыс істеп жатқанда екінші топ «Әже» тақырыбына мәтін дүзеді. Екінші топ жұмыс істеп жатқанда бірінші топ мәтінді оқып береді.

3. «Фидбег» ойыны. Үш түрлі шарты бар. 1) Оюларды құрастырып атын тауып жазады. 2) Оюдың келіп шығуын, мағынасын айтады.(Оюлардың аттарымен, келіп шығуын «Кім асты саудасы» ойыны арқылы танысты). 3) Мақалды жалғастырып мағынасын айту.

4. «Ребус» шешу ойыны. Ребустың жауабын тауып астына жазады.
Сөздік жұмыс: Желбау, басқұр, текемет, түскиіз, сабау, қару, сабақтау сөздеріне түсінік беріп дәптерлеріне жаздыру.
Өлеңді құрылысына қарай талдау: Өлең буын саны мен айтылу ырғағына қарай бір - біріне ұқсас төрт өлең жолынан, яғни тармақтан құралған.
Өлең жолының әрқайсысы 11 буыннан, айтылу ырғағы жағынан әр тармақ 3 бунақтан тұрады.
Өлеңнің 1, 2, 4 - тармақтарының соңғы сөздері бір - бірімен дыбыстық жағынан үндесе ұйқасқан қара өлең ұйқасы түрінде жазылған.

Сабақты пысықтау: Ақын Фариза Оңғарсынованың «Оюлар» өлеңінен қазақ халқының ұлттық өнерін, ою - өрнектің мәнін түсінумен бірге, ақынның әжесіне болған сағыныш сезімін көрдік.
Бүгінгі сабағымды Т. Молдағалиевтың мына өлең жолдарымен аяқтаймын.
Түс киізге жайнатып түсіріпті - ау,
Туған жердің жайнатып жасыл кезін.
Балам туған даласын ұмытпасын,
Деп тұсыма анашым кетті ме іліп?
Үйге тапсырма: Өлеңді жаттап келу. «Ұлттық қолөнеріміз» тақырыбына мәтін жазып келуКүні: 11.04.2017. пән:әдебиеттік оқу. Сынып: 4 «А».Мұғалім:Жакупова И.С
Сабақтың тақырыбы: Оюлар. Фариза Оңғарсынова
Сабақтың мақсаты:
а) Ф. Оңғарсынова шығармашылығы туралы түсінік беру. Қазақ халқының және басқа ұлттардың ұлттық ою-өрнек түрлерінің мән-мағынасын ашуға, тануға үйрету.
ә) Оқушылардың ұлттық салт-дәстүрді жалғастыруына, құрметтеуіне қызығушылықтарын ояту. Ұлттық құндылықтарды бағалауға, құрметтеуге үйрету.
б) Мәнерлеп оқу дағдыларын жетілдіре түсу, болжау жасау, талдау, салыстыру арқылы оқушы қиялын дамыту.
Сабақтың түрі: Жаңа білімді игеру.
Сабақтың әдісі: түсіндіру, сұрақ-жауап.
Көрнекілігі: Ф. Оңғарсынованың суреті, слайд, ою- түрлері берілген суреттер
Күтілетін нәтиже: ақын шығармаларын тани білу, өлеңдерін мәнерлеп оқи білу және ою-өрнектердің түрлерін ажыратып, оларды қолдана білу.
Пәнаралық байланыс: бейнелеу өнері, еңбекке баулу.
Сабақтың барысы:
І Ұйымдастыру бөлімі
Амандасу, назарларын сабаққа аудару
Мейірімді жүрекпен,
Ақпейілді тілекпен,
Амандасып алайық,
Бір жадырап қалайық!
Оқушыларға оюдың қиынды түрлерін беремін, оқушылар қиындылардан оюдың бір түрін құрап,  топтың атын шығарады. 1 топ «Қошқармүйіз», 2 топ «Төртқұлақ» тобы деп екі топқа бөлінеді.
ІІ Үй тапсырмасын тексеру
«Аралым қайта туса» оқушылардан жаттауын сұрау.
Арал теңізі туралы қосымша мәлімет.
Арал теңізі туралы слайд.
ІІІ Жаңа сабақ
І Қызығушылықтарын ояту
-Балалар, біздін ұлтымыз кім немесе біз кімбіз?
-Қазақпыз
-Ал, қазақ халқы қандай халық?
-«Қазақ» дегенде көз алдымызға не елестейді?
-Ал, айтыңдаршы, қазақ халқы өнерлі, батыр дейміз ақындардан кімдерді білесіңдер?
-Абай Құнанбаев, Мұқағали Мақатаев, Ақұштап Бақтыгереева, Фариза Оңғарсынова, Қадыр Мырза Әли т.б
-Осы аттары аталған ақындардың ішінде әйел адамдар көп пе екен?
-Ф. Оңғарсынова туралы не білесіңдер?
-Қазақтың дәстүрлері
1.Ақын өмірімен таныстыру
Фариза Оңғарсынова 1939 жылдың 25-желтоқсанында қазіргі Атырау облысына қарасты Манаш ауылында дүниеге келген. 1961 жылы педагогикалық институтты бітіріп, мұғалімдік қызмет атқарып, газеттерде тілші, бас редакторы болған. Ол халық жазушысы, парламент депутаты болды.
Міне, осындай ақын апамызды, халық қамқоршысын сұм ажал жылы 2014 арамыздан алып кетті.
Еңбектері: «Сөз сыры», «Дауа» т.б
Кім?
Туған жылы
Туған жері
Қызметі
Еңбектері

ІІ Мағынаны тану
-Бүгінгі сабақта Ф. Оңғарсынованың «Оюлар» атты өлеңімен танысамыз.
-Ою-өрнек дегеніміз не?
-Ою – өрнекті  қайдан кездестіруге болады?
-Киіз үйден, ұлттық киімдерде, туымызда бейнеленген, жиһаздардан т.б.
«Ою-өрнек» сөзі латынның «Орнамент» деген сөзінің баламасы. «Орнамент» сөзі – «сәндеу» немесе «әсемдеу» деген ұғымды білдіреді. Ою-өрнек – бір нәрсені ойып, кесіп алып жапсыру немесе екі затты ойып алып, қиюластыру, не бірдеңенің бетіне оюлап бедер түсіру дегенді білдіреді.
Білетін ою түрлерін атай отырып, олардың басқа түрлерімен таныстыру, олардың шығу тегі мен қандай заттарда пайдаланылатына тоқталу.
ІІІ Оқулықпен жұмыс
Өлеңді мәнерлеп оқу, түсіндіру
Оқушыларға тізбектей оқыту.
Сұрақтар қою арқылы бекіту.
-Өлеңнен қандай әсер алдың?
-Көз алдыңа не елестейді?
-Өлеңдегі кейіпкер кім?
ІV Дәптермен жұмыс
Жаңылтпашты дәптерге көшіріп алып, бірнеше оқи отырып жатқа айту.
Жаңылтпаш
Жарнамашылар жаңаны жарнамалады,
Бұйымның жаңа болмағаны жарнамаланбады.
VСергіту сәті
«Қаражорға» биі.
VІ.Сөздік жұмысы
Желбеу, басқұр – киіз үйдің ішкі оюлы жабдықтары.
Ою – орнамент-
Сөздермен таныстыру, олардың мағынасын аша отырып, дәптерге сөйлем құрап жазу.
Желбау – киіз үйдің шаңырағын қатты жел аударып кетпес үшін шаңырақтан төмен бастыруға пайдаланатын өрнектелген төгілме шашақты бау. Ол шаңыраққа үш жерден байланып, керегеге асылады, киіз үйге ерекше сән береді. Дауыл кезінде шаңырақты салмамен басып тұру үшін таңылады.
Басқұр – киіз үйдің ішін безендіру үшін, әрі уық пен керегенің түйіскен жерін сыртынан бастырып таңатын өрнекті жалпақ құр.
VІІ.Қорытындылау.
Сабақты бекіту
Ф.Оңғарсынова кім?
а) суретші
ә) жазушы
Өлеңдегі басты кейіпкер кім?
а) атам
ә) әжем
Ою-өрнек дегеніміз –
а) ойып, көркемдеу
ә) жазып, әңгімелеу
-Өлеңдегі басты кейіпкер әжесінің қандай ою-өрнек түрін аңсап, іздеп жүр деп ойлайсыңдар?
-Қазақ халқының ою-өрнек түрлері өзге ұлттардан несімен ерекшеленеді?
-Балалар, біздің сыныптағы Ақмаржанның әжесі Бақыткүл әже жастайынан текемет, киіз басып,  ою – өрнектерден   көрпе, жастық, қоржын т.б заттарды өз қолымен осы күнге дейін жасап келеді. Іс тігу өнерін анасынан үйренген екен. Ісмер әже қошқармүйіз, қияқ, гүл, сегізжапрырақ, қосмүйіз, құсқанаты,төртқұлақ сияқты ою түрлерін көре, жастық, қоржын тігуде кеңінен пайдаланады. Қазіргі кезде жиен немересінің жасауын өз қолымен дайындап жүр. Сонымен қатар Ақмаржанға ою түрлерін жаттатып, өзіне қолғанат қылып, осы іске үйретіп жүр. Бақыткүл әженің қолынана шыққан дүниелер көздің жауын алатын бірінен – бірі өткен әдемі дүниелер. Әр оюының өзіндік ерекшелігі бар. Мысалы төсек – орын жинауға арналған жүксалғышын алып қарастыратын болсақ, әлемнің картасына ұқсатып бейнелеген. Ал орасында тұрған гүл еліміз Қазақстан. Яғыни еліміз осы гүл сияқты жайнай түсін деген ниетпен жасалған екен.
Оқушыларды бағалау
Оқушының аты	Үй жұмысы	Жаңа сабақ	Кестемен жұмыс	Дәптермен жұмыс	Сұрақтарға жауап	Топпен жұмыс	Қорытнды

Бүгінгі сабағымды Т. Молдағалиевтың мына өлең жолдарымен аяқтаймын.
Түс киізге жайнатып түсіріпті - ау,
Туған жердің жайнатып жасыл кезін.
Балам туған даласын ұмытпасын,
Деп тұсыма анашым кетті ме іліп?
Үйге тапсырма.
Ақын өмірі мен шығармашылығы туралы оқып келу, «Оюлар» өлеңін жатқа айту. « Әжеме» атты эссе жазып келу.

Сабақтың тақырыбы: Фариза Оңғарсынова «Оюлар».
Сабақтың мақсаты: Білімділік мақсаты. Ақын өмірінен кең түрде мәлімет беру.«Оюлар» өлеңі арқылы халқымыздың ғасырлар бойы жинақталған асыл мұраларын үлгі - өнеге ете отырып оқушылардың санасына ұлттық - құндылықтарға құрмет рухын сіңдіру. Ой - өрісін кеңейту, тіл байлығын, сөздік қорын молайту.

