extracted_text:
Исследовательская работа
Тема:
Слова – паразиты в речи школьников
Секция 3. Русский язык и литература
Автор:
Досжанкызы Дина
6 "Б" класс
                                                                              Руководитель:
Макарова Ольга Геннадьевна,
учитель русского языка и литературы
СШ им. Б. Момышулы
Образовательное учреждение:
                                                                  Павлодарская область, Аксуский район,
                                                                         с. Пограничник КГУ "Средняя школа
имени
                                                                             Б. Момышулы села Пограничник
Достыкского
                                                 сельского округа города Аксу" 2016  год
Содержание
Введение …………..……………………………………………….....…………….3
Основная часть ……………………………………………………………………5
1.1Словапаразиты и причины их употребления ……….…...…………….5
1.2 Классификация речевых паразитов……………………………...……...7
1.3 Психологи характеризуют людей……………………………...………..9
1.4. Исследование употребления слов – паразитов в речи школьников...10
1.5. Анкетирование учащихся и анализ полученных результатов......….11
Выводы…………………...……………........………………..................................17
Рекомендации………......…………………………………………. ………...…..18
Список литературы.……………………………………………………..............19
Приложения ……………………………………………………….……………..20
2 Введение
                                                  Избегайте слов„паразитов“, слов  мусорных,
                                                        ничего не добавляющих к мысли.
                                                                                Д.С.Лихачёв
Актуальность.  Одной   из   важнейших   проблем   нашего   современного   общества
является проблема культуры речи.  Ни для кого не секрет, что в последнее время
наша речь изменилась не в лучшую сторону. В школе, на уроках  нас знакомят с
нормами литературного языка, объясняя правила употребления богатств русского
языка.  В  общении   со  сверстниками  мы  используем   другой   язык,  свободный  от
норм.  Почему   так   происходит?   Часто   ли   мы   прислушиваемся   к   тому,   как   мы
говорим? Или как говорят одноклассники, друзья, близкие?   Сегодня  все чаще в
речи подростков стали «проскальзывать» лишние слова. Отчего это зависит? Как с
этим бороться?  По правилам языка все слова в высказывании должны участвовать
в выражении его смысла. «Как бы», «типа», «короче», «блин» и другие прочно
укоренились   в   нашем   лексиконе.   И   называются   они   словапаразиты.   Их
употребление является нарушением правил языка. Сами по себе такие слова не
являются   «словамипаразитами»,   а   становятся   ими,   если   их   употребили   в   не
свойственном им контексте.
      Этот класс слов мало изучен. В литературе нет  точного определения, что такое
словапаразиты с научной точки зрения.
           Актуальность   данной   темы   вызвана   тем,   что   русский   язык   засоряется
ненужными  словами, речь становится неяркой, малопонятной, невыразительной.
3 Почему эти слова имеют такую популярность? С чем связано их возникновение?
Возможно ли,  обойтись без их употребления? Чтобы найти ответы на эти вопросы,
решено изучить литературу по данной теме, провести ряд исследований
      Таким образом, актуальность данной проблемы обосновывает основную цель
исследования:  доказать,   что   учащиеся   моего   класса   достаточно   часто
употребляют в речи словапаразиты и определить причины их употребления.
Для   реализации   поставленной   цели   в   исследовании   были   определены
следующие задачи:
 определить, что такое словапаразиты;
 выявить наличие в речи учащихся словпаразитов;
 проанализировать   наиболее   употребляемые   школьниками   слова
паразиты;
 выработать   рекомендации по борьбе с речевыми паразитами;
 выпустить   буклет   –   памятку   «Рекомендации   школьникам.   Способы
избавления от слов – паразитов».
Гипотеза: большинство школьников в своей речи употребляют «словапаразиты» и
чаще всего не замечают их в своей речи, потому что имеют скудный   словарный
запас.  Если   специально   привлекать   внимание   школьников   к   вредной   привычке
употреблять слова«паразиты», то, возможно, учащиеся будут более внимательны
к своей речи и к собеседникам
 Объект исследования – речь учащихся 6"Б" класса.
Предмет исследования: словапаразиты, используемые учениками в устной речи.
Методы
1) наблюдения за речью одноклассников на уроках и вне уроков;
2) анкетирование школьников;
3)  устный опрос учащихся;
4)  анализ полученных результатов
4 Новизна моей работы заключается в том, что данную проблему в рамках нашей
школы ещё никто не исследовал,  и никаких выводов в этой области
сформулировано никем до меня не было.
Исходные   данные:  основным   источником   информации     стала   литература   по
русскому языку и культуре речи, интернет материалы.
Структура   исследовательской   работы  определилась   логикой   исследования   и
достижения поставленной цели.
Основная часть
1.1 Словапаразиты и причины  их употребления
Определение речевых «паразитов».
Слово   –   это   важнейшая   нормативная   единица   языка,   являющаяся
строительным   материалом   для   предложения   (высказывания).   Высказывание
строится   из   значений   этих   слов.   Для   правильного   осмысления   высказывания
необходимо не только знание значений всех слов, но и знание речевой ситуации.
Согласно   правилам   языка,   в   высказывании   не   должно   быть   ни   одного   слова,
которое бы не принимало участия в выражении смысла высказывания. Появление
таких слов есть нарушение правил языка. Красивая речь – это речь, в которой нет
языковых элементов, чуждых литературному языку, а также отвергаемых нормами
нравственности слов и словесных оборотов.
Основная   масса   современных   нарушений   чистоты   речи   связана   с
употреблением грубых, просторечных слов, ненормативной лексики, варваризмов,
жаргонизмов, а также лишних, сорных слов. Наиболее часто встречаются в речи,
особенно   подростков   и   молодежи,   словапаразиты,   которые   ещё   называют
«навязчивыми» словами, словами«пустышками» и т.д. Словапаразиты – это слова
5 или словосочетания, вносимые в речь, но не несущие никакой смысловой нагрузки.
Такое   явление   наблюдается   или   в   связи   с   недостаточной   речевой   культурой
говорящего, или в связи с тем, что говорящий затрудняется в выборе слова, не
решается определённо высказать мысль.
В   литературе   по   лингвистике   есть   целый   ряд   терминов,   определяющих
понятие   «словапаразиты»:   «вредные   слова»,   «незнаменательная   лексика»,
«лишние слова»  (О.Б.Сиротина) [1], «вставные элементы» (Т.А. Ладыженская) [2],
«словазаменители»   (Е.А.   Земская)   [3].   И   всётаки   чаще   всего   употребляется
термин «словапаразиты».
Академик Л.В. Щерба называл подобные словечки "упаковочным материалом" –
люди как бы суют их между значимыми словами, чтобы не дать им разбиться друг
о друга.
Самое распространённое определение словпаразитов, данное филологами, таково:
это слова и звуки, засоряющие устную речь.
Чистая   речь      это   речь,   в   которой   нет   языковых   элементов,   чуждых
литературному   языку,   а   также   отвергаемых   нормами   нравственности   слов   и
словесных оборотов. Чистота речи предполагает соблюдение не только языковых,
но и этических норм.[4]
Словапаразиты – это слова, которые люди употребляют часто, но при этом не
вкладывают в них никакого значения, а заполняют ими паузы.[5]
 К словампаразитам относятся:  «как бы», «просто», «типа», «короче», «на
самом   деле»,   «практически»,   «так   сказать»,   «вообщето»,   «кстати»,   «ну»,
«вот»,  «эээ» и прочие.
Причины «засорения речи» словамипаразитами
Большинством лингвистов считается, что «словапаразиты» используются из
за бедности словарного запаса и связанных с этим регулярных заминок. Вот как
пишет о причинах употребления словпаразитов И.Б. Левонтина в своей статье «О
словахпаразитах»: «Наша обычная речь – это так называемая спонтанная, то есть
неподготовленная, речь. Мы одновременно говорим и думаем. Человек не всегда
успевает   сформулировать  свою  мысль, ему  приходится  останавливаться,  чтобы
6 подумать   или   подыскать   подходящее   слово.   Вот   тут   и   приходят   на   помощь
всевозможные   эээ,   мэээ,   ну,   это   и   так   далее.   Они   являются   своего   рода
сигналами: я здесь, я на связи, сейчас уже скажу, ждите ответа».
В разговорной речи не всегда удается найти самое подходящее слово. Многие
словапаразиты:  вроде,   типа,   как   бы  и   так   далее   –   произносятся     по   такой
причине:     слово, может, и не совсем подходящее, но нужное в этот момент   в
голову   не   приходит.   Так     о     причинах   употребления   словпаразитов   пишет
писатель Петр Вайль: «Чисто говорить трудно.   Словапаразиты упрощают речь,
это словасвязки».
Бывают   случаи,   когда   человек   осознанно   прибегает   к   словам      паразитам.
Например, если задан «неудобный» вопрос, а ответить на него необходимо, чтобы
потянуть время, за которое можно подобрать ответ, человек произносит: видите
ли, ну как вам сказать  и другие. Но, говоря о словахпаразитах, надо иметь в
виду,   что   иногда   наличие   их   в   речи   обусловлено   внутренним   состоянием
говорящего (взволнованностью, растерянностью и т.д.).
Часто человек, имеющий в активном словаре паразитов, начинает употреблять
их, когда торопится произнести свою речь. Иногда словапаразиты говорят даже о
психологических особенностях человека – о том, что он нервный, беспокойный,
торопливый.
От   употребления   словпаразитов   нужно   избавляться,   строго   контролируя
свою речь и речь окружающих. О человеке их употребляющем, хочется заметить:
«Сказал так много, но ничего не сказал».
Если человек волнуется или хочет быстрее высказаться, количество   слов
паразитов увеличивается. Есть и другая причина появления этих слов в нашей
речи. На эти слова возникает мода. Поэтому их могут использовать и люди, не
имеющие проблем с речью.
Причины   употребления   слов  паразитов можно   разделить на четыре
группы:
1.   недостаточный   словарный запас (говорящему не всегда удаётся   быстро
найти   нужное слово);
7 2.  намеренное заполнение паузы между словами или выражениями;
3.  быстрая, неподготовленная, спонтанная речь;
4. мода на некоторые  слова.
1.2 Классификация речевых паразитов
В настоящее время не существует единой принятой системы классификации
словпаразитов. Поэтому мы воспользовались наиболее полной и удобной, с нашей
точки зрения, классификацией украинского лингвиста Юлии Дараган
Наблюдения   над   речью   школьников,   взрослых   носителей   языка,
журналистов,
  персонажей   художественных   произведений
показывают, что словамипаразитами становятся далеко не все слова. В "роли"
  публицистов,
словпаразитов   выступают  слова   с   ослабленным   лексическим   значением:
частицы, вводные слова, некоторые местоимения.
Таблица 1
Слова  паразиты как часть речи
Группа
Слова – паразиты
Частицы
ну, вот, типа, так, просто, прямо, как бы
конечно,   наверное,   вероятно,   кажется,   вообще,   в
общемто,   в   принципе,   допустим,   значит,   короче,
например,   так   сказать,   стало   быть,   понимаешь,
собственно говоря, слушай
это, это самое, как его, там
Вводные слова и
словосочетания
Местоимения,
местоименные
наречия
№
1.
2.
3.
4.
Переход из одной
блин, черт
части речи в другую
8 Существуют звукипаразиты. Многие люди имеют привычку, подбирая нужное
слово, тянуть «эээ», «ааа» или «ммм». Эта привычка обычно очень раздражает
слушателей. Правда, не все учёные относят такие паразиты к категории слов.
В отдельную категорию можно отнести словапаразиты на букву «ё». Это всем
известные   «ёклмн»,   «ёпрст»,   «ёлкипалки»,   «ёмоё»,   «ёкарный   бабай»,   «ёшкин
кот», «ёперный театр» и даже совсем непонятное «ёмасэ». Скорее всего, эти слова
на «Ё»  цензурный аналог матерного слова. Значение слова (если таковое есть) не
то, а функция та же – слово используется для связки или для того, чтобы просто
напросто выругаться.
Бывают обращенияпаразиты. Некоторые имеют привычку любого человека,
даже   малознакомого,   называть   «Кисой»,   «Зайкой»,   «Малышом»   и   подобными
ласковыми прозвищами. Только когда так обращается к тебе близкий или хотя бы
хорошо знакомый человек – это одно, а когда первый встречный – от этого может
неприятно покоробить.
1.3 Психологи характеризуют людей
Как слова характеризуют человека
Считается, что разные люди используют разные словапаразиты. Например,
человек, который долго думает, прежде чем произнести следующее слово, говорит
«это».   А   в   речи   людей,   говорящих   очень   быстро,   часто   встречается  «так
сказать».
Есть даже интересная теория о том, что словопаразит, живущее в лексиконе
человека, может рассказать о его натуре и сущности мышления.
Так, словом «просто» отягощают свою речь люди, привыкшие на самом деле
все в жизни… усложнять. Они как будто приглашают собеседника понять их: ведь
это   так   просто!   Еще   этим   словом   злоупотребляют   люди   зависимые,   часто
оправдывающиеся: «Я просто хотела потрогать цветок, а он вдруг сломался». По
другой   версии,   если   человек   употребляет   словопаразит  «просто»,  значит,   он
9 считает, что в жизни все должно быть просто, разумно – и никаких сложностей!
«На самом деле»  используют люди, считающие, что их внутренний мир
богаче, взгляд – зорче, а мысли и догадки – интереснее, чем у всех остальных. Они
свято уверены, что их мировоззрение единственно верное.
«Это самое» украшает речь людей с плохой памятью или ленивых, тех, кто
зачастую даже и не старается вспомнить нужное слово.
  «Сами понимаете»  – это классический пример «маленького» человека,
робкого и постоянно перед всеми извиняющегося.
«Короче»  –   человек   не   расположен   к   общению,   он   не   любит   разговоры,
поэтому хочет сократить свою речь. Однако изза этого бесконечного «короче»
эффект достигается обратный.
В последнее время очень популярно слово «как бы». Употребление «как бы»
в   качестве   словапаразита   делает   высказывание   говорящего   условным,
неопределенным  («Я   как   бы   сделал   домашнее   задание»),   снимает   с   него
ответственность за слова и дела.
Еще   одно   частотное   слово,   которое   употребляют   в   не   свойственных   ему
контекстах, – это  «типа»  («Я  типа  уже сдал экзамен»). Употребление в речи
данного   словапаразита   характеризует   человека   как   неуверенного   в   себе,
неспособного четко выразить собственную мысль.
 «Кстати» говорит как раз о том, что человек чувствует себя неловко, но
пытается привлечь к себе внимание и придать словам значимость.
«Практически»  очень быстро прилипает к людям, живущим конкретными
целями.
«Вообщето»  – словечко  людей, быстро теряющих самообладание, вечно
ищущих во всем происходящем подвох, и тех, кто даже изза ерунды готов затеять
словесную перепалку.
Бывают   случаи,   когда   человек   осознанно   прибегает   к   словам«паразитам».
Например, если задан «неудобный» вопрос, а ответить на него необходимо. Чтобы
10 потянуть время, за которое можно подобрать ответ, человек произносит «видите
ли», «ну как вам сказать» и др.
Итак,   мы   выяснила,   что   же   представляют   собой   словапаразиты,   как   они
появляются и как характеризуют того, кто их произносит. Подробно разобрали
причины их употребления в речи.
Проанализировав литературу по теме, можно сделать вывод о том, что слова
паразиты – это пустые, сорные слова, которые чаще всего сбивают ритм речи и
мешают ее пониманию.
1.4. Исследование употребления слов – паразитов в речи учащихся 6 "Б"
класса СШ им. Б. Момышулы
Наблюдая   за   речью   одноклассников,   я   заметила,   что   практически   все   они
употребляют словапаразиты в своей речи.
В   школе   часто   звучат   многие   известные   словечкипаразиты.   Одни     слова
употребляется для эмоциональной окраски речи, например, «блин» или «чёрт».
Другие слова служат для замещения пауз: «ну», «вот», «это самое». Такие
словасорняки   учащиеся   употребляют   и   во   время   ответа   на   уроке.   Многие
учащиеся имеют привычку, подбирая нужное слово, тянуть «эээ», «ааа» или «м
мм».
Часто   также   в   классе   звучат   слова,   которые   служат   для   ускорения   речи:
«короче»,   «так   сказать»  и   слова,   которые   употребляются,   когда   говорящий   не
может найти подходящее слово: «типа», «типа того», «как бы», «вроде того».
На уроках было проведено наблюдение.
Таблица 2
Дата
06.04. 16г
Урок
Математика
Словапаразиты
«эээ…», «типа»,  «ну короче…»,
11.04.16 г
ИЗО
«э…», «так», «а…»,«ну да…»
«короче », «э…», «эта»,«а…»,
«угу»,
 «ну как бы…»
11 15.04.16 г
История
«это»,  «короче »,  «ну », «э…»,
21.04 16 г
Литература

