extracted_text:
Тақырыбы:
Сар. тақбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Жаңа сабақ:
Қорытынды:
Бағалау:
6 сынып.
Кіріспе.Қазіргі заман ас үйі жабдықтары: ыдыс және
жиһаздармен жабдықтау. Банктердің пайда болуы.
Электр құралдарымен жұмыс істеуде техника қауіпсіздігің сақтау
ережелерің оқып үйрену.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Әлеуметтік
белсенділікке, өндіріс пен қоғамның арасындағы байланысын
түсінуі сонымен қоршаған ортаға технологияның әсерін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Тақырыппен таныстыру.
Ас үй ыдыстары: алюминий, шынылтыр, шойын, шыны, қыш, болат,
тефлон, керамика, ағаш, фарфор т.б.
Ас әзірлеу шеберханасындағы ыдыстармен таныстыру.
Тағам даярлау негізгі әдістері. Көптеген азықтүлік жеуге тек қыздырып
өндеуден кейін қолданылады. Оның үш себебі бар: біріншіден тағам
жұмсарып, шайнауға жеңіл болады. Негізгі тағамдық заттардың
сіңімділігі артады, екіншіден адам организімде зиянды
микроорганизімдерден жойуылына мүмкіндік жасалады, үшіншіден
азықтардыңдәмдік сапасы жақсарады. Алайда азықтарды қыздырып
өндеу кезінде  кейбір жағымсыз өзгерістер де болады. Жоғары
температура әсерімен кейбір тағамдық заттар, минералды тұздар,
дәруемендер жойылады. Табиғи түсі өзгереді, иісі жоғалады. Тағамдық
заттарды көп жоғалтпау тәсілдерін сақтау керек.
Қыздырып өндеу
негізігі
Қайнатып
пісіру
  Әр саласын түсіндіріп кету.
 Техника қауіпсіздігімен танысып, жазу.
 Жұмыс ережелері және ас үйде өзөзін ұстау.
 Тамақ дайындағанда санитарлық гигиеналық талаптар.
 Тағам даярлаудың қандай әдістері бар?
 Қыздырып өндеу кезінде азық  түлектерде қандай өзгерістер пайда
Қосымша
Шала
қуыру
Қыздырып
пісіру
қуыру
аралас
бұқтыру
булау
болады?
 Тағам даярлаудың қандай әдіс пайдалы деп саналады?

Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою. Үй тапсырмасы:
ТҚ жаттау. Санитарлықгигиеналық талаптарды оқу.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар!
Тақырыбы:
Сараман. тбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
Жаңа сабақ:
6 сынып. Еңбекке баулу
Жемістердің дәмділік құндылығы. Жемістен тағам дайындау
технологиясы. Қайнатылған және қуырылған жемістен
дайындалған тағамдар.
Картоп езбесін, қуырылған картоп дайындау.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік
және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою
тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
ТҚ жаттау. Санитарлықгигиеналық талаптарды оқу берілді.
Тексеру
Тақырыппен таныстыру.
 Жемістерден дәмділік құндылығы.
Жемістен тағам дайындау технологиясы.
Көкөніс түрлері:
түйнекті
картоп
Тамыр жемісті
Сәбіз
Қызылша
Шалғам
аскөк
Орам жапыры
Аққаудан
Қызылбас
Савойлық
брюсельдік
Жемісті: асқабақ, томатты, ірі бұршақта, дәнді
Жапырақты: салат, қымыздық, қалақай, саумалдық.
Пиязды: бас пияз, жасыл пияз, порей пиязы, сарымсақ.
Сарамандық жұмыс:
Картоп езбесін,
қуырылған
картоп
дайындау.
 ҚЕ қайталау.
 Дайындау картасы  бойынша картоп езбесін дайындау.
Картопты дәмді пісіру үшін оны 15 минут қайнатып, суын төгіп,
қақпағын жауып, баяу отқа қояды. Картопты сүтке де пісіруге
болады. Қорытынды:
 Көкөніс тағамдарға қандай түрлерге бөлінеді?
 Картоп езбесін дайындаудың технологиялық реті.
 Асханада сақталатын ҚЕ
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Бағалау:
Үй тапсырмасы  Асқа байланысты мақалмәтелдер жазып келу.
Тақырыбы:
Сараман. тбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
Жаңа сабақ:
Сабақ аяқталды, сау болыңдар!
6 сынып. №6
 Тағам даярлаудың негізгі әдістері,көкөністерден,сүттен
тағамдар дайындау.қ.с. сұраныс пен ұсыныс.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік
және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою
тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Асқа байланысты мақалмәтелдер жазып келу берілді. Тексеру
Тақырыппен таныстыру.
 Қандай көкөніс, сүт тағамдарынбілесіндер?
Айран, қатық, ірімшік, қымыз, қаймақ, май, көже т.б.
Сүттін пайдасы неде?
Адам баласы өмірге келген күннен бастап сүтпен көректенеді 1 жасқа
толғанша тек ана сүттен еміп өсіп, ер жетеді.
Неліктен тек сүт ішіп қарны ашпайды?
Қымыз қалай дайындалады?
Ұлттық сусындар жайлы мәлемет.
Сүттін құрамында адамның организіміне қажетті тағамдық заттар бар:
белоктар  2,83,5%; майлар – 3,24%; көмірсутегі – 3,85,5%;
минералды тұздар  1%; А,С,В2,Д,Е дәруемендері. Олардың ішіндегі ең
құнды тағамдық заты белок. Сүттің негізгі белогы – казеин бой өсіретің
және денені қорғайтың заттарға бай.
Сүт пен сүт тағамдарын сақтайтың дайындау мен пайдаланудың негізгі
ережелері: кітаптан көшіріп алу (134 бет).
Буға пісірілген:
пудингтер,
Қуырылған:
сырниктер, құймақтар
Қыздырып пісірілген:
запеканкалар,
Сүзбе варениктер
пудингтер
Сарамандық жұмыс:
Ірімшіктен
жасалған
запеканка
дайындау
Қорытынды:
Бағалау:
Үй тапсырмасы
ҚЕ қайталау:
 Асханада жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
 Электро плитамен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
 Дайындау картасы  бойынша ірімшік запеканкасын дайындау.
Оқушылар өздері бірбіріне тақырып бойынша сұрақтарды қояды
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Дәрістерді жаттап келу.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар!
Тақырыбы:
Сараман. тбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
Жаңа сабақ:
6 сынып. Еңбекке баулу
Жармалар. Класификациясы. Дәмділік құндылығы.
Дайындау технологиясы.
Ботқа дайындау.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік
және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою
тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Дәрістерді жаттап келу берілді. Тексеру
Тақырыппен таныстыру.
Дәнді дақылдар
Қарақұмық
Дәнді астықтар:
Бидай, күріш, сұлы,
жүгері, тары, арпа,
қара бидай.
Жарманы әр түрлі тағамдар мен гарнирлерді даярлау үшін қолданады.
Бұршақ дәнділер:
үрме бұршақ,
бұршақ,ірі бұршақ,
соя, жасымық.
Басытқылар
– салаттар,
пасталар.
Бірінші
тағамдар –
сорпалар,
Жарма
Екінші
тағамдар –
ботқалар,
Тәтті
тағамдар –
пудинг,
Ұн
тағамдары –
печенье т.б. көжелер
мусс
запеканка,
гарнир,
толтырмалар
 Құрамында крахмал көп  күріш, манка, ақталған арпа; құрамында
белоктары көп – сұлу, қарақұмық, тары, манка; майы көп – сұлу, тары
қарақұмық.
Сарамандық жұмыс:
Ботқа
дайындау.
ҚЕ қайталау:
 Асханада жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
 Электро плитамен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
 Дайындау картасы  бойынша тары ботқасын дайындау.
Оқушылар өздері бірбіріне тақырып бойынша сұрақтарды қояды
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Қорытынды:
Бағалау:
Үй тапсырмасы  Жармалар тақырыбына жұмбақтарды тауып келу.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар!
Тақырыбы:
Сараман. тбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
Жаңа сабақ:
6 сынып. №8
Макарон өнімдерінен тағамдар дайындау.п/ж:жұмыртқа
қосылған макарон.Дайындау технологиясы.Сұраныс пен
ұсыныс.қаржы сауаттылығы.
Макаронды қайнатып, жұмыртқа  қосып дайындау.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік
және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою
тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Жармалар тақырыбына жұмбақтарды тауып келу берілді. Тексеру
Тақырыппен таныстыру.
 Макарон өнімдерінің құрамында 913%белок, 7579% көмірсутегі,
1% май бар.Макарон өнімдерін 2 тәсілімен: көп суға және аз суға
пісіреді. Макаронды
қайнатып,
ірімшік қосып
дайындау.
Қорытынды:
Макарон өнімдерінің пісу уақыты: макарон – 2030 минут, кеспе –
2025, вермишель – 1015 минут.
Макарон өнімдері туралы презентацияны қарау.
Сарамандық жұмыс:
ҚЕ қайталау:
 Асханада жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
 Электро плитамен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
 Дайындау картасы  бойынша ірімшік қосылған макаронды
дайындау.
 Бүгін сабақта не білдің?
 Осы тақырыпта тағы нені білгін келеді?
 Асханада жұмыс істеудегі гигиеналық талаптары қандай?
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Бағалау:
Үй тапсырмасы  Макароннан дайындайтың тағы  басқа тағамдардың рецептерін
жазып келу.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар!
6 сынып. Еңбекке баулу
Материалға кіріспе. Жібек және жүн маталар. Матаның
құрамы. Матаның физикалық –материалдық құрамы.
Жүн және жібек маталардың қасиеттері.
Матаның гигиеналық және технологиялық қасиеттерің анықтау.
Жүн және жібек маталардың қасиеттері.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік
және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою
тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Тақырыбы:
Сараман. тбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Сабақ барысы
Үй жұмысын  Макароннан дайындайтың тағы  басқа тағамдардың рецептерін берілді. Тексеру
Тақырыппен таныстыру.
 Маталар туралы жалпы түсінік.
Мата шығару. Матаны шығарыдың алғашқы сатысы –
талшықтардан  жіп жасау. Тоқыма фабрикасына түскен
талшықтардан арнайы машиналарда қоқыстардан тазартады. Сосын
созады да тігістеп, сәл айналдрады да, босан жіп алады. Дайын
жіптерді орайды. Талшықтан жіп шығару процессін иіру деп
атайды.
Матаның ұзын бойымен орналасқан жіпті негізгі жіп, ал көлденен
жатқан жіпті арқау жіп деп атайды.
Матаны алу процесін тоқу деп атайды. Тарқамайтың шеттерін
жиегі дейді. Матаның екі жақ беті бар: оң және теріс. Оларды
матаға түскен суреті, түсі, бетінің жылтырғына қарай анықтайды.
Сарамандық жұмыс:
Ерекшеліктері
Ұстап көру, сырт
көрінісі арқылы
Жану сипаты
бойынша
тексеру:
Жаңа сабақ:
Матаның
гигиеналық
және
технологиялық
қасиеттерің
анықтау.
Жүн және
жібек
маталардың
қасиеттері.
ҚЕ қайталау:
 Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
Табиғи жібек және жүн талшықтарын аңықтау.
Кестемен жұмыс:
Мата
талшықтарының
түрлері
Жүн
Жібек
Маталардың оң және теріс беттерін анықтау.
Кестемен жұмыс:
Мата
құрылымдарының
аталуы
Мыжылуы
Қыртысталуы
Оқушылар өздері бірбіріне тақырып бойынша сұрақтарды қояды
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Мата құрылымының сипаттамасы
Табиғи жібектен
жүннен
Қорытынды:
Бағалау:
Үй тапсырмасы  Мата түрлерін анықтауға үйрену.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар! Тақырыбы:
Сараман. тбы:
Мақсаты:
6 сынып. Еңбекке баулу
Машинатану. Тігін машинасының құрылысы, пайдалануы,
әрекет принциптері. Иненің құрылысы.  Қол және машина
тігістерінің классификациясы. Бәсекелестік.
Тігістердегі кемшіліктерді жою жұмыстары.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік
және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою
тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту. Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
Жаңа сабақ:
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Мата түрлерін анықтауға үйрену берілді. Тексеру
І. Қызығушылығын ояту.
1 слайд (суреттер): Тігін машинасының түрлері.
ІІ. Мағынану тану
«Аялдамамен оқу»
Машина бұл материалдарды, энергияны өңдеуге арналған,
механикалық қозғалыс жасайтын құрылғы. Тігін машинасы аяқ
киім, киім және тағы басқа тігін бұйымдарын дайындауға
қолданылады.
Тігін машинасы қол жетегінде, аяқ жетегінде және электр
жетегіндегі машиналар болып бөлінеді. Заманауи тұрмыстық
машинасы негізінен электр тоғының күшімен жүргізіледі.
Тігін бұйымдарын дайындауға арналған жабдықтардың ең негізгісі
– тігін машинасы.
Ең дұрысы, тіке тігісті орындайтын қарапайым машинамен тігуді
үйрене бастау керек. Тігін бұйымдарын дайындау көбіне тігін
машинасында жұмыс істеуді игеруге байланысты.
Тігін машинасының инесі
Ине – тігін машинасының ең маңызды жұмыс органы. Ине
конструкциясын Америкада XIX ғасырдың 30 – жылдарында ойлап
тапқан.
ТІГІН МАШИНАСЫМЕН ТАНЫСУ
Биыл сендер заманауи тігін машинасының көмегімен тігіс
операцияларын – түзу және ирек тігістертерді сапалы орындай
аласыңдар.
Тігін машинасы қол жетегіндегі, аяқ жетегіндегі және электр
жетегіндегі машина болып бөлінеді. Жетек – бұл машинаның
жұмысшы бөлігін қозғалысқа келтіру қондырғысы.
Заманауи тұрмыстық электр жетегіндегі тігін машинасы өте шағын,
оны жұмысқа тез дайындай аласың.
Тігін машинасының құрылысы. Көңіл аударсақ бірінші бөлшегі –
жең деп аталады. Оның ішінде машинаның құйып жасалған басты
вал бөлшегі орналасқан.
Жеңнің оң жағында өзара жалғасқан бірнеше бөлшектен тұратын
аяқты беріліс орналасқан. Бұл – түйін деп аталады. Машинаның
әрбір түйіні қандай да бір жұмысты атқарады. Аяқты беріліс – бұл машинаны қозғалысқа келтіретін түйін.
Аяқты берілістің педалін аяқпен тербелтеді. Бұл тербеліс
шатунның және қисықшиптің көмегімен айналмалы қозғалысқа
ауысады да жібергіш дөңгелекке беріледі. Жібергіш дөңгелетің
науасына тұйық белдік кигізілген. Белдік жібергіш
дөңгелекті.машинаның басты валына қондырылған маховик
дөңгелекке жалғайды.
Әрі қарай машинаны босжүріске қойып жаттығу орындалады.
Тігін машинасын жұмыс орнында жарық сол жақтан түсіп
тұратындай етіп орналастырады.
Тұрмыстық тігін машинасы өзінің құрылымы, техникалық
мүмкіндігі және сыртқы көрінісі бойынша түрліше болып келеді.
Бірақ олардың құрылысы, реттеуі және пайдалану ережелерінің
көпшілігі ортақ.
(Слайдпен машина құрылысын көрсету)
1шөрнек құрылғысы; 2басу табаны; 3мата жылжытқыш; 4
жіптартқыш; 5 жіп бағыттағыш; 6 жеңқап; 7 жіп орағышқа
арналған өзек ; 8жіп орағыш; 9 айналма дөңгелек; 10тігіс
ұзындығын көрсеткіш; 11 кері жүргіш тетігі; 12тегіс адымын
реттегіш тұтқа;13жеңқап тіреуі; 14тұғыр; 15жіп бағыттағыш; 16
ысырмалы пластина.