Тәрбиелік мақсаты: Бойында рухани байлық пен моральдық тазалықты ұштастырған, жан - жақты жарасымды дамыған, еркін пікірлі адам тәрбиелеу.
Қазақ халқының ең құнды, мәдени мұраларын оқушы бойына сіңіре отырып ата - бабаларымыздың жоғары ғұрыпты ғана емес, сонымен бірге эстетикалық тұрғыдан да жете дамыған халық екендігін аңғарту. Көркемдік білім беру мен эстетикалық тәрбиені жақсарту.
Дамытушылық мақсаты: Өнерге деген құштарлығын арттырып, әсемдік сезімін дамыту. Кінәратсыз көркемдік талғамын, өнер шығармаларын, туған табиғаттың сұлулығын, байлығын дұрыс түсініп бағалай білуге үйрету.
Қазақ елінің ежелгі салт – санасы, әдет - ғұрып, тұрмыс - тіршілігімен тығыз байланыста туғандығын, өнердің өмірдегі орнын таныта отырып ойын жүйелі, өз беттерінше айта білуге үйрету, ой таласын туғызу.

Сабақтың түрі: Ịздендіру, танымдық сабақ.
Сабақтың әдісі: Сұрақ - жауап, түрлі ойындар.
Пән аралық байланыс: Қазақ тілі, еңбек, сурет, тарих.

Сабақтың көрнекілігі: Оқулық, тақта, бор. Ф. Оңғарсынова портреті, тұс киіз, оюлар, түсіндірме сөздік, текемет.
Сабақтың барысы: Ұйымдастыру кезеңін алып бару.
Сынып оқушыларын ұйымдастырып сабаққа бейімдеу, сабақтың мақсатымен таныстыру. Сыныпты екі топқа бөлемін. Бірінші топты «Білімпаздар», екінші топты «Өнерпаздар» деп атаймын.
Үй тапсырмасы: Өткен сабақты «Кубизим» ойыны арқылы тексеремін. Оқушы кубикті айналдырып тастайды (кубиктің жан жағына сандар жазылған) қай сан түссе, сол санды карточканы алып сұраққа жауап береді. Оқушылардың жауабын алдын ала дайындалған «Бағалау айнасына» қойып беремін.

Үлестірме қағаздарға жазылған сұрақтар.
1. Т. Молдағалиев қай жылы туылған? Өлең кімдерге арналған?
2. Ақынның «Бауырлар» өлеңі қашан және неге байланысты жазылған?
3. Өлеңдегі патриоттық сезіммен, ақынның тамаша ойын танытатын өлең жолдарынан үзінді оқып бер.
4. Ақын қандас бауырларға қандай өтініш, тілек білдіреді? т. б.

Тақтаға жаңа тақырыпты жазамын.
Оқушылар бүгін сендермен бірге өтпекші болып отырған тақырыбымыз Фариза Оңғарсынованың «Оюлар» өлеңі. Сендерге ақын өмірінен кең түрде мәлімет берейін.
Фариза Оңғарсынова қазақ халқының аса талантты ақын қыздарының бірі. Ол 1939 жылы қазіргі Атырау өңіріндегі Манаш аулында дүниеге келген.
Қазақ поэзиясына 1960 жылдардың бас кезінде кіріп келген. Фаризаның өлең - жырларында жайықтың суындай жағаны соққан адуынды көңіл күй ерекше сезіледі.
Фаризаның өлеңдері Каспийдің алапат толқынындай айбынды, Каспийдің аққуларындай пәк, мөп - мөлдір, таза, туған даласындай кең, аруанасындай маңғаз, күніндей ыстық, тауларындай асқақ боп сыр шертеді.

Фаризаның әдебиет әлеміне келер жолдағы алғашқы «тәрбиешілері» анасының аузынан естіген ертегі, жыр, аңыздар мен мақал - мәтелдер, жұмбақтар; және өзі оқыған қазақ халық әдебиетінің туындылары. Міне осылар ақынды әдебиет әлемінің есігін ашуға себепші болды.
Фаризаның 1967 жылы «Бұлбұл» деген атпен тұңғыш жыр кітабы жарық көріп жұртшылыққа кеңінен таныла бастады. Фаризаның жас оқырмандарға арналған өлең - жырлары да аса мол, тым тартымды. Ақынның бүгін «Оюлар» өлеңін өтеміз. Өлеңді нақышына келтіріп оқып беремін.
Иә балалар әр халықтың өзіне тән дәстүрі ұлттық мәдени мұрасында көрініс табады. Қазақтың қол өнері, оның дәстүрі ғасырдан - ғасырға өтіп біздің заманымызға жетіп отыр. Осындай халқымыздың асыл мұраларының бірі - ою. Ақын Фариза Оңғарсынова өзінің өлеңіне қазақ халқының ең құнды мұраларының бірі ою - өрнекті арқау етеді.

Біз «Оюлар» өлеңін оқи отырып ата - бабаларымыздың жоғары ғұрыпты ғана емес, сонымен бірге эстетикалық тұрғыдан да жете дамыған халық екендігін аңғарамыз.
Ақын өз өлеңінде өмір мен өнердің ең әсемін жіті көріп асқан шеберлікпен жырлай білген.
Түрін - ай текеметтің! Асыл қандай.
Үңілдім үнсіз ғана басымды алмай
«Келе ғой қошақаным өзіме»! деп
Әжем кеп сипағандай шашымнан жай»,- дейді. Туған жердің жасыл кезін жайнатып түсірген оюларды көргенде «келе ғой»,- деп шақырып тұрған әжесін көргендей болады. Текеметтің әрбір өрнегі көзіне ыстық көрініп анасына, әжесіне деген сағыныш сезімін тербейді. Әжесінің көзіндей бұл оюларды көргенде көз алдына әжесінің тарамысты саусақтарын көрінгендей болады. Менің де жыр өрнегім әжемнің оюындай ғасырлардан сүрінбей өте алар ма екен дейді.
Сағынышына басқұр, өрнекті медет тұтады.
Сүйеніп тұскиізге тұрып қаппын,
Көз жазып оюлардан қалам ба деп.
Мөлдір шық жасырынды жанарға кеп дейді.

Иә балалар, қазақтың қолөнерлік, зергерлік өнер туындылары - көрнекті оюланған бұйымдар тек Қазақстанда ғана емес, Ресейде де белгілі болды. Тіпті шет елдерге де әйгілі еді. 1868 жылы Париждегі дүниежүзілік көрмеге қойылған бұйымдар ішінде қазақтың зергерлік өнерінің заттары, ұлттық киімдер болған.

«Бұл оюлар қазағымның қасиетті мұрасы,
Әр өрнегін сөйлете алсаң ғасыр сырын ұғасың.
Иә оқушылар бұл оюлар тек жай ғана өрнек емес. Әрбір оюдың астында неше мың жылдық ата - бабаларымыз тарихы, салт - дәстүрі, әдет - ғұрпы, тұрмыс - тіршілігінен дерек берер сырлар жатыр.

Енді сендермен бірге «Кім асты саудасы» ойынын жүргіземіз. Қазақтың ою - өрнектерінен мол мағлұмат алғысы келген оқушы менің сұрағыма жауап беріп оюға ие болады. Кім дұрыс, толық жауап берсе ою сол оқушыға тиісті болады. Білімдерін бағалап, бағалау айнасына қойып барамын.

1. «Киіз басу» ойыны. Екі топтан бір оқушыдан келіп конверт сайлап алады. Ịшінде нөмірленген текемет өрнектері және және сұрақтар жазылған карточкілер бар. Карточкідегі сұраққа толық жауап берген оқушы сол номердегі оюды плакаттағы тиісті орнына желімдейді. Осылай текемет киізді басып шығарамыз. Бірінші топ жұмыс істеп жатқанда екінші топ «Әже» тақырыбына мәтін дүзеді. Екінші топ жұмыс істеп жатқанда бірінші топ мәтінді оқып береді.

3. «Фидбег» ойыны. Үш түрлі шарты бар. 1) Оюларды құрастырып атын тауып жазады. 2) Оюдың келіп шығуын, мағынасын айтады.(Оюлардың аттарымен, келіп шығуын «Кім асты саудасы» ойыны арқылы танысты). 3) Мақалды жалғастырып мағынасын айту.

4. «Ребус» шешу ойыны. Ребустың жауабын тауып астына жазады.
Сөздік жұмыс: Желбау, басқұр, текемет, түскиіз, сабау, қару, сабақтау сөздеріне түсінік беріп дәптерлеріне жаздыру.
Өлеңді құрылысына қарай талдау: Өлең буын саны мен айтылу ырғағына қарай бір - біріне ұқсас төрт өлең жолынан, яғни тармақтан құралған.
Өлең жолының әрқайсысы 11 буыннан, айтылу ырғағы жағынан әр тармақ 3 бунақтан тұрады.
Өлеңнің 1, 2, 4 - тармақтарының соңғы сөздері бір - бірімен дыбыстық жағынан үндесе ұйқасқан қара өлең ұйқасы түрінде жазылған.

Сабақты пысықтау: Ақын Фариза Оңғарсынованың «Оюлар» өлеңінен қазақ халқының ұлттық өнерін, ою - өрнектің мәнін түсінумен бірге, ақынның әжесіне болған сағыныш сезімін көрдік.
Бүгінгі сабағымды Т. Молдағалиевтың мына өлең жолдарымен аяқтаймын.
Түс киізге жайнатып түсіріпті - ау,
Туған жердің жайнатып жасыл кезін.
Балам туған даласын ұмытпасын,
Деп тұсыма анашым кетті ме іліп?
Үйге тапсырма: Өлеңді жаттап келу. «Ұлттық қолөнеріміз» тақырыбына мәтін жазып келу

title: Ф.Оңғарсынова "Оюлар"


extracted_text:
Сценарий агитбригады «За здоровый образ жизни!»
2016 – 2017 г.
 Волков:   Вас приветствует команда «Адреналин».
Девиз:
 Хотим мы здоровыми бодрыми быть
 И пользу планете своей приносить.
Овсепян: Слушай меня моё поколение!
Я обращаюсь к тебе при жизни –
Давай возьмем за жабры явление
 Под названием « Нездоровый образ жизни».
Зуйков: Если ты куришь, спиртное пробовал,
Не далеко тебе и  до пропасти
Организм ты свой уничтожил
Без знаний вредности – по глупости.
Вступительная песня:
1) Каждый день и каждый час
Вредные привычки поджидают нас.
Но ты не робей,  на них ты забей
Лучше в театр сходи иль в музей
Чтобы быть счастливым,
Сделай верный выбор.
2) Если мы вместе, то мы сильны
И мы вам сейчас пообещать должны.
Чтоб не курить и пиво не пить,
А на наркотики вовсе забить.
Чтобы жить красиво,
Приложи все силы.
Забродина: Когда зарождается новая жизнь
Задумайся, дальше какой она будет.
Ведь много соблазнов увидишь ты в ней,
Которые, сразу тебя  и погубят.
Тюкаев: Сигареты, мак, алкоголь,
 Героин злейший твой враг,
Привычку трудно победить Сделай правильный шаг!
 Шанцева Знаете ли ВЫ
1. Что курящий человек сокращает себе жизнь, раньше умирает, чаще
болеет, да и выглядит неважно: желтая кожа, желтые зубы, кашель и
сиплый голос.
 Юстус   Знаете ли ВЫ
2. Что воробьи и голуби погибают, если к их клюву поднести палочку,
смоченную никотином? Кролик погибает от 1/4 капли никотина, собака
от 1/2 . Для человека смертельная доза составляет 23 капли.
 Шашкина         Знаете ли ВЫ
3. Что ученые в течение нескольких лет проводили наблюдения над
курящими школьниками и выявили: у курящих детей плохая память,
они медленно соображают, быстро устают. Они нервные и обидчивые,
часто лезут в драку, плохо учатся.
 Котегова       Знаете ли ВЫ
4.  Что в электронной сигарете превышен допустимый уровень содержания
вредных и опасных веществ,    выявлено  присутствие канцерогенных
составляющих, а также электронные сигареты   взрываются просто в
руках курящего.
 Сценка «Есть закурить?»