«так», «а…»,«ну да…»
«эээ…», «ну короче…»
В результате наблюдения было отмечено: каждый раз, вставая изза парты для
ответа, учащиеся делали над собой усилие, чтобы не протянуть «нууу», пытаясь
собраться с мыслями и сформулировать первую мысль.
А что знают сами ученики о таких словах и об особенностях их употребления?
1.5. Анкетирование учащихся и анализ полученных результатов
Было   проведено   анкетирование   среди   учащихся     6"Б"   класса   СШ   им.   Б.
Момышулы для исследования их речи. Учащимся были  предложены две анкеты.
Всего в анкетировании принимали участие 9 учеников. Первая анкета состояла из
шести   вопросов   и   преследовала   цель   выяснить   осведомлённость   учащихся   о
словахпаразитах.
Анкетирование учащихся с целью
выяснения осведомлённости о словахпаразитах
[Рис.1]
На  диаграмме   №1  видно,   что   со   словамипаразитами     знакомы     все   мои
одноклассники. (100%)
12 [Рис.2]
На  диаграмме №2  видно, что 56% (5 чел) учеников считают, что узнали о
словахпаразитах из школы, 33% (3 чел) из телевизионных передач , и 11% (1 чел)
от членов своей семьи.
Диаграмма №3 иллюстрирует отношение учащихся к своей речи.
[Рис.3]
13 Всего немногие (33%) признаются, что часто употребляют словапаразиты в
своей речи. 67% опрошенных считают, будто такие слова употребляют редко.
[Рис.4]
В ответах на четвёртый вопрос выявилось, что никто из опрошенных  не назвал
ни одной причины использования словпаразитов, кроме перечисленных в анкете.
Отсюда   можно   сделать   вывод,   что   о   причинах   и   целях   употребления   слов
паразитов, обучающиеся особенно не задумываются.
Ответы распределились следующим образом: 56% опрошенных считают, что
словапаразиты делают речь понятнее для друзей, 22% они помогают преодолеть
недостаток слов в речи, и стольким же  процентам они нужны для связи слов.
Пятым был задан вопрос о необходимости присутствия в речи словпаразитов.
Более половины опрошенных (56%) считают, что эти слова нужны для нашей речи,
без них обойтись не могут и уверены, что их употребление речи не засоряет язык и
не влияет на его чистоту, 22% считает, что эти слова не нужны, но всё равно
употребляют их в своей речи, и столько же 22%  никогда не задумывались о роли
словпаразитов.
14 [Рис.5]
В ответах на шестой вопрос анкеты большинство опрошенных, а именно 78%,
стараются обойтись без словпаразитов , 22%, честно признались, что не стараются
обойтись без словпаразитов, то есть не прилагают никаких усилий, чтобы следить
за чистотой своей речи.
[Рис.6]
Вторая анкета состояла из одного вопроса и нескольких вариантов ответов и
должна была помочь выявить наиболее часто употребляющиеся словапаразиты в
речи  школьников.
В этом анкетировании приняли участие 9  учеников 6 "Б" класса. Результаты
оказались интересными.
15 Анкетирование учащихся с целью
выявления часто употребляющихся слов  «паразитов»
Из   гистограммы   видно,   что   все   опрошенные   ученики   признают   активное
[Рис.7]
употребление в речи словпаразитов. Спектр этих слов в их речи довольно широк.
Самыми употребительными оказались слова «блин» и "короче" (9 человек из
9 назвали их). Вторыми по  количеству употреблений являются  слова  «как его
там»,   "как   бы",   "ааа"  (8человек).     Третьим   по   количеству   употреблений
является   слово  «вот»,   "ну",   "эээ"  (7человек).
употребление слова  «паразита»  «так» (6 человек), «это» (5человек).
  Частотным   является

Все подростки употребляют в своей речи словапаразиты. Все о них знают, но,
к сожалению, большинство в своей речи их не замечает  и далеко не все понимают
необходимость искоренения из языка таких словечек.
16 Выводы
Итак, проанализировав литературу по теме, я сделали вывод о том, что это
лингвистическое явление, выраженное в употреблении лишних и бессмысленных
слов,   которые   зачастую   мешают   ее   пониманию,   засоряют   речь   говорящего,
отвлекают   внимание   от   содержания   высказывания.   Чаще   всего   такие   слова
используются изза бедности словарного запаса. Иногда на эти слова возникает
мода, поэтому их могут использовать и люди, не имеющие проблем с речью. Еще
одна   причина   появления   в   речи   словпаразитов   –   быстрая,   спонтанная,
неподготовленная речь.
17 При   помощи   наблюдения   и   анкетирования   проанализированы   наиболее
употребляемые учащимися моего класса словапаразиты. К бесспорным лидерам
среди них можно отнести слово «ну», «блин», «короче».
В ходе данного исследования выявлено, что все ребята употребляют в своей
речи словапаразиты, потому что имеют скудный словарный запас. Подтвердилась
наша гипотеза. Зная о существовании словпаразитов, в своей речи их замечают
далеко   не   все     и   не   все   понимают   необходимость   их   искоренения   из   языка.
Конкретные   рекомендации   всем   желающим   избавиться   от   слов   паразитов   я
изложила   в   найденном   в   литературе   и   доработанном     буклете   –   памятке  «
Рекомендации школьникам. Способы избавления от слов – паразитов».
Сегодня проблема засорённости речи учащимися, конечно же, не решена, но
какието положительные сдвиги уже есть.
Давайте беречь наш язык!
Рекомендации школьникам
«Способы избавления от слов – паразитов»
 тщательно   следите   за   своей   речью,   избегая   повторения   «излюбленных
словечек»;
 если сложно подобрать слова, то лучше сократить объем
излагаемой информации, говорить простыми предложениями и медленно;
 делайте паузы, чтобы собраться с мыслями;
18  сделайте   вдох,   когда   чувствуете   искушение   сказать   чтото   вроде   «мгм»
(образуется пауза; но молчание всегда лучше любых «мгм»);
 меняйте «паразитов» на нейтральные слова, например, вместо «ммм» или
«эээ» попробуйте сказать вслух «торможу я», слово «блин», можно заменять
словом «зеленый горошек», а слово «как бы»   «если можно так сказать»;
 составьте   список   своих   слов   паразитов,   распечатайте   их   и   повесьте   на
видное место;
 попросите коголибо из членов семьи, чтобы он «штрафовал» вас за каждое
словопаразита: щипал, колол …;
 знаменитый Шахиджанян (автор множества книг по психологии) советует
заменять   каждое   словопаразит   звуками   типа   «мяумяу»,   «кваква».   В
общем, голос какогонибудь животного и использовать его для лечения от
словпаразитов.
 читайте, читайте и еще раз читайте! Ничто не развивает речь лучше, чем
чтение качественной литературы.
Удачи Вам!
19 Список использованных источников:
1. Сиротина О.Б. Современная разговорная речь и ее особенности.
М., 1984.
2. Ладыженская Б.Я. Особенности организации устной спонтанной
речи. Вставные элементы в речевом потоке. Дис. канд. наук. – М.,
1985.
3. Земская Е.А. Русская разговорная речь: лингвистический анализ и
проблемы обучения. – М., 1987.
4. Плещенко Т.П., Федотова Н.В., Чечет Р.Г. Стилистика и культура
речи. М., 2001.
5. Чепалов В. Борьба с паразитами //cosmopolitan – Сентябрь, 2007.
6. Левонтина И.Б. О словахпаразитах. Действительно ли эти слова
лишние в языке?//  1 сентября. Русский язык, 2004. № 15
7. Пальвелева Л. От А до Я. Словапаразиты//
http://www.svobodanews.ru/
8. Энциклопедия для детей. Т. 10 Языкознание. Русский язык.
М.:Аванта, 1998
9. Ю. Дараган «Риторическая структура текста и маркеры порождения
речи»// «Вестник», выпуск 3(47). – Т.,2005.
10.Гритчин Н. Как бы великий и типа могучий// Известия, 19 марта
2007. http://izvestia.ru/news/322704
11.Скворцов Л.И. Экология слова, или Поговорим о культуре русской
речи  М., 1996.
12.Лихачёв Д.С. Статья «О добром и прекрасном».
20 21 Приложение 1
Анкеты для соцопроса
АНКЕТА №1
Здравствуйте. Мы проводим исследование об употреблении ребятами
нашей школы слов«паразитов». В рамках подготовки исследовательской
работы  мы бы хотели узнать ваше мнение по некоторым вопросам.
Ответьте, пожалуйста, на вопросы анкеты.
1. Знаете ли вы, что такое слова  – «паразиты»?
Да             Нет
2. Откуда вы узнали о словах – «паразитах»?
          Из телевизора                                    Из интернета
В школе                                            Дома
Другие варианты ________________________________________
3.  Часто ли вы  употребляете слова – «паразиты»?
      Да                  Нет
4. Для чего вы их употребляете?
Нужны для связи слов.
Помогают преодолеть недостаток слов в моей речи.
Делают речь понятнее для друзей.
Другие варианты ________________________________________
5. Нужны ли слова – «паразиты» в нашей речи?
Да                  Нет                 Не думал(а) об этом.
6. Стараетесь ли вы обойтись без них?
Да                 Нет                  Не думал(а) об этом
Приложение 2
АНКЕТА №2
22 Укажите, пожалуйста, какие слова – «паразиты» вы употребляете
в своей речи
Блин                           Как его там
Это                             Так
Короче                       Как бы
Ну                               Вот
Эээ…                          Ааа…
Другие варианты
____________________________________________________________
____________________________________________________________
СПАСИБО ЗА СОТРУДНИЧЕСТВО!
Приложение 3
Рекомендации школьникам
«Способы избавления от слов – паразитов»
 тщательно следите за своей речью, избегая повторения «излюбленных
словечек»;
 если сложно подобрать слова, то лучше сократить объем
излагаемой   информации,   говорить   простыми   предложениями   и
медленно;
 делайте паузы, чтобы собраться с мыслями;
 сделайте   вдох,   когда   чувствуете   искушение   сказать   чтото   вроде
«мгм» (образуется пауза; но молчание всегда лучше любых «мгм»);
 меняйте «паразитов» на нейтральные слова, например, вместо «ммм»
или   «эээ»   попробуйте   сказать   вслух   «торможу   я»,   слово   «блин»,
можно заменять словом «зеленый горошек», а слово «как бы»   «если
можно так сказать»;
23  составьте список своих слов паразитов, распечатайте их и повесьте на
видное место;
 попросите коголибо из членов семьи, чтобы он «штрафовал» вас за
каждое словопаразита: щипал, колол …;
 знаменитый   Шахиджанян   (автор   множества   книг   по   психологии)
советует   заменять   каждое   словопаразит   звуками   типа   «мяумяу»,
«кваква». В общем, голос какогонибудь животного и использовать
его для лечения от словпаразитов.
 читайте, читайте и еще раз читайте! Ничто не развивает речь лучше,
чем чтение качественной литературы.
Удачи Вам!
Приложение 4
Буклет   –   памятка   «Рекомендации   школьникам.
избавления от слов – паразитов»
  Способы
24

file_name: исследовательская работа.doc

intro: Исследовательская работа ученицы 6 класса на тему "Слова-паразиты в речи школьников". Автор работы анализирует речь своих одноклассников на употребление слов-паразитов, проводит анкетирование, анализирует полученные результаты. Дает психологическую характеристику людей, употребляющих те или иные слова.Результат работы - рекомендации одноклассникам, как избавиться от слов-паразитовИсследовательская работа ученицы 6 класса на тему "Слова-паразиты в речи школьников". Автор работы анализирует речь своих одноклассников на употребление слов-паразитов, проводит анкетирование, анализирует полученные результаты. Дает психологическую характеристику людей, употребляющих те или иные слова.Результат работы - рекомендации одноклассникам, как избавиться от слов-паразитов

