extracted_text:
Блок уроков по теме
«Древние образы в современных народных игрушках»
5 класс

Содержание
В   настоящее   время   народное   искусство   приобретает   все   большее   значение,   так   как
происходит   возрождение   духовной   культуры   России,   наблюдается   рост   интереса   к
национальному и народному искусству, традициям, обычаям и истории. Новый Федеральный
государственный   образовательный   стандарт   основного   общего   образования   не   случайно
определил   приоритетным   воспитание   чувства   патриотизма   у   обучающихся.   Подлинный
патриотизм   немыслим   без   чувства   исторической   преемственности,   без   памяти   и   любви   к
великим   делам   предков.   Поэтому,   особую   актуальность   приобретает   вопрос   освоения
учащимися   общеобразовательных   школ   традиций   народного   искусства.   Важно,   что   при
изучении и освоении традиций обучающиеся не только  получают смысловой и эмоционально
ценностный   опыт,   но   и   через   практический   опыт,   получая   умения   близкие   к   мастерству
народного художникамастера, осознают   свою причастность к культуре великой страны
своей Родины.
1. Пояснительная записка на весь блок уроков:
                 Программа «Изобразительное искусство 59 классы классы» под руководством Б. М.
Неменского. Изучение изобразитель
ного     искусства   в   основной   школе     предусматривает   целостные   годичные   блоки   искусств.
Начальный   этап  начинается  с  декоративно  прикладного  искусства.  Согласно   ФГОС  знания
перестают   быть   главной   целью   образовательного   процесса,   а   выполняют   роль   средства
организации   учебной   деятельности.   5   класс      это   новый   шаг   в   изучении   декоративно
прикладного   искусства.   Осваивается   язык,   образный   строй   произведений     народного   и
профессионального   (классического   и   современного)   декоративноприкладного   искусства.
Методы, используемые на уроках позволяют забегать вперед и неоднократно возвращаться к
уже   знакомым   образам,   мотивам,   темам,   произведениям,   но   уже   на   ином   содержательном
уровне . На каждой новой ступени познания учащимся предлагается новый взгляд на предмет
восприятия, адекватной их  возрастным особенностям.
   Результатом моей работы и явился проект из 6 уроков , где я попыталась, в свете новых
стандартов, показать свое понимание новых требований к качеству образования.
     В процессе работы над проектом я изучала   весь курсовой материал и составила уроки в
логической   последовательности   от   простого   к   сложному,   опираясь   на   предыдущие   знания
учащихся.
    Чтобы показать  внутрипредметные связи, я использовала содержание
предметов: технологии, изобразительного искусства и риторики.
В условиях урока приоритет отдается духовносодержательным аспектам, которые осваиваются
в   процессе   восприятия   произведений   и
  закрепляются   в   собственной   практической
деятельности.

                    Личностные   результаты:  в   процессе   обучения   учащиеся   получили   навык
самостоятельной работы , участвуя в сборе   и классификации   материала, умение применять
навыки   сотрудничества   ,     вести   диалог,   обсуждать   вопросы   ,   связанные     с   современными
народными   промыслами   ,   создавать     атмосферу   доброжелательноделового   взаимодействия,
преодолевая ситуации напряжений. Учились находить  взаимопонимание в процессе обсуждения
различных вопросов и проблем.
1 Метапредметные результаты:  умение   самостоятельно   определять   цели   своего   обучения,
ставить   и   формулировать   для   себя   новые   задачи   обучения   ,   уметь   ориентироваться   в
пространстве,   планировать,   организовать   самостоятельную   поисковую     исследовательскую
деятельность, принимать решение, организовать сотрудничество, умение реализовать себя во
внеурочной деятельности.                                                                                Предметные
результаты:  знать   особенности   ведущих   центров,   уметь   распознавать,   сопоставлять   ,
анализировать, обнаруживать общее, особенное, выполнять эскизы и модели в соответствии с
традициями, передавая особенности формы, традиционной орнаментики и колористики, навыки
декоративной росписи в опоре на традиции; приобретение опыта проектной деятельности.
2. Тема уроков: «Древние образы в современных народных игрушках».
Тема урока: «Дымковская игрушка»
Цели:    дать   возможность   выявить   характерные   особенности   росписи   дымковской   игрушки,
сформировать   умение   создавать   узоры   по   собственному   замыслу,   используя   разнообразные
приемы работы кистью,выделятьэлементы узора , знать знаковое значение; углублять познания о
народном   декоративноприкладном   искусстве,   воспитывать   любовь   к   народному   искусству
России.
Задачи. Личностные : воспитывать чувство гордости за традиционное искусство своего народа,
формировать эстетические  потребности,  эстетический вкус, эстетические чувства .
Метапредметные:  учить действовать осознанно в соответствии с планируемым результатом ,
делать   обобщения,
  классифицировать,   научиться   строить   продуктивное   общение,
межличностные отношения.
Предметные: научить умению распознавать ,сопоставлять, анализировать, обнаруживать общее ,
особенное;   приобретению
  опыта   выполнения   эскизов,   опыта   выполнения   проектной
деятельности.
Тип урока: урок изучения и первичного закрепления новых знаний, урок  путешествие.
Формы работы: индивидуальная , фронтальная , групповая.
Необходимое   техническое   оборудование:
инструментальной музыки.
Зрительный ряд: работы учащихся прошлых лет, плакаты «Дымковская игрушка», презентация
«Дымковская игрушка»,
 баночка для воды, палитра,  альбом.
 компьютер,
  записи
  проектор,
  экран,
                                            Ход урока.
Организационный момент.
Мотивация к учебной деятельности.
Продолжаем   знакомство   с   народным   искусством   на   примере   традиционных   народных
художественных промыслов России.
Общая тема блоков уроков: «Древние образы в современных народных игрушках»
Знакомство с удивительной профессией – игрушечник.
2 Для чего создавались в древности глиняные игрушки?
(Им приписывали особую силу: охранять, оберегать людей от всякого зла. Игрушечные
предметы были далеки от забавы. Они несли глубокий магический смысл , были элементом
магических обрядов. )
Работа  учебнику – стр. 66.
 Найди отличия игрушек разных промыслов.
Самые знаменитые в России  дымковские игрушки.