Подросток подходит к малышу с вопросом обращается:
 Есть закурить?
Мальчик хлопает себя по карману, танцует плясовую и с выходом говорит:
 Не курю!
Вся команда:     И тебе не советуем! И вам не советуем!!!
Овсепян     Алкоголь туманит разум
Лучше бросить его сразу.
На земле наркотиков не мало
И бывают сложные моменты
Но чтоб вскоре смерть нас не застала
Не колите эти элементы.
Зуйков          Ты гражданин своей страны!
Ты будущее России!
Ты надежда своих родителей! Помни!
Забродина     Наркомания – это пустые глаза,
  Бесчувственные и безнравственные души!
 СПИД! Тяжкие преступления! Самоубийства!  Горе отцов и матерей, детей и взрослых!
 Разрушенные семьи, погибшие таланты, сломанные судьбы.
 И всё это плата за искусственное счастье.
Вместе: Сделай свой выбор!
Колотушкина   Всем подросткам дадим мы совет
Соблазны – источник всех наших бед
 Тем, кто курит, пьет,  гуляет
Физкультуру избегает
Губит свой иммунитет
Ради пачки сигарет
Шанцева         Мы предъявим обвиненье
И дадим простой совет
 Алкоголю и куренью
Мы серьезно скажем: НЕТ (вместе).
Шашкина     Спорт, здоровый  образ жизни
Мы приветствуем всегда!!!
Вместе их поддержим дружно
И, конечно, скажем ДА!!!
Волков    Чтоб легко идти по жизни.
Каждый твёрдо должен знать
Здоровье надо сохранять
Нужно правильно питаться
Нужно спортом заниматься.
 Юстус    А сколько всего хорошего встретишь вокруг,
Спортивные школы (ФОКИ) займут твой досуг.
Колотушкина   В библиотеках читателей ждут,
Книгой хорошей Вас увлекут.
В школу искусств,  приходи, не ленись,
К миру прекрасному прикоснись.
         Волков   Сколько на свете хорошего,  рядом
Ты посмотри вокруг сам, своим взглядом.
Думай, решай, собери свои мысли,
Все: Мы выбираем здоровый образ жизни!!! Мы за светлый 21 век!
НЕТ! – провокациям и инъекциям.
НЕТ! – сигаретному дыму манящему.
НЕТ! – алкоголю и ВИЧ инфекциям…
ДА! – НАШЕМУ БУДУЩЕМУ И НАСТОЯЩЕМУ!
Котегова         Мы – за здоровье, мы – за счастье,
Мы – против боли и несчастья!
За трезвый разум, за ясность мысли,
За детство, юность, за радость жизни!
Заключительная песня Алкоголь
Пиво губит наши почки.
Ну, да это всё цветочки.
Дальше   вина, дальше   водка
И неверная походка.
Алкогольные знакомства
И дебильное потомство.
Преступленья, наказанье,
И разрушена семья.
Разве вы об этом знали,
Когда с пива начинали?
Кричалка:  «Потянешься за водкой – будет жизнь короткой.»
( Забирает кубик с буквой  И и уходит).
Наркотик:
Этот старый подвал, где грязь и коты,
Знак того, что с тобой случилась беда.
Потому, что двум кубикам наркоты
 Ты когдато  сказал безотказно «Да».
Глаза опустели, нет радости в них.
Наркотик и деньги все о мысли о них!
И сердце моё исстрадалось, болит.
 От зелья оно убежать мне велит.
Но тело всё ноет и «ломкой» объято,
Спасите, на дозу мне дайте, ребята!
Опасная болезнь, страшнее нету
 О ней сейчас весь мир твердит У наркомании свои секреты
Она плодит разруху, боль и СПИД.
 Всего четыре буквы, но какие!
 И страшен безутешный приговор
  От СПИДа умирают молодые
В глазах застыла боль, немой укор.
 ( забирает букву Ж и уходит.)
Токсикомания:
Если, ты пакет надев,
Клеем надышался,
Будет очень хорошо,
Коль в живых остался.
Плакат: « Токсикомания останавливает умственное и духовное
развитие».
(забирает букву З и уходит).
Игромания.
И еще проблема есть:
На автоматы можешь ты подсесть,
Понесешь ему ты плату,
А потом свою зарплату.
Будешь думать лишь о нем
Как о друге, о родном.
(забирает букву Н и уходит).
Проездной вы предлагаете на кладбище билет:
Сигареты сокращают нашу жизнь на 10 лет.
Вы не сможете ответить на развёрнутый вопрос:
И зачем мне тратить деньги, чтоб схватить туберкулёз?
Кожу дряблую иметь, раком лёгких заболеть?
Убирайтесь, сигареты, и смердите вы при этом?
Кричалка: «Кто курит табак – сам себе враг».
                     «Хочешь жить – бросай курить».
( Забирает кубик с ь знаком и уходит).
Ведущий:
И житьто  еще и  не начал
А ждет тебя такой финал.
Ведущий:
 А все могло бы быть иначе. ( звук перематываемой пленки и звучит детский смех).
Ведущий:
 Пусть будет полной жизнь твоя,
И окружают тебя друзья:
Мечта и спорт, любовь, свобода.
Откроют  прекрасный мир для тебя. И откроется тогда прекрасный мир
/вокруг тебя.
( Выходит спорт и выносит букву Ж).
Спорт: Занимайся спортом!
Будешь ты здоров!
Будешь всегда в форме,
Ко всему готов!
(Выходит любовь и выносит букву И).
Любовь: Любовь прекрасна и светла,
И каждому из нас дана,
Цени её не потеряй,
И никуда не отпускай.
(Выходит семья и выносит букву З).
Семья: Любимые, родные,
Люди дорогие, Мама, папа, брат и я!
Это все моя семья!
(Выходит свобода и выносит букву Н).
Свобода: Свобода – это сила!
Свобода – это мир!
Живи! И будь счастливым,
И ты не победим.
(Выходит счастье и выносит букву Ь).
(Выходят на сцену все участники.)
Ведущий:
Мы говорим жестокий век!
Но разве дело только в веке?
В твоих руках всё
За всё в ответе Вы   человеки!
Жизнь – богатство, дорожите им!
Жизнь – здоровье – берегите его!
Жизнь – возможность, используйте её!
Жизнь – прекрасна, не губите её!
Жизнь – это жизнь, боритесь за неё
Вместе: Мы за здоровый образ жизни!
Мы за светлый 21 век!
НЕТ! – провокациям и инъекциям.
НЕТ! – сигаретному дыму манящему.
НЕТ! – алкоголю и ВИЧ инфекциям…
ДА! – НАШЕМУ БУДУЩЕМУ И НАСТОЯЩЕМУ!
Мы – за здоровье, мы – за счастье,
Мы – против боли и несчастья!
За трезвый разум, за ясность мысли,
За детство, юность, за радость жизни!
Заключительная песня . Заключительное слово учащихся.
1й. Мы рождены, чтоб жить на свете долго:
2й. Грустить и петь, смеяться и любить.
3й. Но, что бы стали все мечты возможны,
4й. Должны мы все здоровье сохранить.
5й. Спроси себя: готов ли ты к работе –
6й. Активно двигаться и в меру есть и пить?
7й. Отбросить сигарету? Выбросить окурок?
8й. И только так здоровье сохранить. 9й. Взгляни вокруг: прекрасная Природа
10й. Нас призывает с нею в мире жить.
11й. Дай руку, друг! Давай с тобой поможем
12й. Планете всей здоровье сохранить.
Сигаретная страна
Очень мрачная она.
Кто хоть раз в нее ступил
Сигарету закурил,
Тот во многом прогадал,
Тот здоровье потерял

Алкоголь туманит разум
Лучше бросить его сразу.
На земле наркотиков не мало
И бывают сложные моменты
Но чтоб вскоре смерть нас не застала
Не колите эти элементы.

Что же ребята, коль осознали, в чем беда
Сюда не пойдем мы никогда

file_name: Агитбригада ЗОЖ 2016.docx

intro: Ребята замечательно выступили в районном волонтерском фестивале агитбригад "За здоровый образ жизни". Они  читали стихи, показывали сценки, пели песни. Я показывала презентацию. Я гордилась своими ребятами, своей агитбригадой "Адреналин", замечательным выступлением и мы, конечно, заняли 1 место и получили грамоту.Сценарий агитбригады за здоровый образ жизни "Адреналин".

воспитательная работа

group: Дисциплины


extracted_text:
ГБОУ РХ «Школаинтернат для детей с нарушениями зрения»
Декада по развитию самосознания, адаптации и социализации
город Абакан
изолированного ребенка.
«Имя и судьба»
Образ декады:
Цветик — семицветик.
Большой цветок с лепестками: красный, оранжевый, желтый,
зеленый, голубой, синий, фиолетовый.
При подведении итогов декады выносим его на сцену, по порядку
отрываем листок с номинациями.
Цель: Научить детей с ОВЗ жить и воспринимать окружающий их
мир, научиться преподносить себя в нем, любить себя и свое имя.
Чаще всего дети испытывают негативные чувства к своему имени.
Мечта их — изменить это имя.
С давних пор прослеживалась связь имени и судьбы человека,
точнее влияние его имени на поступки и характер этого человека.
По имени можно судить о происхождении, национальности,
вероисповедании человека. Но в звучании имени содержится
большое количество информации. Имя может звучать
благозвучно, ласково, возвышенно, приятно, но и настораживающе,
сухо, устрашающе, неприятно. Не все дети любят и воспринимают
свое имя. Сильным имя становится, если ребенок принимает и
любит его. Имя можно полюбить, принять или изменить (имя или
фамилию).
На стене в начале декады прикрепляется цветиксемицветик.
План декады. Далее в течение декады прикрепляется день недели
и цитата дня. А также задание на день.Итоги дня подводятся на
следующий день и вывешиваются рядом с тем днем, когда они
проводились. Цитата дня: Павел Флоренский: «Имя — тончайшая плоть,
посредством которой объявляется духовная сущность».
Понедельник
Анкета по классам:
1. Имя,
2. Значение твоего имени,
3. Кто дал тебе это имя и почему?
4. Какое значение несет твое имя?
5. Любишь ли ты свое имя? Обозначь его цветом (красный, синий
и т.д.)
6. Дополнительная информация о твоем имени.
Подведение итогов анкетировавния.
Вторник
Цитата дня: Француз Пьер Роже говорит о музыке имени,
определяющей, по его мнению, судьбу человека. «Каждая буква
имени — источник некой вибрации, влияющей на характер
человека».
Тренинг: Послушай свое имя.
Группа детей садится в круг поудобнее. По кругу называют свое
имя. После того, как все назовут себя, слушают задание.
Закрывают глазки, расслабляются. Далее каждый меделенно,
мысленно произносит имя свое  и запоминает ощущения, какие
могут появится. Ощущения могут быть разные (визуальные,
тактильные, зрительные и т.д.». Пять минут.
 Далее обсуждение с группой. Дети по порядку называют свое имя
вслух и рассказывают свои ощущения,другие их слушают,
добавляют комментарии, кто и что может сказать
положительное о имени друга. Дают друг другу рекомендации.
После этого дети опять произносят свое имя и называют
ласковые слова к нему.
Подведение итога занятия.
Среда Цитата дня: « Назвать человека, дать ему имя, преодолеть
хаотическую текучесть жизни  значить сделать мир
осмысленным». А.Ф. Лосев
Беседы по классам о значении имени для человека, какие имена и
откуда они родом, для чего человеку дается имя при рождении.
Четверг
Цитата дня: «Имена, которыми одаривают младенца родители,
часто отражают желание видеть его в будущем тем или иным.»
Эрик Берн
РУССКИЕ ИМЕНА НА АРАБСКОМ
Перевод ЗНАЧЕНИЙ:
  Женские
 Александра (защитница) ةيمحم –
Махмилья
 Алена (алая) يزمرق  - Кунмизуи