русский язык

group: Дисциплины

title: Исследовательская работа на тему "Слова-паразиты в речи школьников"


extracted_text:
Мазмұны:
Жоба поспорты
Қосымша
Тiкелей ұйымдасқан қызмет.
Тәжiрибе  зерттеушi қызмет.
Көркем әдебиет
Жұмбақтар
Динамикалық үзiлiс
Аз қозғалатын ойын.
Дидактикалық ойындар
Қимылқозғалыс ойындары
Таза ауада серуендеудің мәні.
Шығармашылық есептеу нәтижесі «Құмды жолдар, сулы алақандар»
Әдебиеттер тізімі Жоба поспорты. Ікіші топтағы жазғы зерттеуойын жобасы: «Құмды
жолдар, сулы алақандар»
Жобаның бағыттауы:   Ікіші топ балалары.
Жобаны басқарушылар: Тәрбиешілер: Ж.М.Абайдилдина, Л.Б.Нуркина.
Жобаның қатысушылары: Балалар, тәрбиешілер, музыка жетекшісі.
Үйренушітәрбиеленушінің жас мөлшері: Жоба Ікіші топ балаларына
есептелген.
Жобаның ерекшелiгi:
Жасалынатын өнiм  бойынша: зерттеуойын.
Жасаушылар сан бойымен:   ұжымдық.
Жобаға бала санын қатыстыру: топпен.
Арналған ұзақтылығы: қысқа мерзімді (1 ай)
Білім беру обылыстары: Таным, қатынас, шығармашылық, денсаулық,
әлеуметтік.
Жоба мақсаты: Құм мен судың қасиеттерiмен таныстыру процестерінде
балаларлардың әуесқой, байқағыштығын дамыту.
Жобаның мiндетi: 1. Құм мен судың қасиеттерін балаларға білім ретінде әр түрлі
қызмет процесінде беру.
2.Балалардың тілін дамыта негізгі түсті атаулармен белсенді сөздікті толықтыра
айтуға қол жететін сөздер ыстық, жылы, салқын, дымды, дымқыл, құрғақ,
жбiр-.апсырады.
3. Бірбiрiмен жақын ойнауға деген ептілігі мен ықыласын тәрбиелеу.
Жобаның ресурстары:
 жобаның тақырыбы бойынша ақпараттық материал (ғаламтор);
 Әдiстемелiк әдебиет;
 Балалар, ғылымиәйгiлi және көркем әдебиет;
 Фотосурет, көркемдеу;
 Музыкалық қолдау;
  эксперимент үшiн мүлік және жабдық;
 Өнiмдi қызмет үшiн көркем қаражаттар;
Жоспарланатын нәтижелер: Балалар су мен құмның қасиеттерімен танысты, құм
сусымалы, дымды, құрғақ, судан түсін өзгертеді,  дымқыл болса мүсінделеді.
Су  жылы, мөлдiр, салқын, таза, кiр болады.
Балалар аса дербесті таңырқағыш болды, тәжiрибе жасауға қызығушылықтары
пайда болды, ойөрiстері кеңейді. Балаларлардың арқасында мынау көпшiлiк
бастамашыл және қарымқатынаста белсендi, атааналармен тығыз байланысу
орнатылды.Балалардың сенсорлық сезгіштік және барлық жақсы ізденгіштік
дамуын жасайды.
Жоба жұмыстарының кезеңдерi:
 Жобаға бату.  Мәселелерді шешу үшін шығармашылық топтар құру
 Ідістемелік әдебиеттерді зерттеу
 Тақырып бойымен ақпараттың таңдап алуы.
 Арнайы пәндікдамытушы ортаны ұйымдастыру
 Жоба орнымен жоспар ісәрекетіне қатысушылардың рөлдерін талқылау
Жобаның қысқаша мазмұны: Кішкентай балалар өз табиғатында енді
зерттеушілер. Олар барлығын өздері сынағылары және зерттелмегенін зертегілері
келеді.Баланың тілегі жаңа басқармалы процесті жасауға деген танымдылығы өте
маңызды, оған деген танымдық көз қарасы, адамгершілік, эстетикалық дамуы ең
басты пайдалы. Неліктен балалармен ерте жастан осындай маңызды тәжірбиелер
мен эксперименттер жүргізіледі? Біз зерттеу қызметі кезінде балалардың белсенді
және енжар сөздік қорларын толықтырамыз, балалардың диалогке шақыра отырып,
барлық әрекеттерді айтқызады.Сонымен қатар балалар тәжірбие жұмысында
бірнеше тұжырым жасауды үйренеді, ой тұжырымы егер мұздай суға ыстық су
қосылса жылы алынады. Бала тәжірбие жасаудың көмегімен жеңіл түсінеді және
қоршаған әлемде заңдылық байланыс орнатады.
1. Дидактикалық ойын «Қуыршақты шомылдырамыз»
 Мақсаты: Балаларды ойын үрдісінде қарапайым тұжырымдар жасауға үйрету: су
құйылады, су суық және ыстық болады, оларды бірбірімен араластырса  жылы
болады, жылы суда қуыршақ Айгүл жууынуға жақсы болады.
Жабдық: 2 шелек ыстық және суық су (t+500), шылапшын, қуыршақ, жөке, сабын,
сүлгi.
2. Құм мен сумен тәжірбие жасау (серуенде)
Мақсаты: Тәжірбие жасаудың көмегімен балалар құмның қасиетін сезінуге
көмектесу: құрғақ құм төгiледi, ешнәрсе әдемі шықпайды, егер құмға су құйсақ ол
ылғалды болады және үлгiлердiң көмегiмен түзу, әдемi самсалар пісіруге болады.
Жабдық: күрекше, 2 кiшiгiрiм шелек, үлгi, сумен құмыра.
3. Зерттеу қызметі «Кішкентай құмшылар»
Мақсаты: Балаларға құмның өзіне тән тәсілдерін көрсету: ұсақ елекшелердің
көмегімен көрсету, тсатарға ұқсас құм тастардан және кiшкентай ұнтақтар тұрады.
Жабдық: Елекше балалардың саны бойынша, құрғақ құм, күрекше.
4. Тәжiрбие  жүргiзу «Батады  батпайды»
Мақсаты: Сумен ойнау үрдісінде балаларға білім беру, ауыр заттар батады, ал
жеңіл жүзеді.
Жабдық: Шылапшын сумен, жеңіл заттар(қауырсын, ағаш заттар,паралон), және
ауыр заттар(тастар, темір машина)
5. Дидактикалық ойын «Түрлітүсті су» Мақсаты: Ойын үрдісінде балаларды судың қасиеттерімен таныстыруды
жалғастыру: су құйыладыоның өз өлеңі бар, ол мөлдір, оны түрлітүске бояуға
болады.
Жабдық: суы бар құты, гуашь, қылқалам.
6. Бiлiм беретiн қызмет «Құмда таяқшамен сурет саламыз.»
Мақсаты: Балаларды құмен ойналатын әр түрлі әдістәсілдерді таныстыруды
жалғастыруқұмда саусақпен және таяқшамен сурет салуға болады, суретті өшіріп
қайта салуға болады.
Жабдық: Құм салынған кішкене ыдыстар және бала санына байланысты
таяқшалар.
7. Дидактикалық жаттығу «Сипалау арқылы тауып көр.»
Мақсаты: Балалардың сезімін ойын арқылы дамыту, «құрғақ, дымды, дымқыл»
сөздерінде балалардың тілдік белсенділігін арттыру.
Жабдық: Орамал көзді байлау үшін, құрғақ және ылғалды құм салынған аласа
сыйымдылықты ыдыс.
8. Дидактикалық жаттығу «Кімнің іздері» (серуенде өткізіледі)
Мақсаты: Балалардың ізденгіштігін, байқаушылығын дамыту; үлкен және кіші
іздерді атауға және айыруға икемділігін арттыру, кімге олар жататынын, сол ара
қатынасын белгiлеу, ересек үлкен, демек және iзде онда үлкен, ал балалары
кiшкентай, демек олардың iздерiде кішірек..
9. Сумен ойынтәжірбие.
Мақсаты: Су мөлдір екенін көрсету; оны басқа түске бояуға немесе лас су қылуға
болады; ол дәмге шырын, сүт және тағы басқа сұйықтардан ерекшеленеді.
10. Ойын: «Печенье пiсiремiз»
Мақсаты: Құмның қасиетiн бекiту, саусақ моторикасын, қимылқозғалыс
үйлесiмдiлiгін дамыту.
11. Құмен ойын: «Аю үшін самсалар»
Мақсаты: Тәжірибе жасау процессінде балалардың танымдық белсенділігін
жетілдіру керек.
12. Суды бақылау.
Мақсаты: Судың қасиеттерімен таныстыру: ағады, сылдырлайды, бүркінділер
ұшады, тамшылар тамшылайды. Кімге су керек, деген сұрақты талқылау:
балаларға. балықтарға, құстарға. Таза болу үшін бетімізді, қолымызды жууамыз.
13. Ойын: «Құмды  жаңбыр»
Мақсат: Бұлшықет кернеудің регуляциясі, босаңсыту. 14. Ойын: «Амансау бол, құм»
Мақсат : Психофизикалық кернеулерді төмендету.
15. Психологиялық ойын: «Сиқырлы тас»
Мақсаты: Бірлескен, өнімді жұмысқа оң күйін келтірді жасау.
16. Саусақ жаттығуы: «Бауырсақ»
Қосымша
Дидактикалық ойын «Қуыршақты шомылдырамыз»
Интегративналық сапа:
«Қажеттi істермен және дағдыларға ие болған»: үлкендердің ұсынысына,
эмоцияналды  ойынға деген үн қосады, оның әрекеттерінің еліктейді, тәрбиешімен
диалогта араласады; айналадағы ең жақын заттарды ажыратады және атайды,
мазмұнына қол жетімді ертегі, тақпақтарды тыңдайды.
«Әуесқой, белсенді»: ойындарға қатысады, құрдастарының ойын әрекеттеріне
қызығушылық танытады.
«Оқу iсәрекеттiң қызметтерінің алғы шарттарына ие болған»: «Кім?», «Не?», «Не
істейді?» деген оңай сұрақтарға жауап береді.
Интегралданған мiндеттер:
«Комуникаттивтік»
Сөзде заттардың атауларын, әрекеттерін, сапаларын белсенділеу: былау, сабын,
сабын салатын, сусабын, сүлгі, сабындау, сабынды жуу, сүрту, ыстық, суық, жылы
су. Ең жақын айналада балаларлардың бағдардың кеңдігі негiзінде сөздiң
түсiнушiлiгiн дамыту;
Үлкендер мен құрдастарымен араласуға мүмкіндік беретін, әр түрлі
тапсырмаларды орындауын жетілдіру.
Дербес сөздерді меңгерiлген сөздермен қолданыста ынталандыру.
«Таным»
Ең жақын айналадағы заттардың арасындағы ең қарапайым байланыстар туралы
ұсынысын қалыптастыру
Жазғы өзгерiстердi табиғатта туралы ұсынысын қалыптастыру: күн ыстық, жаңбыр
жауады, жер гүлденеді. Қабылдаудың түрлерiн қоса қызметтiң әр түрлерiнде балаларларды тiкелей
сезiмтал тәжiрибенiң байытуы бойымен жұмыс iстей беру.
«Көркем әдебиетті оқу»
Ойын әрекеттердiң шағын поэтикалық шығармаларын оқу алып бару;
«Әлеумметтік»
Балаларды бiрiккен сюжеттiк канва «қуыршақтың шомылдыуы»  ересектердің
көмегімен бiрнеше ойын әрекеттердi  орындауға үйрету.
Құрдастарын ойын әрекеттеріне қызығушылықтарын дамыту. Балаларды ойында
рөлдiң түсiнушiлiгiне әкелу.
Алдынала жұмыс: бесiк жырларының жаттауы, жеке тазалықтың бұйымдарымен
таныстық, жуынудың дағдыларын қалыптастыру, табиғатта жаз өзгерiстерін
серуенде бақылау, өлеңдердiң оқуы, дидактикалық ойындар.
Сөздiк жұмыс: : былау, сабын, сабын салатын, сусабын, сүлгі, сабындау, сабынды
жуу, сүрту, ыстық, суық, жылы су.
Барысы:
Есiк қағылады.
Тәрбиеші: Ой, балалар, бізге кім келді? Бұл қуыршақ Айгүл.
Қуыршақ Айгүл:  Сәлеметтсіздер ме, балалар.
Балалар:  Сәлеметтсіз бе, қуыршақ Айгүл. Неліктен сен көңілсізсің? Қазір жаз,
күн ыстық, барлық жер жапжасыл.
Тәрбиеші: Жаңбырлы күні серуендеп жүріп, шалшық суға құлап қалыпты.
Балалар, сол себепті Айгүлге таза болу үшін не істейміз?
Балалар:  Оны суға шомылдыруымыз керек.
Тәрбиеші:  Дұрыс, балалар, оны шомылдыруымыз керек. Ол үшін қандай заттар
керек?( сабын, сабын салатын, сусабын, сүлгі, былау, тарақ, жөке)
 Жарайсыңдар. Балалар қараңдаршы, үстелде көптеген әр түрлi заттар бар. Алина,
қуыршақты шомылдыру үшін не керектігін таңдап алшы?  Не алғаныңды айтшы?
Тәрбиеші:  Енді, сен Ділара, қуыршақты шомылдыруға керекті затты таңдап ал.