Сарамандық жұмысы
ҚЕ қайталау:
 Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
Табиғи жібек және жүн талшықтарын аңықтау.
 Бүгін сабақта нені білдің?
Бағалау критерийлері бойынша оқушылар жұмысы бағаланады.
Тігін машинасының құрылысын оқып келу, машиналары барлар
машинамен жұмыс істеп үйрену.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар!
Тігістердегі
кемшіліктерді
жою
жұмыстары.
Қорытынды:
Бағалау:
Үй тапсырмасы
Тақырыбы:
Сараман. тбы:
Тігін машинасымен жұмыс істеу әдістері.
Тігін машинасында жаттығулар жасау.
6 сынып. Еңбекке баулу Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
Жаңа сабақ:
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік
және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою
тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Тігін машинасының құрылысын оқып келу, машиналары барлар
машинамен жұмыс істеп үйрену берілді. Тексеру
Тақырыппен таныстыру.
Тігін машинасында жұмыс жасаудан бұрын оны жұмысқа
әзірлейді.Доғарғы және төменгі жіптерді өткізеді,тігістің ұзындық
жүрісін фрикциялық винт арқылы реттеп отырады.Егер махавик
дөңгелекті айналдырғанда ине қозғалса ол жұмыс істеуге дайын
болғаны.Бос жүрісте махавик дөңгелек айналып ине
қозғалмайды.Жіпті инеге машинаға дұрыс өткізбесе машина дұрыс
жұрмейді.Төменгі жіпті шөрікке кигізеді,жіптің тартылысын реттеп
отыру үшін шөріктің қабын қолданады.
Машинада дұрыс отыру тәсілдері:
жұмыс орнына жарық сол жақтан немесе алдыңғы жақтан түсіп
тұру қажет.
отыратын орындық пен тігін машинасының ара қашықтығы 1015
см болуы керек.
құрал – жабдықтар арнайы қорапта тұруы керек.
тігін машинасының айналатын бөлшектеріне жақындауға
болмайды.
Тігін машинасының жоғарғы жібін өткізу ережесі.
Тігін машинасын жұмыс қалпына келтіріп инені жоғары көтеріп
қой.
Жіпті қорабымен арнайы шегеге кигізіп ,қажетті тетеіктерден
өткіз
Жіпті жоғары жіптің тартылуын реттейтін екі сақинаның арасынан
компенсациялық серіппенің ілмегінен өткіз.
жіпті инеге сабақтау.
Тігін машинасының төменгі жібін өткізу ережесі.
Жібі оралған шөрікті қабына кигіз.
Жіпті шөрік қабының жіпті тартып тұратын серіппесінің астынан өткіз.Жіптің ұшын 1015 см артық қалдыр.
Шөрікті тігін машинасының астыңғы құрылғысына
орналастыр,сырт еткен дыбыс естілгенде шөріе дұрыс орналасқаны.
Ысырмалы қақпақшаны жауып,инені жоғарытөмен қозғап төменгі
жіпті суырып шығару керек.Жоғарғы жіп пен төменгі жіптің ұшын
тартып,табан астынан кері жібер.
Сарамандық жұмыс:
ҚЕ қайталау:
 Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
 Электро машинасымен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
Тігін машинасында жаттығуларды жасау.
 Тігін машинасында дұрыс отыру ережелері қандай?
 Тігін машинасының жоғарғы жібін өткізу ережесі қандай?
 Тігін машинасының төменгі жібін өткізу ережесі қандай?
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Дәрісті жаттап келу.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар!
Тігін
машинасында
жаттығулар
жасау.
Қорытынды:
Бағалау:
Үй тапсырмасы Тақырыбы:
Сараман. тбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
Жаңа сабақ:
6 сынып. Еңбекке баулу
Белдік бұйымдар. Өлшемдерді алу. Тік белдемшені құрастыру
үшінсызбасын жасау әдістері.
Есеп бойынша белдемше өлшемін алу.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік
және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою
тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Дәрісті жаттап келу берілді. Тексеру.
1. Тігін машинасының түрлерін атаңыз. (қол машина,аяқ
машина,электрлі машина,арнайы машина)
2. Тігін машинасының жобасын ұсынған кім? (Леонардо да Винчи)
3. Мата неден тұрады? (Талшықтан)
4. Матаны ылғалдыжылумен өңдеу дегеніміз не?(Матаны үтіктеу)
5. Үтіктеу кезінде нені ескеру қажет? (Ереже)
Тақырыппен таныстыру.
 Негізгі белдік бұйымға белдемше жатады. Оны жеке киім ретінде және
костюм мен көйлектің құрамы бөлігі ретінде  ұарастыруға болады.
Белдемшенің сыртқы көрінісіне сән үлкен әсер етеді, оның ұзындығы
мен формасын өзгертуде, бүкпелерін орналастыруда, жалпы силуэтін
өзгерткенде. Ең алғашқы киімнің түрі тері болып табылады, белді орап,
баумен байлаған, киім бастамасы алжапқыш, белдемше, шалбар.
Параграфта шығу тарихы әр ғасырда фасон түрлерін өзгертулері
берілген. Ғасырларға байланысты белдемше түрлерінің өзгеру жүйесін
құрастыруда ұсыныңыздар.
ХХ ғасырдың 70 жылдарында сәнді түбегейлі өзгерістер болды. Киімнің
сәнің аңықтауда тек, ұана оның фасоны мен ұзындығы ғана емес,
сонымен бірге стиль туралы айтыла бастады. Әр стилдің ерекшелігіне
пішімі, формасы, сәндеу түрлері, матасы, киімге керекті жиынтықтары, сонымен қатар әр түрлі толықтырулар, зергерлік бұйымдар мен
косметика жатады.
Белдемше түрлері және оның негізгі конструкциясы.
Негізгі стилдер: классикалық, жастарға арналған, сполрттық,
фолклорлық, ретро, джинс стилі.
Сарамандық жұмыс:
ҚЕ қайталау:
 Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
 Электро машинасымен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
Есеп бойынша белдемше өлшемін алу.
 Осы сабақта нені білдің?
 Тағы не білгін келеді?
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Тестке жауап беру.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар!
Есеп бойынша
белдемше
өлшемін алу.
Қорытынды:
Бағалау:
Үй тапсырмасы Тақырыбы:
Сараман. тбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
Жаңа сабақ:
6 сынып. Еңбекке баулу
Белдемшенің сызбасын жасау. Натуралдық үлкендікке сызба
жасау әдістері.
Есептерді жазу. Натуралдық үлкендікке белдемшенің сызбасын
жасау.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік
және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою
тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Тестке жауап беру берілді. Тексеру
Тақырыппен таныстыру.
 Өткен сабақты оқушылар қарапайым белдемшенің эскизін салуға
талаптанды. Мұны бірінші рет өз дәрежесінде жасауы мүмкін, бірақ
кейбіреуі ғана. Сурет сабағында өтілген « Қозғалыстағы адам
денесінің пропорционалды суреті» тақырыбына оралу.Егер оқушы
адам денесінің фигурасын сала алмаса, иллюстративті журналдағы
суретті қолдануға болады. Белдемшенің эскизін жасау принципі
қарапайым қағазға фигураның контуры сызылады, және жоғары
жағына белдемшенің суреті салынады. Белгілі стильге әртүрлі
модель жасауды ұсыныңыз. Жас дизайнерлердің жасаған бірнеше
модельдің эскизі үлгі ретінде келтірілген.Суретке (карындаш,
фломастер) және акварельді красканы қолдануға болады. Суретке қарап сурет салу техникасын, шеберлік дәрежесін көруге болады.
Суретіне қарай барлық жұмыс керемет боямаса, фасонды
ойластыру идеясы жеткілікті.Бала кезінде қыздар картоннан
жасалған қуыршақтарын киіндіріп ойнады. Енді сол кезді еске
түсіруге тура келеді. Фигураның нобайын салғаннан кейін,
белдемшені бейнелеуге болады. Фасонды конструктивті
ерекшеліктері сәндеу бөліктері суретте көрнекті етіп көрсетілуге
тиісті.
       Технологиялық бірізділіктің кезеңдерін оқушы қыздармен
талқылаңдар. Арқаның белге дейінгі ұзындығы (А.б.ұ) өлшемін
алғанда ерекшелігіне қыздардың көңілін аударту. Бұл өлшем не
үшін қолданылатынын түсіндіру керек. Оқулықта келтірілген
кестені конспекте аудару керек, бұл берілген өлшемдер
белдемшенің сызбасын құруға қажет болады.
Сыныптағы қыздарды екіекіден бөлу керек. Өлшем алу кезінде
кіріспе нұсқау өткізіңіздер. Оқушы қыздар кезектесіп бірбірінен
өлшем алады және дәптерге жазып кестені толтырады.Формуланы
пайдаланып, әр оқушыға жеке есептеу жасалады. (оқулық беті)
Сарамандық жұмыс:
ҚЕ қайталау:
 Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
 Электро машинасымен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
Парагрофта белдемшенің үш түрінің сызбасы келтірілген: тік, кең
етекті және қиық белдемшелер міндетті түрде тік белдемшенің
сызбасын құрастыру керек.
Құрастыру тәсілдері, жазудың белгілері оқулықта ұсынылған,
конспекті жазуға, сызуға кететін уақытты қысқартады, клетка
бойынша модульдік. Оқулықта бейнеленген модульдік клетка
бойынша құру, есептеу жасамай ақ пропорционалдық сызбаны тез
құруға болады.
Сызба құруды бастамас бұрын кестеден белгілерді конспектіге
бейнелеу, кестеден таңдау, сызба құрастыруда қолдану. Кестедегі
белгілер қосымша белгілер. Белгілер кестесінің құрамына қосымша
белгілер де кіреді, ол қосымша сызба құрастыруда мұғалім
қолдануы мүмкін.
Модульдік сызба аяқталғаннан кейін, жеке оқушыға қызға арнап
есептеу жасауға болады. Ол үшін сызба алгоритімін жеке
сызбаларға қолдануға болады. Пункт бойынша кестеден белгілер
жазып алынады. Формулаға жеке оқушыға алынған өлшемді қойып,
сандық белгілерді қойып, барлықтарына бірдей қылып есептеу
жүргізіледі.
Оқушылар бір біріне өздері сұрақ қойып, сабақты қорытындылайды.
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Есептерді жазу.
Натуралдық
үлкендікке
белдемшенің
сызбасын
жасау.
Қорытынды:
Бағалау:
Үй тапсырмасы  Оқулықтан тақырып бойынша жаттап келу.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар! Тақырыбы:
Сараман. тбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
Жаңа сабақ:
6 сынып. Еңбекке баулу
Белдемшені модельдеудің негізгі әдістері. Кесіп пішуге
дайындық. Матаны дайындау. Белдемшені пішудің
технологиясы.
Қатпарлы белдемшені модельдеу, белдемшенің етегін кеңейту.
Матаны пішуге дайындау. Белдемшені  пішу.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік
және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою
тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Оқулықтан тақырып бойынша жаттап келу берілді. Тексеру
Тақырыппен таныстыру.
Модельдеу – киім бөліктеріне өзгерістер енгізу, оны көркемдеп
безендіру.
Модельдеу үдерісінде әртүрлі мамандар жұмыс жасайды. Іскерлік ойыны «Конструктивті бюро сән отельесінде» жүргізіледі. Әр түрлі
міндетті орындауға бір оқушыны тағайындайды және белдемшенің
моделін жасауды,
Ұйымдастыруды оларға ұсынады. Ол үшін ойынға қатысушылар
өзінің жұмыстарын, анық білуге тиісті. Директор жұмыстың
орындалуына жетекшілік етеді. Ойын 20 мин уақыт алады,
сондықтан ойынның барлық кезеңдері тез, үйлесімді орындалуы
керек. Модель синтетикалық матадан дайындалуы мүмкін, күрделі
өңдеуді, флезилинді талап етпейді. Тігіп көрсету кезінде тігісті
қайып тігу міндетті емес, тігінші түйреуіштерімен бекітіп қою
жеткілікті (қауіпсіздік ережелерін сақтау керек).
Модель манекенге немесе үлкен қуыршаққа арналып көрсетіледі.
Матаны пішуге дайындаудың бірнеше тәсілдері:
а ) Декатирлеу
б ) Матаның оң , теріс жағын , мата түгінің бағытын , матаның
ақауын анықтау.
в ) Матаның тұрақты бояуын анықтау.
г ) Әрлеп үтіктеу.
«Декатирлеу» дегеніміз не екенін және оның мағынасын
түсіндіріңіз.
Оқулық бойынша матаны пішуге дайындау туралы қысқаша
конспект құрастыруды оқушыларға ұсыныңыз.
Матаны пішуге дайындау үшін – бірнеше шарттардың орындалуы
талап етіледі. Үлгі бөліктерінде міндетті түрде арқау жібінің
бағыты көрсетіледі.
Матаны пішуге әзірлеу тақырыбын қайталау . Оқулықта тік ,
кеңетекті , қиық белдемшелердің матаның бетіне үлгіні
орналастыру схемасы берілген. Таңдаған фосонға байланысты
оқушы өзі схеманы таңдап, сол бойынша үлгіні орналастырып
бормен сызып шығады.
Бөлшектерді пішпес бұрын, үлгіні орналастыруды тексеріп бақылау
жүргізіңіз.
Кең етекті белдемшені пішу үшін үлгінің орта сызығын жүргізеді.
Матаның бұрышы 45 градусқа келетіндей етіп екіге бүктелген
жеріне үлгіні орналастырады.Бөлшектерді пішкеннен кейін , контур
сызығын қалыңдатып бормен сызады.
Сарамандық жұмыс:
ҚЕ қайталау:
 Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
 Электро машинасымен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
Қатпарлы белдемшені модельдеу.
Белдемшенің етегін кеңейту.
Матаны пішуге дайындау.
Белдемшені  пішу.
Қатпарлы
белдемшені
модельдеу,
белдемшенің
етегін кеңейту.
Матаны пішуге
дайындау.
Белдемшені
пішу. Қорытынды:
Бағалау:
Үй тапсырмасы
 Моделдеу дегеніміз не?
 Декатирлеу дегеніміз не?
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Тестке жауап беру.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар!
Тақырыбы:
Сараман. тбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
6 сынып. Еңбекке баулу
Пішу деталдарын өндеуге дайындау әдістері. Белдемшені киіп
көруге дайындау технологиясы. Киіп көру ережесі.
Бақылау тігістер түсіру. Киіп көруді өткізу.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік
және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою
тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Тестке жауап беру берілді. Тексеру Жаңа сабақ:
Тақырыппен таныстыру.
Бұйымды пішкеннен кейін контур сызықтарын, бүкпелерін екінші
бөлікке аудару керек. Екі тәсіл қолдануға болады:
Бірінші тәсіл:
• көрсетілген сызықтар бойымен тепшу жүргізу
• бөлшектің екі жағында қалатындай етіп оны ұқыпты түрде қию.
• матаның теріс жағынан тепшу сызықтарын борлау.
• бөлшектерді көктегеннен кейін тепшу жібін алып тастау.
Екінші тәсіл оған қарағанда жеңілдеу.Борлаған сызықты
қалыңдатып борлау: Бөлікті теріс жағынан бірбіріне қаратып
горизонталь бетінен борлаған сызықтың бойымен алақанмен
ұрғылау: екінші бөлікке алынған контур сызығын қалыңдатып
борлау.
Оқулықтағы жоспарды қолданып оқушылар бүкпелерді және бүйір
тігістерін көктейді.
Бұйымды алғашқы өлшеуге дайындау:
 бақылау тігістерін жүргізу
 бүкпелерді көктеу
 белдемшенің артқы бөлігінің орта тігісін көктеу
 бүйір тігістерін тігу
 бұйымның төменгі бөлігін қайып көктеу
Сарамандық жұмыс:
Бақылау
тігістер түсіру.
Киіп көруді
өткізу.
Қорытынды:
Бағалау:
Үй тапсырмасы
ҚЕ қайталау:
 Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
 Электро машинасымен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
Бақылау тігістер түсіру.
Киіп көруді өткізу.
Оқушылар бір біріне өздері сұрақ қойып, сабақты қорытындылайды.
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Дәрістерді қайталап келу.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар! Тақырыбы:
Сар. тақп:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
6 сынып. Еңбекке балу
Белдемшенің киіп көруден кейін өндеу технологиясы.
Ілгіштерді өндеу.
Пішу деталдары. Молнияны тігу.
1. Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру, ілгіштерді өндеге
үйрену.
 2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Тігін машина, мата  мен жіп, ҚЕ нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі. Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
өткен
сабақтады
қайталау:
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың тақырыбын, мақсатың айту.
Дәрісті жаттап келу берілді. Тексеру. Сұрақтарды қойып арқылы
тексеру.
1. Модельдеу  дегеніміз не?
2. Декатирлеу дегеніміз не?
3. Матаның оң және теріс жақтарын қалай анықтаймыз?
Жаңа сабақ:
4. Белдемшенің бөліктерін ата?
5. Көктеу тігісі қандай тігіс?
6. Белдемшені пішу кезінде жұмыстың орындалу ретін жазып
көрсет
7. Мақалдың жалғасын тауып, ребус құрастыр
Жеті рет өлшеп, ________________________
Білемін
Білгім келеді
Үйрендім
Сабағымызда белдемшеде қолданылатын түймеліктер түрлерімен
және орнату технологиясымен танысамыз.
Тақырыппен таныстыру.
Белдемше түймеліктері бүйір тігісте, қатпарлар арасында
ысырмамен немесе әдіппен өңделеді. Түйме, ілмектерде модельге
байланысты қолданылады. Әйелдер киімінде ысырманы сол жақ
бүйір тігіске орналастырады. Ысырманы екі түрлі әдіспен:
А) Қиықтардың ортасына орналастыру;
Б) Қиыққа жылжыта орналастыруға болады.
А) Бүйір тігісті айыра үтіктеп, ысырманың басы белдемшенің
жоғарғы қиығынан 1 – 1,5 см төмен бекітіп, буындары қиықтармен
сәйкес келетіндей етіп көктейді. Көктеу барысында ысырманың екі
жағының тең түсуіне назар аудару керек. Ысырманы мата түстес
жіптермен жиегінен 0,5 – 0,7 см тігіспен тігеді. Түймеліктің
соңында қиыққа перпендикуляр тігіледі.
Б) Ысырманы қиыққа жылжыта орналастыруда белдемшенің артқы
бөлігінің қиығынан 0,2 см оң бетіне жылжыта көктейді. Алдыңғы
бөлігін тура қиығы бойынша көктеп үтіктейді. Ысырманы
қиықтарға көктеуде артқы бөлігінің қиығына 0,1 – 0,2 см жеткізбей,
алдыңғы  бөлігін ысырманы толық жабатындай етіп көктеп, 0,8 – 1,2 Пішу
деталдары.
Молнияны тігу.
см тігіс жалпақтығымен машина тігеді.
Қынама силуэтті бұйымдарды ысырма астына негізгі матадан
дайындалған қақпақ тігіледі. Дайын қақпақты бұйымның теріс
жағынан бүйір тігістің артқы бөлігіне ысырмаға жақын тігеді.
Белдемше түймелігін әдіппен өңдеу үшін оның бөліктерін
түймелікке арналған  арнайы әдіппен пішеді. Түймелік жиектері
мықты болу үшін алдыңғы бөліктің әдібіне желімдегіш
материалдар пайдаланады. Әдіптің жиегін торлап, көрінбейтін
тігіспен алдыңғы бөлікке бекітеді. Артқы бөліктің әдібінің қиығын
қосымша мата жолағымен өңдейді. Әдіптің жиегін артқы бөлікке
көрінбейтін тігіспен бекітеді.
Сарамандық жұмыс:
Шеберханада жұмыс істеуде сақталатын қауіпсіздік ережелері:
өткір, үшкір заттармен жұмыс істеу кезіндегі ҚЕ
 Жұмыс алдында инелерді санап алу қажет.
 Қайшымен жұмыс жасағанда адамға қаратпау керек.
 Қайшыны ашық қалдыруға болмайды.
 Жұмыс аяқтағанда инелерді түгендеп қорапшаға, қайшыны
чехолға салады.
Түймелерді, ысырманы нұсқалық картамен тігу.
Код
Орындалатын операция
Құрал
жабдықтар
Нұсқаулар
1
Белдемшенің бүйір тігісін айыра үтіктеу Үтік

2 Ысырманы бүйір тігіске көктеу
Қол ине
1 см
3
Тең түсуін тексеру

4 Ысырманы машинада тігу
22  А
0,5 – 0,7 см
5
6
7
Дайын қақпақты артқы бөлікке
көктеу
Қол ине
Қақпақты артқы бөлікке машинада тігу 22 – А
Түймелікті үтіктеу
үтік