 ليبنلا

Алиса, Евгения (благородная)
-

Танмовиль
 Алла, Алина  (другая)  رخآ - Тахр
 Анастасия (воскрешенная) ثعب –
База
Анна (благодать)   ةمعن - Нана
Антонина (пространственная) يناكم -
Мэкеанри
Анфиса (цветущая)   رهزت – Этузриру
  Мужские
 Александр  (защитник) رهظ – Захраб
 Алексей (помощник) دعاسملا – Эльмосаад
 Анатолий (восток) قرش – Шариха
 Андрей (мужественный) يلوجر  -
Вэжуллари
 Антон (состязающийся)  سفانم –
Монафес
Аркадий (счастливый) ديعس – Саид
Артем (невредимый) نيملاس  - Сэлюмина
Артур (большой медведь)  لمحت - Тахмилу
Богдан (богом дан) نيعم هلإ – Энхюмаин
Борис (борющийся)  لاتقلا  - Альквоталь
Вадим (доказывающий) ةيفتكم - Мохтафия Валентина (здоровая)   يحص - Сахая
Василиса (царственная) يكلم -
Больки
Вера (вера)   ناميإ – Диман
Вероника (приносящая победу)   بلجي
رصنلا  - Ежлюбонаср
Виктория (победительница) زئافلا  -
Эльфаизис
Галина (ясная)   حضاو - Водэху
Дарья (огонь великий)   ريبك قيرح –
Хабик-кэбиэр
Диана (Божественная)   يهلإ - Инхэль
Ева, Зоя  (жизнь)   ةايح  - Хает
Екатерина (чистая) ةكبش  - Шебэка
Елена (солнечная)  يسمش  - Шансэм
Елизавета (молящаяся)  ةلصلا -
 Посава
Зинаида (рожденная богом)   نم دلو
هللا  - Волядерминанла
Инна (бурный поток) ةشكرزم -
Мозарькаша
Ирина (мир)  ملاع – Алем
Карина (дорогая)  بيبح  - Хабид
Ксения, Оксана (чужая)  بيرغ -Хэриб
Лариса (чайка)  يئام رئاط سرون –
Нураста-эльмахриб
Лидия (печальная песнь) ةنيزح ةينغأ -
Охуниахазина
Лилия (лилия)  قبنز  - Замбёк
Любовь (любовь)  بحلا  - Дэльхоб
Людмила (ласковая)  نونح  - Ханмуль
Маргарита (жемчужина)  ةؤلؤل -
Лудля
Марина (морская)   يرحب - Бехорхая
Мария (горькая)   ريرم - Марьир
Надежда (надежда)   لمأ - Омаля
Наталья (рожденная)  دولوم  - Монгуд
Нелли (гвоздика)  لفنرق - Карамфуль
Нина (царица)   ةكلم - Мэлика
Олеся (лесная)  ةباغ  - Эверба
Ольга (святая)  سدقملا - Эльмухадыс
Полина (подруга) ةقيدص – Содиха
Раиса (легкая)   لهس - Сэхэля
Светлана (светлая)  قرشم - Мушарак
Снежана  (снежная)  جلث - Фэмежа
София (мудрая)  ميكح - Хакиим
Валентин  (здоровый) يحص  - Сахая
Валерий (бодрый)  حرم  - Мариха
Василий  (царственный)  يكلم  - Больки
Виктор  (победитель) زئافلا  - Эльфаизис
Виталий (жизненный) يويح - Хаяуви
Владимир (владыка мира) ملاعلا ديس –
Сахид-аль-алин
Владислав (владеющий славой)  وتيفلا
دجملا - Эльфитуэльмужит
Вячеслав (прославленный) عمل - Леаме
Георгий, Егор, Юрий (земледелец) ثراحلا
- Эльхареф
Глеб (глыба) ةلتك  - Кутля
Григорий (не спящий)  ظقيتسا  -
Эстойкоза
Даниил (божий суд)  ةيهللا ةمكحملا  -
Тэмахкама-алильэлья
Денис – (веселый)  حرم  - Мариха
Дмитрий (земной плод)  ضرلا ةهكافلا  -
Эльфекехальаруб
Евгений (благородный) ليبنلا   -
Танмовиль
Ефим (благословенный) كرابم  - Мобарак
Иван, Ян (божий человек) هللا لجر –
Пражуль-алла
Игорь – (воинственный) يبرح  - Харби
Илья – (крепость) ةع لق  - Кала
Кирилл – (владыка)  بر  - Рэмпа
Константин (постоянный) مئاد  - Дарим
Лев (лев)  ناويح دسأ  - Эсадэхаеван
Леонид (сын льва)  دسلا نبا  - Эльбана-
аль-усуд
Максим (огромный) مخض  - Дахэма
Михаил (подобный богу) هللا لثم – Мэсэли-
алла
Никита (победоносный)  ارصتنم -
Мотосэран
Николай (победа людей) سانلا دييأت بسك  -
Кэсабатаид-анас
Олег (священный) سدقم  - Мохаддыс
Павел (малый) ريغص  - Сахъир
Петр (камень) رجح  - Хажира
Роман (римлянин) ةينامورلا  - Арунания
Сергей (почитаемый) مرتحم  - Мохтаран
Степан (венок) ليلكإ  - Иклиль
Ярослав (яростный) بضاغ  - Дэхоалдаб Тамара (пальма) فك  - Кэхфа
Татьяна (противостоящая) ضراعت -
Туахариту
Юлия (волна)   ةجوم  - Моужа
Яна, Жанна (благодетельница)
 ةنسحم - Мохсина
РУССКИЕ ИМЕНА НА КИТАЙСКОМ
Решила   выпустить   2-ю   часть   некогда   скандального   эдикта..,   по   тому   же   принципу,
перевела значения русских имен на китайский.

Здравствуйте, меня зовут:
你好，我的名字是 …
Ни-хао, во дэ мин-цзы ши:

Женские
Мужские
Александра (защитница) – 保护人 – Бао-
ху-рен
Алена (алая)  - 猩红 – Син-хун
Алиса (благородный образ) -  高形象 –
Гао-син-сян
Алла, Алина  (другая) 另一种 – Лин-и-
чун
Анастасия (воскрешенная) - 复活 – Фу-
хуо
Анна (благодать) - 恩典 – Эн-диань
Антонина (пространственная) – 空间 –
Кун-дзиань
Анфиса (цветущая) - 開花 – Кай-хуа
Валентина (сильная) - 强 – Циан
Варвара (жестокая) -残忍 – Цань-жэнь
Василиса (царственная) - 富豪 – Фу-хао
Александр  (защитник)  - 辩护人 – Бьян-
ху рен
Алексей (помощник) ― 助理 – Чжу-ли
Анатолий (восток)  - 东 – Дон
Андрей (мужественный) – 男子气 –
Нань-ци чи
Антон (состязающийся) – 竞争 – Цзин-
чжан
Аркадий (счастливая страна) – 幸运国–
Синь-гюнь гуо
Артем (невредимый) - 安然无恙 – Ань-
рань-ву-ян
Артур (большой медведь) 大熊 – Да-
сиун
Богдан (богом данный) -上帝赋予 –Шан-
ди фу-ю
Борис (борющийся) – 战斗 – Чжань-доу Вера (вера)  - 信仰 – Синь-ян
Виктория (победительница) - 胜利者 –
Шан-ли-чжа
Галина (ясная) - 明晰 – Мин-си
Дарья (огонь великий) – 大火 – Да-хуо
Ева  (живая) – 活 – Хова
Евгения (благородная) – 高贵 – Гао-гуй
Екатерина (чистая) - 净 – Дзин
Елена (солнечная) - 太阳能 – Тай-ян-Нэн
Елизавета (почитающая бога) - 敬畏神–
Дзин-вэй Шэн
Зинаида (рожденная богом) - 从神生 –
Цун-шэнь-шэн
Зоя (жизнь) - 生活 – Шэн-Хова
Инна (бурный поток) – 湍流 –Туань-лиу
Ирина (гнев) - 愤怒 – Фэн-ню
Карина (дорогая) - 亲爱的 Цинь-ай-(дэ)
Кира (госпожа) - 夫人 – Фу-рен
Клавдия (хромая) - 跛 –Боа
Ксения (чужая) - 陌生人 – Мо-шэн-рен
Лариса (чайка) – 海鸥 – Хай-оу
Лидия (печальная песнь) - 悲伤的歌 –
Бэйшан-да-го
Лилия (лилия) -百合 – Бай-хээ
Любовь (любовь) - 爱 – Ай
Людмила (милая) - 甜 – Тиань
Маргарита (жемчужина)  - 珍珠 Чжэнь-
чжу
Марина (морская) - 海事 – Хай-ши
Мария (горькая) - 苦 – Куу
Надежда (надежда) - 希望 – Си-ван
Наталья (рожденная, родная) -出生 –
Чу-шэн, 本机 – Бэн-дзи
Нелли (гвоздика) 丁香  - Дин-сиан
Нина (царица) - 女王 – Нью-ван
Оксана (негостеприимная) - 荒凉 –
Хуан-Лиан
Олеся (лесная) - 林业 – Линь-е
Ольга (святая)  –圣 – Шан
Полина (павлин) -孔雀 – Кон-чуе
Раиса (легкая) – 容易 – Жон-гхьи
Светлана (светлая) – 光 – Гуан
Вадим (доказывающий)　―　证明 –
Чжэн-мин
Валентин  (здоровый)  - 健康 – Дзиань-
кан
Валерий (бодрый) – 强力 – Циань-ли
Василий  (царственный) – 富豪 – Фу-хао
Вениамин (любимый сын) -最喜欢儿子 –
Цуй-си хуань-ар-ци
Виктор  (победитель) – 胜利者 – Шан-ли
чжа
Виталий (жизненный) – 重要 – Чжун-
гьяо
Владимир (владыка мира) – 领主世 –
Лин-чжу ши
Владислав (владеющий славой) 挥舞荣
耀 – Хуи-ву рун-гьяо
Вячеслав (прославленный) –　杰出 –
Дзье-чху
Геннадий – (родовитый) – 温和 – Вэнь-
хэа
Георгий, Егор (земледелец) – 农夫 –
Нун-фу
Глеб (глыба) - 块状 – Куай чжуан
Григорий (не спящий) - 不睡觉 – Бу шуй-
дзяо
Даниил (божий суд) - 法院神 – Фа-юань
шэн
Демьян – (покоритель) – 征服者 – Чжэн-
фу чжа
Денис – (посвященный вину) – 致力于怪 –
Чжи-ли ю гуай
Дмитрий (земной плод) – 果地球 – Гуо
ды-цью
Евгений (благородный)  - 高贵 – Гао-гуй
Иван, Ян – (благодать Божия) - 神恩典–
Шэн ан-диан
Игорь – (плодородный) – 富饶 – Фу-лао
Илья – (крепость господа) - 丰泽嘉宾 –
Фун-цу дзябинь
Кирилл – (владыка) -  主 – Чжу
Константин (постоянный) - 永久 – Юн-
дзиоу
Лев (лев) – 狮子 – Ши-ци
Леонид (сын льва) – 儿子是狮子 – Ар-ци
ши ши-ци
Максим (очень большой) - 非常大 – Фэй- Серафима (пламенная змея) - 火龙 –
Хуо-лун
Снежана  (снежная) – 雪 – Счюэ
София (мудрая) - 明智 – Мин-чжи
Тамара (пальма) - 棕榈 – Цон-ли
Татьяна (противостоящая) -反对 – Фан-
дуи
Ульяна (счастье) - 幸福 – Син-фу
Юлия (июль) - 七月 – Ци-юэ
Яна (милость божья) - 神的怜悯 – Шэнь
да Лиань-минь
чан да
Михаил (подобный богу) - 像上帝 – Сьян
шан-ди
Никита (победоносный) - 胜利 – Шан-ли
Николай (победа людей) - 人民的胜利 –
Рен-минь да шан-ли
Олег (священный) -光神圣 – Гуан шэнь-
шан
Павел (малый) - 小 – Сиао
Петр (камень) -石 – Ши
Роман (римлянин) - 罗马 – Луо-ма
Руслан (твердый лев) - 固体狮子 – Гу-ти
ши-ци
Сергей (высокочтимый) 高度评价 – Гао-
ду пин-дзя
Станислав (ставший славным) - 已成为一
个很好 – Йи чан-вэй и-гоу хан  хао
Степан (венок) - 花圈 – Хуа-чуань
Тарас (бунтарь) – 反叛 – Фань-пань
Юрий (созидатель) - 实干家 – Ши ган
дзиа