(балалар бiрбiрлеп гигиена бұйымдарын таңдайды)
Жарайсыңдар, балалар, сендер дұрыс таңдадыңдар. Қуыршақты қайда
шомылдырамыз?
Балалар:  Былауда
Тәрбиеші:  Дұрыс, былауда.
 Қараңдаршы,  мына үстелдің үстінде екі шелек су тұр. Шелектің біреуінде ыстық,
екіншісінде суық су. Не істеуіміз керек су жылы болу үшін?(балалардың жауабы)
Мен бірінші ыстық, сосын суық су құямын. Ұстап көріңдерші су қандай болды?
Балалар:  Жылы.
Тәрбиеші:  Амина, ұстап көрші, су қандай болды?
Жылы.
 Қане, енді сен, Батима, ұстап көрші, су қандай болды?
Жылы.
Қана, барлығымыз бірге айтайықшы. Жылы.
 Қуыршақ Айгүлді суға түсірмес бұрын, не істеуіміз ккерек?
Балалар:  Шешіндіру Тәрбиеші:  Дұрыс, балалар, оны шешіндіру керек. Біз оны қалай шешіндіреміз? Ең
бірінші нені шешеміз?
 Ең бірінші күртесін, шалбарын, шұлығын, көйлегін, мәйкесін, трусигін шешеміз.
Тәрбиеші: Жарайсыңдар, барлығын дұрыс айттыңдар. Міне біз шешіндіріпте
болдық. Ал, енеді, қуыршақ Айгүлді былауға отырғызып, жуындыруды
бастаймыз.Бірінші несін жуамыз?
Балалар: Басын, арқасын жуамыз.
Тәрбиеші: Дұрыс, бірінші басын жуамыз, басын жуу үшін не керек? Басын немен
жуамыз?
Балалар:  Сусабынмен.
Тәрбиеші: Ия, басын біз су сабынмен жуамыз.Жүр, Амина, сен сабындайсың. Ал,
Русалина, сен суды басына құйып тұрасың. –Міне, жарайсыңдар!
Тәрбиеші: Қолымызбен хлопхлоп
Леген толған сабын су
Сен қозғама Айгүлжан
Сабын қолмен көзіңді.
Тәрбиеші: Мінекей, Айгүлдің басы тазарып қалды. Балалар, айтыңдаршы қолын,
аяғын, арқасын немен жуамыз?
Балалар: Сабын және жөкемен.
Тәрбиеші: Дұрыс, сабын қайда қайда тұрады?
Балалар: Сабын салғышта
Тәрбиеші: Ия, сабын салғышта.Сабын салғыш бұл сабынның үйі.Балалардан
сұрау(Сабын салғыш 23 баладан)
Қане, барлығымыз сабын салғыш деп айтайық.
Қанекей, жөкені қолымызбен ұстап көрейікші. Ол қандай?
Балалар:  жұмсақ, сулы. Т.б.
Тәрбиеші: Дұрыс, жарайсыңдар. Не істеуіміз керек жөке сабынды болу үшін?
Балалар: Сабындау керек.
Тәрбиеші: Дұрыс, сабындау керек. Бинура, айтшы сабындау. Мадияр, қайталашы
сабындау. Барлығымыз қайталайықшы сабындаймыз.(34 рет) Амина, кел, сен
жөкені сабындайсың. Қуыршақтың қолын, арқасын аяғын жуу.
Мнекей, біз сендермен қуыршақ Айгүлді суға түсіріп алдық. Ал, енді жыл таза
сумен көбікшені жуамыз. Алина, қуыршақтың үстінен сабын көпіршігін жууға
көмектес.
Мінекей, біздің Айгүл тап таза болды.Тек біздің Айгүліміз су.Оған қалай
көмектесеміз.
Балалар: Ормалмен сүрту керек.
Тәрбиеші: Дұрыс, құрғақ орамалмен сүрту керек. Міне, енді біздің Айгүл таза,
құрғақ болды.қазір, біз оны кейіндіріп, шашын тараймыз.
Шашын немен тараймыз?(тарақпен)
 Жасмин, келші шашын тарауға көмектесші.
Ал,енді қуыршақты ұйықтатайық.
Біздің қуыршақ ұыйқтап қалды. Енді, оған көрпе жабайық.
Қортынды: Тәрбиеші: Балалар, бүгін сендермен біз не істедік?
Балалар: Айгүл қуыршақты суға түсірдік.
Тәрбиеші: Ол үшін біз не алдық?
Балалар: Сабын, орамал, жөке, тарақ.
Тәрбиеші: Қандай суға шомылдырдық?
Балалар: Жылы, таза.
Тәрбиеші: Қараңдаршы,балалар, шомылғанна кейін су қандай болды?(Су
сабынды және кір)
Қане, бәріміз бірге айтайықшы: су сабынды және кір.
Қазір мен суды төгемін, Максим сабынды жинауға көмектесші.Мансур, орамалды
жинайды.
Жарайсыңдар, рахмет, балалар!
Тәрбиеші: Білсін мұны балалар,
Сусыз құрғақ далалар.
Сусыз қараң қалалар,
Ескертеміз бар ұлға,
Ескертеміз бар қызға
Суды босқа ағызба.
Құм мен сумен тәжірбие жасау (серуенде)
Мақсаты: Тәжірбие жасаудың көмегімен балалар құмның қасиетін сезінуге
көмектесу: құрғақ құм төгiледi, ешнәрсе әдемі шықпайды, егер құмға су құйсақ ол
ылғалды болады және үлгiлердiң көмегiмен түзу, әдемi самсалар пісіруге болады.
Жабдық: күрекше, 2 кiшiгiрiм шелек, үлгi, сумен құмыра.
Барысы:
Тәрбиеші: Құм салғышта не бар?
Балалар, құмды ұстап көріңдерші, айтыңдаршы ол қандай? (құрғақ, төгіледі)
  Дұрыс, құм құрғақ, ол төгіледі.Алақандарыңа сеуіп көріңдерші. Қараңдаршы,
құм неден құралған?(балалардың жауаптары) Дұрыс, құм ұнтақтардан тұрады.
Олар кішкентай ақырын ағыс сияқты төгіледі. Бұл құрғақ құм.
  Сендердің алдарыңда пішіндер, шелек жатыр, соған біз құмсалып әр түрлі
пішіндер жасайық.
 Пішіндер шықты ма? (балалардың жауаптары)
 Неліктен шықпады? (құм құрғақ)
Қозғалатын ойын: «Ұнтақтар»
Тәрбиеші: Қанекей, ойнайықшы. Өзі айналасында қайрылыңыз және ұнтақтарға
айналып кетесіз. Барлықтарыңда жүрелеріңнен  отырыңдар.О,о, бізде қаншама
құмдар.Мне, жел үрлеп, ұнтақтар көтеріліп, олар жанжаққа ұшып кетті. Жел
басылды, ұнтақтар жерге түсті. (23 рет қайталанады)
Тәрбиеші: Кім біледі, егер құмға су құйсақ, не болады?(балалардың жауабы)
Тексеріп көрейікші.(34 бала тәрбиешінің көмегімен құмға су құйады.)
Ұстап көріп айтыңдаршықандай құм?(ылғалды)
Дұрыс, егер құмға су құйсаңдар, ол онда ылғалды болады. Ылғалды құм, құрғақ құм сияқты төгілеме, әлде жоқпа?
Ылғалды құмнан әр түрлі пішіндер жасауға болады.Қане, жасап
көрейікші.Пішіндерді алып оған ақырын ылғалды құмды салып көреміз.Үстінен
күрекшемен ұрамыз, енді оны аударып түбінен тағыда күрекшемен ұрамыз
Мінекей, біз сендермен қанадй әдемі пішіндер жасадық.Жарайсыңдар!Тағыда
жасап, қуыршақтарымызға берейік.
Пішіндерді қарау.
Тәжiрбие  жүргiзу «Батады  батпайды»
Мақсаты: Сумен ойнау үрдісінде балаларға білім беру, ауыр заттар батады, ал
жеңіл жүзеді.
Жабдық: Шылапшын сумен, жеңіл заттар(қауырсын, ағаш заттар,паралон), және
ауыр заттар(тастар, темір машина)
 Қорытынды : Ағаш денелердің тығыздығы аз, сондықтан су олардың итеріп
шығарып тастайды, ал металлда және шыныда – жоқ.
Дидактикалық жаттығу «Сипалау арқылы тауып көр.»
Мақсаты: Балалардың сезімін ойын арқылы дамыту, «құрғақ, дымды, дымқыл»
сөздерінде балалардың тілдік белсенділігін арттыру.
Жабдық: Орамал көзді байлау үшін, құрғақ және ылғалды құм салынған аласа
сыйымдылықты ыдыс.
Тәрбиеші: Қанекей, құмен амандасайықшы. Құмға өз қолдарыңды  батырыңдар.
Бізге жақсы және жағымды, біз песка салқынды сезіп жатырмыз.
Тәрбиеші: Балалар, біз құм туралы не айта аламыз, ол қандай?(балалардың
жауабы: Сары, құрғақ, салқын.....) Жарайсыңдар!
Бізді бүгін құм тосты – таза, жаңа, алтын.
Мұнда кір, дос: қаласаңор қаз, алқаласаң– құрылыс жаса.
Дидактикалық жаттығу «Кімнің іздері» (серуенде өткізіледі)
Мақсаты: Балалардың ізденгіштігін, байқаушылығын дамыту; үлкен және кіші
іздерді атауға және айыруға икемділігін арттыру, кімге олар жататынын, сол ара
қатынасын белгiлеу, ересек үлкен, демек және iзде онда үлкен, ал балалары
кiшкентай, демек олардың iздерiде кішірек..
Ойын барысы:
Тәрбиеші: Ал енді қалай көрсетеміз?
«Қонжықтар келе жатыр»  Балалар пішіндермен және алақандармен құмға күшпен
басып жатыр.
«Қояндар секіреді» Балалар саусақтардың ұштармен құмның үстінен ұрады,
әртүрлі бағыттарға қозғалады.
«Жыландар жылжиды» Балалар қолдың босаң/шиеленісті саусақтарымен құмның
бетіне толқын жасайды.(әртүрлі бағытта) «Қоңыздар мен өрмекшелер жүгіреді»Балалар барлық саусақтармен жүр, құрт
құмырсқалардың қозғалысы дәл келтіріп(Құмға қолды толық батыруға болады,
бірбірімен  қолдар құмның астында кездесіп «қоңыздардың амандасып жатыр»).
Тәрбиеші: Қараңдаршы,қандай қызықты іздер пайда болды.
Ойын: «Печенье пiсiремiз»
Мақсаты: Құмның қасиетiн бекiту, саусақ моторикасын, қимылқозғалыс
үйлесiмдiлiгін дамыту.
Ойынның барысы: Бала құмнан печенье пісіріп жатыр. Ол үшін дымқыл құмды
күрекшемен пішінге  салып, және оны теріс тараппен түптеп жатыр. Содан соңы
пішінді аударыстырады, құм тізгіндеп, қатты бетке салып жатыр, оның түп
бойынша қалақпен қағып жатыр және абайлап пішінне шешеді. "печенье" әзір.
Егер сен құмды төксең
Қасында сыпырғыш пен қалақ.
Тәрбиеші: Жарайсыңдар! Қандай әдемі печеньелер шықты. Олар міндетті түрде
қоян және оның достарына ұнайды! Балалар, қалай ойлайсыңдар, енді қонаққа
баруға болама?(балаларды жауабы)
Тәрбиеші: Өз қолдарыңа қараңдаршы, олар қандай, олар кір?Дұрыс, қоянға
қонаққа бармас бұрын, не істеуіміз керек?біз сендармен қолымызды жууымыз
керек.
Жарайсыңдар!
Қандай сендер, таза, әсем барлық жіптіктейсіңдер!
Мадиярақылды,
Максим– сұлу,
Данил– азамат!
Мансур– батыл!
Бізде барлығы жақсы,
Бізде барлығы пайдаға асатын.
Ал, енеді, қоянға қонаққа баруға болады.
Сергіту сәті:
Балалар тұрды шеңберге, шеңберге,
Жұдырықшалармен ұр, ұр
Біз жүрміз алға, алға,
Аяқтармен топ, топ,
Біз жүрміз артқа, артқа,
Міне осылай, міне осылай
Жүгірдік, жүгірдік
Міне қоянға келдік.
Балалар, тәрбиешімен қояның үйшігіне келді. Туктуктук.(балалар есікті қағады,
қоян шығады)
Тәрбиеші: Амансыңба, қоян! Біз сенің орман қонақтарың үшін ерулік әкелдік.
Қоян: Амансыңдарма балалар!Сендерге үлкен рахмет, сендер маған өте
көмектестіңдер. Менің туған күніме келіңдер! Осындай печенье пісіріп әкеліңдер.
Тәрбиеші: Рақмет саған қоян шақырғаныңа, бірақ енді кеш боп кетті, ал енді бізге
үйге қайтайық.
Кетерде не айтуымыз керек? (балалардың жауабы, балалар қоштасады)
Біз орманан өріске шықтық,
Аяқтарды көтеріп жоғары,
Сол — рет, сол — рет,
Бізге  барлығыңыз қараңыз.
Барлығы қол соқты
Тату, жайдарылан!
Біздің аяқтарымыз тарсылдата бастады
Қатты және тез! (Жүріс бір орында.)
бұта және төмпешік,
Дөңгелендік, дөңгелендік, мне топтан бірақ шықтық.
Тәрбиеші: Жарайсыңдар! Барлығыңда жақсы ойнадыңдар.Рахмет!
Құмен ойын: «Аю үшін самсалар»
Мақсаты: Тәжірибе жасау процессінде балалардың танымдық белсенділігін
жетілдіру керек.
Үйретуші міндеттер:
 Құрғақ және ылғалды құмның қасиеттері туралы балалардың білімдердің
кеңейтуге мүмкіндік туғызу.