Работа по учебнику – стр.71.
Выполняя работу по теме  мы приобретем опыт проектной деятельности.
План организации проекта.
.
Выступления с докладами.
Учащиеся знакомятся с историей развития дымковской игрушки.
3 Потомственные мастерицы начала 20 века: А. Мезрина , Е. Кошкина , Е. Пенкина. Хранители
промысла: Анна Мезрина и Алексей Деньшин
4 Возрождение в советское время в 30 года связано с именем  А. И. Деньшина.
Символическое значение узоров. А. И. Бажин  создал каталог дымковского орнамента. В
его коллекции группируются орнаменты в зависимости от его роли в образе игрушки.
Систиматизировано свыше 1000 видов орнаментальной росписи.
Особенности цветового решения и технологии росписи.
Подбор красок
Акриловые ( быстро сохнут, прочные , фон не сливается с другими цветами). Гуашь (белый
фон будет взаимодействовать с другими красками, особенно , если будете водить в одном
месте).
Игра «Кто самый внимательный». ( Приметить и нарисовать на листах бумаги наибольшее
количество узоров ). Работа в группах.
Анализ работ.
 Практическая работа эскиз дымковской игрушки (реальные и фантастические животные ).
Выставка работ учащихся.
5 Основная тематика сюжетов:
* Однофигурная  композиция (реальные и фантастические животные, свистульки)

  В 1961 году появился у Зои Васильевны
истинный шедевр — фигура «Многодетная
получила  развитие традиционная в глиняной
материнства.  Перед нами  предстает  образ
кормилицы в высоком кокошнике,   в кофте с
рукавами,  к основаниююбке которой
детские фигурки «мал мала меньше».  В
руках она держит еще двух спелёнутых
младенцев.  Монументальность и спокойствие
наполняют эту композицию с ее
удивительным ритмом в размещении фигур,
соотношении масс,  а также в многократном
повторении округлых линий, образованных
головками детей, в крае кокошника и
Пенкиной ее
мать». Здесь
игрушке тема
няньки
пышными
присоединены
6 *Сюжетные композиции.
Передаем опыт
Современная дымковская игрушка.
Выставка. Более 200 работ  современных мастеров.
7 В 2010 году у театра Кукол,в  центре Кирова, установлена скульптурная группа «Семья»,
выполненная по всем канонам дымковской игрушки и представляющая собой группу из барыни с
младенцем, мужичка с гармошкой, ребёнка со свистулькой, кошки и  собаки.
8 2. Урок технологии.
 Лепка и роспись фигурки на тему: «Реальные и фантастические животные».
3. Урок изобразительного искусства на тему:
 «Однофигурная и сюжетные композиции  дымковской игрушки».
Эскизы. Составление панно «Дымковская» Слобода». ( Используем работы по теме
«Убранство русской избы», «Внутренний мир русской избы», »Конструкция и декор
предметов народного быта», «Дымковская игрушка»).
4. Урок технологии по теме:
 «Сюжетные композиции в дымковской игрушке».
Лепка. Роспись.
 Составление  сюжетной композиции «Деревенская улица».
5. Урок риторики.
Подготовка к проведению классной ярмарки.
Разучивание частушек, песен, народных игр, стихов, прибауток. Инсценирование. Глашатаи,
зазывалы.
9 Языческие корни дымки – праздник Свистопляски.
Знакомство с биографией художника. Беседа по картине.
1 6. Проведение ярмарки «Дымковская игрушка».
1

file_name: Блок уроков 5 класс.doc

intro:
Блок уроков по теме
«Древние образы в современных народных игрушках»
5 класс

Содержание

В настоящее время народное искусство приобретает все большее значение, так как происходит возрождение духовной культуры России, наблюдается рост интереса к национальному и народному искусству, традициям, обычаям и истории. Новый Федеральный государственный образовательный стандарт основного общего образования не случайно определил приоритетным воспитание чувства патриотизма у обучающихся. Подлинный патриотизм немыслим без чувства исторической преемственности, без памяти и любви к великим делам предков. Поэтому, особую актуальность приобретает вопрос освоения учащимися общеобразовательных школ традиций народного искусства. Важно, что при изучении и освоении традиций обучающиеся не только  получают смысловой и эмоционально-ценностный опыт, но и через практический опыт, получая умения близкие к мастерству народного художника-мастера, осознают  свою причастность к культуре великой страны - своей Родины.