А как зовут тебя?
而你叫什么名字？
Ар ни дзяо шань-мэ мин-цзы?
Задание на дом: написать свое имя на английском или другом языке.
Можно использовать интернет. На утро вывешать большой ватман,
чистый лист, где каждый может написать свое имя на любом
понравившемся ему языке. Имя пишется цветны фломастером, где
можно будет увидеть отношение хозяина к своему имени. Подвести
итоги.
Пятница
Цитата дня: Имя человека — самый сладостный и самый важный
для него звук на любом языке.  Дейл Карнеги
Конкурс по классам: «Нарисуй свое имя».
Понедельник Цитата дня: «Нет ничего полезнее доброго имени, и ничто не
создает его так прочно, как достоинство». Люк Вовенарг
Общешкольная линейка:Объявить победителей художников своего
имени, результаты анкетирования. Поздравить победителей.
По окончании занятий спортивная эстафета: 4 группы детей с
одинаковыми именами (1 группа Саши  2 группа Жени и другие
наиболее распространенные имена), состязаются в спортивных и
интеллектуальных эстафетах.
Вторник
Цитата дня: Можно шутить с человеком, но нельзя шутить с его
именем. Марина Цветаева.
Задание на дом: Вместе с родителями или самому оформить
самый оригинальный альбом  портфолио своего имени, с
использованием своих фотографий, где они должны отразить многие
ласковые слова своего имени. Рисунки. Аппликации и др.
Среда
Цитата дня: Помните, что для человека звук его имени является
самым сладким и самым важным звуком человеческой речи.
Дейл Карнеги.
Музыкальный конкурс. Вспомнить слова песен, где присутствует твое
имя. Кто больше всех вспомнит — победитель. Также можно
вспоминать стихи, частушки, пословицы и т.д. Здесь же можно
изобразить пантомиму на свое имя. Загадки.
Цитата дня:
Четверг
ИМЯ
Безумные годы совьются во прах,
Утонут в забвенье и дыме.
И только одно сохранится в веках
Святое и гордое имя. Зинаида Гиппиус.
Задание по классам: Написать сочинение на тему: «Мое имя». Пятница
Подведение итогов декады.
В актовом зале:
Звучит чудесная музыка. На сцену торжественно выносят цветик
семицветик.
Ведущий отрывает лепесток и вызывает детей по следующим
номинациям:
1. Победители спортивных соревнований.
2. Победители музыкальных соревнований.
3. Победители рисунков своего имени.
4. Победители сочинений на тему «Мое имя».
5. Победители самых любящих свое имя.
6. Победители самых оригинальных альбомов своего имени.
7. Самый активный любитель своего имени.
Между номинациями концертные номера: песни, танцы, сценки и
др.
Группы победителей выходят на сцену, где им вручают призы.
Сцена красочно украшена. Пространство в зале и фоей занимает
выставка работ детей.
Ведущий для заключительной речи предоставляет слово
директору школы.
Далее подводятся итоги, что имя свое нужно любить, плохих
имен не бывает. Родители с любовью дают своим детям имена.
P.S. Все мероприятие можно переделать на свой лад и свою
аудиторию. Составить свои беседы, тренинги.
Желаю удачи!
Составила сценарий
социальный педагог  ГБОУ РХ «Школаинтернат для детей
 с нарушениями зрения»  Пономарева Нина Юрьевна.

file_name: Имя и судьба..docx

intro: Очень часто дети с ОВЗ изолированны от общества других детей, имеют низкую самооценку, а что еще важнее не любят себя или свое имя. Поэтому данное мероприятие помогает ребенку полюбить себя, свое имя и найти себя среди других детей. Материал можно дополнять, изменять и переделывать по своему усмотрению.Методическая разработка для развития самосознания, адаптации и социализации изолированного ребенка "Имя и судьба".

психологическая работа

group: Педагогика

title: Декада по развитию самосознания, адаптации и социализации изолированного ребенка: "Имя и судьба"


file_name: Проект  к  уроку  литературного чтения.docx

intro: Так как урок-исследование литературного чтения проводится в форме исследования, то для учащихся предполагается ведение карты исследования для фиксации материала по выбранной теме исследования. Данный материал может быть использован в качестве карты исследования для учащихся. Её можно использовать также в качестве образца и для других изучаемых тем на уроках литературного чтения.

title: Карта исследования к уроку литературного чтения по теме "Война... Страшнее слова нету..."


extracted_text:
Министерство образования и науки Российской Федерации
Федеральное государственное  образовательное учреждение
среднего профессионального образования
Бугульминский профессионально – педагогический колледж
Информационные технологии в профессиональной деятельности
Методические указания и  контрольные задания для  студентов  заочной
формы обучения
 по специальности 190604 Техническое обслуживание и ремонт
автомобильного транспорта Оглавление
Общие методические указания
Перечень рекомендуемой литературы
Таблица распределения заданий по вариантам
Вопросы контрольной работы
4
6
8
9
1
2
3
4
.
.
.
.
2 Аннотация
Методические   указания   к   выполнению   контрольных   работ   по   дисциплине
«Информационные   технологии   в   профессиональной   деятельности  для
студентов заочной формы обучения для специальности 190604 Техническое
обслуживание и ремонт автомобильного транспорта
ОБЩИЕ МЕТОДИЧЕСКИЕ УКАЗАНИЯ
В   настоящее   время   информатика   глубоко   проникает   во   все  отрасли
народного   хозяйства,   происходит   информатизация   общества.   Применение
информационных   технологий   позволяет   решать   проблемы   планирования
производства и многие народнохозяйственные задачи. Использование ЭВМ
открыло невиданные возможности при решении не только задач, связанных с
огромными и сложными вычислениями, но и логических задач управления
различными   процессами,   переработкой   информации,   предвидения   хода
явлений   и   открытия   новых   закономерностей.   Поэтому   с   каждым   годом
увеличиваются   потребности   производства   в   специалистах,   владеющих
современными   информационными   технологиями   в   области   управления,
планирования   и   учета.   Основная   задача   дисциплины  «Информационные
технологии в профессиональной деятельности» для средних специальных
учебных   заведений   состоит   в   том,   чтобы   вооружить   студентов   основами
компьютерных  знаний,  умений и навыков  в объеме,  необходимом   для  их
повседневной   практической   деятельности,   а   также   для   дальнейшего
повышения квалификации путем самообразования.
Данное   пособие   ставит   своей   целью   оказание   помощи   студентам
заочных отделений средних специальных учебных заведений в организации
их   самостоятельной   работы   по   овладению   системой   знаний,   умений   и
навыков в соответствии с Государственными требованиями.
Дисциплина    «Информационные   технологии   в   профессиональной
деятельности»  дает   студенту   стартовые   знания   по   информационным
технологиям, при выполнении практических заданий развиваются умения и
навыки владения компьютерами, которые в последующем применяются при
изучении   общепрофессиональных   и   специальных   дисциплин.   Полученные
знания   и   приобретенные   умения   и   навыки   могут   быть   использованы
3 студентами   в   период   прохождения   производственной   и   преддипломной
практик, при работе на производстве после окончания техникума.
В результате изучения дисциплины студент должен:
знать:
 состав,   функции   и   возможности   использования   информационных   и
телекоммуникационных   технологий   в   профессиональной   деятельности
мастера профессионального обучения;
 современные   автоматизированные   средства   обучения   и   тренажерных
комплексов, применяемых в профессиональном образовании;
уметь:
 использовать  средства  информационных  технологий в профессионально
образовательной сфере;
 применять   различные   виды   технических   средств   обучения   на   занятиях
профессионального обучения.
В   результате   освоения   учебной   дисциплины   обучающийся   должен
использовать   приобретенные   знания   и   умения   в   практической
деятельности и повседневной жизни для:
 эффективной   организации   индивидуального   информационного
пространства;
 автоматизации коммуникационной деятельности;
 эффективного   применения   информационных   образовательных
ресурсов в учебной деятельности.
4 РЕКОМЕНДУЕМАЯ ЛИТЕРАТУРА
1. Семакин   И.Г.,   Хеннр   Е.   К.   Информатика   и   ИКТ.   Базовый   уровень:
учебник   для   10   –   11   классов.   –   4е   изд.,   испр.   –   М.:   БИНОМ.
Лаборатория знаний, 2008. – 246с.: ил.
2. Гагарина Л.Г., Киселёв Д.В., Федотова Е.Л. Разработка и эксплуатация
автоматизированных   информационных   систем:   учеб.пособие/   Под
ред.проф. Гагариной Л.Г. – М: ИД «ФОРУМ»: ИНФРАМ, 2009. – 384
с.:ил.  (Профессиональное образование)
3. Шаньгин В.Ф. информационная безопасность компьютерных систем и
сетей: учеб.пособие. – ИД «ФОРУМ»: ИНФРАМ, 2010. 416с.: ил. –
(Профессиональное образование)
4. Электронный журнал «Информатика и информационные технологии
в образовании». Форма доступа: http://www.rusedu.info/
5. Экономическая
  информатика.   Форма   доступа:  http://www.lessons
tva
 .  info
 /  edu
 /  e    informatika
 .  ht   m   l