 Құммен жұмыс істеу қызығушылығын жандандыру керек.
 Құмен айналысуды үйрету.
 Қорытындылар салыстыру және істеу болжамдарын жетілдіру керек.
Дамытушы міндеттер:
 Қолдың саусақ моторикасын жетілдіру керек.
 Сөз жандандыру керек және балалардың сөздігі молайту керек
 Құрдастармен өзара әрекеттесу процессінде бірлескен қызмет дағдыларын
жетілдіру керек.
Тәрбиеленуші міндеттер:
 Сезімді жанашырлыққа және аяушылыққа тәрбиелеу.
 Мәденигигиеналық дағдыларды бекіту.
 Қуанышты сергек көңілді құру.
Интеграталған облыстар:
 «Таным»
 «Комуникациялық»
 «Әлеуметтік»
 «Көркем әдиебет»
 «Дене шынықтыру»
Сөздік жұмыс: Құрғақ, сусымалы, таза, бытырап кетіп жатыр, саулап жатыр,
ұнтақты, ылғалды, қара, жабысу.
Серуен барысы: Балалар серуенге, өз учаскісіне шығады.
Тәрбиеші: Балалар, міне көптен күткен жаз келді. Қараңдаршы күннің көзі қалай
жарқырап  тұр, жазғы жылы жел соғып тұр. Жағалай гүлдер гүлдеп тұр, шөп
көгеріп жатыр, құстар шықылықтап жатыр, аспан көкпөңбек, ақ бұлттар қалқып
жатыр.
Жаттығу: «Күннің көзі»
Міне күн сияқты тұр –
Жоғары, жоғары, жоғары!
(қолдарын жоғары ақырын көтереді)
Түнде күннің көзі кіреді
Төменде, төменде, төменде.
(қолды ақырын төмен түсіреді)
Жақсы, жақсы
Күннің көзі күледі,
( шамдар )
Ал күннің астында барлығы
Жайдарылы өмір сүріп жатыр.
(алақандарын соғады)
Аю кіреді, сүйреген кузов құмымен.
Тәрбиеші: Балалар, қараңдаршы бізге кім келеді? (Аю)
Неліктен екен, өте көңілсіз. Не болды аю?
Аю (жыламсырап): Мен қонақтарымды самсадан дәм таттырайын деп едім, менде
ештеңе шықпады.
Тәрбиеші: Балалар, сендер аюға көмектескілерің келе ме?(Да)
Аю: Міне, мен құм әкелдім, ол мына менің кузовымда.
Тәрбиеші: Қараңдар, шынымен аюдың кузовында құм.Қазір біз сендермен құмның
қасиетімен танысамыз, алдымен құммен ойындар ережелерін қайталап аламыз және
аюға айтып береміз:
Құмды ауызға салуға болмайды.
Балаларға лақтыруға болмайды.
Кір қолмен көзімізді уқаламаймыз.
Тәрбиеші: Балалар, қараңдаршы, аю бізге қандай құм әкелген.Құм құрғақ,
ақшыл.Айтыңдаршы, құм қандай?(балалардың жауабы)
Қанекей, кузовтан құмды төгеміз, «құмды жаңбырдың» астына алақандарыңды
тосыңдар. Құм бытырап кетіп жатыр, саулап жатыр, ол сусымалы. Қараңдаршы,
алақандарыңда құм, ол неден тұрады?(ұнтақтардан) Қандай олар? (олар ұсақ)
Дұрыс, олар ұнтақтан және олар ұсақ.
Қазір, біз аюға самса жасаймыз, ол өзінің қонақтарына дәм таттырсын.Пішіндерді
алып, оған құм салып самса жасаймыз.
Балалар, жасайды, тәрбиеші тақпақ оқиды.
Қолға біз күрекше аламыз,
Пішінге құм саламыз.
Көмектес маған, ерінбе!
Самсамыз жасалсын!
Тәрбиеші:  Самсамыз шықты ма? (жоқ) Неліктен шықпады?(құм құрғақ, сусымалы)
Қараңдаршы, біздің аю көңілсізденіп қалды, қанекей оны көңілдендіріп ойын
ойнайық.
Қимылды ойын: «Буырлы аю»
Бурылы аю, бурылы аю,
Неліктен сен көңілсізсің?
(балалар аюға жақындайды)
Аю.
Мен самсамнан дәм таттырмадым,
Сндықтанда  көңілсізбін.
бір, екі, үш, төрт, бес
Сендерді мен қуамын.
(балаларды қуады)
Бұлт пайда болып, сепкіштен жермен құмды суарады.
Тәрбиеші: Ой, балалар, жаңбыр басталды, қанекей жаңбырдан тығылайық.
Жаңбыр туралы тақпақ айтайық.
«Жайдарлы жаңбыр»
Жаңбыр, жаңбыр, жайдарылан!
Тамшыла, тамшыла аяма!
Тек қана бізді сулама,
Төбені бекер  қақпа!
 Құмға жақсы шашырат –
Самсаны біз пісірейік.
Бұлт кетеді,балалар шығады.
Тәрбиеші: Балалар, қараңдаршы жаңбыр жауып, біздің құмды сулады.Құм ақшыл
еді, енді қандай болды? (қара)
Құмды ұстап көріп, айтыңдаршы құм құрғақпа,әлде ылғалды ма?(ылғалды)Ол
құрғақ құм сияқты сусылдайма? Байқап көріңдерші.(жоқ, құм сусылдамайды)
Ұнтақтар ылғалданып, бір біріне бекітілді.
Қанекей, ылғалды құмнан самса жасайық. Пішіндерді алып, ішіне құмды салып
күрекшемен ұрамыз.Енді құм салынған пішінді аударып, түбінен күрекшемен
ұрамыз.
Балалар жасайды,тәрбиеші тақпақ оқиды.
Тәрбиеші: Пішінді аламыз, қарайық не шықты?(самса)
Неліктен,біздің  самсамыз шықты?(өйткені құм ылғалды, ол жабысады)
Аю, қарашы, біздің балалар саған қандай самса жасады.
Аю:Рахмет, сендерге балалар, енді мен қонақтарыма дәм татқызамын. Жәнеде
мен сендерден көптеген жаңада және қызықтар білдім. Сендер маған көмектескен
үшін, сендерге мен сыйлық әкелдім.(балаларға бір себет шокалдты жаңғақ береді)
Аю: Ал енді менің орманға кетуім керек.Сау болыңдар!
Қорытынды:
Тәрбиеші: Балалар, сендер жаңадан не үйрендіңдер?( Құм ұнтақтардан тұрады,
құрғап қалған құм ақырын ағысымен суылдайды, ол таза, сусымалы, ал ылғалды
құм қара, жабыспалы). Ойын: «Құмды  жаңбыр»
Мақсат: Бұлшықет кернеудің регуляциясі, босаңсыту.
Ойынның барысы:
Тәрбиеші: Ертегілер елінде ерекше құмды жаңбыр жүреді. Бұл өте жағымды.
Сендер өздерің сондай жауын жасай аласыңдар. Қараңдар, бұл қала болатынын.
(Бала ақырын, одан кейін тезірек өзінің жұмырдығынан құмды үлкеннің және өзінің
алақанына ағызады.
Қараңдаршы, құм ақырын ағыспен саулап жатыр.(балалар құмды алақанан алқанға
ағызады) Қанекей, бәріміз бірге не істеп жатқанымызды айтайықшы: біз төгеміз;
Құм қалай төгіледі? Ақырын ағыспен, қайталаймыз...(балалар қайталайды)
Тәрбиеші:Балалар, ойланып айтыңдаршы, құмнан тағыда не істеуге болады?
(балалардың әңгімесі) Дұрыс, құмға сурет салуға болады. Тәрбиеші балалардың
«Сиқырлы құм» салғышқа жақын келулерін ұсынады.
 Мен сендерге саусақпен құмда сурет салуды ұсынғым келеді: жол, шөп, күннің
көзі.(балалар суретсалады) Жарайсыңдар! Көңілді ойнадыңдар, ал енді дәм
дайындауға барамыз.
Бүгін, біз құм туралы қаншама жаңалықтар білдік: онда іздер қалдыруға, таңбалар
жасауға, сурет салуға, төгуге, әр түрлі пішіндер мүсіндеуге болады.
Ойын: «Амансау бол, құм»
Мақсат : Психофизикалық кернеулерді төмендету.
Ойынның барысы:
Тәрбиеші: Құммен әртүрлі «амандасуды сұрайды»: әр түрлі әдістермен құмға қол
тиізуді сұрайды.
Бала:
1. Құмды бірінші саусағымен, одан екінші саусағымен, сосын барлық
саусақтарымен бір мезете ұстап көреді;
2. Жеңiл / кернеуден құмды жұдырықшаларымен  бүріп, содан соң оны құм
салғышқа баяу төгеді;
3. Құмға барлық алақанды тигiзедi  iшкi, содан соң сыртжақпен ұстап көреді;
4. Саусақтармен, алақандардың арасындағы құмды уқалайды;
Психологиялық ойын: «Сиқырлы тас»
Мақсаты: Бірлескен, өнімді жұмысқа оң күйін келтірді жасау.
Тәрбиеші: «Босаңдау отырыңдар, үстелге қолдарыңды қойыңдар, алақандарың
жоғары, көздеріңді жабыңдар және сендердің алақандарыңда сиқырлы тас пайда
болатын кезді, тосыңдар. Тәрбиеші әр біреуінің алақанына тас салады. Балалар
көздерін ашуға және қозғалуға тиісті емес.Тәрбиеші ескертеді, барлық дене
еркінде болу керектігін. Бұдан кейін балалар көздерін ашып, тастарды
қарайды.Тәрбиеші айтады: «Тастар сондай үлкен күшке ие болып жатыр,  олар
сендердің алақандарыңды тигізген кезде, сендер ең мейірбан, ең ақылды, ең ықыласты, ең тіл алғыш бола боласыңдар және сендер не істесеңдер барлығы
міндетті түрде  пайда болады»
Ойынның барысы:
Тәрбиеші:  Балалар, қараңдаршы сендердің алдарыңда
үстелдің үстінед қандай подностар тұр. Ал, онда не барын табамыз? Мен сендерге
жұмбақ жасырамын, сендер тауып көріңдер:
Жұмбақ:
Менен самса пісіру ыңғайлы, бірақ оны жеуге болмайды.
Мен сусымалы, сары, желінбейтін, Тауып көріңдерші, мен кіммін? (Құм)
Тәрбиеші: Дұрыс, майлықтарды алыңдар, сендердің алдарыңда құм.
Айтыңдаршы балалар, сендер құмен ойнағанды жақсы көресіңдер ме?(балалардың
жауабы, телефонның шылдыры)
Балалар, естіп тұрсыңдарма, телефоның шылдырын, қанекей, білейікші кімнің
қоңырау шалып жатқанын? Алло (Қоянмен сөйлеседі)
Балалар, бізге жаңа қоян қоңырау шалыпты. Бүгін қоянның туған күні екен, соған
қонақтар келеді, сол қонақтарға бізден дәмді тағам жасап беруімізді өтінді.
Қоянға көмектесеміз бе?
Балалар: Ия, көмектесеміз.
Тәрбиеші: Балалар, жасамас бұрын біз сендермен ойнайық.
Жарық күн жарқырап жатыр
Және балаларларды шақырып жатыр
Ойнайық «Құмды ауланы».
Сиқырлы біздің құмымызға,
Шағын өзендер, мейірімді дос,
Бұл өте қызық,
Қызық, керемет.
Саусақ жаттығуы: «Бауырсақ»
Тәрбиеші: «Бауырсақ» ертегісі естеріңде ме? Әжеміз бауырсақты қалай пісіргенін
көрсетеміз бе! Өзіміздің қолымызды жылытамыз.
Әжеміз ұнды борады.( Өзіне қолдың білезіктермен байсалды қозғалыстар орындап
жатыр);
Тұзды айқастырды(Ақырын жұдырықтарды сығады және босатады);
Тұздады(Шөкімге саусақтар жинап бастапқыда оң, содан соңы сол “тұздап жатыр,
бұдан әрі қос қолмен);
Қамырды иледі(Әр бағытта айналдыра қозғалыс);
Бауырсақты жасапшықты(Бауырсақтың илеуді дәл келтіріп жатыр);
Домалатты(ауқымды қозғалыстармен бір алақанмен сағаттың нұсқағышына; келесі
алақанмен қарсы сағаттың нұсқағышына қарай орындайды);
Маймен майлады(бір алақанымен екінші алақанын ысқылау),
Ыстық пешке қойды(алақанға демалып жылы леп жібереді),
Және суытуға терезеге қойды(алақанға үрлейді); Құммен шынықтыру
Мақсаты: 1. Балаларды құрғақ және құм жөнінде түсінік қалыптастыру.
2. Өз іс  әрекеттері мен жасағандарына жауапты болу.
3. Ойнау арқылы шығармашылығын дамыту.
4. Ұйымшылдыққа тәрбиелеу.
Көрнекіліктер: Әр түрлі ойыншықтар, таза құмдар.
1. Саппен жүріп келіп, шеңберге тұрғызу.
2. Тәрбиеші: балалар сендер орманға құм патшалығына барғыларың келе ме?
3. Ол үшін біздердің алдымызда кедергілер кездеседі, сол кедергілерден өтсек
онда құм патшалығына жетеміз. Жүгіріп келіп шеңберге тұру.
4. 1  кедергіден өту үшін: саппен жүріп аңдардың жүрістерін салуымыз керек,
балон  дарды айналып жүріп. (аю, қоян, бақа, құлыншақ)
5. 2  кедергіден өту үшін: балалар орындықтарға отырып жақсы тақпақтар
айтуымыз керек.
1. Табиғат ол анамыз,