1.	Пояснительная записка на весь блок уроков:
         Программа «Изобразительное искусство 5-9 классы классы» под руководством Б. М. Неменского. Изучение изобразитель-
ного  искусства в основной школе  предусматривает целостные годичные блоки искусств. Начальный этап начинается с декоративно- прикладного искусства. Согласно ФГОС знания перестают быть главной целью образовательного процесса, а выполняют роль средства организации учебной деятельности. 5 класс - это новый шаг в изучении декоративно-прикладного искусства. Осваивается язык, образный строй произведений  народного и профессионального (классического и современного) декоративно-прикладного искусства. Методы, используемые на уроках позволяют забегать вперед и неоднократно возвращаться к уже знакомым образам, мотивам, темам, произведениям, но уже на ином содержательном уровне . На каждой новой ступени познания учащимся предлагается новый взгляд на предмет восприятия, адекватной их  возрастным особенностям.
  Результатом моей работы и явился проект из 6 уроков , где я попыталась, в свете новых стандартов, показать свое понимание новых требований к качеству образования.
   В процессе работы над проектом я изучала  весь курсовой материал и составила уроки в логической последовательности от простого к сложному, опираясь на предыдущие знания учащихся.
    Чтобы показать  внутрипредметные связи, я использовала содержание
предметов: технологии, изобразительного искусства и риторики.
В условиях урока приоритет отдается духовно-содержательным аспектам, которые осваиваются в процессе восприятия произведений и  закрепляются в собственной практической деятельности.
           Личностные результаты: в процессе обучения учащиеся получили навык самостоятельной работы , участвуя в сборе  и классификации  материала, умение применять навыки сотрудничества ,  вести диалог, обсуждать вопросы , связанные  с современными народными промыслами , создавать  атмосферу доброжелательно-делового взаимодействия, преодолевая ситуации напряжений. Учились находить  взаимопонимание в процессе обсуждения различных вопросов и проблем.
  Метапредметные результаты: умение самостоятельно определять цели своего обучения, ставить и формулировать для себя новые задачи обучения , уметь ориентироваться в пространстве, планировать, организовать самостоятельную поисковую  исследовательскую деятельность, принимать решение, организовать сотрудничество, умение реализовать себя во внеурочной деятельности.                                                                                Предметные результаты: знать особенности ведущих центров, уметь распознавать, сопоставлять , анализировать, обнаруживать общее, особенное, выполнять эскизы и модели в соответствии с традициями, передавая особенности формы, традиционной орнаментики и колористики, навыки декоративной росписи в опоре на традиции; приобретение опыта проектной деятельности.
2.	Тема уроков: «Древние образы в современных народных игрушках».
Тема урока: «Дымковская игрушка»
Цели:  дать возможность выявить характерные особенности росписи дымковской игрушки, сформировать умение создавать узоры по собственному замыслу, используя разнообразные приемы работы кистью,выделятьэлементы узора , знать знаковое значение; углублять познания о народном декоративно-прикладном искусстве, воспитывать любовь к народному искусству России.
Задачи. Личностные : воспитывать чувство гордости за традиционное искусство своего народа, формировать эстетические  потребности,  эстетический вкус, эстетические чувства .
Метапредметные: учить действовать осознанно в соответствии с планируемым результатом , делать обобщения,  классифицировать, научиться строить продуктивное общение, межличностные отношения.
Предметные: научить умению распознавать ,сопоставлять, анализировать, обнаруживать общее , особенное; приобретению  опыта выполнения эскизов, опыта выполнения проектной деятельности.
Тип урока: урок изучения и первичного закрепления новых знаний, урок - путешествие.
Формы работы: индивидуальная , фронтальная , групповая.
Необходимое техническое оборудование: компьютер, проектор, экран, записи инструментальной музыки.
Зрительный ряд: работы учащихся прошлых лет, плакаты «Дымковская игрушка», презентация «Дымковская игрушка»,
 баночка для воды, палитра,  альбом.
                                            Ход урока.
Организационный момент.
Мотивация к учебной деятельности.
Продолжаем знакомство с народным искусством на примере традиционных народных художественных промыслов России.
Общая тема блоков уроков: «Древние образы в современных народных игрушках»
-Знакомство с удивительной профессией – игрушечник.

-Для чего создавались в древности глиняные игрушки?
(Им приписывали особую силу: охранять, оберегать людей от всякого зла. Игрушечные предметы были далеки от забавы. Они несли глубокий магический смысл , были элементом магических обрядов. )
-Работа  учебнику – стр. 66.
- Найди отличия игрушек разных промыслов.
-Самые знаменитые в России - дымковские игрушки.
	Работа по учебнику – стр.71.
	-Выполняя работу по теме  мы приобретем опыт проектной деятельности.
	План организации проекта.
.
Выступления с докладами.
Учащиеся знакомятся с историей развития дымковской игрушки.

Потомственные мастерицы начала 20 века: А. Мезрина , Е. Кошкина , Е. Пенкина. Хранители промысла: Анна Мезрина и Алексей Деньшин

-Возрождение в советское время в 30 года связано с именем  А. И. Деньшина.
-Символическое значение узоров. А. И. Бажин  создал каталог дымковского орнамента. В его коллекции группируются орнаменты в зависимости от его роли в образе игрушки. Систиматизировано свыше 1000 видов орнаментальной росписи.

-Особенности цветового решения и технологии росписи.
-Подбор красок
Акриловые ( быстро сохнут, прочные , фон не сливается с другими цветами). Гуашь (белый фон будет взаимодействовать с другими красками, особенно , если будете водить в одном месте).
-Игра «Кто самый внимательный». ( Приметить и нарисовать на листах бумаги наибольшее количество узоров ). Работа в группах.
-Анализ работ.
- Практическая работа- эскиз дымковской игрушки (реальные и фантастические животные ).
-Выставка работ учащихся.
-Основная тематика сюжетов:
* Однофигурная  композиция (реальные и фантастические животные, свистульки)

        В 1961 году появился у Зои Васильевны Пенкиной ее истинный шедевр — фигура «Многодетная мать». Здесь получила  развитие традиционная в глиняной игрушке тема материнства. Перед нами  предстает образ няньки-кормилицы в высоком кокошнике,  в кофте с пышными рукавами, к основанию-юбке которой присоединены детские фигурки «мал мала меньше». В руках она держит еще двух спелёнутых младенцев. Монументальность и спокойствие наполняют эту композицию с ее удивительным ритмом в размещении фигур, соотношении масс, а также в многократном повторении округлых линий, образованных головками детей, в крае кокошника и

*Сюжетные композиции.

Передаем опыт

-Современная дымковская игрушка.