6. Информатика и ИКТ. Форма доступа: http:
7. Мир информатики. Форма доступа: http://jgk.ucoz.ru/dir/
8. Виртуальный
компьютерный
  музей.
  Форма

 /  /ru.wikipedia.org/w/index.php

доступа:
http://www.сomputermuseum.ru/index.php
9. Информационнообразовательный  портал  для  учителя  информатики  и
ИКТ. Форма доступа: http://www.klyak
 s      a.net/

10.Методическая  копилка  учителя  информатики.  Форма  доступа:
http://www.metodkopi
 l  ka.ru/page2144.ht

 m   l

11.Азбука  компьютера  и  ноутбука.  Форма  доступа:  http://www.computer
profi.ru/
5 Методические указания по выполнению контрольной работы
Контрольная   работа   состоит   из   шести   заданий.   Вариант
контрольной   работы   определяется   по   двум   последним   цифрам   шифра
студента. Номера заданий смотри в таблице 1.
Например, студент, имеющий шифр 121, выполняет вариант 21, вопросы
2,   20,   28,   39,   44,   54.   Работа,   выполненная   не   по   своему   варианту,   не
засчитывается и возвращается без оценки.
Выполнение заданий контрольной работы требует продуманного выбора
материала.   Поэтому,   прежде   чем   приступить   к   выполнению   заданий,
необходимо   внимательно   изучить   программный   материал   и   методические
указания к заданиям контрольной работы. Ответы должны быть полными по
содержанию и краткими по форме. На обложке тетради указывают название
предмета, номер контрольной работы, фамилию, отчество, шифр и домашний
адрес.   Перед   каждым   ответом   необходимо   написать   содержание   вопроса.
Текстовую часть контрольной работы нужно оформлять графиками, схемами,
рисунками, диаграммами.
В конце работы следует указать список использованной литературы и
поставить   свою   подпись.   Получив   прорецензированную   работу,   студент
должен   исправить   и   объяснить   все   ошибки,   выполнить   необходимые
доработки.
6 Таблица распределения контрольных вопросов по вариантам
Последняя цифра шифра
1
2,12
22,32
42,52
3,14
25,36
47,58
2,16
28.40
43,54
5,18
21,34
49,51
6,20
24,38
44,57
7,13
27,39
45,53
8,15
30,33
48,55
9,17
23,35
46,56
10,19
26.31
41,60
1Д1
29,37
50,59
2
3,13
23,33
43,53
4,15
21,37
48,59
5,17
29.31
44,55
6,19
22,35
50,52
7,11
25,39
45,58
8,14
28,40
46,54
9,16
21,34
49,56
10,18
24,36
47.57
1,20
27,32
42,51
2,13
30,38
41,60
3
4,14
24,34
44,54
5,16
27,38
49,60
6,18
30.32
45,56
7,20
23,36
41,58
8,12
26,40
46,59
9,15
29,31
47,55
10,17
22,35
50,57
1,19
25,37
48,58
2,11
28.33
43,52
3.12
21,39
42,51
4
5,15
25,35
45,55
6,17
28,39
46,51
7,19
21.33
46,57
8,11
24,37
42.54
9,13
27,31
47,60
10,16
30,32
48,56
1,18
23.36
41,58
2,20
26,38
49,59
3,12
29,34
44,53
4,15
22,40
43.52
5
6,16
26,36
46,56
7,18
29,31
41,52
8,20
22,34
47,58
9,12
25,38
43,55
10,14
28,32
48,51
1,17
21,33
49,57
2,19
24.37
42,59
3,11
27,39
50,60
5,13
30,35
45,54
5,14
23,31
44,53
6
7,17
27,37
47,57
8,19
30,36
42,53
9,11
23,35
48,59
10,13
26,39
44,56
1,15
29,33
49,52
2,18
22,34
50,58
3,20
25,38
43,60
4,12
28,40
41,51
5,14
21,36
46,55
6.17
24,32
45,54
7
8,18
28,38
48,58
9,20
26,40
43,54
10,12
24,36
49,60
1,14
27,40
47,57
2,16
30,34
50.53
3,19
23,35
41,59
4,11
26,39
44,51
5.13
29,31
42,52
6,15
22,37
47,56
7.16
25,33
46,55
8
9,19
29,39
49,59
10,11
22,33,
44,55
1,13
25,36
50,51
2,15
28,31
46,58
3,17
21,35
41,54
4,20
24,36
42,60
5,12
27,40
45,52
6,14
30,32
43.53
7,16
23,38
48,57
8.19
26,34
47,56
9
10,20
30,40
50,60
1,12
23,34
45,56
2,24
26,38
41,52
3,16
29,32
47.59
4,18
22,36
42,55
5,11
25,37
43,51
6,13
28,31
46,53
7,15
21,33
44,54
8,17
24,39
49,58
9,18
27,35
48,57
п
д
е
р
П
н
0
д
е
л
с
о
1
2
3
4
5
6
7
8
9
0
1,11
21,31
41,51
2,13
24,35
46,57
3,15
27;39
42,53
4,17
30,33
48,60
5,19
23,37
43,56
6.12
26,38
44,52
7,14
29.32
47,54
8.16
22,34
45,55
9,18
25,40
50,59
10.20
28,36
49,58
7 ЗАДАНИЯ К КОНТРОЛЬНОЙ РАБОТЕ
ВОПРОСЫ
1. Информационные процессы в природе и в обществе
2. Виды информации, и обработка информации с помощью ЭВМ
3. Клавиатура, ввод данных.
4. Управление текстом и окнами с помощью клавиатуры
5. Поиск файлов: адрес, путь файла. Измерение, сортировка информации
6. История развития ЭВМ
7. Операционные системы
8. Устройство компьютера. Магистральномодульный принцип
построения.
9. Назначение системной папки Панель управления. Настройка устройств
компьютера.
10.Компьютерные сети: понятие, виды (локальная, корпоративная,
глобальная), основные компоненты, подключение компьютера к сети.
11.Сеть Internet. Адресация компьютера в Internet. Webстраница, ее
адресация. Webсайт. Браузер и его назначение.
12.Программное  обеспечение  персональных  компьютеров.   Понятие,
классификация, характеристика основных компонентов. Тенденции
развития программного обеспечения.
13.Общая характеристика операционной системы Windows, элементы
рабочего стола. Оконный интерфейс: виды окон, управление окнами,
структура окна.
14.Файловая система Windows. Понятие файла и папки. Работа с файлами
(копирование, перемещение, переименование, удаление).
15.Обмен данными в ОС Windows. Буфер обмена, его назначение и
использование; динамический обмен данными (DDEтехнология),
8 технология внедрения и связывания объектов (OLEтехнология).
16.Компьютерные вирусы: понятие и разновидности. Классификация и
возможности антивирусных программ.
17.Служебные программы операционной системы Windows (программы
дефрагментации и  сканирования диска, архиваторы WinZip, WinRar и
др.).
18.Операционной системы Windows. Команда Поиск. Возможности и
назначение. Ярлыки, операции с ярлыками. Способы запуска программ
и открытия документов.
19.Классификация программ обработки текстов и их функциональные
возможности. Общая характеристика текстового процессора MS Word.
Технология создания текстового документа средствами MS Word
20. Создание и редактирование таблиц, рисованных и графических
объектов в MS Word
21.MS Word. Выделение текста. Понятие фрагмента текста.   Способы
форматирования фрагментов, работа с фрагментами (копирование,
удаление, перемещение).
22.MS Word. Проверка орфографии.   Поиск и замена. Нумерованные и
маркированные списки. Режимы просмотра документа (обычный,
разметки страницы, структура).
23.Табличные процессоры: основные понятия (электронная таблица,
рабочий лист, книга), классы решаемых задач, набор встроенных
функций, принципы организации табличных расчетов.
24.Структурные единицы таблицы MS Excel (ячейка, строка, столбец,
диапазон),
25.Деловая графика в среде MS Excel. Мастер диаграмм и его
использование для построения   диаграмм,   редактирование   диаграмм.
Вставка   и  редактирование  графического и рисованного объекта.
9 26.Использование  таблиц  в  MS  Word.  Вставка,   форматирование,
редактирование, обрамление.
27.Оформление текста в MS Word: формат шрифта, формат абзаца.
28.Оформление текста в MS Word: параметры страницы, колонтитулы,
нумерация страниц, выравнивание по табуляции. Шаблон: понятие и
использование стандартных шаблонов.
29.Редактор электронных таблиц MS Excel. Работа с формулами. Строка
формул. Создание формул. Абсолютные и относительные ссылки.
30.MS Excel. Выполнение вычислений.
31.Прикладное программное обеспечение. Его
классификация.
32.
Текстовый редактор Word. Его назначение и
основные функции.
33.Интерфейс текстового редактора Word и его настройка.
34.Ввод и редактирование текста в Word. Орфографическая проверка.
Поиск и замена. Ввод символов, отсутствующих на клавиатуре.
Автозамена Автотекст.
35.Фрагмент текста в Word, работа с фрагментами.
36.Абзац в Word, операции с абзацами.
37.Оформление текста в Word.
38.Вставка, заполнение и форматирование таблиц в документе Word.
39.Работа с рисунками в Word.
40.Создание в Word собственных рисунков (панель рисования).
41.Редактирование таблиц в Word.
42.Газетные колонки и списки в документе Word.
43.Шаблоны и стили в Word.
44.Табличный процессор Excel. Его назначение и основные функции.
45.Интерфейс табличного процессора Excel и его настройка. Закрепление
10 заголовка столбца и строки. Разделение рабочего листа.
46.Абсолютная и относительная адресация ячеек в Excel. Имена ячеек.
Копирование формул в ячейках.
47.Типы данных в Excel. Ввод и редактирование данных. Автозаполнение.
Быстрое копирование данных.
48.Базы данных в Excel.
49.Построение и редактирование диаграмм в Excel. Форматирование
диаграмм.
50.Использование формул для вычисления в Excel.
51.Использование функций в Excel..
52.Взаимодействие пользователя с СУБД Access.,.
53.СУБД Access., ее функции
54.Базы данных, их функции, виды.
55.Текстовые редакторы (процессоры), издательские системы
56.Редактор Power Point (возможности создания презентаций)
57.Правила технической эксплуатации компьютеров, техника
безопасности, санитарно гигиенические нормы
58.Роль компьютерных технологий в обучении
59.Психологопедагогические требования к компьютерным программам
для детей
60.Создание детских обучающих пособий с помощью компьютерной
графики
11 12

file_name: методичка для заочки ИТ в ПД 190604 ФГОС.doc

intro: Методические указания к выполнению контрольных работ по дисциплине «Информационные технологии в профессиональной деятельности для студентов заочной формы обучения для специальности 190604 Техническое обслуживание и ремонт автомобильного транспорта.Выполнение заданий контрольной работы требует продуманного выбора материала. Поэтому, прежде чем приступить к выполнению заданий, необходимо внимательно изучить программный материал и методические указания к заданиям контрольной работы.