Табиғатқа баламыз.
Құшағыңда ойнаймыз,
Шаттық әнге саламыз.
2. Жарық күн:
Жарық болса күніміз,
Жарқын шығар үніміз.
Елін сүйіп ер жетер,
Біз болашақ гүліміз!
3.Балабақша:
Бала бал баламыз,
Бақшамызға барамыз.
Күні бойы қызыққа,
Батамыз да қаламыз.
4.Балабақшам, армысың!
Сені қатты сүйемін,
Достарым аман, бармысың?
Сендерді қатты сүйемін.
5.Асыл күн:
Күндей болып келеміз,
Гүлдей болып өсеміз.
Үлкендерді қуантып,
Жылдам өсіп келеміз!
6. Саппен жүріп баллонды айналып 3 кедергіден балалар тұру. «Ойыншықтарды
жасыр» ойыны арқылы өтуіміз керек. Дөңгеленіп тұру. Ойын шартын түсіндіру.
Құм ішіне ойын  шықтарды жасырып қоямын, соны балалар тауып берулерің
керек. 2  3 рет ойнаймыз.
7. 4  кедергі. Балалар осы біз қайда келе жатырмыз? Құм патшалығына. Құмды
көріп жүрсіңдер ме? Қайдан?
 Аулада, су жағасында
 Дұрыс су жағасында Ендеше келесі кедергіден өті үшін аяғымызды суламай аттап  аттап жүрсек құм
патшалығына жетеміз, аяғымызды суламай аттап өтуіміз керек, сулап алсақ қалып
қоямыз құм патшалығына бара алмай аттап шығып кетеміз.
8. Ал балалар құм патшалығына да жеттік, орындықта құм патшалығы отырады.
Құм патшалығы балаларды көріп қуанып барады.
1) Балалармен амандасады.
2) Балалар қолдарыңды құмға салыңдаршы, құм қандай? Салқын, жылы, құрғақ,
сулы ма? (Құрғақ құм пішінін сақтамайды.)
Ал, қанекей балалар менің құм патшалығыма келіңдер. Қанекей, ойынды бірге
ойнайықшы «Мен пісірдім» ойыны. Балалар құмнан әр түрлі тағамдар пісіреді
(торт, бөлке, нан).
Құм патшалығы жасалғандарды тексеріп бағалайды.
Ал енді балалар бәріміз бірге көңілді би билейікші (айналып, секіріп билейді).
Құм патшалығы: Балалар менімен су жағасында, аулада әлі де кездесесіңдер, сау
болыңдар! Тағы да келіңдер,  деп қоштасып қалып қояды.
Құм қаласына саяхат
Ұйымдастырылған оқу ісәрекеттің технологиялық картасы
Білім беру саласы: Таным, Қатынас.
Бөлімі: Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру, Көркем
әдебиет,Айналамен таныстыру..
Тақырыбы:«Құм қаласына саяхат»
Мақсаты: Білімділігі: Өткен сабақтарда өткен математикалық ұғымдарды бекіту,
Математикаға деген қызығушылығын арттыру
Дамытушылығы: Көріп сезіну арқылы балалардың сөзік қорын, танымдық
қабілеттерін дамыту.
Тәрбиелілігі: Балалардың ақылой белсенділігін күшейтіп, шапшаңдыққа
тәрбиелеу.Құммен ұқыпты жұмыс жасай білуге тәрбиелеу.
Көрнекілік : Құм қаласы, ойыншықтар , пирамидалар.
Қос тілдік компонент:  Құм – песок,
Мотивациялық қозғаушы
Шаттық шеңбері
 Қол алысып, кәне біз,
 Достасайық бәріміз
 Айтарым бар сендерге,
 Тез тұрыңдар шеңберге.
 Қандай жақсы бір тұру,
 Достарменен бір жүру!
Балалар бір біріне қолдарын беріп шаттық шеңберді айтады.
Іздену    ұйымдастырушы
Мен сендермен бірге алыс бір сыйқырлы қалаға саяхатқа барғым келеді. Сендер
менімен бірге барасындар ма?
Ол қала жәй қала емес, құмдар қаласы. Ол жерге бару үшін мына сөздерді
қайталайық, қолдарыңды алдыға созыңдар. Алақанға қараймыз
Жылы сезім табамыз.
Ақылды болып  өсеміз,
Биіктерге жетеміз.
Құмның бетіндегі матаны алады.
Балалар сендермен бірге құм қаласындағы саяхатымызды бастаймыз. Бұл жерде
сендер ештеме көріп тұрған жоқсыңдар, қазір сендер ең ақылды , іздемпаз балалар
боласыңдар, бұл қаланың адамдары сендер қандай бала екендеріңді білмей жатыр.
Кәне қандай бала болуға болады.
Ашуланған бала
Жылауық бала
Таңқалған бала
 Күлген бала
Мінекей қараңдаршы құм баласында да күлген ақылды балаларды жақсы көреді.
Ақылды бала туралы кім маған тақпақ айтып береді.
Ал кір қожалақ кір бала туралы не білесіңдер?
Балалар сендерге бір айта кететін жағдай.
Құмды ауызға салуға болмайды
Шашуға тағы да болмайды
Жеуге болмайды келісеміз бе?
 1.Балалар құмды
алақандарыңмен  ұстаңдар қатты ма жұмсақ па?
Құрғақ құм ба, су құм ба?
2. Балалар құмды да өзіміз сияқты күлдірейікші.
3. Балалар қолдарыңмен құмды алыңдар да ақырындап тырс – тырс  жеп жаңбыр
жаудырыңдар.
4. Балалар сендер білесіңдер ме осындай жаңбыр қатты жауып ойыншықтардың
барлығы құмның астында қалып кеттіпті. Кәне іздеп шығарайық.
Қандай пішін?
Түсі қандай?
Пирамиданың қайсы
үлкен, қайсы қысқа. Пирамиданың қайсы  ұзын, қайсы қысқа?
 Қандай пішіндерді жинадық?
Балалар мен мына бір хатты тауып алдым.  Хатта
Балалар сендер мына
ойынды бізге ойнап көрсетіңдерші, құм жаласының балалары депті
«Көңілді адамдар»
Мақсаты: Қандай  түсті адам болса, сондай түсті пішіндерді жинау.
Балалар қараңдаршы мына кішкентай біздің достарымызда бір жылауық баладан
қашып «Құм қаласына» қонаққа барғысы келеді екен.  Олардың баруына біз
көмектесе алады екенбіз осы достарымыз туралы  тақпақ айтсақ оларды кіргізеді
екен..
Дұрыс балалар енді апарып құмның ішіне достарымызды  жылауық баладан тығып
қойалық. Балалар біз «Құм қаласында» ойнадық, қыдырдық енді бізде  өзіміз әкелген
сыйымызды  тастап кетейік. Топта жасаған гүлдерімізді құм қаласына
отырғызайық.
Балалар келіседі.
Балалар қолдарын созып өлеңді бірге қайталайды.
Балалар таң қалады.
Балалар әр түрлі көңіл күйді көрсетеді.
Мен ақылды баламын
Айтқан тілді аламын
Анам нанға кеткенде
Үйде жалғыз қаламын.
 Анау бала
Бетін қара,
Кір – қожалақ қап қараша Тырнағы өскен
Шашы көптен
Алынбаптау масқара!
Балалар келіседі.
Балалардың жауабы.
Балалар сұқ саусақтарымен құмда жыланша ойнайды.
Балалар құмды жаңбыр етіп ойнайды.
Балалар құмның ішінен ойыншық іздейді.
Пирамиданың дөңгелектерін табады.
Балалардың жауабы.
Балалар хатты тыңдайды.
Ойын ойнайды.
Аю отыр партада
Екі қолы қалтада
Апай сабақ сұраса
Ұйықтап қапты масқара
Пеш үстінде мысық отыр.
Екі көзін қысып отыр
Тышқан етін жегісі кеп
Оның тісі қышып отыр.
Қояным тұршы,
Бетіңді жушы
Айнаға қарашы
Шашыңды тарашы.
Достарын құмның ортасына тығады.
Гүлдерді қондырады.
Рефлексивті   коррекциялаушы
Балалар бері келіңдерші кәне алыстан
«Құм қаласын» көрдіңдер ме?
Ұнады ма?
Онда біз не істедік. Олай болса «Құм қаласына » рахмет айтайық
Кәне қолымызды құмға созып екі алақан ортасында доп  тұрғандай домалақтайық.
Енді қолымызды жүрегімізге қойып «Рахмет саған құм» деп айтайық.
Көрдік
Ұнады.
Ойнадық, тақпақ айттық, ойыншықтар іздедік. жинадық
Күтілетін нәтиже:
Білу керек:  Құмның  ерекшелігі туралы түсінікті
 Меңгеру керек: Өткен сабақтарда өткен ұғымдарды пайдалануды, пішіндер
туралы түсініктер және түстерін.
Істей алу керек:  Жұмысын аяқтай білуді..
Білім беру саласы: Қатынас
 Бөлімі: Тіл дамыту
 Тақырыбы: «Қуыршақты шомылдыру»
 Сабақтың мақсаты: Балаларды дұрыс жуына білуге дағдыландыру, киімдердің
атын дұрыс атай білуге баулу, шешінгенде киімдерін дұрыс қоюға, балаларды су
мен сабынды пайдалана білуге үйрету. Қуыршақты шомылдыру барысында
балалардың тілін дамыту, ойыншықтармен дұрыс ойнай білуге тәрбиелеу.
 Көрнекі құралдар: қуыршақ, ванна, ыдысқа құйылған жылы су, сабын, орамал,
қуыршақты шомылдыруға арналған құралдардың суреттері.
 Әдістәсілдер: Көрсету, таныстыру, түсіндіру, үйрету, сурет бойынша әңгімелеу.
 Жаңа сөздер: жылы, көпірді
 Сабақтың барысы: Балалар жарты шеңберге тұрып жылы лебіздерін білдіреді.
                                Сәлем, сәлем, басым,
                                Сәлем, сәлем, көзім,
                                Сәлем,  сәлем, бетім,
                                Сәлем, сәлем, балалар,
                                Сәлем, сәлем, апайлар.
     Тәрбиеші:  Балалар, бүгінгі біздің сабағымыздың тақырыбы: «Қуыршақты
шомылдыру» деп аталады.
     Қазір біз шомылдыруда пайдаланатын құралдармен танысамыз.
     Тақтада алдын ала ілулі тұрған түрлітүсті суреттерге балалардың назарын
аудару.
 Есік қағылады.
     Тәрбиеші:  Балалар, біреу есік қағып тұр, көрейік кім екенін.
 Есік ашылып, кішкентай Айжан қыз кіреді, қолында қуыршағы бар.
 Айжан қыз балалармен амандасады.
     Сәлеметсіңдер ме, балалар!
     Сәлеметсіз бе.
 Айжан қыз:  Балалар, мен сендермен ойнауға келдім. Мен жалғыз келген
жоқпын. Қуыршағымды ала келдім. Қуыршағыммен таныстырайын қуыршағымның аты – Нұрай.  Менің қуыршағымның беті, қолы кірлеп қалды. Балалар, ойнамастан
бұрын қуыршағымды жуындырып беруге көмектессеңдер екен.
 Тәрбиеші:  Балалар, қане бәріміз Айжан қыздың қуыршағын шомылдыруға
көмектесейік.
 Тәрбиеші алдын ала дайындаған ванна, су құйылған ыдыс, сабын, орамалды ортаға
қойып Нұрай қуыршақты  шешіндіреді.
 Тәрбиеші: Инабат, суды ұстап көрші, су қандай екен?
 Су жылы, таза. (Тәрбиеші екіүш баланы шақыртып судың жылы, таза екенін
байқатады).
 Балалар, қараңдаршы Нұрай суға шомылғысы келіп тұр,  деп қуыршақтың қолын
жетержетпес көтеріп, бірекі бастырып жүргізеді. Қуыршақты ваннаға
отырғызады.
     Қане, балалар, тақпақ айтып берейік.
 Жуын, жуын, жуынсаң,
  Қандай жақсы қуыршақ.
 Әйтпегенде бөпешім,
 Кірлеп кеткен екенсің.
 Қазір аппақ боласың,
 Қуанады анашың.
 Тәрбиеші:  Алишер, сен сабынды әперші.
     Балалар, Айжан қыз, бәрің де қараңдар. Нұрайдың басын былай сабындаймыз,
содан кейін жуамыз. (Балалар, сабын қайтті? Деген сұрақ қойып, «көпіршіді» деген
жауап аламыз).
     Көрдіңдер ме, Нұрай басын жуғанда жылаған жоқ. Сендер де шомылғанда
алдымен бастарыңды жуыңдар.
     Қане, Інжу сен Нұрайдың басына су құйшы, сабыны кетсін. (Інжу су құйып
тәрбиешіге көмектеседі).
     Бәрің көрдіңдер ме, Нұрайдың басы таза болды. Орамалмен басын сүртіп
құрғатайық.
     Аблайхан, сен ормалады әпер. (Аблайхан ормалады әперді, тәрбиеші
қуыршақтың басын сүртеді).
 Тәрбиеші:  Енді Нұрайдың қолын, мойнын, денесін, аяғы міне былай жуамыз.
(Жуып көрсетеді).