Қорытынды:
Тест (стрелка арқылы жауап береді)
1.  Манер, сипат, ерекшелік  бұл... А) сән; Ә)стиль; Б) силуэт; В) пішім.
2. Силуэттің неше түрі  бар? А) 3; Ә)2; Б)4; В)5
3. Стильдің неше негізгі түрі  бар? А)4; Ә)5; Б) 6; В)3
4. Сән киімдерін шығаратын кім? А) тігіншілер; Ә)мұғалімдер; Б)
сәнгерлер; В)технологтар.
5. Бұйымды әшекейлеу және киім киген кезде қолайлы болу үшін
қолданылатын көмекші материалдар А)қайшы, ине; Ә) фурнитура;
Б) тігін машина; В)мата.
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Бағалау:
Үйге тапсырма: Дәрісті жаттап келу
Тақырыбы:
Сараман. тбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
Жаңа сабақ:
Сабақ аяқталды, сау болыңдар!
6 сынып. Еңбекке баулу
Белдемшенің жиектерін өндеу әдісі. Белдемшенің
жоғарғыойығын өндеутехнологиясы
Белдік жиектерін өндеу. Алжапқышпен белдікті қосып тігу.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Дәрісті жаттап келу берілді. Тексеру
Тақырыппен таныстыру.
 Оқулық бойынша оқушылар өздері танысып, дәптерге конспект жазып
алады.
Сарамандық жұмыс:
ҚЕ қайталау:
 Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
 Электро машинасымен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
Оқулыкта көрсетілгендей оқушылар белдікті және белдемшенің жоғарғы
қиығын өңдейді.Белдемшенің оң жағынан белдік бөлшегін инемен бекітеді.
Егер белдіктің ішкі жағы матаның тарқатылмайтын жағы болса,ашық қиық
ішкі жағына қалатындай етіп белдікті бүктейді. Жоғарғы тігіс белдіктің
бүктелген сызығына жақындатып тігіледі.
Егер белдіктіңекі жағы да жөрмелмесе, онда белдікті белдемшенің іш жағына
келтіріп , жабық жөрмеп тігу. Тігісті шетіне көктеп, сонан кейін машина
тігісімен тігу. Белдемшенің төменгі бөлігін өңдеудің тәсілін таңдап, оқушы белдемше тігуді
аяқтайды.
Ең соңында міндетті түрде ылғалды – жылулық өңдеу өткізіледі.
Қорытынды:
Оқушылар тақырып бойынша өздері бір біріне сұрақ қою арқылы
сабақты қорытады.
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Бағалау:
Үй тапсырмасы  Белдемшенің ысырмасын тігіп келу.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар!
Тақырыбы:
Сараман. тбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
Өткен
сабақтардың
тақырыптырды
қайталау
сұрақтары
6 сынып. Еңбекке баулу
Белдемшенің төменгі ойығын өндеу технологиясы. Әшекелеу,
өндеу жұмыстарын орындау технологиясы. Өнімнің сыртқы
түрін суреттеу. Тігін өнімдерін демонстрациялау.
Төменгі ойықты тігіспен өндеу. Өндеу жұмыстарын орындау.
Өнімді тазалау. Тігіс өнімдерін көрсету.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Белдемшенің төменгі
ойығын өндеу технологиясын, әшекелеу, өндеу жұмыстарын
орындау технологиясын, өнімнің сыртқы түрін суреттеуге үйрену
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Белдемшенің ысырмасын тігіп келу берілді. Тексеру
Өткен сабақтардың тақырыптырды қайталау үшін шағын тест өткізейік
1.  Манер, сипат, ерекшелік  бұл... А) сән; Ә)стиль; Б) силуэт; В)
пішім.
2. Силуэттің неше түрі  бар? А) 3; Ә)2; Б)4; В)5
3. Стильдің неше негізгі түрі  бар? А)4; Ә)5; Б) 6; В)3
4. Сән киімдерін шығаратын кім? А) тігіншілер; Ә)мұғалімдер; Б)
сәнгерлер; В)технологтар. Жаңа сабақ:
  тұрмысына,
5. Бұйымды әшекейлеу және киім киген кезде қолайлы болу үшін
қолданылатын көмекші материалдар А)қайшы, ине; Ә) фурнитура;
Б) тігін машина; В)мата.
Тақырыппен таныстыру.
Өткен   сабақтарда   біз   белдемшені   тігіп   болдық,   ал   бүгін   оны
әшекеулеуіміз   керек.   Әшекелеу   түрлерінен   кестені   тандадық.
Кесте қазақ халқының қолөнерінің ерекше түрі.  Кестемен нені
әшекеулеп   безендіруге   болады?  Ертеде   халқымыз   тұтынатын
бұйымдарының бәрін кестемен әшекейлеп безендірген.
Кестелеу   өнері   дүние   жүзінің   әр   халқында   бар.  Әр   халықтың
тарихи   дамуына,
  табиғи   ерекшелігіне   және
эстетикалық талғамына байланысты өзгеше болып келеді. Еуропада
кестемен   айналысу   ақсүйектіктің,   мәдениеттіліктің   де   белгісі
ретінде   қабылданған.   Үй   тұрмысындағы   қажетті   бұйымдар:
дастарқан, терезе пердесі, қол орамалдар, жастық тыстары, түрлі
көлемдегі үлкендікішілі стол жапқыштар, барлығы кестеленген.
Қазақ   әйелдері   де   бүгінге   дейін   мүмкіндігінше   пайдаланатын
заттарын кестемен сәндеуге тырысады.
Кестелеудің қандай түрлерін білесіндер? Жиі қолданатын кесте
түрлері «баспа кесте», «қабырға кесте», «біз кесте», «тығыз
кесте», «маржандау», «түкті кесте», т.б.
Бұл   қазақ   қыздарына   аналарының   бала   кезінен   үйрететін
ыждақаттылық   пен   төзімді   талап   ететін   қолөнер   түрі.   Адам
бойында,   әсіресе   бойжеткендерде   табанды,   сабырлы,   ұқыпты,
зерделі   мінезқұлық   қалыптастыруда   кесте   өнерінің   тигізетін
пайдасы өте көп.
“Маржандап кестелеу” деп  үлгі бойынша сызылған өрнектің
үстіне, мәнеріне қарай тізіліп алынған әр түрлі ұсақ
аржандарды бастырып тігуді айтады. Мұндай әдістер тақия,
сәукеле, еңір, т.б. бір киер сәнсалтанат бүйымдарына
колданылады.
Маржандап кестелеу үшін, қазіргі уақытта бисер, моншақ
стиклярусты пайдалануға болады.
Кестелеу   алдында   бейнені   таңдау   керек.   Ою   өрнектерді   таңдап
кестелейміз.
Киімдерді қандай ою түрлерімен безендіруге болады ?
Киімдерді өсімдіктектес оюлармен безендіру қайталанбас көрік
береді. Геометриялық оюлар мен өрнектер киім безендіруде
молынан кездеседі. Ғарыштық сипаттағы өрнектерді де киім
безендіруге қолданған. Өйткені олар мағыналы, терең мәнді болып
саналған.
Сарамандық жұмыс:
ҚЕ қайталау:
 Өткір, үшкір заттармен жұмыс істеудегі ҚЕ.
Кестеге байланысты қысқаша кеңестермен танысайық.
1. Кестені күндіз жарық түсетін жерде тіккен дұрыс. 2. Кестеленетін бұйымыңыз мойныңыз бен омыртқаңызға салмақ
түспейтіндей қашықтықта болғаны жөн.
3. Басыңызды тік немесе сәл алға қарай еңкейтіп ұстаңыз.
4. Бекітілген матаны сол қолыңызбен ұстап отырған дұрыс.
Кіріспе инструктажы .(Мұғалім түсіндірмесі)
1. Қағаздан шаблон жасаланады
2. Белдемшенің қай жеріне кестені орналастыруды таңдайды.
3. Матаға кестенің бедерін бормен , болмаса басқа белгілеу
әдісімен түсіреді 4.Өрнек контур бойынша түсіріледі де, үстінен
баспа немесе маржандап кестелейді.
1. Кестелеу түрлерін ата.
2. Маржандап кестелеу дегеніміз не?
3. Кестелеуге қандай құралдар керек?
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Дәрісті жаттап келу.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар!
6 сынып. Еңбекке баулу
Тұрғын үйлерді, шаруашылық құрылыстарды, бақшаларды
рационалдық жобалау. Тұрғын үйлерді интерерлік әшекелеу.
Экономикадағы кәсіпкер. Бизнесті ұйымдастыру формалары.
Әр түрлі материалдардан әшекелеудерді жасау.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Дәрісті жаттап келу берілді. Тексеру
Тақырыппен таныстыру.
 Интерьер — пәтердің белгілі бір ретпен қалыптастырылған әрі
сәндеп жабдықталған ішкі кеңістігі.
Қорытынды:
Бағалау:
Үй тапсырмасы
Тақырыбы:
Сараман. тбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
Жаңа сабақ: Пәтер интерьерін қалыптастыруда оның сәулеттік шешімі және
құрылыс жабдықтары: бөлменін саны мен өзара ыңғайластырыл
олардың көлемі мен габариті, терезе мен есіктің, үй жылытатын
радиаторлардың, жапсарластырып салынған шкафтың, санитарлық
аспаптардың, асханадағы ыдысаяқ жуғыш пен газ не электр
плитаның т. б. орналасуы елеулі роль атқарады. Пәтер интерьері
тұрмыстық аспаптардан, машиналар мен жарық түсіретін
құралдардан және жиһаздан құралады.
Интерьерді жабдықтаудың қажетті шарты — қолайлылық пен
әсемдік. Интерьердің барлық элементтері өзара әдемі үйлесуі, ал
интерьер бүтіндей алғанда бірінбірі толықтырып, көз тартарлық
әсем болуы тиіс. Пәтерді жабдықтарда үйге қандай заттар қажет,
оларды қай жерге және қалай орналастыру, әшекейі мен түсі,
бөлменің әшекей мен болуын өзгертуөзгертпеу туралы мәселені
алдын ала ойластыру керек.
Пәтер интерьерін қалыптастыру мәселесіне арналған кітаптар
шығарылады, журналдарға мақалалар басылады, көрмелер
ұйымдастырылады, ал көрмелерде осы заманғы пәтер
интерьерлерінің макет үлгісі және жиһаздың, жабдықтың,
әшекейдің, жабдықтауға қажетті басқа да элементтердің ең жақсы
өнеркәсіптік үлгілері көрсетіледі.
Сарамандық жұмыс:
ҚЕ қайталау:
 Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
 Электро машинасымен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
Машықтық жұмыс ретінде оқушыларға алдымен қарама  қарсы
перспективадағы интерьерді бейнелеу тапсырылады. Бұл
тапсырманы Activstudio бағдарламасында, компьютерде
орындайды. Келесі тапсырмада Activstudio бағдарламасында бөлме
ішінің көрінісі берілген. Осы интерьерге бағдарламадағы кітапхана
суреттерінен үй жиһаздарын, есік, терезелерді ала отырып,
заңдылықтарға сәйкес орналастыру.
Оқушылар бір біріне сұрақтарды қою арқылы сабаққорытылады.
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Қорытынды:
Бағалау:
Үй тапсырмасы  Өз бөлмесігнің интерьерін суреттеп келу.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар! Тақырыбы:
Сараман. тбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
Жаңа сабақ:
6 сынып. Еңбекке баулу
Дақ кетіретіндегі пайдаланып, киімді тазалау.
Киімдерді тазалау, дақтарды кетіру.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
берілді. Тексеру
Тақырыппен таныстыру.
 Киімдерді сақтау және тазалау
Киімнің жылтырауын жою Жүн немесе жартылай жүн киімдерде матаның үйкелісі әсерінен жылтырау
пайда болуы мүмкін. Оны ылғал шыт мата арқылы үтікпен булап, мата
суығанша қатты шөткемен ысқылап кетіруге болады.
Жылтыраған жерді сонымен қатар бензинге батырылған шүберекпен, артынан
мүсәтір спитінің судағы ерітіндісімен (5:1) сүртіп, ылғал қалың матамен
үтіктеуге де болады.
Бензинмен сүрткенде мата қатты түктеніп кетсе, өте ұсақ құрғақ ас тұзымен
шүберекпен немесе губкамен ысқылап жіберіңіз.
Бас киімді күту
Фетр қалпақтар жұмсақ шөткемен түгінің бағытымен тазаланады.
Фетр қалпақтарындағы дақтар бірдей өлшемде алынған мүсәтір мен спирт
ерітіндісімен жақсы тазаланады. Қалпақтың қатты ылғалдануына жол
бермеңіз, пішінін бұзып алуыңыз мүмкін. Одан кейін құрғақ орамалмен сүртіп,
шөткемен тарап, кептіруге қойыңыз.
Жаңа түскен май дағын қара нан қабығымен ктіруге болады. Ал кетпесе,
бензин немесе дақ кетіргіш ерітіндіні қолдануға тура келеді.
Фетр қалпағының түктеліп кеткен жерін ұсақ зімпара қағазбер абайлап
ысқылауға болады. Екінші әдісі  ұсақ тұз сеуіп, қатты шөткемен ысқылаған.
Тері баскиімдерді тазалауда да бензинді қолдануға болады.
Былғары баскиімдерді екіге жарып кесілген пиязпен ысқылап тазалаңыз.
Пияздың ластанған бетін жонып алып тастап отырыңыз.
Замш баскиімдерді ұсақ тұзбен тазалауға болады. Тек бұл әдісті жиі қолданып
керегі жоқ.
Аяқ киім күтімі
Лакталған аяқ киімді жиі кимеңіз, әсіресе жаңбырлы күні киілген лакталған
аяқ киім тез тозады. Жаңа лакталған аяқ киімді сүтке батырылған жұмсақ
шүберекпен сүртіп, кейін пияз кесіндісімен ысқылап, тағы шүберекпен
құрғатылады.
Қалың былғары аяқ киімді шаңынан тазартқан соң май жағып қоюға болады.
Жұмсақ былғары аяқ киімді шаңынан тазартып, кептіріп, аяқ киім кремін
жұқалап жағып қояды да, құрғағаннен кейін шүберекпен жылтырағанша
ысқылайды.
Су аяқ киімді пешке жайып кептіруден аулақ болыңыз, былғарысы тез тозып,
қатайып, жарылып кетеді. Аяқ киімді құрғақ жерде, ішіне газеттерді тығындап
кептіріңіз.
Сөмкелер мен қолғаптар күтімі
Замш қолғапты тазалау үшін мынадай ерітінді дайындаңыз: жарты стакан
майсыздандырылған сүтке жарты ас қасық ас содасын, осыншама 10 пайыздық
мүсәтір спиртін қосып, араластырыңыз. Қолғапты қолыңызға киіп, дақтарын
ерітіндіге батырылғанмақтамен сүртіңіз. Сонымен қатар мүсәтір спиртінің 1:4
қатынасындағы суға ерітіндісімен тазалауға болады. Одан кейін таза суға
батырылған мақтамен сүртіп алыңыз.
Сөмкенің ішін босатып, астарын жиі тазалап тұрыңыз.
Былғары сөмкені жұқа аяқ киімді күту әдісімен тазалауға болады. Тек аяқ
киім кремін аз жағыңыз. Соңынан барқұт шүберекпен май дағы көрінбейтіндей
етіп ысқылаңыз. Сөмке қатты кірлеп кетсе, Сабын ерітіндісімен тазалап, кем
жағылған шөткемен ысқылап, жылтырата сүрту керек.
Тері киімдерді күту
Тері тоныңызды ұзақ пайдалану үшін сөмкеңізді иығыңызға асып іліп жүрмеңіз.
Жаңбыр немесе қардан су болып қалса, сілкіп алыңыз да, пештен аулағырақ
жерге иықілгішке іліп кептіруге қойыңыз. Тері кепкеннен кейін тағы да
сілкілеп жіберіңіз, тек түктерін тарауға болмайды.
Тері тонды ізбес қабырғаға ілмеңіз, ізбес  терінің жауы.
Тон шаң болып кетсе, кілемқаққышпен ұрғылаңыз. Егер шаң көп болса, ылғал жаймаға түгін төмен қаратып жайып, кілемқаққышпен қағып алыңыз.
Ақ тонды тазалауда крахмалды қолданыңыз, жылтырату үшін сіркесуға
батырылған шүберекпен сүртуге болады.
Жасанды теріден тігілген киімді кіржуғыш ұнтақпен салқын суда жууға
болады. Жақсылап шайғаннан кейін жаймаға орап, аз уақыттан кейін жазып,
иықілгішке іліп кептіреді. Ақ жасанды теріні нілдің көмегімен аздап көгертуге
болады.
Тері түктерін абайлап тарауға да болады.Терідегі май дағын бензинмен немесе
дақкетіргіш сұйықпен кетіруге болады. Сабын немесе кір жуатын ұнтақ
ерітіндісі де дақты кетіре алады. Тек ылғал теріге тимеуін бақылау керек.
Бензин дағы жылы сумен жылып, кептіруге ілінеді.
Тері киімді құрғақ жерде сақтау керек. Киім арасына қалташа ішіне тігілген
камфара салып қойса, ылғалды өзіне жақсы жұтып отырады. Тек оны анда
санда ауыстырып отыру керек. Немесе селикогель қолданған дұрыс. Оны
пеште немесе табада қыздырып, ауыстырып отырады.
Тері киімдерді сандықта сақтамаған дұрыс, олар мақтамата немесе қағаз
пакеттердің ішінде ілініп тұруы керек. Сақтауға қойылатын шкафты алдын ала
тазалап, ішін желдетіп алыңыз. Тері киім қалтасына күйеге қарсы нафталин
салуды ұмытпаңыз, тек нафталинді киімге сеппеңіз. Жасанды тондға күйе
түспейді.
Сарамандық жұмыс:
ҚЕ қайталау:
Дақтарды кетіріп көру
Қорытынды:
Бағалау:
Үй тапсырмасы  Қосымша материалдарды дайындап келу.
Оқушылар бір біріне сұрақтарды қою арқылы сабаққорытылады.
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар!
6 сынып. Еңбекке баулу
Арнайы заттарды қолданып, жиһаздарды күту.
Пайда. Бизнес жоспармен танысу.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Тақырыбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Сабақ барысы
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Қосымша материалдарды дайындап келу берілді. Тексеру тексеру:
Жаңа сабақ:
Қорытынды:
Бағалау:
Үй тапсырмасы
Тақырыппен таныстыру.
 Жиһазды ұзақ уақыт қолданғыңыз келсе, оған дұрыс күтім жасау
керек. Оны пеш пен орталықтан жылыту батареяларына жақын
және күннің көзі тікелей түсіп тұратын орындарға қоюға
болмайды.Жылу мен күн көзінің әсерінен жиһаз қақсып, қисайып,
оңып кетеді.
Лак жағылған және жылтыратып өңделген жиһаздың бетіндегі шаң
мен кірді ешқашан дымқыл шүберекпен немесе сумен кетіруге
болмайды. Бұдан өңі күңгірттеніп қана қоймай, мебельдің бетіне
ұсталған фанер қабаты ажырап кетуі мүмкін.
Жиһазды, оның лак жағылған және жылтыратып өңделген бетіндегі
шаңды таза құрғақ фланель, шұға немесе пүліштің қиындысымен
сүртіп тазалайды.
Диван, кресло мен жұмсақ орындықтарды кірлеуден және шаңнан
сақтау үшін үстіне жеңіл кілем немесе гобелен төсеуге болады.
Сондайақ, ауыр матадан арнайы тігілген жабындылар
пайдаланылады.
Шаңсорғыш болмаған жағдайда жиһаздың тысын былай тазартуға
болады. Мебельдің үстіне дымқыл ақ жайма немесе басқа бір мата
жауып, шаңды соқпақ таяқпен қағады. Кірлеген матаны суға
шайқап, сығып алады да осылайша тазалауға пайдаланады. Бірнеше
қайталап тазартқан соң қаптаманы құрғақ шүберекпен сүртеді.
Немесе, мүмкіндік болса, аулада жақсылап қағып алған жөн,
әсіресе қыста.
Жиһаздың пүліш, репс немесе басқа матадан тігілген қаптамасын
жылы сумен, губканы жақсылап сығып алып тазартады. Майлы
дақтарды майлы ыдысқа арналған қоспалар жақсы кетіреді.
Қолданыла келе жиһаз өзінің бастапқы түрінен айырылады: беті
күңгірттеніп, кей жерлерде бояуы сыдырылып, сызаттар, дақ және
басқа ақаулар пайда болады. Фанерленген жиһаз бетінің кішігірім
көтеріліп кетуін (фанер желімінің ажырауы салдарынан) былай
жояды. Егер күмпиген жерде желімі сақталған болса, сол жерге
қабаттап қағаз салады да, ыстық үтікпен үтіктейді, еріген желім
фанерді орнына жабыстырады. Ал боларболмас көпіршіктерге