title: Методические указания к выполнению контрольных работ по дисциплине  «Информационные технологии в профессиональной деятельности»


extracted_text:
Анкудинова О.В., учитель физики МОУ «Средняя общеобразовательная школа с углубленным изучением отдельных предметов № 6 Центрального района Волгограда»
Портфолио проекта «Маршрут «Волгоград – Краснослободск» и сила Архимеда»
Проект – исследовательский
Проект  групповой
Возраст участников проекта 1314 лет (7 класс)
Цель работы:   Используя знания о силе Архимеда, рассмотреть альтернативные возможности добраться в город  Краснослободск
Ход работы:
1. Создать рабочую группу, выявить цели, задачи проекта, а также роли в рабочих группах.
2. С помощью спутниковой карты (Приложение 1) определить способы, благодаря которым можно перебраться с одного берега на другой
(исключив проезд по мосту).
3. Установить грузоподъемность воздушного шара.
4. Выявить условия плавания лабораторного тела из пластилина.
5. Рассчитать выталкивающую силу.
6. Сделать рисунки опытов с указанием действующих сил.
7. Сделать вывод эксперимента.
8. Оформить портфолио проекта.
9. Написать минирассказ о своем предполагаемом путешествии «Волгоград  Краснослободск» (45 предложений).
10. Рефлексия (оценка  полученных знаний на занятии).
Критерии оценивания:
1. Правильное выполнение эксперимента (соблюдение техники безопасности, заполнение таблицы, в том числе и рисунков, выводов) 3 балла;
2. Предложения по исследованию силы Архимеда – 2 балла;
3. Минирассказ о своем предполагаемом путешествии «Волгоград  Краснослободск»  2 балла
4. Дружная работа в группах, дисциплина, адекватность, креативность – дополнительно 1 балл.
Успехов в работе!
Авторы проекта:_____________________________________________________________________________________________________________
Эксперты:___________________________________________________________________________________________________________________
Учитель:___________________________
1 Анкудинова О.В., учитель физики МОУ «Средняя общеобразовательная школа с углубленным изучением отдельных предметов № 6 Центрального района Волгограда»
Воздух
Приборы и материалы
Вода
Воздушный шарик на нитке, электронные весы, скотч, набор грузиков
Рисунок с указанием всех сил,
Указание к работе
объяснение
Емкость с водой,  пластилин, весы, мензурка
Указание к работе
Рисунок с указанием всех
сил, объяснение
С помощью скотча прикрепите
нитку шарика к платформе
весов и определите массу,
которую показывают весы. Это
и будет грузоподъемность
нашего воздушного шарика.
Выберите грузик
соответствующей массы,
прикрепите к нитке шарика и
проверьте  результат.
Придайте пластилину форму шара и
поместите его в емкость с водой. Что
произойдет? Дайте этому объяснение.
Подумайте, что нужно сделать с
пластилином, чтобы он держался на воде?
Подтвердите свои гипотезы
экспериментом. Рассчитайте
выталкивающую силу Fвыт., при этом
используйте весы и мензурку.
2 Анкудинова О.В., учитель физики МОУ «Средняя общеобразовательная школа с углубленным изучением отдельных предметов № 6 Центрального района Волгограда»
Вывод опыта:
Вывод опыта:
Подумайте и предложите свои опыты для исследования силы Архимеда:
Минирассказ о своем предполагаемом путешествии «Волгоград  Краснослободск» (45 предложений):
________________________________________________________________________________________________________________________________
________________________________________________________________________________________________________________________________
________________________________________________________________________________________________________________________________
________________________________________________________________________________________________________________________________
Самооценка____________________        Оценка эксперта_______________                          Оценка учителя______________
Ваши впечатления от работы над проектом:
возможность перебраться по воздуху или воде в компании или одиночестве из Волгограда в Краснослободск.

Домашняя
работа:
подготовить   проект   (на
 рассчитать
выбор):
Приложение 1
3 Анкудинова О.В., учитель физики МОУ «Средняя общеобразовательная школа с углубленным изучением отдельных предметов № 6 Центрального района Волгограда»
4

intro: Используя знания о силе Архимеда, рассмотреть альтернативные возможности добраться в город  Краснослободск. Для этого выдвигаются гипотезы и экспериментально доказывают их состоятельность. Работа в группах.После серии опытов ребятам предлагается написать минирассказ о путешествии и предложить свои идеи экспериментов для исследования выталкивающей силы. И завершает увлекательное путешествие -  рефлексия.Исследовательский проект по физике для изучения силы Архимеда.

доп. образование детей

group: Другое

title: Исследовательский проект по физике «Маршрут «Волгоград – Краснослободск» и сила Архимеда»


extracted_text:
«Мои ученики будут узнавать новое не от меня;
они будут открывать это новое сами.
Моя главная задача – помочь им раскрыться,
развить собственные идеи»
И. Г. Песталоцци
Методические рекомендации и пояснения
к проведению урока литературного чтения
                                         в  4  классе (система  Л.В.Занкова).
Урок разработан в соответствии с ФГОС НОО для проведения в  4  классе
(система Л.В. Занкова).
Социокультурный аспект:  знакомство учащихся с произведениями о Великой
Отечественной войне на примере стихотворения советского поэта Б.Ш.Окуджавы.
Кабинет оснащён необходимым инвентарём по оздоровительной технологии
доктора В.Ф.Базарного:
«сенсорные кресты»;
потолочный цветной офтальмотренажёр;
экологическое панно;
ученические партыконторки.
На компьютере установлены и используется электронное демоприложение с
набором текстов для дыхательной гимнастики (технология «БОСдыхание»).
(Учителем получено разрешение на использование данной технологии на основе
прохождения обучения – удостоверение о прохождении дистанционных курсов).
На протяжении всего урока с учащимися проводятся физпаузы (согласно
технологии Л.В.Базарного), направленные на всестороннее физическое развитие
учащихся (глаз, шейного отдел, рук, пальцев, позвоночника, массаж стоп). Важно,
чтобы каждый учащийся сам следил за самочувствием своего организма, выбирая то
или иное упражнение для зарядки. Это – действия самоконтроля за своим здоровьем.
Предыдущее домашнее задание по литературному чтению
дифференцированное (по выбору самих учащихся):
выразительное чтение стихотворения Ю. Левитанского «Мальчики»;
чтение наизусть стихотворения Ю. Левитанского «Мальчики»;
 чтение других стихотворений о детях в В.О.войне;
 рисунки о своих снахфантазиях. Поэтапные методические пояснения:
I.

II.

 Организационный  момент. Стадия  настроя.
В ходе приветствия предполагается создание доброжелательного настроя
учащихся на урок и вовлечение в коллективный труд.
Дыхательная гимнастика – зарядка для органов дыхания с использованием
компьютера (учащиеся при этом упражнении сами себя «оздоравливают»,
выполняя чтение вслух согласно требованию технологии). Учитель следит
за правильностью дыхания всех учащихся, помогает не отставать при
хоровом чтении произведения и удерживать дыхание на должном уровне).
  Актуализация знаний учащихся. Мотивация.
Целеполагание на данном этапе происходит в сотрудничестве учащихся и
учителя в ходе создания проблемной ситуации. Учся самостоятельно
формулируют темы урока, предлагая пути решения проблемы.
             Учитель создаёт условия для установления учащимися связи между целью
учебной деятельности и её мотивами. Обязательное условие на этом этапе –
прогнозирование, т.е. понимание, какой конечный «продукт» хотят получить учся.
III.

  Деятельностная  стадия.
На деятельностную стадию отведено самое большое время – около 25  минут.
Упражнения направлены на совершенствование фонетических навыков говорения,
активизацию изученных литературных правил и совершенствование лексических
навыков говорения – культура русской речи. Здесь происходит развитие  навыков
контроля, самоконтроля, коррекции действий каждого учащегося; совершенствуются
общеучебные действия: анализ объектов с целью выделения признаков выдвижения,
предположений. И конечным «продуктом» данного урока должно быть
возникновение желания у учся самим выразить своё отношение к изучаемой
теме через творческое задание ( синквейна о войне).
В ходе работы над решением проблемной ситуации учитель должен помнить главную
её задачу – воспитывать культуру общения на основе высоконравственных
человеческих ценностей – любовь и уважение к близким, своей семье, культуре,
Родине, миру на Земле.
Так как предыдущее домашнее задание было дано на выбор, необходимо ещё в начале
урока выяснить, кто из детей какое задание выполнял. Дифференциация д/з в этом
случае направлена на осознание своих возможностей, владение действиями
самоконтроля, саморегуляции, контроля) В деятельностную стадию включены задания и упражнения с применением АМО
(активных методов обучения), в числе которых – авторские  АМО( разработаны
лично учителем – разрешение и подтверждение на их применение выдано интернет
сайтом «Мой университет»  сертификат): «Я – сам!»  индивидуальные;
                                      « Одна голова – хорошо, а две  лучше!» парная работа;
                                     «Один в поле – не воин!»  групповые.
Цель их использования на данном этапе – формирование умений взаимодействия с
партнёром, принятия разных точек зрения и нахождения общего решения,
аргументировать свою позицию при работе в паре и групповой работе).
IV.     Диагностика.
Упражнение на составление синквейна – не новое для детей (высокий уровень
интеллектуальных способностей учащихся класса позволил ранее познакомить
четвероклассников с данным видом) – направлено на совершенствование навыков
поискового чтения (при этом повторяются и части речи – межпредметная связь с
уроками русского языка ( работа над метапредметными результатами);  музыкальные
средства выразительности – с уроками музыки;  средства художественной
изобразительности – связь с уроками музыки); в парной  работе происходит
коллективное сотрудничество в выполнении творческой работы, интеграция в группу
сверстников и построение продуктивного взаимодействия.
V.    Рефлексия.
Сопоставление результатов работы с задачами и вопросами в начале урока –
индивидуальное (Что достиг?  Что – нет?) Учителю необходимо на этом этапе
создать обстановку, при которой учся открыты в осмыслении своих действий и
самооценке. Здесь реализуется рефлексивный алгоритм: «Я» («Я испытывал
трудности, …», «Интереснее всего на уроке  мне было …» ) «Дело» ( Достиг ли цели
учения? Какие затруднения возникли? Как действовать дальше?
Каждый ученик и учитель должны поставить оценку своей работе и работе класса –
выделение и осознание того, что уже усвоено  и  что ещё нужно усвоить, где
применить полученные знания и для чего.
Выбор домашнего задания – реализация практической задачи урока  предоставить
детям выполнить творческую работу – синквейн.