Выставка. Более 200 работ  современных мастеров.

В 2010 году у театра Кукол,в  центре Кирова, установлена скульптурная группа «Семья», выполненная по всем канонам дымковской игрушки и представляющая собой группу из барыни с младенцем, мужичка с гармошкой, ребёнка со свистулькой, кошки и  собаки.

2. Урок технологии.
 Лепка и роспись фигурки на тему: «Реальные и фантастические животные».

3. Урок изобразительного искусства на тему:
 «Однофигурная и сюжетные композиции  дымковской игрушки».
-Эскизы. Составление панно «Дымковская» Слобода». ( Используем работы по теме «Убранство русской избы», «Внутренний мир русской избы», »Конструкция и декор предметов народного быта», «Дымковская игрушка»).

4. Урок технологии по теме:
 «Сюжетные композиции в дымковской игрушке».
-Лепка. Роспись.
 Составление  сюжетной композиции «Деревенская улица».

5. Урок риторики.
Подготовка к проведению классной ярмарки.
-Разучивание частушек, песен, народных игр, стихов, прибауток. Инсценирование. Глашатаи, зазывалы.
-Языческие корни дымки – праздник Свистопляски.

Знакомство с биографией художника. Беседа по картине.

6. Проведение ярмарки «Дымковская игрушка».Блок уроков по теме  «Древние образы в современных народных игрушках» 5 класс


extracted_text:
Пәні: Дүниетану                            Сыныбы:  3 «А»
                               Күні:
Тақырыбы: Денелер. Заттар. Табиғаттағы құбылыстар.
Мақсаты:  1.  Дене,  заттар,  құбылыстар   туралы   және   денелердің   үш   күйде
болатыны туралы түсінік беру.
                    2.  Білімін, ойөрісін, сөздік қорын дамыту.
                    3. Білімдікке тәрбиелеу.
Сабақтың түрі: аралас сабақ
Сабақтың типі: жаңа білім беру
Әдісі:  түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: суреттер, үлестірмелер.
Барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі: Амандасу, түгендеу, оқушылардың зейінін, назарын
жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару.
ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі:
1. Математиканы   пайдаланып   табиғатты   зерттеуоқыту   материалын
талдау.
2. Мазмұнын айтқызу.
Білімді тексеру кезеңі: 1. Сұрақтарға жауап алу.  2. Қорытындылау
Мақсатын   қою   кезеңі:  Тақырыбын,   мақсатын   хабарлау.  Денелер,   заттар,
құбылыстар.
ІІІ. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:
1. Кіріспе.   Табиғат деген не?  Өлі табиғатқа не жатады?   Тірі табиғатты
ата?
2.   Денелер      адамды   жанжағынан   қоршаған   нәрселердің   бәрі  дене  деп
аталады. Денелер табиғи, жасанды болады. Кез келген дене заттан тұрады.
Мыс.; жаңбыр тамшысы – дене,  су – зат, доп – дене, резеңке – зат, кітап –
дене,   қағаз      зат.  Табиғаттағы   өзгерістердің   барлығы  табиғат
құбылыстарына жатады.
3. Оқулық бойынша жұмыс: оқыту.
Сергіту сәті
Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі:
1. Сұрақтарға жауап алу:  Дене деген не?  Құбылыстарға не жатады?
2. Оқушыларға оқыту: дауыстап, тізбектей.
3. Дәптермен жұмыс: атауларын жазу.
ІV.   Бекіту:  Қорытындылау  мақсатында   дене,   заттар,   құбылысқа   өмірден
бірнеше мысалдар келтіру.
V. Үйге тапсырма беру кезеңі: 6264  бет оқу, мазмұндау.
Бағалау. Пәні: Дүниетану
                          Сыныбы:  3 «А»                                Күні:
Тақырыбы: Математиканы пайдаланып табиғатты зерделеу.
Мақсаты:  1) Табиғаттағы заттарды математикалық өлшемдерді пайдалану арқылы
                        зерттеуді үйрету;
2) Білімін, ойөрісін дамыту;
3) Байқампаздыққа, білімділікке тәрбиелеу.
Сабақтың түрі: аралас сабақ
Сабақтың типі: жаңа білім беру
Әдісі:  түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: суреттер, үлестірмелер.
Барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі: Амандасу, түгендеу, оқушылардың зейінін, назарын  жаттығулар
орындау арқылы сабаққа аудару.
ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі:  «Бақылау әдісі. Тәжірибе жасау» оқыту, мазмұнын
айтқызу.
Білімді тексеру кезеңі: 1.Сұрақтарға жауап алу.  2. Қорытындылау
Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау.
Математиканы пайдаланып табиғатты зерделеу.