қыздырылған металл қасық басса да жетіп жатыр.
Егер «көпіршіктің» астында желім болмаса, оны тесіп немесе ағаш
талшығын бойлата тіліп, сол жерден желім жіберіп, үтіктеу керек.
Сарамандық жұмыс:
ҚЕ қайталау:
 Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
 Электро машинасымен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
Аврнайы заттармен танысу.
Оқушылар бір біріне сұрақтарды қою арқылы сабаққорытылады.
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Дәрісті жаттап келу. Сабақ аяқталды, сау болыңдар!
Тақырыбы:
Сараман. тбы:
Мақсаты:
6 сынып. Еңбекке баулу
Қонақ қабылдаудың салтдәстүрлері. Экономикадағы
тұтынушы. Тауарлар мен қызметтер нарығындағы
сұраныстар мен ұсыныстар заңы.
Ұлттық салтдәстүрлерді оқып үйрену.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту. Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
Жаңа сабақ:
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Дәрісті жаттап келу берілді. Тексеру
Тақырыппен таныстыру.
 Қазақтарға дәстүрлі қонақжайлылық қасиет ежелден тән. Олардың
бұл қасиеті көптеген ғасырлар барысында қалыптасқан. Бұл
жөнінде ХЫХ ғасырдың аяқ кезінде Ресей зерттеушісі Виктор фон
Герн былай деп жазған болатын: «Жалпы алғанда, қазақтар осы
уақытқа дейін жылы жүзділігімен, қайырымды
ақкөңілділігімен және қонақжайяылық қасиетімен
таңғалдырады. Мұның өзі олардың сүйегіне ежелден сіңіп
кеткен керемет асыл қасиет».
Үйге келген қонақ оларда әрқашан үй иесінің қамқорлығы мен
қорғауында болады. ХЫХ ғасырда Қазақстанда болып, оны
зерттеген неміс зерттеушілерінің бірі Ф. фон Хелльвальд та былай
деп жазды: «Қырғызқайсақтар барынша қонақжай мейірімді
болып келеді. Олардың киіз үйіне кіріп жайғасқан кез келген
жатжерлік адамның өзімді біреулер тонап немесе өлтіріп
кетедіау деп қауіптенбей, алаңсыз уйықтай беруіне әбден
болады».
Қазақтарда үйіне келген кез келген адамға міндетті түрде тегін
қонақасы беру, оған жайлы төсекорын салып, қондырып жіберу
әдетғұрпы ежелден орын алды. Егер үй иесі қонаққа ондай құрмет
көрсетудің дәстүрлі әдетғұрпынан бас тартса, әлгі бейтаныс
жолаушы үй иесінің үстінен биге барып, шағым айтуға құқықты
болған. Ал би қонақжайлылық әдетғұрыпты бұзған үй иесіне ат
тон айып салатын. Әдетте мұндай келеңсіз оқиға қазақ арасында
өте сирек ұшырасқан.
Қазақтарда ежелден келе жатқан әдетғұрыптың бірі  дәм ауыз
тию. Үйге бас сұққан кез келген адамды дәмнен ауыз тигізбейінше
жібермейтін — «Қуыс үйден құр шығармайтын».
Қазақтардың және бір жақсы әдетғұрпы  ерулік беру. Басқа
жақтан жаңадан көшіп келгендерді оның туғантуыстары немесе
көршілері арнайы дастарқанға шақырып, ерулік тамақ беретін
болған. Бұл арқылы көшіп келген туыстарына немесе көршілеріне
деген ыстық ықыласы мен ізгі ниетін білдірген. Ал көшіп келгендер
жаңа қонысқа тез үйреніп, оңдағы адамдармен жақсы қарым
қатынас орнатуға ықыласты болатын. Далалық көшпелілердегі кеңінен таралған әдетғұрыптардың бірі  қалау. Үйге келген
қонақтың сол үйдегі өзіне ұнаған заттың кез келгенін қаладым деп
айтуына болады, ал үй иесі ол затты міндетті түрде беруі тиіс.
Мұның өзі де адамдар арасындағы достық қарымқатынастың
негізін қалайтын. Анасы аманесен босанып, дүниеге жас нәресте
келген соң тап осы әдетғұрып бойынша кіндік шешенің де өз
қалауын айтып, ұнаған нәрсесін алуына болатын.
Сарамандық жұмыс:
Дастарқан жайып, қазақ ұлттық тағамдарды әзірлеу.
Оқушылар бір біріне сұрақтарды қою арқылы сабаққорытылады.
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Қорытынды:
Бағалау:
Үй тапсырмасы  Қосымша материалды ізденіп әкелу.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар! Тақырыбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
Жаңа сабақ:
6 сынып. Еңбекке баулу
Бақытсыз жағдайда дәрігерге дейін жәрдем көрсету.
Нарықтық тепетеңдік.
Нарықтық баға.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Қосымша материалды ізденіп әкелу берілді. Тексеру
Тақырыппен таныстыру.
 Саяхаттауда. Санақ бойынша, саяхатқа шыққан кезде әртүрлі
келеңсіз жағдайлар өте жиі кездеседі: күнге күю, зиянды шыбын
шіркейлердің шағуы, уланулар, жарақаттар тағыда сол сияқтылар.
Алыс сапарларға шыққанда, дәрігерлік сақтандыруды рәсімдеу –
жақсы әдеттердің бірі. Бірақ, демалыс орнында қандай жағдай
болмасын, зардап шегушінің өмірі мен денсаулығы,
мамандандырылған дәрігерлік көмек, нақ алғашқы сауатты
көрсетілген көмекке байланысты.
∙Саяжайда. Сіздің саяжай мамандандырылған дәрігерге дейін
қаншалықты алыс екенін анықтадыңызба? Тәжірибеде, оқыс,
аяқасты жағдайларда бар ауыртпашылықты өзіңізге көтеруге тура
келеді күйікті өңдеу, сыныққа шендеуіш салу, уланғанда
асқазанды жуу....Сонымен қатар, саяжайда шұғыл босандыру
сияқты – әр түрлі жағдай болады! Сондықтан саяжайдың мезгілі
басталғанша керек білім мен машықтануды «Оқыту үйрету
орталығынан» алыңыз.
∙Автокөлікте. Өзіңіз көлікті қауіпсіз және сеніммен жүргізсеңізде,
өкінішке орай, басқа жол жүргіншілері туралы бұлай айта
алмаймыз. Жол апатынан кейін  ең маңыздысы алғашқы
минуттарында. Санақ бойынша, уақытында және сапалы, сауатты
көрсетілген алғашқы көмек, зардап шегушілердің санын екі есеге
артық аман алып қалады. Кім біледі  мүмкін сіз де аман
қалушылардың санын көбейтетін шығарсыз?
∙Спортпен шұғылданған кезде. Жалпы спортпен шұғылданудың
қай түрін алсақта қауіптілікпен байланысты. Доппен ойнап жүріп, аяғын қайырып алу, велосипедтен құлау, шаңғы тебетін тау
баурайында сынық алу .... Егер экстремальды спорт  дайвинг,
парашютты спорт, мотоспорт түрлерін алсақ, зардап шегушінің
өмірі көбіне дәрігерге дейінгі көмектің дұрыс көрсетілуіне
байланысты. Әр түрлі оқыс, аяқасты жағдайларда
мамандандырылған көмек әруақытта тез келе бермейді, сондықтан
барлығына ертерек дайын болған жөн.
∙ Үйде. «Менің үйім – менің қамалым»  деген қағидаға сенбеңіз.
Жарақаталу пункті қызметкерлерінің растауынша – атап айтқанда
үйде, бос жерде, қисынсыз оқиғалардың жиі кездесетінін айтады.
Өзіне қайнап тұрған сағанды (кастрюль) құйып алу, диваннан
қисынсыз құлау, үстелдің қырына соғылу .... Алғашқы
диагностиканы жүргізу, жедел жәрдемді сауатты шақырту, қолда
бар заттармен жарақатты таңу, адамды тасымалдауға дайындау –
осының барлығына сізді «Оқыту үйрету орталығында» үйретеді.
Сарамандық жұмыс:
Бір –біріне жәрдем көрсетіп үйрену.
Оқушылар бір біріне сұрақтарды қою арқылы сабақ қорытылады.
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Дәрісті жаттап келу.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар!
Қорытынды:
Бағалау:
Үй тапсырмасы Тақырыбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
6 сынып. Еңбекке баулу
Өсімдік шаруашылығы туралы түсінік
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі
арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру: Амандасып, отырғызу.
Үй жұмысын
тексеру:
Жаңа сабақ:
Қорытынды:
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Дәрісті жаттап келу берілді. Тексеру
Тақырыппен таныстыру.
 Оқушылардан өсімдіктер туралы қандай мақал – мәтел, жұмбақтар
туралы сұрау.
Білемін
Білгім келеді
Не білдім?
Өсімдіктердің түрлері өте көп.Өсімдіктер жер шарындағы оттегіні
жасаушы және зиянды газдардан тазартушы болып табылады.
Өсімдіктер әлемі – тірі табиғаттың бір бөлігі.Адамзаттың да,
жануарладың әлемінің де өмірі шынында да осы өсімдіктер дүниесіне
тығыз байланысты. Әлемде көзге көрінетін өсімдіктер әр алуан. ХҮІІІ
ғасырда швед ғалымы К. Линней өсімдіктердің көптеген түрлерін
анықтап, 6000 түрі ғана белгілі болды. Микроскоп арқылы көрінетін
түрлерін есептегенде қазіргі кезде өсімдіктердің ғылымға белгілі түрі
500 мыңдай.
Өсімдіктердің өмір сүру ортасы әртүрлі. Олар ауада да, топырақта да,
тіпті адам мен жануарлар денесінде де өмір сүреді.Қазақстанда
кездесетін өсімдіктердің жалпы саны 5000. Қазақстанның таулы
жерлерінде кездеседі, оның аса бағалысы – каучук беретін тау сағызы.
1930 жылы Қаратауда да кездескен екен.
Өсімдіктің таралу жолдары әртүрлі. Климаты суық жерлерге қарағанда
жылы тропикалық және субтропикалық жерлерде өсімдіктің түрлері де
өте көп.
Сарамандық жұмыс:
Саяхатқа шығу.
1. Өсімдіктер жер шарында біркелкі таралған ба ?
2. 3. Өсімдіктер адамның тіршілігінде қандай рөл атқарады? Бағалау:
Үй тапсырмасы
Тақырыбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
Жаңа сабақ:
4. Мәдени өсімдіктер отаны
5. Өсімдіктер өсіп –өну үшін қандай жағдайлар жасау керек?
6. Өсімдіктердің қандай пайдасы бар?
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Реферат жазып әкелу.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар!
6 сынып. Еңбекке баулу
Тұқымды даярлау мен себу.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Реферат жазып әкелу берілді. Тексеру.
Сұрақжауап арқылы өткен сабақты пысықтау.
1.Сорт дегеніміз не?
2.Тұқым сапасына қандай талаптар қойылады?
3.Тұқымның өңгіштігін қалай анықтап бере аласың?
4.Тұқымның дымқылдануы неліктен болады?
5.Қуатты өсімдіктер дегенді қалай түсінесің?
6.Тұқымды сақтау ережесін айтыңдар?
7.Практикалық тапсырма :а)берілген тұқымдарды ажырату;
 б)тұқымның өңгіштігін анықтау.
Тақырыппен таныстыру.
 Тұқымды себер алдында арнайы өңдеуден өткізеді.Сонда ғана
тұқымның өніпшығуына және өсімдіктердің одан әрі өсуіне
қолайлы жағдайлар қамтамасыз етіледі.Осындай жағдаларды атап
өтелік:1)ылғалды барынша сақтау,
2)арамшөмтерді отау,
3)өсімдіктің бойына қоректік заттар жинақтау,
4)топырақты су,ауа және жылу келуін қамтамасыз ететін күйге
жеткізу,
5)дақылдардың зиянкестері мен ауруларына қарсы күрес жүргізу.
Мұндай шаралар топырақты тырмалау, өңдеу,культивациялау және
тегістеу арқылы жүзеге асырылады.
Тырмалау арқылы топырақтың үстіңгі қабатын қопсытып,арамшөмтерді жоямыз. Ылғалдың бұға айналып,ұшып
кетуін азайту үшін,егістіктің бетін тегістейді.
Бұл үшін ауыр,орташа және жеңіл тырмаларды пайдаланады.Ауыр
тырмалар топырақтың беткі қабатын терең әрі күшті
қопсытады.Тырмалардың түрін топырақтың жағдайына қарай
таңдап алу.Тұқым сепкенге дейінгі культивациялаудың мақсаты
тырмалаудың мақсатымен бірдей,яғни арамшөмтерден
тазарту,ылғалды жинап,сақтау.Егер тырмалаған кезде топырақтың
үстіңгі қабаты 47 см тереңдікте өңделіп, қопсытылатын болса,
культивациялаған кезде 814 см тереңдікте өңделіп,қопсытылады.
Тығыз топырақтың су және ауа өткіштігі төмен болады,онда
өсімдіктердің тамыр жүйесі нашар өсіп дамиды,тез сіңетін
минералды қосындылар саны азаяды,микробиологиялық процестер
баяу өтеді,сондықтан оны қопсыту керек.Тұқымның қалыпты өсіп
өнуі үшін су, жылу мен ауа қажет. Тұқымда  суды өз бойына сіңіріп
алатын заттар бар.Құрғақ тұқым ылғал тұқымға қарағанда суды
көбірек сіңіреді.Тұқымға ылғал келмей қалса, оның өсіпөнуі
тоқтайды.Малалау топырақтың белгілі бір қабатын нығыздауға
мүмкіндік береді,ал мұның өзі ылғалдың капилляр арқылы төменгі
қабаттан жоғарғы қабатқа көтерілуін және дәннің нығыз болуын
қамтамасыз етеді, сондықтан тұқымның өнгіштігі жоғары
болады.Топырақтың құнарлығын ,егіннің өнімділігін арттыру үшін
топыраққа    органикалық  және  минаралды заттар
қосады.Тыңайтқыш топырақтағы физикалық, химиялық және
микробиологиялық процестерге әсер етеді.Ауыл шаруашылығында
қолданылатын тыңайтқыштар органикалық,минералдық
бактериялық болып үш топқа бөленеді.
Минералдық тыңайтқыш көп қаржыны қажет етеді,сондықтан өз
ауылымызда бақшаға органикалык тыңайтқыш пайдаланған жөн.
Бітік егін алынған жылы оның ішінен бірігей тұқымдарын таңдап
алып, дұрыс сақтау, дер кезінде тұқымдық сапасын тексеріп, тұқым
себуге жақсылап әзірлеу керек.Тұқымды тазалаудағы мақсатоны
әр түрлі қоспалардан тазарту,ал сорттаудың мақсатытазартылған
дәнді тұқымға және азықтүлікке арнап бөлу.
Тұқым танап бетіне біркелкі себілуі тиіс.Себу кезінде тұқымның
танап бетінде біркелкі орналысуы, қажетті тереңдікке сіңірілуі
және нығыздалған топыраққа түсуі, өсіп шыққан сабақтақтар
жиілігінің бірқалыпты болуы қажет.Дақылдардың себудің түрлі
әдістері бар,олардың ең көп тарағанықатарлап себу.Ол жаппай,
тар қатарлы,таспалы, кең қатарлы және ұялап себу деп бөленеді.
Сарамандық жұмыс:
ҚЕ қайталау.
1.Көкөністер егетін жерді әзірлеу.
2.Жерді тыңайту.
3.Дақылдарды егу. 4.Тұқымды әзірлеу.
5.Себу
Қорытынды:
 Тұқымды себу мерзімі?
Тұқым себудің тереңдігі?
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Бағалау:
Үй тапсырмасы  Дәрісті жаттап келу.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар!
Тақырыбы:
Сараман. тбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
Жаңа сабақ:
6 сынып. Еңбекке баулу
Тамыр деқалдарды өсіру технологиясы. Қант қызылшасын,
сәбіз, пиязды өсіру технологиясы.
Пиязды отырғызу.
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Дәрісті жаттап келу берілді. Тексеру
Тақырыппен таныстыру.
 Көкөніс дақылдарын жіктеу. Жемісжидек және көкөніс дақылдарын
таңдау мен орналастыру – жер учаскесін игерудегі аса жауапты
міндеттердің бірі. Жеміс ағаштары мен жидек бұталарын бақша
дақылдары мен бүлдіргендерге көлеңке түсірмейтіндей етіп
орналастыру қажет.
Картоп – еліміздің барлық өңірлерінің ұжымдық шаруашылықтары мен
үй жанындағы бақшалары арасында кеңінен таралған дақыл. Картоп
егуге дайындықты күзден бастау керек. Ең дұрысы – картопты қияр мен
қырыққабаттан кейін отырғызу. Картопты қызанақ пен кәдіден кейін
егуге болмайды. Ең жақсы тұқым материалы – жазғы егістен және екі
өнімдік дақылдан алынған картоп түйнегі.
Картопты күтіпбаптауға оны отырғызғаннан кейін 46 күн өткен соң ғана кірісу керек. Негізі, өніп жатқан түйнектер, топырақта жатып үнемі
ауаны қажетсінетіндіктен картоп түбін ұдайы қопсытып отыру керек.
Отырғызу алдында түйіндерді жақсылап әзірлеп, өсімдіктер мен
топырақты дұрыс баптаған жағдайда көктемгі егілген картопты қазуға
маусымның 1онкүндігінде кірісуге болады. Көктемгі отырғызылған
өнімді ең дұрысы –жаз бен күзде пайдалану. Қазан айының аяғы мен
қарашаның басында картоп өне бастайды. Қысқы және көктемгі
кездерде пайдалану үшін картопты жазда отырғызу керек. Өндірістік
мақсаттар үшін тұқымға жартылай піскен сорттарды таңдап, картоп
егуді 2025 маусымда бастау қажет. Картопты тұрақты қоймаларда –
жер қоймада, жертөледе, үй асты қоймасында 8590% ылғалдық
шеңберінде сақтаған дұрыс.
Оқушылар бір біріне сұрақтарды қою арқылы сабақ қорытылады.
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Қорытынды:
Бағалау:
Үй тапсырмасы  Пиязды гүл горшогіна отырғызып әкелу.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар!
6сынып
23
Тамыр деқалдарды өсіру
технологиясы. Қант қызылшасын,
сәбіз, пиязды өсіру технологиясы.
24 Қиярды, орамжапырақтарды күтіп
баптау ерекшеліктері
25 Алма ағашын өсірудің
агротехникалық циклі. Жеміс
ағаштарын отырғызу ережелері.
Бұтақтардың кесу және кесу түрлері.
Көктемде топыраққа тұқым
егу.Экономиканың негізгі мәселесі.
Альтернативтік құндылық.
26 Жидектердің вегетативті көбеюі,
отырғызу, баптау ережесі.
Өндіріс. Өндірісэкономикалық
пайдалар көзі.
27 Жоба тақырыбын таңдау.
Материалдар және құралдар. Тоқу
технологиясының негізгі
элементтері.
«Қаладағы кәмпиттер базары»
Пиязды отырғызу.
Тұқымның сапасын аңықтау.
Жемісжидек бағындағы көктемгі
жұмыстар
Жоба тақырыбын тандау. зерттеулер
28 Жобаның техникалық өнімі. Тоқу
әдістері. Сызба суреттермен танысу.
«Өз бизнісімізді ашамыз» бизнес
жоспарын жасау
29 Жобаның экономикалық бөлімі.
Тоқу түрлері. Журналдармен жұмыс.
30 Айналдыра тоқудың әдістері.
31 Өрнек тоқудың принциптері.
Журналдармен жұмыс.
32 Өнімдерді безендіру.
33 Маркетингалық зерттеу. Дайын
өнімге талаптар. Тоқыма өнімдерін
аяқтау әдістері.
34 Жобаны қорғау
Жобаның техникалық бөлімін тіркеу.
Тоқу сызбасын үйрену. Схемалармен
жұмыс.
Өнімнің өзіндік құнының есебі.
Айналдыра тоқу. Журналдармен жұмыс.
Айналдыра тоқу.
Схема бойынша тоқу.
Өнімдермен жұмыс
Өнімдерді соңғы өндеу
Жобамен жұмысты аяқтау
6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:
Сараман. тбы:
Мақсаты:
Корнекілігі:
Әдісі:
Пәнаралық
байланыс:
Ұйымдастыру
:
Үй жұмысын
тексеру:
Жаңа сабақ:
1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып,
жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің
бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Түсіндіру әдісі, сұрақ  жауап әдісі.
Математика, өзінөзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
берілді. Тексеру
Тақырыппен таныстыру.