file_name: Методические рекомендации и пояснения.docx

intro: Данный материал содержит пояснительную записку с указанием целей и задач урока литературного чтения в 4 классе по системе Занкова по теме "Война... Страшнее слова нету" Описание этапов урока с ожидаемыми результатами, выводами, которые учащиеся должны сделать сами. Используются современные ИКТ.

title: Методические рекомендации и пояснения к уроку литературного чтения в 4 классе .


extracted_text:
Как облегчить адаптацию ребенка в
детском саду, советы психолога
Адаптация ребенка в детском саду в ясельной группе неизбежна. Утренние истерики перед
сборами в садикпризнаки тяжелой адаптации ребенка к детскому саду. Ктото её
проходит плавно, поплакав первуювторую неделю, а чьёто поведение заставляет
родителей задуматься о том, что возможно рано малыша отдавать в сад, или стоит сменить
группу и воспитателя.
Как мама троих деток я имею определенный опыт и могу подтвердить, что утверждения
психологов о том, что существуют три вида адаптации к детскому саду вполне
справедливы. Поговорим о :
 Понятие адаптации
 Степень адаптации ребенка в детском саду
 Советы психолога по адаптации ребенка в детском саду
 Личный опыт того, как помочь малышу ясельной группы пройти адаптацию.
Разберемся что такое понятие адаптации. Это подстраивание/привыкание всего организма
вашего карапуза под непривычную для него среду. Имеется ввиду как его эмоциональное
состояние так и физическое.  Адаптация это всегда стресс. Что может быть страшнее для ребенка, чем разлука с мамой? Ктото находится в этом сложном состоянии первый месяц,
а ктото полгода не может адаптироваться к саду.
Психологами подмечено, что мальчики тяжелее девочек переносят это состояние. Именно
в период от 35 они максимально привязаны к матери, плюс кризис 3 лет у них проходит
обычно более выражено. Под гипнозом почти все взрослые вспоминают страхи и ощущение
безмерного детского горя.
Психические травмы малыш прячет в себя (Петя укусил, а мамы нет рядом, воспитатель
сказала, что если не будешь спать заберет бабайка, и мама любит только хороших и
послушных деток),и этим подрывает своё здоровье, начиная часто болеть. К непривычному
климату ясельной группы, воспитателям (по сути чужим тетям на первом этапе)
добавляется адаптация к новым вирусам и микробам.
Поведение и есть те признаки по которым мама должна понять, что происходит с её
сокровищем, и конечно же помочь ему в этот период всеми доступными методами. К
первому дню в детском саду стоит готовиться заранее.
Степень адаптации ребенка в детском саду
 Тяжелая
 Средняя
 Легкая
Тяжелая степень Это безусловно те детки, которые идут в сад с истериками, даже спустя месяц, так что
слышит весь двор. Зачастую к этому прибавляются «бесконечные» простуды и повышенная
нервозность, плаксивость.
Средняя степень
Утренняя плаксивость характерна на первых порах от 2 недель до месяца и время от
времени возникающих позже. Особых нервных срывов и истерик не случается, однако
малыш сложно проходит «вирусную и бактериальную адаптацию в ясельной группе»,
начинает болеть.
Легкая степень
Малыш по утрам болееменее охотно идет в сад. Слабые изменения в его поведении
заметны только родителям. Частая болезненность не отмечается.
Советы психолога по адаптации ребенка в детском саду
Дети с тяжелой формой адаптации трудно идут на контакт. Воспитатель может
установить контакт только через родителя (бабушку, сестру).Попытки воспитателя
заинтересовать его игрушкой имеют кратковременный эффект, или вообще остаются без
внимания. Даже с учетом того, что все дети 2 лет играют особняком этот малыш заметнее
других одинок и растерян. Переходит от одной игрушки к другой, старается забиться в
угол, спрятаться. На похвалу / замечания не реагирует, словно его здесь нет. Отказывается
от еды. При более активных попытках привлечь внимание начинает плакать ища маму.
Часто болеет. Болезни зачастую затяжные, с осложнениями.
В подходе к таким малышам справится только опытный воспитатель путем гдето
повышенного внимания, а гдето просто оставив малыша в его «уголке». Таких малышей
чаще остальных нужно брать на руки, даря им «оставленное дома» ощущение безопасности
и любви ( для скорейшего привыкания к воспитателю). В такой ситуации не обойтись
без помощи психолога (они есть в каждом дошкольном учреждении).
Не стесняйтесь поговорить о сложившейся ситуации, если ваш воспитатель сам не
проинформировал специалиста. Ребенка забирайте почаще до дневного сна. Пусть врач
пропишет комплекс витаминов. Психолог создаст «моделирование» положительной
ситуации нахождения карапуза в группе. Средняя степень адаптации это когда малыш по утрам более менее спокойно
отправляется в свою группу, без регулярных истерик и умоляющего плача. У малыша
также есть стресс от разлуки с мамой, но после того, как кроху оставляют в группе он
совсем недолго хныкает, грустит время от времени.  Проблемы заключаются в том, что
стресс скрытый. Перемены в его поведении замечают только близкие (стал более
«ручным», беспокойно стал спать). При обмене различными бактериями иммунитет не
выдерживает двойной нагрузки и малыш болеет. Отличие от тяжелой адаптации и в том,
что оказавшись дома карапуз очень быстро идет на поправку, никаких осложнений после
болезни нет.
Советы психолога в данной ситуации. Малыша рекомендуется переключать на
игрушки,хваля отводить в группу, вовлекать в игры. Родителям рекомендуется почаще
вслух хвалить малыша за  то,что он ходит в садик. С восторгом замечать все его
достижения.
Хорошим признаком служит то, что после месяца — двух ваше сокровище активно начнет
знакомиться с детками, будет инициатором игр (хотя это более характерно для деток
после 3 лет).
Легкая адаптация в младшей группе сада характерна для половины малышей. Малыши
поначалу активно хотят в сад. Им нравятся новые игрушки. Некоторые плачут утром, но
при легкой адаптации дети никогда не закатывают утренних истерик, только хныкание и
незначительные капризы (хочу идти в тапочках, возьму железную дорогу, пойду в пижаме).
Привыкание к новому укладу жизни наступает примерно через 25 недель. Нет
болезненности (иммунитет справляется). ребенка в группе
адаптация
В отношении психологов у меня двойственное мнение. Одни из них за мягкость и
плавность, другие настаивают на том, что чем больше родитель пытается смягчить процесс
адаптации к саду, тем только все усложняет, словно растягивая душевную боль. Нужно
ясно дать понять ребенку что будет только так и никак иначе. Болеют все дети, и это
нормально.
Я знаю на примере своих знакомых десятки историй того, как какой малыш проходил
адаптацию к саду. Анечку я родила в 36, и глядя на поведение малышей практически
наперед угадывала, как пройдет у них этот процесс привыкания к садику. Дети, у которых
были двоюродные сестры и братья приспосабливаются легче.Труднее всего
малообщительным малышам и как ни странно тем, с кем активно занимались до сада,
уделяя им повышенное внимание. Так, моя принцесса к 2 годам знала животных,
геометрические фигуры, цвета. Я занималась с ней играючись по карточкам Домана.
Каждое утро она шла в группу с любимой игрушкой (это был розовый фламинго, сейчас
переключилась на мишку). Я специально создала вокруг игрушки образ защитника,
частичку меня. Когда чтото случалось и мне приходилось её жалеть, то непременно
подключалась игрушка (мишка тоже Анечку жалеет, как мама). Одна моя знакомая имела
возможность нанимать няню на весь день, но решила, что не будет создавать «тепличные
условия» и отвела сыночка в обычный садик, но с бассейном, зарядкой, видеоплеером и
прочими бонусами. Адаптация к саду шла печально.
После консультации у детского психолога они нашли выход диктофон, куда мама
записала ему сказки, песенки. В сложные моменты воспитатели включали ему записи. Это
спасло ситуацию. Ставлю акцент, что это был именно диктофон, а не смартфон, который бы посадил малышу зрение и облучал бы его, вызвав привыкание. Пришлось бы потом
ломать голову как отучить малыша от гаджета.
Другой пример. Малыш тяжело привыкал к яслям, капризничал, плакал, и в итоге его
практически силой каждое утро тянули в сад.Нужно отдать должное маме, которая
мгновенно приняла правильное решение. Она отправилась на разведку в другой сад.
Обратила внимание, что там с детками по утрам делают зарядку, другое
питание, воспитатели ближе к 40 годам.
зарядка для облегчения адаптации в ясельной группе
В день перевода в другой сад словно сама судьба подсказала ей, что она поступает
правильно. Мамочка услышала разговор молодых воспитательниц о малышах из группы.
Сейчас все дети дебильные и истеричные и какой у них каторжный труд. Всех нормальных
детей распределили в другие группы оставив им самых сложных и неуправляемых.
Случается и такое. К моему сожалению мама при переводе не стала говорить об этом
заведующей, когда та допытывалась о причинах перевода.
По словам мамы мальчишку словно подменили. Привыкание к саду проходило прекрасно.
Шел с радостью, поскольку понимал, что там будет занята каждая минутка: зарядка,
чтение, игры, поделки.
Мои советы , чтоб привыкание к саду протекало легко
1. Готовьтесь к саду заранее,
2. Осмотрите цветовую гамму будущей группы, наличие игрушек, книг, теплого
покрытия на полу, отсутствие сквозняков,
3. Дайте малышу в сад любимую игрушку,
4. Будьте готовы к некоторой акклиматизации, пейте витамины,
5. Обратите внимание на отношение воспитателей к другим детям,
6. Фотографируйте сами своего малыша в группе сами, чтобы потом показывать ему
по вечерам эти фотографии и общаться вопросами. Какие игрушки ты любишь?
Малыш пальчиком покажет. Покажи на какой кроватке ты спишь?  А где ты сидишь
за столиком? Твоя кроватка самая хорошая, да?
7. Устраивайте «каникулы»  от посещений сада, оставляя малыша дома внепланово на
деньдругой, 8. Если кроха остается дома (заболел, просто оставили) придерживайтесь режима дня
как в ясельной группе,
9. Всегда будьте на стороне своего малыша. Если адаптация/привыкание идет тяжело
слушайте только своё сердце. Никто кроме вас не знает что лучше для вашего
карапуза. Одним действительно нужна строгость, другим мягкость.
Надеюсь, что моя статья о том, как протекает адаптация ребенка в детском саду в
ясельной группе вам поможет. По личному опыту могу сказать, что даже проходив в сад
год ребенок будет испытывать голод от общения именно с вами. Делайте выходные
максимально насыщенными общением. Как никто другой знаю насколько это сложно. Всего
пару дней выходных и нужно многое успеть. Помните, что активное детство ребенка
длится с 2 лет до 6. Всего 4 года.

file_name: Как облегчить адаптацию ребенка в детском саду.docx

intro: Разберемся что такое понятие адаптации. Это подстраивание/привыкание всего организма вашего карапуза под непривычную для него среду. Имеется ввиду как его эмоциональное состояние так и физическое.  Адаптация это всегда стресс. Что может быть страшнее для ребенка, чем разлука с мамой? Кто-то находится в этом сложном состоянии первый месяц, а кто-то пол-года не может адаптироваться к саду.