ІІІ. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:
1. Мұғалімнің түсіндірмесі. Табиғатты зерттегенде пайдаланатын аспаптармен таныстыру.
Термометр, сағат, сызғыш.  Әрқайсысына тоқталып, сарамандық жұмыс жүргізу.  Табиғат
денелері мен құбылыстарын зерделеуге градус, сағат, минут, сантиметр, метр, килограмм,
грамм сияқты математикалық өлшемдер пайдаланылады.
Сергіту сәті
Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі:
1. Оқулықпен жұмыс: іштей, дауыстап, тізбектей оқыту.
2. Сұрақтарға жауап алу:
 Табиғатты зерттеу үшін қандай құралдарды пайдаланады?
 Қандай математикалық өлшемдерді пайдаланады?
3.   Дәптермен   жұмыс:   суреттерді   пайдаланып,   аспаптардың   қайда   ж/е   не   үшін
қолданатынын анықтау.
ІV. Бекіту кезеңі: Қорытындылау.
Адам   тәжірибе   мен   бақылау   жасай   алу   үшін   қандай   білім   қажет?   Математика   білімі
болмаса, адам тәжірибе жасай алады ма? Матемң өлшем бірліктері не үшін қажет? Өлшем
бірліктерді ата.
V. Үйге тапсырма беру кезеңі: 4345 бет оқу, мазмұндау.
Бағалау. Пәні: Дүниетану
                          Сыныбы:  3 «А»                                Күні:
Тақырыбы: Табиғатты адам қалай зерделейді?
                       Бақылау әдісі.  Тәжірибе жасау
Мақсаты:   1) Оқушыларды бақылау әдісімен таныстыру, тәжірибе туралы ж/е оны қалай,
қай уақытта жасау керектігі жайлы түсінік беру;
2) Білімін, ойлау қабілетін, сөз байлығын дамыту;
3) Байқампаздыққа тәрбиелеу.
Сабақтың типі: аралас сабақ.
Сабақтың түрі: жаңа білім
Әдісі:  түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: суреттер, үлестірмелер, қималар.
Барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі: Амандасу, түгендеу, оқушылардың зейінін, назарын  жаттығулар
орындау арқылы сабаққа аудару.
ІІ.   Үй   тапсырмасын   тексеру   кезеңі:  Тыныс   алу,   ас   қорыту,   жүйке   жүйесі   туралы
білімдерін пысықтау. Мазмұнын айтқызу.
Білімді тексеру кезеңі: 1. Сұрақтарға жауап алу.  2. Қорытындылау
Мақсат қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау. Табиғатты адам қалай зерделейді?
ІІІ. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:
1. Бақылау   әдісі   туралы   түсінік   беру.   Табиғат   заттары   мен   құбылыстарын   тікелей
көріп, ұстап, дыбысы болса тыңдап, естіп зерделеу жолдарын бақылау әдісі дейді.
Мысал келтіру (құмырсқа, қарлығаш, өсімдік, жануар)
Тәжірибе   жасау   туралы   түсінік   беру.   Шындыққа   сынақ   жүргізу   арқылы   көз   жеткізуді,
танып білуді тәжірибе жасау дейміз.
Бақылау   әдісі   мен   тәжірибе   бірбірімен   тығыз   байланысты.   Екеуі   әр   уақытта   бірге
қолданылса   ғана,   табиғат   денесі   туралы   толық   мағлұмат   алынады.   Кезкелген   затты
бақылап, оның түсін, пішінін байқауға болады. Сол затты қолға алып, оны зерттеген де
тәжірибе жасап көргеннен кейін ғана оның пайдасын анықтауға болады.
2. Оқулықпен жұмыс. Оқып, түсіндіру.
3. Оқушыларға оқыту: іштей, тізбектеп, бөліктерге бөле отырып.
Сергіту сәті
Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі:
                     1. Сұрақтарға жауап алу:    Бақылау әдісі қалай жүргізіледі?  Әсем жаңбыр
жауатынын неге сүйеніп білді?  Ал, Ілияс неге сүйенді?  Өзің табиғатта нені бақыладың?
2. Дәптермен жұмыс: Анықтаманы жазу.
ІV. Бекіту кезеңі: Қорытындылау.
V. Үйге тапсырма беру кезеңі:  4043  бет оқу, мазмұндау.
Бағалау. № 14. Тақырыбы: Сезім мүшелері. Көз көру мүшесі.
Мақсаты: 1. Адамның сезім мүшелеріне, көзкөру қызметі туралы түсінік беру; тазалыққа,
ұқыптылыққа тәрбиелеу;  білімін, тілін дамыту.
Сабақ типі: Аралас сабақ. Әдісі:  Түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: Суреттер, үлестірмелер.
  Барысы:   І.   Ұйымдастыру   кезеңі:  Амандасу,түгендеу,оқушылардың   зейінін,   назарын
жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару.
ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі: 1.Жүйке жүйесі оның қызметі
2. Жүйке жүйесінің гигиенасыноқыту, мазмұнын айтқызу.
IIІ. Білімді тексеру кезеңі: 1.Сұрақтарға жауап алу.  2. Қорытындылау.
IV. Мақсатын қою кезеңі:
Тақырыбын, мақсатын хабарлау.  Сезім мүшелерінің қызметі.
V. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:

1.                         Сезім мүшелері

               көз                                        тері
                     құлақ      мұрын       тіл
2.Көзкөру мүшесі жайлы айтып түсіндіру. 3. Оқулық бойынша жұмыс: оқыту
4. Сергіту сәті
VI. Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі:  1.Сұрақтарға жауап алу.  2.Көздің
қорғанышыкірпік, қабақ, қас. 3.Жұмбақтарды шешіңдер. 4. Мақалдарды оқып мағынасын
түсіндіріңдер.
VII. Бекіту кезеңі: Қорытындылау
VIII. Үйге тапсырма беру кезеңі: 4043 бет оқу, мазмұндау. Бағалау.
№15. Тақырыбы: Құлақесту мүшесі.
Мақсаты:  1.   Адамның   сезім   мүшелеріне   құлақесту   қызметі   туралы   түсінік   беру;
тазалыққа, ұқыптылыққа тәрбиелеу;  білімін, тілін дамыту.
Сабақ типі: Аралас сабақ. Әдісі:  Түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: Суреттер, үлестірмелер.
  Барысы:   І.   Ұйымдастыру   кезеңі:  Амандасу,түгендеу,оқушылардың   зейінін,   назарын
жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару.
ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі:
1.Көзді дұрыс күте білудің ережелері. 2. Көзкөру мүшесіноқыту, мазмұнын айтқызу, еске
түсіру.
IIІ. Білімді тексеру кезеңі:
 1.Сұрақтарға жауап алу. 2. Қорытындылау. IV. Мақсатын қою кезеңі:
Тақырыбын, мақсатын хабарлау.  Сезім мүшелерінің қызметі.
V. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:
1.   Құлақесту   мүшесі.  2.Құлақты   күту   ережелері   мен   таныстыру.  3.   Оқулық   бойынша
жұмыс: оқыту  4. Сергіту сәті
VI. Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі:
1.Сұрақтарға жауап алу  2.Сарамандық жұмыс.
VII. Бекіту кезеңі: Қорытындылау
VIII. Үйге тапсырма беру кезеңі:  4445 бет оқу, мазмұндау. Бағалау.
Пәні: Дүниетану                   Сыныбы:  3 «А»
                       Күні:
Тақырыбы: Жүйке жүйесі. Жүйке жүйесінің гигиенасы. Сезім мүшелері
Мақсаты: 1. Оқушыларға жүйке жүйесінің гигиенасымен таныстыру.
                    2. Білімін, тілін дамыту.
                    3. Салауатты өмір сүруге тәрбиелеу.
Сабақтың типі: аралас сабақ.
Сабақтың түрі: пысықтау
Әдісі:  түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: суреттер.
Барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі: Амандасу, түгендеу, оқушылардың зейінін, назарын
жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару.
ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі:
1. Жүйке жүйесінің қызметі қандай? 2. Жүйке жүйесі неден тұрады?
Білімді тексеру кезеңі:
1.Сұрақтарға жауап алу.  2. Үй тапсырмасын қорытындылау
Мақсатын қою кезеңі:
Тақырыбын, мақсатын хабарлау. Жүйке жүйесінің гигиенасы
ІІІ. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:
1. Мақалмәтелдердің мағынасын оқып түсіндіріңдер.
    а) Шомылған бойын сергітеді, Оқыған ойын сергітеді
    ә) Ас тұрған жерде ауру тұрмайды.
2. Жүйке жүйесінің гигиенасы. Түсіндіру.
Сергіту сәті
Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі:
           1. Оқушыларға тақырыпты оқыту: іштей, дауыстап, тізбектей.
ІV. Бекіту кезеңі: Қорытындылау
V. Үйге тапсырма беру кезеңі:  оқу, мазмұндау.
Бағалау. Пәні: Дүниетану
                          Сыныбы:  3 «А»                                 Күні:
Сабақ тақырыбы: Ас қорыту жолы және астың қорытылып сіңуі.
                                  Тамақтану гигиенасы.
Сабақтың мақсаты: ас қорыту жүйесі, адам ағзасына қажетті қоректік заттар туралы
балалардың түсінігін қалыптастыру; тамақтану гигиенасын үйрету; азықтүлік пен ас
қорыту жүйесінің өзара байланысын түсіндіру; өзінөзі бақылауға үйрету; тазалық
гигиенасын сақтауға тәрбиелеу.
Сабақтың типі: аралас сабақ.
Сабақтың түрі: жаңа білім
Әдісі:  түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу, талдау.
Көрнекілігі:  «Ас қорыту жүйесі» кестесі, үлестірмелер, суреттер.
Барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі.
Сабақтың көрнекілігі:   І.Қызығушылықты ояту.
   Мұғалім балалардың бұлшықет, тыныс жолдары туралы білімін тексеріп, олардың
жауаптарын қорытады.
 Тамақ жемей дені сау адам бола аламыз ба?
 .....
Дұрыс, «Ас  адамның арқауы» дейді, адам тамақсыз өмір сүре алмайды. Адам баласы
неғұрлым көп еңбек етіп, спортпен шұғылданса, соғұрлым тәбеті артады. Қоректік заттар
тұтас ағзаға қажет. Ас адамның өмір сүруі, өсуі үшін қажет және жалпы ағза жұмысын
жақсартады. Адам организмі дұрыс дамуы үшін әртүрлі тамақ жеу қажет.
II. Үй тапсырмасын сұрау.
Тыныс алу мүшесін сақтау ережелерін жатқа сұрау.
ІІІ. Жаңа сабақ.
Кіріспе.
    Ас қалай қорытылады?
  Тәжірибе жұмысы.
   Нанның бір тілімін алып, ауыздарыңа салыңдар. Не болып жатыр? (Балалар ас қорытуға
қандай ағзалар қатысатынын және ол қалай жүретінін айтып береді.)
   «Ас қорыту жүйесі» сызбасы жасалады.