Сарамандық жұмыс: ҚЕ қайталау:
 Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
 Электро машинасымен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
Қорытынды:
Бағалау:
Үй тапсырмасы  келу.
Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

file_name: 6 сынып.docx

intro:
6 сынып.
Тақырыбы:

Сар. тақ-бы:	Кіріспе.Қазіргі заман ас үйі жабдықтары: ыдыс және жиһаздармен жабдықтау. Банктердің пайда болуы.
Электр құралдарымен жұмыс істеуде техника қауіпсіздігің сақтау ережелерің оқып үйрену.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Әлеуметтік белсенділікке, өндіріс пен қоғамның арасындағы байланысын түсінуі сонымен қоршаған ортаға технологияның әсерін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
Ас үй ыдыстары: алюминий, шынылтыр, шойын, шыны, қыш, болат, тефлон, керамика, ағаш, фарфор т.б.
Ас әзірлеу шеберханасындағы ыдыстармен таныстыру.
Тағам даярлау негізгі әдістері. Көптеген азық-түлік жеуге тек қыздырып өндеуден кейін қолданылады. Оның үш себебі бар: біріншіден тағам жұмсарып, шайнауға жеңіл болады. Негізгі тағамдық заттардың сіңімділігі артады, екіншіден адам организімде зиянды микроорганизімдерден жойуылына мүмкіндік жасалады, үшіншіден азықтардыңдәмдік сапасы жақсарады. Алайда азықтарды қыздырып өндеу кезінде  кейбір жағымсыз өзгерістер де болады. Жоғары температура әсерімен кейбір тағамдық заттар, минералды тұздар, дәруемендер жойылады. Табиғи түсі өзгереді, иісі жоғалады. Тағамдық заттарды көп жоғалтпау тәсілдерін сақтау керек.
Қыздырып өндеу
негізігі	аралас	Қосымша
Қайнатып пісіру	қуыру	бұқтыру	Қыздырып пісіру	Шала қуыру	булау
  Әр саласын түсіндіріп кету.
-	Техника қауіпсіздігімен танысып, жазу.
-	Жұмыс ережелері және ас үйде өз-өзін ұстау.
-	Тамақ дайындағанда санитарлық гигиеналық талаптар.
Қорытынды:	-	Тағам даярлаудың қандай әдістері бар?
-	Қыздырып өндеу кезінде азық - түлектерде қандай өзгерістер пайда болады?
-	 Тағам даярлаудың қандай әдіс пайдалы деп саналады?
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы:	ТҚ жаттау. Санитарлық-гигиеналық талаптарды оқу.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:

Сараман. т-бы:	Жемістердің дәмділік құндылығы. Жемістен тағам дайындау технологиясы. Қайнатылған және қуырылған жемістен дайындалған тағамдар.
Картоп езбесін, қуырылған картоп дайындау.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	ТҚ жаттау. Санитарлық-гигиеналық талаптарды оқу берілді. Тексеру
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
 Жемістерден дәмділік құндылығы.
Жемістен тағам дайындау технологиясы.
Көкөніс түрлері:
түйнекті	Тамыр жемісті	Орам жапыр-ы
картоп	Сәбіз
Қызылша
Шалғам
аскөк	Аққаудан
Қызылбас
Савойлық
брюсельдік
Жемісті: асқабақ, томатты, ірі бұршақта, дәнді
Жапырақты: салат, қымыздық, қалақай, саумалдық.
Пиязды: бас пияз, жасыл пияз, порей пиязы, сарымсақ.
Сарамандық жұмыс:
Картоп езбесін, қуырылған картоп дайындау.	- ҚЕ қайталау.
- Дайындау картасы  бойынша картоп езбесін дайындау.
Картопты дәмді пісіру үшін оны 15 минут қайнатып, суын төгіп, қақпағын жауып, баяу отқа қояды. Картопты сүтке де пісіруге болады.
Қорытынды:	-	Көкөніс тағамдарға қандай түрлерге бөлінеді?
-	Картоп езбесін дайындаудың технологиялық реті.
-	Асханада сақталатын ҚЕ
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Асқа байланысты мақал-мәтелдер жазып келу.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. №6
Тақырыбы:
Сараман. т-бы:	 Тағам даярлаудың негізгі әдістері,көкөністерден,сүттен тағамдар дайындау.қ.с. сұраныс пен ұсыныс.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	Асқа байланысты мақал-мәтелдер жазып келу берілді. Тексеру
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
 Қандай көкөніс, сүт тағамдарынбілесіндер?
Айран, қатық, ірімшік, қымыз, қаймақ, май, көже т.б.
Сүттін пайдасы неде?
Адам баласы өмірге келген күннен бастап сүтпен көректенеді 1 жасқа толғанша тек ана сүттен еміп өсіп, ер жетеді.
Неліктен тек сүт ішіп қарны ашпайды?
Қымыз қалай дайындалады?
Ұлттық сусындар жайлы мәлемет.
Сүттін құрамында адамның организіміне қажетті тағамдық заттар бар: белоктар - 2,8-3,5%; майлар – 3,2-4%; көмірсутегі – 3,8-5,5%; минералды тұздар - 1%; А,С,В2,Д,Е дәруемендері. Олардың ішіндегі ең құнды тағамдық заты белок. Сүттің негізгі белогы – казеин бой өсіретің және денені қорғайтың заттарға бай.
Сүт пен сүт тағамдарын сақтайтың дайындау мен пайдаланудың негізгі ережелері: кітаптан көшіріп алу (134 бет).
Сүзбе
Буға пісірілген: пудингтер, варениктер	Қуырылған: сырниктер, құймақтар	Қыздырып пісірілген: запеканкалар, пудингтер

Сарамандық жұмыс:
Ірімшіктен жасалған запеканка дайындау	ҚЕ қайталау:
- Асханада жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
- Электро плитамен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
- Дайындау картасы  бойынша ірімшік запеканкасын дайындау.
Қорытынды:	Оқушылар өздері бір-біріне тақырып бойынша сұрақтарды қояды
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Дәрістерді жаттап келу.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:

Сараман. т-бы:	Жармалар. Класификациясы. Дәмділік құндылығы. Дайындау технологиясы.
Ботқа дайындау.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	Дәрістерді жаттап келу берілді. Тексеру
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
Дәнді дақылдар
Дәнді астықтар:
Бидай, күріш, сұлы, жүгері, тары, арпа, қара бидай.	Қарақұмық 	Бұршақ дәнділер: үрме бұршақ, бұршақ,ірі бұршақ, соя, жасымық.
Жарманы әр түрлі тағамдар мен гарнирлерді даярлау үшін қолданады.
Жарма
Басытқылар – салаттар, пасталар.	Бірінші тағамдар – сорпалар, көжелер	Екінші тағамдар – ботқалар, запеканка, гарнир, толтырмалар	Тәтті тағамдар – пудинг, мусс	Ұн тағамдары – печенье т.б.
 Құрамында крахмал көп - күріш, манка, ақталған арпа; құрамында белоктары көп – сұлу, қарақұмық, тары, манка; майы көп – сұлу, тары қарақұмық.
Сарамандық жұмыс:
Ботқа дайындау.	ҚЕ қайталау:
- Асханада жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
- Электро плитамен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
- Дайындау картасы  бойынша тары ботқасын дайындау.
Қорытынды:	Оқушылар өздері бір-біріне тақырып бойынша сұрақтарды қояды
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Жармалар тақырыбына жұмбақтарды тауып келу.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. №8
Тақырыбы:

Сараман. т-бы:	Макарон өнімдерінен тағамдар дайындау.п/ж:жұмыртқа қосылған макарон.Дайындау технологиясы.Сұраныс пен ұсыныс.қаржы сауаттылығы.
Макаронды қайнатып, жұмыртқа  қосып дайындау.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	Жармалар тақырыбына жұмбақтарды тауып келу берілді. Тексеру
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
 Макарон өнімдерінің құрамында 9-13%белок, 75-79% көмірсутегі, 1% май бар.Макарон өнімдерін 2 тәсілімен: көп суға және аз суға пісіреді.
Макарон өнімдерінің пісу уақыты: макарон – 20-30 минут, кеспе – 20-25, вермишель – 10-15 минут.
Макарон өнімдері туралы презентацияны қарау.
Сарамандық жұмыс:
Макаронды қайнатып, ірімшік қосып дайындау.	ҚЕ қайталау:
- Асханада жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
- Электро плитамен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
- Дайындау картасы  бойынша ірімшік қосылған макаронды дайындау.
Қорытынды:	-	Бүгін сабақта не білдің?
-	Осы тақырыпта тағы нені білгін келеді?
-	Асханада жұмыс істеудегі гигиеналық талаптары қандай?
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Макароннан дайындайтың тағы  басқа тағамдардың рецептерін жазып келу.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:

Сараман. т-бы:	Материалға кіріспе. Жібек және жүн маталар. Матаның құрамы. Матаның физикалық –материалдық құрамы.
Жүн және жібек маталардың қасиеттері.
Матаның гигиеналық және технологиялық қасиеттерің анықтау.
Жүн және жібек маталардың қасиеттері.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	Макароннан дайындайтың тағы  басқа тағамдардың рецептерін берілді. Тексеру
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
 Маталар туралы жалпы түсінік.
Мата шығару. Матаны шығарыдың алғашқы сатысы – талшықтардан  жіп жасау. Тоқыма фабрикасына түскен талшықтардан арнайы машиналарда қоқыстардан тазартады. Сосын  созады да тігістеп, сәл айналдрады да, босан жіп алады. Дайын жіптерді орайды. Талшықтан жіп шығару процессін иіру деп атайды.
Матаның ұзын бойымен орналасқан жіпті негізгі жіп, ал көлденен жатқан жіпті арқау жіп деп атайды.
Матаны алу процесін тоқу деп атайды. Тарқамайтың шеттерін жиегі дейді. Матаның екі жақ беті бар: оң және теріс. Оларды матаға түскен суреті, түсі, бетінің жылтырғына қарай анықтайды.
Сарамандық жұмыс:
Матаның гигиеналық және технологиялық қасиеттерің анықтау.
Жүн және жібек маталардың қасиеттері.	ҚЕ қайталау:
- Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
Табиғи жібек және жүн талшықтарын аңықтау.
Кестемен жұмыс:
Мата талшықтарының түрлері	Ерекшеліктері
	Ұстап көру, сырт көрінісі арқылы	Жану сипаты бойынша
Жүн
Жібек
Маталардың оң және теріс беттерін анықтау.
Кестемен жұмыс:
Мата құрылымдарының аталуы	Мата құрылымының сипаттамасы
	Табиғи жібектен	жүннен
Мыжылуы
Қыртысталуы

Қорытынды:	Оқушылар өздері бір-біріне тақырып бойынша сұрақтарды қояды
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Мата түрлерін анықтауға үйрену.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:

Сараман. т-бы:	Машинатану. Тігін машинасының құрылысы, пайдалануы, әрекет принциптері. Иненің құрылысы.  Қол және машина тігістерінің классификациясы. Бәсекелестік.
Тігістердегі кемшіліктерді жою жұмыстары.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	Мата түрлерін анықтауға үйрену берілді. Тексеру
Жаңа сабақ:
	І. Қызығушылығын ояту.
1 слайд (суреттер): Тігін машинасының түрлері.
ІІ. Мағынану тану
«Аялдамамен оқу»
Машина- бұл материалдарды, энергияны өңдеуге арналған, механикалық қозғалыс жасайтын құрылғы. Тігін машинасы аяқ киім, киім және тағы басқа тігін бұйымдарын дайындауға қолданылады.
Тігін машинасы қол жетегінде, аяқ жетегінде және электр жетегіндегі машиналар болып бөлінеді. Заманауи тұрмыстық машинасы негізінен электр тоғының күшімен жүргізіледі.
Тігін бұйымдарын дайындауға арналған жабдықтардың ең негізгісі – тігін машинасы.
Ең дұрысы, тіке тігісті орындайтын қарапайым машинамен тігуді үйрене бастау керек. Тігін бұйымдарын дайындау көбіне тігін машинасында жұмыс істеуді игеруге байланысты.
Тігін машинасының инесі
Ине – тігін машинасының ең маңызды жұмыс органы. Ине конструкциясын Америкада XIX ғасырдың 30 – жылдарында ойлап тапқан.
ТІГІН МАШИНАСЫМЕН ТАНЫСУ
Биыл сендер заманауи тігін машинасының көмегімен тігіс операцияларын – түзу және ирек тігістертерді сапалы орындай аласыңдар.
Тігін машинасы қол жетегіндегі, аяқ жетегіндегі және электр жетегіндегі машина болып бөлінеді. Жетек – бұл машинаның жұмысшы бөлігін қозғалысқа келтіру қондырғысы.
Заманауи тұрмыстық электр жетегіндегі тігін машинасы өте шағын, оны жұмысқа тез дайындай аласың.
Тігін машинасының құрылысы. Көңіл аударсақ бірінші бөлшегі – жең деп аталады. Оның ішінде машинаның құйып жасалған басты вал бөлшегі орналасқан.
Жеңнің оң жағында өзара жалғасқан бірнеше бөлшектен тұратын аяқты беріліс орналасқан. Бұл – түйін деп аталады. Машинаның әрбір түйіні қандай да бір жұмысты атқарады. Аяқты беріліс – бұл машинаны қозғалысқа келтіретін түйін.
Аяқты берілістің педалін аяқпен тербелтеді. Бұл тербеліс шатунның және қисықшиптің көмегімен айналмалы қозғалысқа ауысады да жібергіш дөңгелекке беріледі. Жібергіш дөңгелетің науасына тұйық белдік кигізілген. Белдік жібергіш дөңгелекті.машинаның басты валына қондырылған маховик дөңгелекке жалғайды.
Әрі қарай машинаны босжүріске қойып жаттығу орындалады.
Тігін машинасын жұмыс орнында жарық сол жақтан түсіп тұратындай етіп орналастырады.
Тұрмыстық тігін машинасы өзінің құрылымы, техникалық мүмкіндігі және сыртқы көрінісі бойынша түрліше болып келеді. Бірақ олардың құрылысы, реттеуі және пайдалану ережелерінің көпшілігі ортақ.
(Слайдпен машина құрылысын көрсету)
1-шөрнек құрылғысы; 2-басу табаны; 3-мата жылжытқыш; 4-жіптартқыш; 5- жіп бағыттағыш; 6- жеңқап; 7- жіп орағышқа арналған өзек ; 8-жіп орағыш; 9- айналма дөңгелек; 10-тігіс ұзындығын көрсеткіш; 11- кері жүргіш тетігі; 12-тегіс адымын реттегіш тұтқа;13-жеңқап тіреуі; 14-тұғыр; 15-жіп бағыттағыш; 16-ысырмалы пластина.