     Зарина, сен Нұрайдың үстіне су құй. (Зарина Нұрайдың үстіне су құяды).
Жанияға орамал алғызып, Нұрайдың үстін сүртеді.
     Нұрай шомылып болды. Қандай таза, әдемі.
     Қане енді сендер Нұрайды киіндіруге көмектесіңдер.
     Қылышбек, сен Нұрайдың көйлегін әпер. (Нұрайға көйлекті кигізуге тәрбиеші
көмектеседі).
     Ершат, сен шалбарын әпер. (Шалбарды кигізеді).
     Нұрайды киіндіріп болдың, енді оның ұйқысы келді. Қуыршақтар
бұрышындағы бесікке жатқызайын.
     Ал, енді Нұрайдың ұйқысы тәтті болсын деп «Әлди, әлди» әнін айтайық.
 Әлди, әлди ақ бөпем,
 Ақ бесікке жат бөпем.
 Тербетейін жата ғой, Тәтті ұйқыға бата ғой.
 Тәрбиеші:  Қуыршақ Нұрай ұйықтасын, демалсын, содан кейін бәріміз ойнаймыз.
     Балалар, енді біз Нұрайдың киімдерін реттеп қояйық.
     Балалар, біз бүгін сабақта не істедік?
     Қуыршақты шомылдырдық.
     Қандай жаңа сөздер үйрендіңдер?
     Жылы, көпіршіді.
 Тәрбиешімен бірге балалар жаңа сөздерді 23 рет қайталайды. Айжан қыз енді өзің
қуыршағыңды жуындыра алатын болдың.
 Тәрбиеші: Балаларды мадақтап, сыйлықтар таратып сабақты аяқтайды.
Батадыбатпайды
Оқыту білім саласы: Таным
 Оқыту түрі: Айналамен таныстыру
 Тақырыбы:  «Батадыбатпайды»
 Мақсаты: Балаларды заттарды меңгеруге үйрету (сурет салуға, қарындаш немесе
бояу, жіптердің көмегімен заттарды тартып салу, т.б.). Зерттеу тәжірибе жасау
арқылы балалардың танымдық қасиетін қалыптастыру.  Ойлау, көру, сезу
қабілеттерін дамыту. Ойын арқылы бақылауға үйрету. Ұқыптылыққа,
шыдамдылыққа тәрбиелеу.
 Керекті құралдар: су, тас, қағаздан кеме, ойыншық машинка, балық, доп.
 Көрнекілік: су, тастың, машина, қайық, құм, доп суреттері, шар.
 Әдістәсілдер: Ұйымдастыру, амандасу кезеңдері, таңғажайып сәт, әдістерді
түсіндіру, сергіту сәті, сұрақжауап әдісі, жеке жұмыс, мадақтау, бағалау,
қорытындылау.
 Сабақ барысы: Балалар шеңберге тұрады.
 Тәрбиеші: Балалар, бүгін бізде ерекше күн, бізге қонақтар келіпті. Қонақтарға
«Сәлем – тәрбиенің басы»  демекші, сәлемдесейік.
 Тәрбиеші: Қайырлы таң, балалар.
 Балалар: Қайырлы таң, апайлар.
 Тәрбиеші:
 Жақсы, балалар, бәріміз қол ұстасып алақанымыздың жылуын бірбірімізге беріп,
шеңбер құрып тұрайық.
 Балалар, біз қандай жақсы, сиқырлы сөздер білеміз? Отанымызға, елімізге, ата
анамызға, балабақшамызға арналған жақсы сөздерімізді айтайық.
 Еліміз тыныш болсын!
 Аспанымыз ашық болсын!
 Атаанамыз аман болсын!
 Деніміз сау болсын!
 Нанымыз көп болсын!
 Суымыз мөлдір, таза болсын!
 Балабақшамыз көркейе берсін!
 Бәріміз тату дос болайық!
 Тәрбиеші: Өте жақсы, балалар, енді орындарыңызға жайғасып отырыңыздар. Бүгін бізде
айналамен танысу сабағы болады.
 Тақырыбымыз: «батадыбатпайды»
 Қазір біз, балалар, табиғат орталығына барып, суға бататын және батпайтын
заттарды зерттеп көрейікші.
 Балалар, бұл жерден нелерді көріп тұрсыңдар?
 Балалар:         су, тас, құм, қайық, балық, машина.
 Қане, балалар, бірбірден осы заттарды суға батырып көрейікші.
 Сонымен, тас бата ма?
 Иә, батады.
 Неге батады?
 Тас ауыр.
 Қайық ше?
 Батпайды, жеңіл.
 Машина ше?
 Батады, ауыр.
 Балық ше?
 Батпайды, ол өйткені суда жүзе алады.
 Балалар су туралы мақал  мәтелдер айтады.
 Жұмбақ жасыру.
 Жылтжылт етеді, жылғадан өтеді (Су)
 Сергіту сәті. «Ұзын құлақ сұр қоян»
 Таңғажайып сәт. Топқа сиқырлы шар ұшып кіреді. Шарға хат жабыстырылған.
Ол хатта сұрақтар берілген. Сұраққа  дидактикалық ойын арқылы жауап аламыз.
 Дидактикалық ойын. «Кім тапқыр?»
 Мен сендерге заттардың атын айтамын, сендер ол зат батса,   қолдарыңды төмен
түсіресіңдер, батпаса қолдарыңды көкке көтеріңдер.
 Заттардың аттары: Балық, қайық, машина, доп, құм, тас.
 Қорытынды:   Балалар, сендерге бүгінгі сабақ ұнады ма? Біз бүгін қандай ойын
ойнадық?  Бүгін сабақта біз нені зерттедік?
Судың қасиеттері
Оқыту білім беру саласы:   «Әлеуметтік орта»
Оқыту түрі:  Қоршаған ортамен таныстыру, экология
Тақырыбы: Судың қасиеттері.
Мақсаты: Су туралы мағлұмат беру, тәжірибе жасау арқылы судың қасиеттерімен
таныстыру. Табиғатқа деген сүйіспеншіліктерін, қызығушылықтарын арттыра
отырып, табиғаттың әдемі сұлулығын көре білуге және оған қамқор болуға
тәрбиелеу.
Көрнекіліктер:   Су, құм, сүт, мұз, жалпақ табақ.
Технология: «Дьенеш  блогі»
Сөздік жұмыс:    Сұйық сусымалы.
Ұйымдастыру.
Мотивациялық қозғаушы. Шаттық шеңберге тұрғызу.
Күндей жарқырап,
Айдай арайлап,
Жұлдыздай жарқырап,
Судай мөлдір, таза көңілмен,
Бүгінгі күндік бастайық.
Тәрбиеші: Табиғат дегеніміз не?
Бала: Бізді қоршаған орта.
Табиғат қандай болады?
Бала: Тірі және өлі.
Тірі табиғатқа нелер жатады?
Бала: Жануарлар, гүлдер, ағаштар.
Ал өлі табиғатқа ше?
Бала: Қар, су, тас, жаңбыр, күн.
Қане, балалар, барлығымыз мына жұмбақты шешейік.
Жұмбақтар.
Жалтжұлт еткен,
Жылғадан өткен.
Бұл не? Су.
Аспаннан домалап,
Көп моншақ төгілді.
Бұл не?  Жаңбыр.
Олай болса бүгінгі оқу ісәрекетеріміз су туралы.
Тәрбиеші:Су туралы кім не біледі?
Бала:Сумен жуынады,
Гүл суарады, малдар су ішеді.
Тәрбиеші:Дұрыс.
Ал кім тақпақ біледі?
Ал кім мақалмәтел біледі?
Тәжірибе жасау.
Енді балалар тәжірибе арқылы судың қасиеттерімен танысамыз.
I. Судың түсін ажырату,
  Судын түсі қандай болады?
1. – тәжірибе.
1  стаканда су – қасық салу. Көріне ме? Бала:
Көрінеді.
2  стаканда сүт – қасық салу. Көріне ме?
Бала:Көрінбейді.
II. Судың түсін өзгерту.
Әр балаға бояу жағылған қылқалам беру. Суды арластырады.
Тәрбиеші: Судың түсін өзгертуге бола ма? Болады.
III. Тәжірибе.
Бұлардың ішінде су бар.
Судың пішіні қандай?
Тәрбиеші: Суды қандай ыдысқа құйсаң ыдыстың пішіні сондай болады. Бала: Стаканның пішіндей.
Су – сұйық зат екен.
IV. Тәжірибе.
Енді стаканға құм салам. Ол да стаканың пішініндей. Сондай құм сұйық зат
болғаны ма?
Осыны тексеріп көз жеткізейік.
Суды жалпақ табаққа төгем, су жайлып кетті.
Яғни су – сұйық зат.
Ал құмды төгейін, ол үйіліп қалды.
Олай болса, құм сұйық зат емес, сусымалы зат екен.
Демек, су мен құм әр түрлі заттар екен.
Құм – сусымалы зат.
Су – сұйық зат.
V. Тәжірибе.
Мұз, жылы су, ыстық су, салқын су.
Мұзды алақанға салып ерту.
Қайнаған ыстық суы бар шәйнектің қақпағын ашсақ бу шығады.
Су қайнағанда бу тамшыларына айналады.
Сергіту сәті.
Биік болып өсеміз,
Жапырақтай жайқалып.
Ағаштарға су құйып,
Өсіреміз сая бақ.
Тақпақ.
Сылдыр, сылдр, сылдыр су,
Сылдыр суға бетіңді жу.
Жуынсаң сен әрдайым,
Аппақ бетің, маңдайың.
Мақалмәтел.
Судың да сұрауы бар.
Су  тіршілік көзі.
Сусыз өмір жоқ.
Су  тазалықтың досы.
Суға түкірме.
Суды ластама.
Балалар өз ойларын айтып, тәжірибе жасағандарын бірбіріне қызығушылықпен
бөліседі.
Қортынды.
 Біз бүгін не істедік?
Нелерге?
Күтілетін нәтиже:
Білуі керек: Судың сұйық зат екенін білу.
Меңгеруі керек: Тәжірибе арқылы судың қасиеттерінің өзгеріп отыратынын
менгерту.
Жасай білуі:Тәжірибе жасап, бастаған істерін аяғына жеткізе алады. Дидактикалық жаттығу «Сипалау арқылы тауып көр.» Тәжiрбие  жүргiзу «Батады  батпайды» Дидактикалық ойын «Түрлітүсті су» Суды бақылау. Шығармашылық есептеу нәтижесі «Құмды жолдар, сулы алақандар» Біздің таңдаған шығармашылық есептеу нәтижесінің тақырыбы қазіргі кезең үшін
мектепке дейінгі білімге нақты көкейкесті болып келеді. Мектепке дейінгі
балалардың танымдылық белсенділіктерін дамыту мәселесі  бала психологиясы
және мектепке дейінгі педагогикада ең бір көкейкесті болғандықтан оның
белсенділік және қызмет мүмкін арқасында төңіректегі әлеммен адамның өзара
әрекеттесуі, онының бастамашылық дербестiгi мiндеттi түрде алғышарт болып
көрiну және белсендiлiк зерделi жеке тұлғаның  қасиеттерiн қалыптастыру.
Жәнеде  қазір, әр түрлi қасиеттер туралы ұсыныс әбден анық қарапайым жүйелер
және бұйымдардың қарымқатынастары мен  оқиғалары, бағдарламалар туралы
төңіректегі жеке емес үзінді «жеңілдікті» білімдерде мектепке дейінгі балаларда
құрастыру ескеріліп жатыр.
Сонымен қатар, мемлекеттік саясат білім облысында педагогикалық қызметтер
осы бағытта өзектіленіп анықталып жатыр. Осылай, Ұлттық білім беретін әрекет
сапамызда  «Біздің жаңа мектебіміз»  біліммен дамыту басымдылықтардан білім
беретін стандарттартың  жаңартуы анықталып жатыр. Бұл мүмкiн емес мазмұнды
бiлiм беретiн процестi жаңарусыз және байытуысыз қалдыру. Қазiргi дамытатын
педагогикалық технологиялар, сан зарыққан  жобалаудың технологиясы  және
байытудың қызметтiң қоршаған әлемнiң баладан iскерлiк танымында өз дегенiн
iске асырудың, бастаманың көрiнiсi, қатысу талап ететiн түрлi негiзделген элементi
кiргiзуге рұқсат бередi.
Тәрбиеленушiлердi қызметтiң дұрыс педагогикалық ұйымының жанында таным
белсендiлiгін және жүйелi түрде, өйткенi оның дамуына мықты беделiн салады,
және нысаналы тәрбиелiк қызмет және мектеп жасына дейiнгi бала тұрақты жеке
тұлға ретінде қалу. Тәрбиеленушiлермен таңдалған  жұмыстың бағыты бiздің
балаларлар үшiн нақты өзектiлiгi болады. Балалармен қатынасып, біз атап өттік,
балалар ерекшелікпен ие болады – олар ересектердің танымдылық– зерттеуші
қызметіне қызығушылықпен  бақылайды, нақты түр бойынша жұмыс істеп,
тапсырмаларды орындайды және қанағаттанарлық нәтижелерге жетеді. Тәрбиеші
қойған сұрақтарға жауап береді. Бұл туралы айтсақ, балаларларда қалыпты
дамыған жады, назар және қалыпты танымдық қабiлеттiлiктерге ие болады.
Қолданылған әдебиеттер:
1. М. Сәтімбекова, Ә.Әмірова, Ж.Сердалиева  «Сәбилердің сезімін тәрбиелеу»
2. С.С.Аяпбергенова, Қ.А.Тұрғынбаева, С.Б.Жекенова «Көркем әдебиет» Алматы
кітап баспасы2009
3. Балапан 2007№6
4. Балапан 2011№3
5. «Отбасы және балабақша»2009 №1