Ас қорыту
мүшелері
Ауыз қуысы
Жұтқыншақ
Өңеш
Асқазан
   1.  Оқулықпен жұмыс. а) Мәтінді оқу. Оқушылар сабақ барысында қандай жаңа мәлімет алғанын және осы
тақырып бойынша тағы не білгілері келетінін айтады.
   ә) Мәтін мазмұны бойынша әңгіме.
    Адамдарға тамақ не үшін қажет?
    Ас қорыту мүшелерін ата (Нашар меңгерген балалар сызбаны пайдалануына болады.)
    Жасушалар дамуы үшін қандай заттар қажет?
   2. Ойын. «Дүкенде».
   Аят дүкенге барып, таңғы асқа чипсы, пепси – кола, торт, тосап сатып алды. Бұл – оның
сүйікті асы.
 Аят таңғы ас мәзірін дұрыс таңдады ма? Мұндай астың ағзаға
пайдасы бар ма?
    Оның орнында сендер болсаңдар, не сатып алар едіңдер? (Сүт, сүзбе және т.б.)
   3. «Бұл өте қызық» айдары.
   Жемісжидек пен көкөністер  дәрумен мен минералды заттардың негізгі көзі болып
табылады. Дәруменнің басым бөлігін адам ағзасы тамақтану нәтижесінде алады. Сондықтан
дәруменге бай тағамдарды тұрақты жеп отыру керек. Дәруменнің негізгі топтары: С, В¹, В²,
В¹³, А, Д, Е.
   Алдын ала дайындалып келген балалар осы дәрумендерге сипаттама береді.
   1оқушы: А дәрумені  өсуге қажет. Сонымен қатар ол көздің көру қабілетін сақтауға
көмектеседі. А дәрумені сүт, сәбіз бен көк пиязда болады.
   2оқушы: С дәрумені сарымсақ, пияз, орамжапырақ, жалпы барлық жемісжидек пен
көкөніс құрамында «жасырынып» жатады.
   3оқушы: Д дәрумені тісімізді сақтайды. Онсыз адамның тісі осал, сынғыш болады. Д
дәрумені сүт, балық, сүзбеде болады. Күнге қыздырынған кезде де Д дәруменін аламыз.
   Бұл жерде балалар тамақтану гигиенасы туралы әңгімелеп береді. Көкөністер мен
жемістерді алдымен міндетті түрде жылы сумен жуып, микробтан тазартып, содан кейін
ғана жеу керек.
   IV. Сабақты қорыту. Өзіңді тексер.
   Адам ағзасы тамақпен бірге қандай нәрлі заттарды алады?
   Табиғатта қандай дәрумендер кездеседі?
   Негештің сұрағы:
    Тісті неге күніне екі рет тазалау керек?
   V. Үйге тапсырма. «Ас қорыту жүйесі» мәтінін оқып, өзіңнің тамақтану тәртібің
жөнінде хабарлама дайында.
Бағалау.
Пәні: Дүниетану
                          Сыныбы:  3 «А»                                 Күні:
Тақырыбы: Тыныс алу мүшесін сақтау ережелері.
Мақсаты: 1. Оқушыларға тыныс алу мүшелері, олардың қызметі, гигиенасы
туралы түсінік беру, балалардың тыныс жолдары туралы түсінігін қалыптастыру;
2. Білімін , тілін, ойөрісін дамыту; таза ауаның тыныс алу мүшелері үшін маңызы туралы
айту; тыныс алудың гигиеналық тәртібін қарастыру.
3. Тазалыққа тәрбиелеу.
Сабақтың типі: аралас сабақ.
Сабақтың түрі: бекіту
Әдісі:  түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу, талдау. Көрнекілігі:  «Тыныс алу мүшелері» кестесі, үлестірмелер, суреттер.
Барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі.
 Психологиялық дайындық.
   «Кім көп біледі» ойыны.
   Балалар дені сау адамның белгілерін атап шығады (көңілді, сергек, оқтай түзу, дұрыс
тамақтанады, терісі таза, спортпен шұғылданады және т.б.).
 Балалар, адам тыныс алу үшін қандай газ қажет? (Оттегі)
 II. Танымдық блок.
демалып
 Қане, бәріміз аузымызды жауып, мұрнымызды қысып тұрып
көрейік. Не байқадыңдар? (Ауа жетпей, тынысымыз тарылды.)
 Ауаның құрамы қандай?
   Қорытынды. Адам тыныс алуы үшін оттегі қажет.
    Адам өмір бойы дем алады  ауаны жұтып, сыртқа шығарлды. Жұтқан кезде ауа мұрын
қуысымен кеңірдек, көмекей жолдары арқылы өкпеге жетеді. Бұл мүшелердің бәрі бірігіп
тыныс алу жүйесін құрайды.
   Мұғалім «Тыныс алу мүшелері» кестесін көрсетеді, оқушылар осы мүшелерді тауып,
есте сақтайды және сызба құрады
   Тыныс алу мүшелері:
    Мұрын қуысы,   кеңірдек,   көмекей,  өкпе.
    1.Оқулықпен жұмыс:
   а) Мақаланы оқып, жұптасып пікір алмасу;
   ә) Тыныс жолдарын қорғаудың негізгі ережелерін анықтау.
   Әрі қарай балалар мәтіннен мұрын қуысының маңызын біліп, адам денсаулығы үшін
мұрын қандай рөл атқаратынын бығамдайды.
   2.Сөздікпен жұмыс. Көмей, кеңірдек, өкпе.
   3. Жағдайға талдау жасау.
   Мерейтойы әжемнің:
   Қонаққа толы үйіміз.
   Күлкі, әзіл көбейді,
   Бұрқыраған көк түтін.
   Қонақтар аса көңілді,
   Маған ғана күлкі жоқ.
   Түтіннен әбден тұншықтым,
   Маған мұнда орын жоқ.
    Темекі түтіні адам денсаулығына қандай зиян келтіреді?
    Осы өлең кейіпкерінің орнында сен болсаң қайтер едің?
   4. «Дұрыс жауабын тап» ойыны.
    Сенің қасыңда біреу темекі тартып тұрса:
   а) Былайырақ барып тұру қажет.
   ә) Темекі тартпауын өтіну керек.
   б)Темекі тартып тұрған адамға жақын тұру керек.
   III. Сабақты қорыту. Өзіңді тексер.
    Адамның тыныс алу жүйесінің құрылымы қандай және ол қалай жұмыс істейді?
    Өкпе қандай бөліктерден тұрады?
    Өкпе көпіршіктері қандай қызмет атқарады?