Сарамандық жұмысы
Тігістердегі кемшіліктерді жою жұмыстары.	ҚЕ қайталау:
- Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
Табиғи жібек және жүн талшықтарын аңықтау.
Қорытынды:	-	Бүгін сабақта нені білдің?
Бағалау:	Бағалау критерийлері бойынша оқушылар жұмысы бағаланады.
Үй тапсырмасы 	Тігін машинасының құрылысын оқып келу, машиналары барлар машинамен жұмыс істеп үйрену.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:
Сараман. т-бы:	Тігін машинасымен жұмыс істеу әдістері.
Тігін машинасында жаттығулар жасау.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	Тігін машинасының құрылысын оқып келу, машиналары барлар машинамен жұмыс істеп үйрену берілді. Тексеру
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
Тігін машинасында жұмыс жасаудан бұрын оны жұмысқа әзірлейді.Доғарғы және төменгі жіптерді өткізеді,тігістің ұзындық жүрісін фрикциялық винт арқылы реттеп отырады.Егер махавик дөңгелекті айналдырғанда ине қозғалса ол жұмыс істеуге дайын болғаны.Бос жүрісте махавик дөңгелек айналып ине қозғалмайды.Жіпті инеге машинаға дұрыс өткізбесе машина дұрыс жұрмейді.Төменгі жіпті шөрікке кигізеді,жіптің тартылысын реттеп отыру үшін шөріктің қабын қолданады.
Машинада дұрыс отыру тәсілдері:
-жұмыс орнына жарық сол жақтан немесе алдыңғы жақтан түсіп тұру қажет.
-отыратын орындық пен тігін машинасының ара қашықтығы 10-15 см болуы керек.
-құрал – жабдықтар арнайы қорапта тұруы керек.
-тігін машинасының айналатын бөлшектеріне жақындауға болмайды.
Тігін машинасының жоғарғы жібін өткізу ережесі.
-Тігін машинасын жұмыс қалпына келтіріп инені жоғары көтеріп қой.
-Жіпті қорабымен арнайы шегеге кигізіп ,қажетті тетеіктерден өткіз
-Жіпті жоғары жіптің тартылуын реттейтін екі сақинаның арасынан компенсациялық серіппенің ілмегінен өткіз.
-жіпті инеге сабақтау.
Тігін машинасының төменгі жібін өткізу ережесі.
-Жібі оралған шөрікті қабына кигіз.
-Жіпті шөрік қабының жіпті тартып тұратын серіппесінің астынан өткіз.Жіптің ұшын 10-15 см артық қалдыр.
-Шөрікті тігін машинасының астыңғы құрылғысына орналастыр,сырт еткен дыбыс естілгенде шөріе дұрыс орналасқаны.
-Ысырмалы қақпақшаны жауып,инені жоғары-төмен қозғап төменгі жіпті суырып шығару керек.Жоғарғы жіп пен төменгі жіптің ұшын тартып,табан астынан кері жібер.
Сарамандық жұмыс:
Тігін машинасында жаттығулар жасау.	ҚЕ қайталау:
- Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
- Электро машинасымен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
Тігін машинасында жаттығуларды жасау.
Қорытынды:	- Тігін машинасында дұрыс отыру ережелері қандай?
- Тігін машинасының жоғарғы жібін өткізу ережесі қандай?
- Тігін машинасының төменгі жібін өткізу ережесі қандай?
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Дәрісті жаттап келу.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:

Сараман. т-бы:	Белдік бұйымдар. Өлшемдерді алу. Тік белдемшені құрастыру үшінсызбасын жасау әдістері.
Есеп бойынша белдемше өлшемін алу.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	Дәрісті жаттап келу берілді. Тексеру.
1. Тігін машинасының түрлерін атаңыз. (қол машина,аяқ машина,электрлі машина,арнайы машина)
2. Тігін машинасының жобасын ұсынған кім? (Леонардо да Винчи)
3. Мата неден тұрады? (Талшықтан)
4. Матаны ылғалды-жылумен өңдеу дегеніміз не?(Матаны үтіктеу)
5. Үтіктеу кезінде нені ескеру қажет? (Ереже)
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
 Негізгі белдік бұйымға белдемше жатады. Оны жеке киім ретінде және костюм мен көйлектің құрамы бөлігі ретінде  ұарастыруға болады. Белдемшенің сыртқы көрінісіне сән үлкен әсер етеді, оның ұзындығы мен формасын өзгертуде, бүкпелерін орналастыруда, жалпы силуэтін өзгерткенде. Ең алғашқы киімнің түрі тері болып табылады, белді орап, баумен байлаған, киім бастамасы алжапқыш, белдемше, шалбар. Параграфта шығу тарихы әр ғасырда фасон түрлерін өзгертулері берілген. Ғасырларға байланысты белдемше түрлерінің өзгеру жүйесін құрастыруда ұсыныңыздар.
ХХ ғасырдың 70 жылдарында сәнді түбегейлі өзгерістер болды. Киімнің сәнің аңықтауда тек, ұана оның фасоны мен ұзындығы ғана емес, сонымен бірге стиль туралы айтыла бастады. Әр стилдің ерекшелігіне пішімі, формасы, сәндеу түрлері, матасы, киімге керекті жиынтықтары, сонымен қатар әр түрлі толықтырулар, зергерлік бұйымдар мен косметика жатады.
Белдемше түрлері және оның негізгі конструкциясы.
Негізгі стилдер: классикалық, жастарға арналған, сполрттық, фолклорлық, ретро, джинс стилі.
Сарамандық жұмыс:

Есеп бойынша белдемше өлшемін алу.	ҚЕ қайталау:
- Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
- Электро машинасымен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
Есеп бойынша белдемше өлшемін алу.
Қорытынды:	-	Осы сабақта нені білдің?
-	Тағы не білгін келеді?
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Тестке жауап беру.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:

Сараман. т-бы:	Белдемшенің сызбасын жасау. Натуралдық үлкендікке сызба жасау әдістері.
Есептерді жазу. Натуралдық үлкендікке белдемшенің сызбасын жасау.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	Тестке жауап беру берілді. Тексеру
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
 Өткен сабақты оқушылар қарапайым белдемшенің эскизін салуға талаптанды. Мұны бірінші рет өз дәрежесінде жасауы мүмкін, бірақ кейбіреуі ғана. Сурет сабағында өтілген « Қозғалыстағы адам денесінің пропорционалды суреті» тақырыбына оралу.Егер оқушы адам денесінің фигурасын сала алмаса, иллюстративті журналдағы суретті қолдануға болады. Белдемшенің эскизін жасау принципі қарапайым қағазға фигураның контуры сызылады, және жоғары жағына белдемшенің суреті салынады. Белгілі стильге әртүрлі модель жасауды ұсыныңыз. Жас дизайнерлердің жасаған бірнеше модельдің эскизі үлгі ретінде келтірілген.Суретке (карындаш, фломастер) және акварельді красканы қолдануға болады. Суретке қарап сурет салу техникасын, шеберлік дәрежесін көруге болады. Суретіне қарай барлық жұмыс керемет боямаса, фасонды ойластыру идеясы жеткілікті.Бала кезінде қыздар картоннан жасалған қуыршақтарын киіндіріп ойнады. Енді сол кезді еске түсіруге тура келеді. Фигураның нобайын салғаннан кейін, белдемшені бейнелеуге болады. Фасонды конструктивті ерекшеліктері сәндеу бөліктері суретте көрнекті етіп көрсетілуге тиісті.
       Технологиялық бірізділіктің кезеңдерін оқушы қыздармен талқылаңдар. Арқаның белге дейінгі ұзындығы (А.б.ұ) өлшемін алғанда ерекшелігіне қыздардың көңілін аударту. Бұл өлшем не үшін қолданылатынын түсіндіру керек. Оқулықта келтірілген кестені конспекте аудару керек, бұл берілген өлшемдер белдемшенің сызбасын құруға қажет болады.
Сыныптағы қыздарды екі-екіден бөлу керек. Өлшем алу кезінде кіріспе нұсқау өткізіңіздер. Оқушы қыздар кезектесіп бір-бірінен өлшем алады және дәптерге жазып кестені толтырады.Формуланы пайдаланып, әр оқушыға жеке есептеу жасалады. (оқулық беті)
Сарамандық жұмыс:
Есептерді жазу. Натуралдық үлкендікке белдемшенің сызбасын жасау.	ҚЕ қайталау:
- Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
- Электро машинасымен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
Парагрофта белдемшенің үш түрінің сызбасы келтірілген: тік, кең етекті және қиық белдемшелер міндетті түрде тік белдемшенің сызбасын құрастыру керек.
Құрастыру тәсілдері, жазудың белгілері оқулықта ұсынылған, конспекті жазуға, сызуға кететін уақытты қысқартады, клетка бойынша модульдік. Оқулықта бейнеленген модульдік клетка бойынша құру, есептеу жасамай ақ пропорционалдық сызбаны тез құруға болады.
Сызба құруды бастамас бұрын кестеден белгілерді конспектіге бейнелеу, кестеден таңдау, сызба құрастыруда қолдану. Кестедегі белгілер қосымша белгілер. Белгілер кестесінің құрамына қосымша белгілер де кіреді, ол қосымша сызба құрастыруда мұғалім қолдануы мүмкін.
Модульдік сызба аяқталғаннан кейін, жеке оқушыға қызға арнап есептеу жасауға болады. Ол үшін сызба алгоритімін жеке сызбаларға қолдануға болады. Пункт бойынша кестеден белгілер жазып алынады. Формулаға жеке оқушыға алынған өлшемді қойып, сандық белгілерді қойып, барлықтарына бірдей қылып есептеу жүргізіледі.
Қорытынды:	Оқушылар бір біріне өздері сұрақ қойып, сабақты қорытындылайды.
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Оқулықтан тақырып бойынша жаттап келу.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:

Сараман. т-бы:	Белдемшені модельдеудің негізгі әдістері. Кесіп пішуге дайындық. Матаны дайындау. Белдемшені пішудің технологиясы.
Қатпарлы белдемшені модельдеу, белдемшенің етегін кеңейту. Матаны пішуге дайындау. Белдемшені  пішу.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	Оқулықтан тақырып бойынша жаттап келу берілді. Тексеру
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
Модельдеу – киім бөліктеріне өзгерістер енгізу, оны көркемдеп безендіру.
Модельдеу үдерісінде әртүрлі мамандар жұмыс жасайды. Іскерлік ойыны «Конструктивті бюро сән отельесінде» жүргізіледі. Әр түрлі міндетті орындауға бір оқушыны тағайындайды және белдемшенің моделін жасауды,
Ұйымдастыруды оларға ұсынады. Ол үшін ойынға қатысушылар өзінің жұмыстарын, анық білуге тиісті. Директор- жұмыстың орындалуына жетекшілік етеді. Ойын 20 мин уақыт алады, сондықтан ойынның барлық кезеңдері тез, үйлесімді орындалуы керек. Модель синтетикалық матадан дайындалуы мүмкін, күрделі өңдеуді, флезилинді талап етпейді. Тігіп көрсету кезінде тігісті қайып тігу міндетті емес, тігінші түйреуіштерімен бекітіп қою жеткілікті (қауіпсіздік ережелерін сақтау керек).
Модель манекенге немесе үлкен қуыршаққа арналып көрсетіледі. Матаны пішуге дайындаудың бірнеше тәсілдері:
а ) Декатирлеу
б ) Матаның оң , теріс жағын , мата түгінің бағытын , матаның ақауын анықтау.
в ) Матаның тұрақты бояуын анықтау.
г ) Әрлеп үтіктеу.
«Декатирлеу» дегеніміз не екенін және оның мағынасын түсіндіріңіз.
Оқулық бойынша матаны пішуге дайындау туралы қысқаша конспект құрастыруды оқушыларға ұсыныңыз.
Матаны пішуге дайындау үшін – бірнеше шарттардың орындалуы талап етіледі. Үлгі бөліктерінде міндетті түрде арқау жібінің бағыты көрсетіледі.
Матаны пішуге әзірлеу тақырыбын қайталау . Оқулықта тік , кеңетекті , қиық белдемшелердің матаның бетіне үлгіні орналастыру схемасы берілген. Таңдаған фосонға байланысты оқушы өзі схеманы таңдап, сол бойынша үлгіні орналастырып бормен сызып шығады.
Бөлшектерді пішпес бұрын, үлгіні орналастыруды тексеріп бақылау жүргізіңіз.
Кең етекті белдемшені пішу үшін үлгінің орта сызығын жүргізеді.
Матаның бұрышы 45 градусқа келетіндей етіп екіге бүктелген жеріне үлгіні орналастырады.Бөлшектерді пішкеннен кейін , контур сызығын қалыңдатып бормен сызады.
Сарамандық жұмыс:
Қатпарлы белдемшені модельдеу, белдемшенің етегін кеңейту. Матаны пішуге дайындау. Белдемшені  пішу.	ҚЕ қайталау:
- Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
- Электро машинасымен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
Қатпарлы белдемшені модельдеу.
Белдемшенің етегін кеңейту.
Матаны пішуге дайындау.
Белдемшені  пішу.
Қорытынды:	-	Моделдеу дегеніміз не?
-	Декатирлеу дегеніміз не?
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Тестке жауап беру.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:

Сараман. т-бы:	Пішу деталдарын өндеуге дайындау әдістері. Белдемшені киіп көруге дайындау технологиясы. Киіп көру ережесі.
Бақылау тігістер түсіру. Киіп көруді өткізу.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Екінші таңертеңгілік және түскі асқа үстелді жабдықтау ережелерін, сулықтарды қою тәртібін білу;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	Тестке жауап беру берілді. Тексеру
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
Бұйымды пішкеннен кейін контур сызықтарын, бүкпелерін екінші бөлікке аудару керек. Екі тәсіл қолдануға болады:
Бірінші тәсіл:
• көрсетілген сызықтар бойымен тепшу жүргізу
• бөлшектің екі жағында қалатындай етіп оны ұқыпты түрде қию.
• матаның теріс жағынан тепшу сызықтарын борлау.
• бөлшектерді көктегеннен кейін тепшу жібін алып тастау.
Екінші тәсіл оған қарағанда жеңілдеу.Борлаған сызықты қалыңдатып борлау: Бөлікті теріс жағынан бір-біріне қаратып горизонталь бетінен борлаған сызықтың бойымен алақанмен ұрғылау: екінші бөлікке алынған контур сызығын қалыңдатып борлау.
Оқулықтағы жоспарды қолданып оқушылар бүкпелерді және бүйір тігістерін көктейді.
Бұйымды алғашқы өлшеуге дайындау:
- бақылау тігістерін жүргізу
- бүкпелерді көктеу
- белдемшенің артқы бөлігінің орта тігісін көктеу
- бүйір тігістерін тігу
- бұйымның төменгі бөлігін қайып көктеу
Сарамандық жұмыс:
Бақылау тігістер түсіру. Киіп көруді өткізу.	ҚЕ қайталау:
- Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
- Электро машинасымен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
Бақылау тігістер түсіру.
Киіп көруді өткізу.
Қорытынды:	Оқушылар бір біріне өздері сұрақ қойып, сабақты қорытындылайды.
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Дәрістерді қайталап келу.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке балу
Тақырыбы:

Сар. тақ-п:	Белдемшенің киіп көруден кейін өндеу технологиясы. Ілгіштерді өндеу.
Пішу деталдары. Молнияны тігу.
Мақсаты:	1. Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру, ілгіштерді өндеге үйрену.
 2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Тігін машина, мата  мен жіп, ҚЕ нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың тақырыбын, мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:
өткен сабақтады қайталау:	Дәрісті жаттап келу берілді. Тексеру. Сұрақтарды қойып арқылы тексеру.
1.	Модельдеу  дегеніміз не?
2.	Декатирлеу дегеніміз не?
3.	Матаның оң және теріс жақтарын қалай анықтаймыз?
4.	Белдемшенің бөліктерін ата?
5.	Көктеу тігісі қандай тігіс?
6.	Белдемшені пішу кезінде жұмыстың орындалу ретін жазып көрсет
7.	Мақалдың жалғасын тауып, ребус құрастыр
Жеті рет өлшеп, ________________________
Білемін	Білгім келеді	Үйрендім

Сабағымызда белдемшеде қолданылатын түймеліктер түрлерімен және орнату технологиясымен танысамыз.
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
Белдемше түймеліктері бүйір тігісте, қатпарлар арасында ысырмамен немесе әдіппен өңделеді. Түйме, ілмектерде модельге байланысты қолданылады. Әйелдер киімінде ысырманы сол жақ бүйір тігіске орналастырады. Ысырманы екі түрлі әдіспен:
А) Қиықтардың ортасына орналастыру;
Б) Қиыққа жылжыта орналастыруға болады.
А) Бүйір тігісті айыра үтіктеп, ысырманың басы белдемшенің жоғарғы қиығынан 1 – 1,5 см төмен бекітіп, буындары қиықтармен сәйкес келетіндей етіп көктейді. Көктеу барысында ысырманың екі жағының тең түсуіне назар аудару керек. Ысырманы мата түстес жіптермен жиегінен 0,5 – 0,7 см тігіспен тігеді. Түймеліктің соңында қиыққа перпендикуляр тігіледі.
Б) Ысырманы қиыққа жылжыта орналастыруда белдемшенің артқы бөлігінің қиығынан 0,2 см оң бетіне жылжыта көктейді. Алдыңғы бөлігін тура қиығы бойынша көктеп үтіктейді. Ысырманы қиықтарға көктеуде артқы бөлігінің қиығына 0,1 – 0,2 см жеткізбей, алдыңғы  бөлігін ысырманы толық жабатындай етіп көктеп, 0,8 – 1,2 см тігіс жалпақтығымен машина тігеді.
Қынама силуэтті бұйымдарды ысырма астына негізгі матадан дайындалған қақпақ тігіледі. Дайын қақпақты бұйымның теріс жағынан бүйір тігістің артқы бөлігіне ысырмаға жақын тігеді.
Белдемше түймелігін әдіппен өңдеу үшін оның бөліктерін түймелікке арналған  арнайы әдіппен пішеді. Түймелік жиектері мықты болу үшін алдыңғы бөліктің әдібіне желімдегіш  материалдар пайдаланады. Әдіптің жиегін торлап, көрінбейтін тігіспен алдыңғы бөлікке бекітеді. Артқы бөліктің әдібінің қиығын қосымша мата жолағымен өңдейді. Әдіптің жиегін артқы бөлікке көрінбейтін тігіспен бекітеді.
Сарамандық жұмыс:
Пішу деталдары. Молнияны тігу.	Шеберханада жұмыс істеуде сақталатын қауіпсіздік ережелері:
өткір, үшкір заттармен жұмыс істеу кезіндегі ҚЕ
-	Жұмыс алдында инелерді санап алу қажет.
-	Қайшымен жұмыс жасағанда адамға қаратпау керек.
-	Қайшыны ашық қалдыруға болмайды.
-	Жұмыс аяқтағанда инелерді түгендеп қорапшаға, қайшыны чехолға салады.
Түймелерді, ысырманы нұсқалық картамен тігу.