file_name: Жоба поспорты Құм мен су.doc

description: Тәжiрбие  жүргiзу «Батады  батпайды»

description: Дидактикалық ойын «Түрлітүсті су»

description: Суды бақылау.

intro:
Құм мен судың қасиеттерiмен таныстыру процестерінде балаларлардың әуесқой, байқағыштығын дамыту.
1. Құм мен судың қасиеттерін балаларға білім ретінде әр түрлі қызмет процесінде беру.
2.Балалардың тілін дамыта негізгі түсті атаулармен белсенді сөздікті толықтыра айтуға қол жететін сөздер- ыстық, жылы, салқын, дымды, дымқыл, құрғақ, жбiр-.апсырады.
3. Бір-бiрiмен жақын ойнауға деген ептілігі мен ықыласын тәрбиелеу.Кішкентай балалар өз табиғатында енді зерттеушілер. Олар барлығын өздері сынағылары және зерттелмегенін зертегілері келеді.Баланың тілегі жаңа басқармалы процесті жасауға деген танымдылығы өте маңызды, оған деген танымдық көз қарасы, адамгершілік, эстетикалық дамуы ең басты пайдалы. Неліктен балалармен ерте жастан осындай маңызды тәжірбиелер мен эксперименттер жүргізіледі? Біз зерттеу қызметі кезінде балалардың белсенді және енжар сөздік қорларын толықтырамыз, балалардың диалогке шақыра отырып, барлық әрекеттерді айтқызады.Сонымен қатар балалар тәжірбие жұмысында бірнеше тұжырым жасауды үйренеді, ой тұжырымы- егер мұздай суға ыстық су қосылса- жылы алынады. Бала тәжірбие жасаудың көмегімен жеңіл түсінеді және қоршаған әлемде заңдылық байланыс орнатады.

title: жазғы зерттеу-ойын жобасы: «Құмды жолдар, сулы алақандар»


extracted_text:
ОБЛАСТНОЕ ГОСУДАРСТВЕННОЕ БЮДЖЕТНОЕ ПРОФЕССИОНАЛЬНОЕ
ОБРАЗОВАТЕЛЬНОЕ УЧРЕЖДЕНИЕ «БАРЫШСКИЙ ИНДУСТРИАЛЬНО
ТЕХНОЛОГИЧЕСКИЙ ТЕХНИКУМ»
Методическая разработка
студенческой конференции
на тему:
«Преодоление вредных привычек – путь к здоровому образу жизни»
Автор  разработчик: преподаватель
Рожкова Наталья Васильевна
г. Барыш Аннотация
Методическая разработка подготовлена для проведения конференции в
группах 1 и 2  курсов и посвящена теме: «Здоровый образ жизни;
профилактика вредных привычек».
Подготовлена для проведения в рамках месячника «Скажи жизни – Да!»
Для проведения конференции преподавателем Рожковой Н.В. было
разработано Положение о студенческой конференции.
 В ходе проведения конференции рассматриваются коротко различные
аспекты здорового образа жизни: наркомания, алкоголизм, курение, занятие
спортом, ЗОЖ. Методическая разработка может применяться среди
студентов различных курсов и специальностей различных профилей.
Этапы конференции
    Вступление
   1. Доклад №1 «Отрицательное воздействие курения на организм человека»
(группа 215).
  2.  Доклад №2  «Курение: дань моде – привычка – болезнь?» (группа 115)
 3. Доклад №3 «Никотин – сильнейший яд» (группа 315)
4.  Доклад №4 «Имя беды – наркомания» (группа 214)
5.  Доклад №5 «Мы против наркомании!» (группа 115)
 6. Доклад №6 «Мифы и правда об алкоголе» (группа 214)
 7. Доклад №7 «Алкоголь наш враг» (группа 315)
   8. Доклад №8 «Пивной алкоголизм» (группа 114)
   9. Доклад №9 «Спорт – альтернатива пагубным привычкам» (группа 114)
 10. Доклад №10 «Мы за здоровый образ жизни!»
 Заключение
Награждение
Место проведения: актовый зал техникума.
Цель конференции – актуализация  темы здоровья, здорового образа жизни,
ответственного поведения.
Задачи:
 на конкретных примерах показать пагубность вредных привычек;
 раскрыть понятие "здоровый образ жизни";  формировать интерес и потребность к положительным увлечениям в жизни
человека;
 пропагандировать занятие спортом.
Материально–техническое обеспечение: материал конференции,
предоставленный в виде мини – проектов и докладов, а также
мультимедийных слайдов; плакаты по теме
ХОД КОНФЕРЕНЦИИ
Ведущий. Здравствуйте, дорогие друзья!
Сегодняшнюю конференцию мы хотели бы посвятить нашему отношению к
здоровью и здоровому образу жизни.
Цель конференции – актуализация  темы здоровья, здорового образа жизни,
ответственного поведения.
Задачи:
 на конкретных примерах показать пагубность вредных привычек;
 раскрыть понятие "здоровый образ жизни";
 формировать интерес и потребность к положительным увлечениям в жизни
человека;
 пропагандировать занятие спортом.
Проектные работы и доклады участников конференции будет оценивать жюри
в следующем составе:
1. Мордвинцева С.А. – председатель жюри
2. Босикова В.Д. – зам. председателя
3. Валиуллин Р.Э. – преподаватель ОБЖ
4. Семенова О.С. – педагог –психолог
5. Сафронова В.Н. – социальный педагог
6. Бабина Т.В. – медицинская сестра
7. Титова Н.А. – старший воспитатель
 Лучшие работы определяются по наибольшему количеству баллов,
набранных в ходе конференции.
 Авторы лучших работ награждаются дипломами 1,2 и 3 степени.
 Участникам конференции  вручаются сертификаты.
 Здоровье самый драгоценный дар, который человек получает от природы. Одна из основных целей здорового образа жизни – достижение активного
долголетия, возможность полноценного выполнения человеком своих
социальных функций на склоне лет.
Но в наше время актуальными являются проблемы курения, алкоголизма,
наркомании.
Курение – одна из вреднейших привычек человека. Исследователями
доказано, что в дыме табака содержится более 30 ядовитых веществ: никотин,
окись углерода, аммиак, синильная кислота. Но, зная это, многие продолжают
курить, не задумываясь о последствиях.
1.  Проектная работа по теме: «Отрицательное воздействие курения на
организм человека» (Халтурин Иван, группа 215; руководитель:
преподаватель Рожкова Н.В.).
2. Проектная работа по теме: «Курение: дань моде – привычка – болезнь?»
(Тимофеева Диана, группа 115; руководитель: преподаватель Родионова
Л.В.)
3. Проектная работа по теме: «Никотин – сильнейший яд» (Комарова Любовь,
группа 315; руководитель: преподаватель Скирдонова Т.М.
Ведущий.
Наркотики знакомы людям уже несколько тысяч лет. Их употребляли люди
разных культур и в разных целях: во время религиозных обрядов, для
восстановления сил перед сражениями, для изменения сознания, в медицине
как обезболивающее. Наркомания  это тотальное нарушение физического и
психического здоровья человека, поражение его личности, потеря лучших
нравственных качеств и собственного «Я» вследствие употребления
наркотиков.
4. Проектная работа по теме: «Имя беды – наркомания» (Макарычев Максим,
группа 214; руководитель: преподаватель Шаталова О.В.)
5. Проектная работа по теме: «Мы против наркомании!» (Селиверстова Ольга,
группа 115; руководитель: преподаватель Родионова Л.В.)
Ведущий.
Алкоголь – это наркотик. Всемирная организация здравоохранения
специально вынесла такое решение: «алкоголь  наркотик, подрывающий
здоровье со всеми вытекающими последствиями». С химической точки зрения алкоголь является наиболее опасным наркотиком,
он стоит в одном ряду с никотином (чуть слабее кокаина и морфия).
6. Проектная работа по теме: «Мифы и правда об алкоголе» (Ульмейкина
Светлана, группа 214; руководитель: преподаватель  Шаталова О.В.).
7. Проектная работа по теме: «Алкоголь наш враг» (Витушина Арина,
группа 315; руководитель:  преподаватель Скирдонова Т.М.).
8. Проектная работа по теме: «Пивной алкоголизм» (Миронова Юлия,
группа 114; руководитель: преподаватель Погодина Н.Ю.).
Ведущий.
Способ достижения гармонии человека один  систематическое выполнение
физических упражнений.
Оптимальный двигательный режим  важнейшее условие здорового образа
жизни. Его основу составляют систематические занятия физическими
упражнениями и спортом, эффективно решающие задачи укрепления здоровья
и развития физических способностей молодежи, сохранения здоровья и
двигательных навыков.
9. Проектная работа по теме: «Спорт – альтернатива пагубным привычкам»
(Васильев Тимур, группа 114; руководитель: преподаватель
Погодина Н.Ю.).
Ведущий.
Здоровый образ жизни является предпосылкой для развития разных сторон
жизнедеятельности человека, достижения им активного долголетия и
полноценного выполнения социальных функций.
10. Проектная работа по теме: «Мы за здоровый образ жизни!» (Казаков Алан,
группа 215; руководитель: преподаватель Рожкова Н.В.).
Просмотр фильма «Вредные привычки».
Прослушивание песни и просмотр видео  ролика «Здоровый образ жизни».
2. Подведение итогов
Жюри оглашает баллы, на основе которых распределяются места.
Награждение победителей:
1. Вручение сертификатов. 2. Вручение дипломов.

file_name: Методическая разработка конференции на тему.docx

description: 2. Вручение дипломов.


extracted_text:
Наименование образовательного
учреждения
ФИ учащегося
Класс
ФИО преподавателя
Телефон
КГУ "Средняя школа имени Б.
Момышулы села Пограничник
Достыкского сельского округа города
Аксу"
Чернышов Егор
7
Макарова Ольга Геннадьевна
+77774106122
Эссе Государственная служба  верное служение в интересах страны
Мне только 13 лет, и рассуждать о профессиях государственной службы
мне   нелегко.   Прежде   всего   я   задал   себе   вопросы   "кого   можно   отнести   к
государственным служащим?", " чья работа  это служение стране и народу?"
и "что есть служение?"
Термин   "служение",
  согласно   "Толковому   словарю   живого
великорусского языка" В. И. Даля, отождествляется с понятиями "служить",
"служба".   "Служение",   т.е.   "служба",   есть   употребление,   польза,   угода,
деятельность, жизнь для других, услуга, полезное дело. "Служить" по В. И.
Далю   –   это   "состоять   на   государственной   или   общественной   службе,   при
должности, занимать место с известными обязанностями, быть при месте".
Государственная служба по своему определению предназначена прежде
всего для того, чтобы обеспечить функций государства и государственных
органов.  По моему мнению, сочетание   «государственная служба» говорит
само за себя. Государственный чиновник в любом государстве служит, прежде
всего,   своему   государству.   Данный   вывод   вытекает   уже   из   самого   его
названия — «государственный служащий», т.е. служащий государству. Это и
президент,   и   его   администрация,   и   различные   министерства,   суды,   и
работники акиматов, это и полицейские.
доброжелательностью,
Человек,находящийся на государственной  службе, служит народу ,
поэтому   он   должен   обладать   определенными   качествами:     честностью,
коммуникабельностью,
воспитанностью,

информированностью,

образованностью,
эрудированностью.   Он  должен   быть   истинным   патриотом   своей   страны,
справедливым,   преданным   своему   делу.
 Все   перечисленные   качества
являются   обязательными   для   госслужащего.   Человек   ,   обладающий   этими
качествами , будет являться профессионалом  в своем деле.

ответственностью,
Служение   государству   и   обществу   —   нравственная   категория.  В
госучреждениях   есть     много   коррупции,   это   явление   надо   искоренять,     и
привлекать   к ответственности    за коррупционные действия.  Я считаю,что
каждый
  препятствовать
  уважающий   себя   казахстанец
  в   целях   развития   правовой
коррупционным   действиям   госслужающих
грамотности населения.
  должен основные

определил
  Н.А.Назарбаев
В   стратегии   развития   страны   до   2030   года   Президент   Республики
Казахстан
направления
совершенствования   государственной   службы.   В   этой   связи   возникла
необходимость   в   создании   эффективной   стабильной   правовой   системы,
регулирующей   отношения   в   сфере   государственной   службы.
 Президент
страны в своем Послании народу Казахстана «Казахстан – 2030» подчеркнул,
что   «чиновник   новой   генерации   –   это   слуга   нации,   патриотичный   и
справедливый,   преданный   своему   делу   и   профессиональный».   Именно   это
ожидает общество от современной государственной службы.
В   заключение,
  хочу   призвать   людей,
  находящихся   на
государственной   службе к честному труду во благо народа. Ведь честный
труд    залог   процветания     государства.   А  успешное   развитие   Казахстана
связано с работой грамотных, честных и принципиальных государственных
служащих.

file_name: эссе на конкурс Государственная служба.docx

intro: Эссе учащегося 7 класса о государственных служащих, государственной службе, а качествах, являющимися обязательными для госслужащего. Служение государству и обществу — нравственная категория. Автор рассуждает о том, что в госучреждениях есть  много коррупции, это явление надо искоренять,  и привлекать  к ответственности  за коррупционные действияЭссе учащегося 7 класса о государственных служащих, государственной службе, а качествах, являющимися обязательными для госслужащего. Служение государству и обществу — нравственная категория. Автор рассуждает о том, что в госучреждениях есть  много коррупции, это явление надо искоренять,  и привлекать  к ответственности  за коррупционные действия

title: Конкурсное эссе на тему "Государственная служба - верное служение в интересах страны"