Код 	Орындалатын операция	Құрал - жабдықтар	Нұсқаулар
1	Белдемшенің бүйір тігісін айыра үтіктеу	Үтік
2	Ысырманы бүйір тігіске көктеу	Қол ине	1 см
3	Тең түсуін тексеру	-	-
4	Ысырманы машинада тігу	22 - А	0,5 – 0,7 см
5	Дайын қақпақты артқы бөлікке
көктеу	Қол ине
6	Қақпақты артқы бөлікке машинада тігу	22 – А
7	Түймелікті үтіктеу	үтік

Қорытынды:	Тест (стрелка арқылы жауап береді)
1.  Манер, сипат, ерекшелік - бұл... А) сән; Ә)стиль; Б) силуэт; В) пішім.
2. Силуэттің неше түрі  бар? А) 3; Ә)2; Б)4; В)5
3. Стильдің неше негізгі түрі  бар? А)4; Ә)5; Б) 6; В)3
4. Сән киімдерін шығаратын кім? А) тігіншілер; Ә)мұғалімдер; Б) сәнгерлер; В)технологтар.
5. Бұйымды әшекейлеу және киім киген кезде қолайлы болу үшін қолданылатын көмекші материалдар А)қайшы, ине; Ә) фурнитура; Б) тігін машина; В)мата.
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үйге тапсырма:	Дәрісті жаттап келу
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:

Сараман. т-бы:	Белдемшенің жиектерін өндеу әдісі. Белдемшенің жоғарғыойығын өндеутехнологиясы
Белдік жиектерін өндеу. Алжапқышпен белдікті қосып тігу.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	Дәрісті жаттап келу берілді. Тексеру
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
 Оқулық бойынша оқушылар өздері танысып, дәптерге конспект жазып алады.
Сарамандық жұмыс:
	ҚЕ қайталау:
- Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
- Электро машинасымен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
Оқулыкта көрсетілгендей оқушылар белдікті және белдемшенің жоғарғы қиығын өңдейді.Белдемшенің оң жағынан белдік бөлшегін инемен бекітеді. Егер белдіктің ішкі жағы матаның тарқатылмайтын жағы болса,ашық қиық ішкі жағына қалатындай етіп белдікті бүктейді. Жоғарғы тігіс белдіктің бүктелген сызығына жақындатып тігіледі.
Егер белдіктіңекі жағы да жөрмелмесе, онда белдікті белдемшенің іш жағына келтіріп , жабық жөрмеп тігу. Тігісті шетіне көктеп, сонан кейін машина тігісімен тігу.
Белдемшенің төменгі бөлігін өңдеудің тәсілін таңдап, оқушы белдемше тігуді аяқтайды.
Ең соңында міндетті түрде ылғалды – жылулық өңдеу өткізіледі.
Қорытынды:	Оқушылар тақырып бойынша өздері бір біріне сұрақ қою арқылы сабақты қорытады.
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Белдемшенің ысырмасын тігіп келу.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:

Сараман. т-бы:	Белдемшенің төменгі ойығын өндеу технологиясы. Әшекелеу, өндеу жұмыстарын орындау технологиясы. Өнімнің сыртқы түрін суреттеу. Тігін өнімдерін демонстрациялау.
Төменгі ойықты тігіспен өндеу. Өндеу жұмыстарын орындау. Өнімді тазалау. Тігіс өнімдерін көрсету.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру. Белдемшенің төменгі ойығын өндеу технологиясын, әшекелеу, өндеу жұмыстарын орындау технологиясын, өнімнің сыртқы түрін суреттеуге үйрену
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:
Өткен сабақтардың тақырыптырды қайталау сұрақтары	Белдемшенің ысырмасын тігіп келу берілді. Тексеру
Өткен сабақтардың тақырыптырды қайталау үшін шағын тест өткізейік 1.  Манер, сипат, ерекшелік - бұл... А) сән; Ә)стиль; Б) силуэт; В) пішім.
2. Силуэттің неше түрі  бар? А) 3; Ә)2; Б)4; В)5
3. Стильдің неше негізгі түрі  бар? А)4; Ә)5; Б) 6; В)3
4. Сән киімдерін шығаратын кім? А) тігіншілер; Ә)мұғалімдер; Б) сәнгерлер; В)технологтар.
5. Бұйымды әшекейлеу және киім киген кезде қолайлы болу үшін қолданылатын көмекші материалдар А)қайшы, ине; Ә) фурнитура; Б) тігін машина; В)мата.
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
Өткен сабақтарда біз белдемшені тігіп болдық, ал бүгін оны әшекеулеуіміз керек. Әшекелеу түрлерінен кестені тандадық. Кесте- қазақ халқының қолөнерінің ерекше түрі. Кестемен нені әшекеулеп безендіруге болады? Ертеде халқымыз тұтынатын бұйымдарының бәрін кестемен әшекейлеп безендірген.
Кестелеу өнері дүние жүзінің әр халқында бар. Әр халықтың тарихи дамуына, тұрмысына, табиғи ерекшелігіне және эстетикалық талғамына байланысты өзгеше болып келеді. Еуропада кестемен айналысу ақсүйектіктің, мәдениеттіліктің де белгісі ретінде қабылданған. Үй тұрмысындағы қажетті бұйымдар: дастарқан, терезе пердесі, қол орамалдар, жастық тыстары, түрлі көлемдегі үлкенді-кішілі стол жапқыштар, барлығы кестеленген.
Қазақ әйелдері де бүгінге дейін мүмкіндігінше пайдаланатын заттарын кестемен сәндеуге тырысады.
Кестелеудің қандай түрлерін білесіндер? Жиі қолданатын кесте түрлері- «баспа кесте», «қабырға кесте», «біз кесте», «тығыз кесте», «маржандау», «түкті кесте», т.б.
Бұл- қазақ қыздарына аналарының бала кезінен үйрететін ыждақаттылық пен төзімді талап ететін қолөнер түрі. Адам бойында, әсіресе бойжеткендерде табанды, сабырлы, ұқыпты, зерделі мінез-құлық қалыптастыруда кесте өнерінің тигізетін пайдасы өте көп.
“Маржандап кестелеу” деп - үлгі бойынша сызылған өрнектің үстіне, мәнеріне қарай тізіліп алынған әр түрлі ұсақ аржандарды бастырып тігуді айтады. Мұндай әдістер тақия, сәукеле, еңір, т.б. бір киер сән-салтанат бүйымдарына колданылады.
Маржандап кестелеу үшін, қазіргі уақытта бисер, моншақ
стиклярусты пайдалануға болады.
Кестелеу алдында бейнені таңдау керек. Ою өрнектерді таңдап кестелейміз.
Киімдерді қандай ою түрлерімен безендіруге болады ?
Киімдерді өсімдіктектес оюлармен безендіру қайталанбас көрік береді. Геометриялық оюлар мен өрнектер киім безендіруде молынан кездеседі. Ғарыштық сипаттағы өрнектерді де киім безендіруге қолданған. Өйткені олар мағыналы, терең мәнді болып саналған.
Сарамандық жұмыс:
	ҚЕ қайталау:
- Өткір, үшкір заттармен жұмыс істеудегі ҚЕ.
Кестеге байланысты қысқаша кеңестермен танысайық.
1. Кестені күндіз жарық түсетін жерде тіккен дұрыс.
2. Кестеленетін бұйымыңыз мойныңыз бен омыртқаңызға салмақ түспейтіндей қашықтықта болғаны жөн.
3. Басыңызды тік немесе сәл алға қарай еңкейтіп ұстаңыз.
4. Бекітілген матаны сол қолыңызбен ұстап отырған дұрыс.
Кіріспе инструктажы .(Мұғалім түсіндірмесі)
1. Қағаздан шаблон жасаланады
2. Белдемшенің қай жеріне кестені орналастыруды таңдайды.
3. Матаға кестенің бедерін бормен , болмаса басқа белгілеу әдісімен түсіреді 4.Өрнек контур бойынша түсіріледі де, үстінен баспа немесе маржандап кестелейді.
Қорытынды:	1. Кестелеу түрлерін ата.
2. Маржандап кестелеу дегеніміз не?
3. Кестелеуге қандай құралдар керек?
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Дәрісті жаттап келу.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:

Сараман. т-бы:	Тұрғын үйлерді, шаруашылық құрылыстарды, бақшаларды рационалдық жобалау. Тұрғын үйлерді интерерлік әшекелеу.
Экономикадағы кәсіпкер. Бизнесті ұйымдастыру формалары.
Әр түрлі материалдардан әшекелеудерді жасау.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	Дәрісті жаттап келу берілді. Тексеру
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
 Интерьер — пәтердің белгілі бір ретпен қалыптастырылған әрі сәндеп жабдықталған ішкі кеңістігі.
Пәтер интерьерін қалыптастыруда оның сәулеттік шешімі және құрылыс жабдықтары: бөлменін саны мен өзара ыңғайластырыл олардың көлемі мен габариті, терезе мен есіктің, үй жылытатын радиаторлардың, жап-сарластырып салынған шкафтың, санитарлық аспаптардың, асханадағы ыдыс-аяқ жуғыш пен газ не электр плитаның т. б. орналасуы елеулі роль атқарады. Пәтер интерьері тұрмыстық аспаптардан, машиналар мен жарық түсіретін құралдардан және жиһаздан құралады.
Интерьерді жабдықтаудың қажетті шарты — қолайлылық пен әсемдік. Интерьердің барлық элементтері өзара әдемі үйлесуі, ал интерьер бүтіндей алғанда бірін-бірі толықтырып, көз тартарлық әсем болуы тиіс. Пәтерді жабдықтарда үйге қандай заттар қажет, оларды қай жерге және қалай орналастыру, әшекейі мен түсі, бөлменің әшекей мен болуын өзгерту-өзгертпеу туралы мәселені алдын ала ойластыру керек.
Пәтер интерьерін қалыптастыру мәселесіне арналған кітаптар шығарылады, журналдарға мақалалар басылады, көрмелер ұйымдас-тырылады, ал көрмелерде осы заманғы пәтер интерьерлерінің макет үлгісі және жиһаздың, жабдықтың, әшекейдің, жабдықтауға қажетті басқа да элементтердің ең жақсы өнеркәсіптік үлгілері көрсетіледі.
Сарамандық жұмыс:
	ҚЕ қайталау:
- Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
- Электро машинасымен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
Машықтық жұмыс ретінде оқушыларға алдымен қарама - қарсы перспективадағы интерьерді бейнелеу тапсырылады. Бұл тапсырманы Activstudio бағдарламасында, компьютерде орындайды. Келесі тапсырмада Activstudio бағдарламасында бөлме ішінің көрінісі берілген. Осы интерьерге бағдарламадағы кітапхана суреттерінен үй жиһаздарын, есік, терезелерді ала отырып, заңдылықтарға сәйкес орналастыру.
Қорытынды:	Оқушылар бір біріне сұрақтарды қою арқылы сабаққорытылады.
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Өз бөлмесігнің интерьерін суреттеп келу.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:
Сараман. т-бы:	Дақ кетіретіндегі пайдаланып, киімді тазалау.
Киімдерді тазалау, дақтарды кетіру.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	берілді. Тексеру
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
 Киімдерді сақтау және тазалау
Киімнің жылтырауын жою
Жүн немесе жартылай жүн киімдерде матаның үйкелісі әсерінен жылтырау пайда болуы мүмкін. Оны ылғал шыт мата арқылы үтікпен булап, мата суығанша қатты шөткемен ысқылап кетіруге болады.
Жылтыраған жерді сонымен қатар бензинге батырылған шүберекпен, артынан мүсәтір спитінің судағы ерітіндісімен (5:1) сүртіп, ылғал қалың матамен үтіктеуге де болады.
Бензинмен сүрткенде мата қатты түктеніп кетсе, өте ұсақ құрғақ ас тұзымен шүберекпен немесе губкамен ысқылап жіберіңіз.
Бас киімді күту
Фетр қалпақтар жұмсақ шөткемен түгінің бағытымен тазаланады.
Фетр қалпақтарындағы дақтар бірдей өлшемде алынған мүсәтір мен спирт ерітіндісімен жақсы тазаланады. Қалпақтың қатты ылғалдануына жол бермеңіз, пішінін бұзып алуыңыз мүмкін. Одан кейін құрғақ орамалмен сүртіп, шөткемен тарап, кептіруге қойыңыз.
Жаңа түскен май дағын қара нан қабығымен ктіруге болады. Ал кетпесе, бензин немесе дақ кетіргіш ерітіндіні қолдануға тура келеді.
Фетр қалпағының түктеліп кеткен жерін ұсақ зімпара қағазбер абайлап ысқылауға болады. Екінші әдісі - ұсақ тұз сеуіп, қатты шөткемен ысқылаған.
Тері баскиімдерді тазалауда да бензинді қолдануға болады.
Былғары баскиімдерді екіге жарып кесілген пиязпен ысқылап тазалаңыз. Пияздың ластанған бетін жонып алып тастап отырыңыз.
Замш баскиімдерді ұсақ тұзбен тазалауға болады. Тек бұл әдісті жиі қолданып керегі жоқ.
Аяқ киім күтімі
Лакталған аяқ киімді жиі кимеңіз, әсіресе жаңбырлы күні киілген лакталған аяқ киім тез тозады. Жаңа лакталған аяқ киімді сүтке батырылған жұмсақ шүберекпен сүртіп, кейін пияз кесіндісімен ысқылап, тағы шүберекпен құрғатылады.
Қалың былғары аяқ киімді шаңынан тазартқан соң май жағып қоюға болады. Жұмсақ былғары аяқ киімді шаңынан тазартып, кептіріп, аяқ киім кремін жұқалап жағып қояды да, құрғағаннен кейін шүберекпен жылтырағанша ысқылайды.
Су аяқ киімді пешке жайып кептіруден аулақ болыңыз, былғарысы тез тозып, қатайып, жарылып кетеді. Аяқ киімді құрғақ жерде, ішіне газеттерді тығындап кептіріңіз.
Сөмкелер мен қолғаптар күтімі
Замш қолғапты тазалау үшін мынадай ерітінді дайындаңыз: жарты стакан майсыздандырылған сүтке жарты ас қасық ас содасын, осыншама 10 пайыздық мүсәтір спиртін қосып, араластырыңыз. Қолғапты қолыңызға киіп, дақтарын ерітіндіге батырылғанмақтамен сүртіңіз. Сонымен қатар мүсәтір спиртінің 1:4 қатынасындағы суға ерітіндісімен тазалауға болады. Одан кейін таза суға батырылған мақтамен сүртіп алыңыз.
Сөмкенің ішін босатып, астарын жиі тазалап тұрыңыз.
Былғары сөмкені жұқа аяқ киімді күту әдісімен тазалауға болады. Тек аяқ киім кремін аз жағыңыз. Соңынан барқұт шүберекпен май дағы көрінбейтіндей етіп ысқылаңыз. Сөмке қатты кірлеп кетсе, Сабын ерітіндісімен тазалап, кем жағылған шөткемен ысқылап, жылтырата сүрту керек.
Тері киімдерді күту
Тері тоныңызды ұзақ пайдалану үшін сөмкеңізді иығыңызға асып іліп жүрмеңіз. Жаңбыр немесе қардан су болып қалса, сілкіп алыңыз да, пештен аулағырақ жерге иықілгішке іліп кептіруге қойыңыз. Тері кепкеннен кейін тағы да сілкілеп жіберіңіз, тек түктерін тарауға болмайды.
Тері тонды ізбес қабырғаға ілмеңіз, ізбес - терінің жауы.
Тон шаң болып кетсе, кілемқаққышпен ұрғылаңыз. Егер шаң көп болса, ылғал жаймаға түгін төмен қаратып жайып, кілемқаққышпен қағып алыңыз.
Ақ тонды тазалауда крахмалды қолданыңыз, жылтырату үшін сіркесуға батырылған шүберекпен сүртуге болады.
Жасанды теріден тігілген киімді кіржуғыш ұнтақпен салқын суда жууға болады. Жақсылап шайғаннан кейін жаймаға орап, аз уақыттан кейін жазып, иықілгішке іліп кептіреді. Ақ жасанды теріні нілдің көмегімен аздап көгертуге болады.
Тері түктерін абайлап тарауға да болады.Терідегі май дағын бензинмен немесе дақкетіргіш сұйықпен кетіруге болады. Сабын немесе кір жуатын ұнтақ ерітіндісі де дақты кетіре алады. Тек ылғал теріге тимеуін бақылау керек. Бензин дағы жылы сумен жылып, кептіруге ілінеді.
Тері киімді құрғақ жерде сақтау керек. Киім арасына қалташа ішіне тігілген камфара салып қойса, ылғалды өзіне жақсы жұтып отырады. Тек оны анда санда ауыстырып отыру керек. Немесе селикогель қолданған дұрыс. Оны пеште немесе табада қыздырып, ауыстырып отырады.
Тері киімдерді сандықта сақтамаған дұрыс, олар мақта-мата немесе қағаз пакеттердің ішінде ілініп тұруы керек. Сақтауға қойылатын шкафты алдын ала тазалап, ішін желдетіп алыңыз. Тері киім қалтасына күйеге қарсы нафталин салуды ұмытпаңыз, тек нафталинді киімге сеппеңіз. Жасанды тондға күйе түспейді.
Сарамандық жұмыс:
	ҚЕ қайталау:
Дақтарды кетіріп көру
Қорытынды:	Оқушылар бір біріне сұрақтарды қою арқылы сабаққорытылады.
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Қосымша материалдарды дайындап келу.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:
	Арнайы заттарды қолданып, жиһаздарды күту.
Пайда. Бизнес жоспармен танысу.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	Қосымша материалдарды дайындап келу берілді. Тексеру
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
 Жиһазды ұзақ уақыт қолданғыңыз келсе, оған дұрыс күтім жасау керек. Оны пеш пен орталықтан жылыту батареяларына жақын және күннің көзі тікелей түсіп тұратын орындарға қоюға болмайды.Жылу мен күн көзінің әсерінен жиһаз қақсып, қисайып, оңып кетеді.
Лак жағылған және жылтыратып өңделген жиһаздың бетіндегі шаң мен кірді ешқашан дымқыл шүберекпен немесе сумен кетіруге болмайды. Бұдан өңі күңгірттеніп қана қоймай, мебельдің бетіне ұсталған фанер қабаты ажырап кетуі мүмкін.
Жиһазды, оның лак жағылған және жылтыратып өңделген бетіндегі шаңды таза құрғақ фланель, шұға немесе пүліштің қиындысымен сүртіп тазалайды.
Диван, кресло мен жұмсақ орындықтарды кірлеуден және шаңнан сақтау үшін үстіне жеңіл кілем немесе гобелен төсеуге болады. Сондай-ақ, ауыр матадан арнайы тігілген жабындылар пайдаланылады.
Шаңсорғыш болмаған жағдайда жиһаздың тысын былай тазартуға болады. Мебельдің үстіне дымқыл ақ жайма немесе басқа бір мата жауып, шаңды соқпақ таяқпен қағады. Кірлеген матаны суға шайқап, сығып алады да осылайша тазалауға пайдаланады. Бірнеше қайталап тазартқан соң қаптаманы құрғақ шүберекпен сүртеді. Немесе, мүмкіндік болса, аулада жақсылап қағып алған жөн, әсіресе қыста.
Жиһаздың пүліш, репс немесе басқа матадан тігілген қаптамасын жылы сумен, губканы жақсылап сығып алып тазартады. Майлы дақтарды майлы ыдысқа арналған қоспалар жақсы кетіреді.
Қолданыла келе жиһаз өзінің бастапқы түрінен айырылады: беті күңгірттеніп, кей жерлерде бояуы сыдырылып, сызаттар, дақ және басқа ақаулар пайда болады. Фанерленген жиһаз бетінің кішігірім көтеріліп кетуін (фанер желімінің ажырауы салдарынан) былай жояды. Егер күмпиген жерде желімі сақталған болса, сол жерге қабаттап қағаз салады да, ыстық үтікпен үтіктейді, еріген желім фанерді орнына жабыстырады. Ал болар-болмас көпіршіктерге қыздырылған металл қасық басса да жетіп жатыр.
Егер «көпіршіктің» астында желім болмаса, оны тесіп немесе ағаш талшығын бойлата тіліп, сол жерден желім жіберіп, үтіктеу керек.
Сарамандық жұмыс:
	ҚЕ қайталау:
- Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
- Электро машинасымен  жұмыс істеудегі ҚЕ.
Аврнайы заттармен танысу.
Қорытынды:	Оқушылар бір біріне сұрақтарды қою арқылы сабаққорытылады.
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Дәрісті жаттап келу.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:

Сараман. т-бы:	Қонақ қабылдаудың салт-дәстүрлері. Экономикадағы тұтынушы. Тауарлар мен қызметтер нарығындағы сұраныстар мен ұсыныстар заңы.
Ұлттық салт-дәстүрлерді оқып үйрену.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	Дәрісті жаттап келу берілді. Тексеру
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
 Қазақтарға дәстүрлі қонақжайлылық қасиет ежелден тән. Олардың бұл қасиеті көптеген ғасырлар барысында қалыптасқан. Бұл жөнінде ХЫХ ғасырдың аяқ кезінде Ресей зерттеушісі Виктор фон Герн былай деп жазған болатын: «Жалпы алғанда, қазақтар осы уақытқа дейін жылы жүзділігімен, қайырымды ақкөңілділігімен және қонақжайяылық қасиетімен таңғалдырады. Мұның өзі олардың сүйегіне ежелден сіңіп кеткен керемет асыл қасиет».
Үйге келген қонақ оларда әрқашан үй иесінің қамқорлығы мен қорғауында болады. ХЫХ ғасырда Қазақстанда болып, оны зерттеген неміс зерттеушілерінің бірі Ф. фон Хелльвальд та былай деп жазды: «Қырғыз-қайсақтар барынша қонақжай мейірімді болып келеді. Олардың киіз үйіне кіріп жайғасқан кез келген жатжерлік адамның өзімді біреулер тонап немесе өлтіріп кетеді-ау деп қауіптенбей, алаңсыз уйықтай беруіне әбден болады».
Қазақтарда үйіне келген кез келген адамға міндетті түрде тегін қонақасы беру, оған жайлы төсек-орын салып, қондырып жіберу әдет-ғұрпы ежелден орын алды. Егер үй иесі қонаққа ондай құрмет көрсетудің дәстүрлі әдет-ғұрпынан бас тартса, әлгі бейтаныс жолаушы үй иесінің үстінен биге барып, шағым айтуға құқықты болған. Ал би қонақжайлылық әдет-ғұрыпты бұзған үй иесіне ат-тон айып салатын. Әдетте мұндай келеңсіз оқиға қазақ арасында өте сирек ұшырасқан.
Қазақтарда ежелден келе жатқан әдет-ғұрыптың бірі - дәм ауыз тию. Үйге бас сұққан кез келген адамды дәмнен ауыз тигізбейінше жібермейтін — «Қуыс үйден құр шығармайтын».
Қазақтардың және бір жақсы әдет-ғұрпы - ерулік беру. Басқа жақтан жаңадан көшіп келгендерді оның туған-туыстары немесе көршілері арнайы дастарқанға шақырып, ерулік тамақ беретін болған. Бұл арқылы көшіп келген туыстарына немесе көршілеріне деген ыстық ықыласы мен ізгі ниетін білдірген. Ал көшіп келгендер жаңа қонысқа тез үйреніп, оңдағы адамдармен жақсы қарым-қатынас орнатуға ықыласты болатын. Далалық көшпелілердегі кеңінен таралған әдет-ғұрыптардың бірі - қалау. Үйге келген қонақтың сол үйдегі өзіне ұнаған заттың кез келгенін қаладым деп айтуына болады, ал үй иесі ол затты міндетті түрде беруі тиіс. Мұның өзі де адамдар арасындағы достық қарым-қатынастың негізін қалайтын. Анасы аман-есен босанып, дүниеге жас нәресте келген соң тап осы әдет-ғұрып бойынша кіндік шешенің де өз қалауын айтып, ұнаған нәрсесін алуына болатын.
Сарамандық жұмыс:
	Дастарқан жайып, қазақ ұлттық тағамдарды әзірлеу.
Қорытынды:	Оқушылар бір біріне сұрақтарды қою арқылы сабаққорытылады.
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Қосымша материалды ізденіп әкелу.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:

	Бақытсыз жағдайда дәрігерге дейін жәрдем көрсету.
Нарықтық тепе-теңдік.
Нарықтық баға.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	Қосымша материалды ізденіп әкелу берілді. Тексеру
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
 Саяхаттауда. Санақ бойынша, саяхатқа шыққан кезде әртүрлі келеңсіз жағдайлар өте жиі кездеседі: күнге күю, зиянды шыбын-шіркейлердің шағуы, уланулар, жарақаттар тағыда сол сияқтылар. Алыс сапарларға шыққанда, дәрігерлік сақтандыруды рәсімдеу – жақсы әдеттердің бірі. Бірақ, демалыс орнында қандай жағдай болмасын, зардап шегушінің өмірі мен денсаулығы, мамандандырылған дәрігерлік көмек, нақ алғашқы сауатты көрсетілген көмекке байланысты.
•Саяжайда. Сіздің саяжай мамандандырылған дәрігерге дейін қаншалықты алыс екенін анықтадыңызба? Тәжірибеде, оқыс, аяқасты жағдайларда бар ауыртпашылықты өзіңізге көтеруге тура келеді- күйікті өңдеу, сыныққа шендеуіш салу, уланғанда асқазанды жуу....Сонымен қатар, саяжайда шұғыл босандыру сияқты – әр түрлі жағдай болады! Сондықтан саяжайдың мезгілі басталғанша керек білім мен машықтануды «Оқыту- үйрету орталығынан» алыңыз.
•Автокөлікте. Өзіңіз көлікті қауіпсіз және сеніммен жүргізсеңізде, өкінішке орай, басқа жол жүргіншілері туралы бұлай айта алмаймыз. Жол апатынан кейін - ең маңыздысы алғашқы минуттарында. Санақ бойынша, уақытында және сапалы, сауатты көрсетілген алғашқы көмек, зардап шегушілердің санын екі есеге артық аман алып қалады. Кім біледі - мүмкін сіз де аман қалушылардың санын көбейтетін шығарсыз?
•Спортпен шұғылданған кезде. Жалпы спортпен шұғылданудың қай түрін алсақта қауіптілікпен байланысты. Доппен ойнап жүріп, аяғын қайырып алу, велосипедтен құлау, шаңғы тебетін тау баурайында сынық алу .... Егер экстремальды спорт - дайвинг, парашютты спорт, мотоспорт түрлерін алсақ, зардап шегушінің өмірі көбіне дәрігерге дейінгі көмектің дұрыс көрсетілуіне байланысты. Әр түрлі оқыс, аяқасты жағдайларда мамандандырылған көмек әруақытта тез келе бермейді, сондықтан барлығына ертерек дайын болған жөн.
• Үйде. «Менің үйім – менің қамалым» - деген қағидаға сенбеңіз. Жарақаталу пункті қызметкерлерінің растауынша – атап айтқанда үйде, бос жерде, қисынсыз оқиғалардың жиі кездесетінін айтады. Өзіне қайнап тұрған сағанды (кастрюль) құйып алу, диваннан қисынсыз құлау, үстелдің қырына соғылу .... Алғашқы диагностиканы жүргізу, жедел жәрдемді сауатты шақырту, қолда бар заттармен жарақатты таңу, адамды тасымалдауға дайындау – осының барлығына сізді «Оқыту- үйрету орталығында» үйретеді.
Сарамандық жұмыс:
	Бір –біріне жәрдем көрсетіп үйрену.
Қорытынды:	Оқушылар бір біріне сұрақтарды қою арқылы сабақ қорытылады.
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Дәрісті жаттап келу.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:	Өсімдік шаруашылығы туралы түсінік
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	Дәрісті жаттап келу берілді. Тексеру
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
 Оқушылардан өсімдіктер туралы қандай мақал – мәтел, жұмбақтар туралы сұрау.
Білемін
Білгім келеді
Не білдім?
Өсімдіктердің түрлері өте көп.Өсімдіктер жер шарындағы оттегіні жасаушы және зиянды газдардан тазартушы болып табылады.
Өсімдіктер әлемі – тірі табиғаттың бір бөлігі.Адамзаттың да, жануарладың әлемінің де өмірі шынында да осы өсімдіктер дүниесіне тығыз байланысты. Әлемде көзге көрінетін өсімдіктер әр алуан. ХҮІІІ ғасырда швед ғалымы К. Линней өсімдіктердің көптеген түрлерін анықтап, 6000 түрі ғана белгілі болды. Микроскоп арқылы көрінетін түрлерін есептегенде қазіргі кезде өсімдіктердің ғылымға белгілі түрі 500 мыңдай.
Өсімдіктердің өмір сүру ортасы әртүрлі. Олар ауада да, топырақта да, тіпті адам мен жануарлар денесінде де өмір сүреді.Қазақстанда кездесетін өсімдіктердің жалпы саны 5000. Қазақстанның таулы жерлерінде кездеседі, оның аса бағалысы – каучук беретін тау сағызы. 1930 жылы Қаратауда да кездескен екен.
Өсімдіктің таралу жолдары әртүрлі. Климаты суық жерлерге қарағанда жылы тропикалық және субтропикалық жерлерде өсімдіктің түрлері де өте көп.
Сарамандық жұмыс:
	Саяхатқа шығу.
Қорытынды:	1. Өсімдіктер жер шарында біркелкі таралған ба ?
2. 3. Өсімдіктер адамның тіршілігінде қандай рөл атқарады?
4. Мәдени өсімдіктер отаны
5. Өсімдіктер өсіп –өну үшін қандай жағдайлар жасау керек?
6. Өсімдіктердің қандай пайдасы бар?
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Реферат жазып әкелу.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:	Тұқымды даярлау мен себу.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	Реферат жазып әкелу берілді. Тексеру.
Сұрақ-жауап арқылы өткен сабақты пысықтау.
1.Сорт дегеніміз не?
2.Тұқым сапасына қандай талаптар қойылады?
3.Тұқымның өңгіштігін қалай анықтап бере аласың?
4.Тұқымның дымқылдануы неліктен болады?
5.Қуатты өсімдіктер дегенді қалай түсінесің?
6.Тұқымды сақтау ережесін айтыңдар?
7.Практикалық тапсырма :а)берілген тұқымдарды ажырату;
 б)тұқымның өңгіштігін анықтау.
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
 Тұқымды себер алдында арнайы өңдеуден өткізеді.Сонда ғана тұқымның өніп-шығуына және өсімдіктердің одан әрі өсуіне қолайлы жағдайлар қамтамасыз етіледі.Осындай жағдаларды атап өтелік:1)ылғалды барынша сақтау,
2)арамшөмтерді отау,
3)өсімдіктің бойына қоректік заттар жинақтау,
4)топырақты су,ауа және жылу келуін қамтамасыз ететін күйге жеткізу,
5)дақылдардың зиянкестері мен ауруларына қарсы күрес жүргізу.
Мұндай шаралар топырақты тырмалау, өңдеу,культивациялау және тегістеу арқылы жүзеге асырылады.
Тырмалау арқылы топырақтың үстіңгі қабатын қопсытып,арамшөмтерді жоямыз. Ылғалдың бұға айналып,ұшып кетуін азайту үшін,егістіктің бетін тегістейді.
Бұл үшін ауыр,орташа және жеңіл тырмаларды пайдаланады.Ауыр тырмалар топырақтың беткі қабатын терең әрі күшті қопсытады.Тырмалардың түрін топырақтың жағдайына қарай таңдап алу.Тұқым сепкенге дейінгі культивациялаудың мақсаты тырмалаудың мақсатымен бірдей,яғни арамшөмтерден тазарту,ылғалды жинап,сақтау.Егер тырмалаған кезде топырақтың үстіңгі қабаты 4-7 см тереңдікте өңделіп, қопсытылатын болса, культивациялаған кезде 8-14 см тереңдікте өңделіп,қопсытылады.
Тығыз топырақтың су және ауа өткіштігі төмен болады,онда өсімдіктердің тамыр жүйесі нашар өсіп дамиды,тез сіңетін минералды қосындылар саны азаяды,микробиологиялық процестер баяу өтеді,сондықтан оны қопсыту керек.Тұқымның қалыпты өсіп-өнуі үшін су, жылу мен ауа қажет. Тұқымда  суды өз бойына сіңіріп алатын заттар бар.Құрғақ тұқым ылғал тұқымға қарағанда суды көбірек сіңіреді.Тұқымға ылғал келмей қалса, оның өсіп-өнуі тоқтайды.Малалау топырақтың белгілі бір қабатын нығыздауға мүмкіндік береді,ал мұның өзі ылғалдың капилляр арқылы төменгі қабаттан жоғарғы қабатқа көтерілуін және дәннің нығыз болуын қамтамасыз етеді, сондықтан тұқымның өнгіштігі жоғары болады.Топырақтың құнарлығын ,егіннің өнімділігін арттыру үшін топыраққа    органикалық  және  минаралды заттар қосады.Тыңайтқыш топырақтағы физикалық, химиялық және микробиологиялық процестерге әсер етеді.Ауыл шаруашылығында қолданылатын тыңайтқыштар органикалық,минералдық бактериялық болып үш топқа бөленеді.
Минералдық тыңайтқыш көп қаржыны қажет етеді,сондықтан өз ауылымызда бақшаға органикалык тыңайтқыш пайдаланған жөн.
Бітік егін алынған жылы оның ішінен бірігей тұқымдарын таңдап алып, дұрыс сақтау, дер кезінде тұқымдық сапасын тексеріп, тұқым себуге жақсылап әзірлеу керек.Тұқымды тазалаудағы мақсат-оны әр түрлі қоспалардан тазарту,ал сорттаудың мақсаты-тазартылған дәнді тұқымға және азық-түлікке арнап бөлу.
Тұқым танап бетіне біркелкі себілуі тиіс.Себу кезінде тұқымның танап бетінде біркелкі орналысуы, қажетті тереңдікке сіңірілуі және нығыздалған топыраққа түсуі, өсіп шыққан сабақтақтар жиілігінің бірқалыпты болуы қажет.Дақылдардың себудің түрлі әдістері бар,олардың ең көп тарағаны-қатарлап себу.Ол жаппай, тар қатарлы,таспалы, кең қатарлы және ұялап себу деп бөленеді.

Сарамандық жұмыс:
	ҚЕ қайталау.
1.Көкөністер егетін жерді әзірлеу.
2.Жерді тыңайту.
3.Дақылдарды егу.
4.Тұқымды әзірлеу.
5.Себу
Қорытынды:	- Тұқымды себу мерзімі?
-Тұқым себудің тереңдігі?
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Дәрісті жаттап келу.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:

Сараман. т-бы:	Тамыр деқалдарды өсіру технологиясы. Қант қызылшасын, сәбіз, пиязды өсіру технологиясы.
Пиязды отырғызу.
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	Дәрісті жаттап келу берілді. Тексеру
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.
 Көкөніс дақылдарын жіктеу. Жеміс-жидек және көкөніс дақылдарын таңдау мен орналастыру – жер учаскесін игерудегі аса жауапты міндеттердің бірі. Жеміс ағаштары мен жидек бұталарын бақша дақылдары мен бүлдіргендерге көлеңке түсірмейтіндей етіп орналастыру қажет.
Картоп – еліміздің барлық өңірлерінің ұжымдық шаруашылықтары мен үй жанындағы бақшалары арасында кеңінен таралған дақыл. Картоп егуге дайындықты күзден бастау керек. Ең дұрысы – картопты қияр мен қырыққабаттан кейін отырғызу. Картопты қызанақ пен кәдіден кейін егуге болмайды. Ең жақсы тұқым материалы – жазғы егістен және екі өнімдік дақылдан алынған картоп түйнегі.
Картопты күтіп-баптауға оны отырғызғаннан кейін 4-6 күн өткен соң ғана кірісу керек. Негізі, өніп жатқан түйнектер, топырақта жатып үнемі ауаны қажетсінетіндіктен картоп түбін ұдайы қопсытып отыру керек. Отырғызу алдында түйіндерді жақсылап әзірлеп, өсімдіктер мен топырақты дұрыс баптаған жағдайда көктемгі егілген картопты қазуға маусымның 1-онкүндігінде кірісуге болады. Көктемгі отырғызылған өнімді ең дұрысы –жаз бен күзде пайдалану. Қазан айының аяғы мен қарашаның басында картоп өне бастайды. Қысқы және көктемгі кездерде пайдалану үшін картопты жазда отырғызу керек. Өндірістік мақсаттар үшін тұқымға жартылай піскен сорттарды таңдап, картоп егуді 20-25 маусымда бастау қажет. Картопты тұрақты қоймаларда – жер қоймада, жертөледе, үй асты қоймасында 85-90% ылғалдық шеңберінде сақтаған дұрыс.
Қорытынды:	Оқушылар бір біріне сұрақтарды қою арқылы сабақ қорытылады.
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	Пиязды гүл горшогіна отырғызып әкелу.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

6-сынып
23	Тамыр деқалдарды өсіру технологиясы. Қант қызылшасын, сәбіз, пиязды өсіру технологиясы. 	Пиязды отырғызу.
24	Қиярды, орамжапырақтарды күтіп-баптау ерекшеліктері
25	Алма ағашын өсірудің агротехникалық циклі. Жеміс ағаштарын отырғызу ережелері. Бұтақтардың кесу және кесу түрлері. Көктемде топыраққа тұқым егу.Экономиканың негізгі мәселесі. Альтернативтік құндылық.	Тұқымның сапасын аңықтау.
26	Жидектердің вегетативті көбеюі, отырғызу, баптау ережесі.
Өндіріс. Өндіріс-экономикалық пайдалар көзі.	Жеміс-жидек бағындағы көктемгі жұмыстар
27	Жоба тақырыбын таңдау. Материалдар және құралдар. Тоқу технологиясының негізгі элементтері.
«Қаладағы кәмпиттер базары» зерттеулер	Жоба тақырыбын тандау.
28	Жобаның техникалық өнімі. Тоқу әдістері. Сызба суреттермен танысу. «Өз бизнісімізді ашамыз» бизнес жоспарын жасау	Жобаның техникалық бөлімін тіркеу. Тоқу сызбасын үйрену. Схемалармен жұмыс.
29	Жобаның экономикалық бөлімі. Тоқу түрлері. Журналдармен жұмыс.	Өнімнің өзіндік құнының есебі. Айналдыра тоқу. Журналдармен жұмыс.
30	Айналдыра тоқудың әдістері.	Айналдыра тоқу.
31	Өрнек тоқудың принциптері. Журналдармен жұмыс.	Схема бойынша тоқу.
32	Өнімдерді безендіру.	Өнімдермен жұмыс
33	Маркетингалық зерттеу. Дайын өнімге талаптар. Тоқыма өнімдерін аяқтау әдістері.	Өнімдерді соңғы өндеу
34	Жобаны қорғау	Жобамен жұмысты аяқтау

6 сынып. Еңбекке баулу
Тақырыбы:

Сараман. т-бы:
Мақсаты:	1.Оқушыларға жаңа тақырыпты түсіндіру;
2. Технологиялық сауаттылығын қалыптастыра отырып, жауапкершілікке, тиянақтылыққа тәрбиелеу.
3. Оқушы тұлғасының өзіндік саналығы мен өмірлік тәжірибесінің бірлігі арқылы қабілеттерін дамыту.
Корнекілігі:	Ас үй жабдықтары, ыдыс, техника қауіпсіздігі нұсқауы.
Әдісі:	Түсіндіру әдісі, сұрақ - жауап әдісі.
Пәнаралық байланыс:	Математика, өзін-өзі тану, тарих.
Сабақ барысы
Ұйымдастыру:	Амандасып, отырғызу.
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
Сабақтың мақсатың айту.
Үй жұмысын тексеру:	берілді. Тексеру
Жаңа сабақ:
	Тақырыппен таныстыру.

Сарамандық жұмыс:
	ҚЕ қайталау:
- Тігін шеберханасында жұмыс істеудегі гигиеналық талаптар;
- Электро машинасымен  жұмыс істеудегі ҚЕ.

Қорытынды:
Бағалау:	Белсене ат салысқан балаларды мадақтап, баға қою.
Үй тапсырмасы 	келу.
	Сабақ аяқталды, сау болыңдар!

технология

group: Дисциплины

title: Поурочное планирование по технологий 6 гос.класс