   Негештің сұрағы:  Тұмау кең таралған кезде дүкен, емхана және басқа мекеме қызметкерлері неліктен
аузымұрнына дәке байлап алады?
ІҮ. Үйге тапсырма: Тыныс алу мүшесін сақтау ережелерін жаттау.
Бағалау.
Пәні: Дүниетану
                          Сыныбы:  3 «А»                                Күні:
Тақырыбы: Тыныс алу мүшелері. Өкпе және оның қызметі.
Максаты:   Білімділік:  Оқушыларға тыныс алу мүшелері, олардың қызметі, гигиенасы
туралы түсінік беру;
                       Дамытушылық: Дүниетанымын, пәнге қызығушылығын,  білімін , тілін
дамыту;
                     Тәрбиелік: Еңбекқорлыққа, Отанын қорғауға, тазалыққа тәрбиелеу.
Сабақтың түрі: аралас сабақ
Сабақтың типі: жаңа білім беру
Әдісі: түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: таблица, үлестірмелер.
Барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі: Амандасу, түгелдеу, оқушылардың зейінін, назарын  жаттығулар
орындау арқылы сабаққа аудару.
ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі:
Қан кеткенде көрсетілетін алғашқы жәрдем туралы оқыту, мазмұнын айтқызу.
1. Қызыл тамырдан қан кету.
2. Көк тамырдан қан кету.
3.   Ұсақ қан тамырларынан қан кету
Білімді тексеру кезеңі:
 1.Мәтін бойынша сұрақтарға жауап алу.  2.Үй тапсырмасын қорытындылау
Мақсатын қою кезеңі:
Тақырыбын, мақсатын хабарлау. Тыныс алу мүшелері.
ІІІ. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:
1. Түсіндіру: «Тыныс алу мүшелері».
а) Өкпе және оның қызметі
 ә) Тыныс алу және тыныс шығару қозғалыстары және ауа жолдары
2. Оқушыларға оқыту (іштей)
Тыныс алу мен тыныс шығарудың нәтижесінде өкпе ағзаны оттегі мол таза ауамен
қамтамасыз етіп, зиянды көмірқышқыл газынан таратып отырады.
Тыныс жолы өкпеге кіретін ауаны жылытады, ылғалдайды, зиянды заттардан (шаң
тозаңнан, микроптардан) тазартады. Мұрын қуысындағы түйтер кілегейлі   сүзіп, ондағы
шаңтозаңды ұстап қалып, микроптарды жояды.
Тыныс алу мүшелеріне
Мұрын қуысы
Үлкен адам шамамен 1 минутта 1517 тыныс  алу мен тыныс шығару қайталанады.
кеңіртек
кеңірдекше Өкпе дененің қандай бөлігінде орналасқан?
 Өкпе қандай қызмет атқарады?
Тыныс алу мен тыныс шығарудың қандай маңызы бар?
 Тыныс алу қалай болады?
 2. Оқушыларға оқыту: дауыстап, тізбектей.
  3. Сарамандық жұмыс. Айнаға немесе әйнекке дем шығарып көр. Оны саусағымен сыз.
   бір   қолыңды   кеудеңе,   екінші   қолыңды   ішіңе   қой.   Бірнеше   тыныс   мен   тыныс   тыныс
шығаруды жаса.
Сен білесің бе?
Кім жылдам тыныс алады?
Жаңа туған бала 1 минутта 60 рет тыныс алады, 5 жастағы бала 2526 рет, 1017
жастағылар – 1620 рет; үлкен адамдар – 16 рет.
ІV. Бекіту кезеңі: Қорытындылау
V. Үйге тапсырма беру кезеңі: 1730 бет оқу. Бағалау.
Пәні: Дүниетану
                          Сыныбы:  3 «А»                                Күні:
№2. Тақырыбы: Ағза мүшелері және оның қызметі
Мақсаты:  Адамның табиғаттағы алатын орны, дене мүшелерімен таныстыру,
әр   ағзаның   қызметін   толық   түсіндіру;   түсініп   оқуға,   ойын   жеткізе   білуге
үйрету, сөйлемді дұрыс құруға, ойын еркін жеткізуге дағдыландыру; білімін,
тілін дамыту; денсаулық сақтауға, тазалыққа тәрбиелеу.
Сабақтың типі: Аралас сабақ.
Әдісі: Түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: Суреттер, үлестірмелер.
Сабақтың  барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі: Сабаққа дайындық.
Психологиялық дайындық:
Өсімдіктер мен жануарлар тіршілігі үшін не қажет? Адам тіршілік ету үшін
қандай жағдай қажет? Неліктен адам табиғат перзенті дейміз?
ІІ. Үй тапсырмасын сұрау:
Сұрақтарға жауап алу
 Адамды неге табиғат перзенті деп атаймыз?
Адам мен басқа тіршілік иелерінің ұқсастығы мен айырмашылығы қандай?
Адамға, жануарға, өсімдікке  не қажет?
Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау. Ағза мүшелері және
оның қызметі
ІІІ. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:
Адамның денесі 4 бөліктен тұрады: бас,мойын, кеуде, қол және аяқ.
Адамның ішкі мүшелеріне:ми, өкпе,жүрек, бауыр, бүйрек, қарын, ішек, қуық
жатады.
Оқулықпен жұмыс.
1. Оқушыларға оқыту.   а) іштей  ә) дауыстап  б) теріп оқу. Дәптермен жұмыс.
Негізгі анықтамаларды жазу.
2. Суретпен жұмыс.  Спорттың пайдасы неде?
Сұрақжауап.
Адам денесі қандай бөліктерден тұрады?
Адам денесінің негізгі мүшелерін ата.
 Адам қаңқасының бас, кеуде, қол, аяқ сүйектерінің аттарын ата?
Денсаулық туралы 29баппен таныстыру, мағынасын түсіндіру.
ІV. Қорытындылау. Сұрақтар мен тапсырмаларды орындату.
V. Үйге тапсырма беру кезеңі: 710 бет оқу.
Бағалау.
Пәні: Дүниетану                            Сыныбы:
                               Күні:
№1. Тақырыбы:  Адамтабиғат перзенті.
Мақсаты:
  Адамның   табиғаттағы   алатын   орны,   дене   мүшелерімен,   тері
гигиенасымен таныстыру; түсініп оқуға, ойын жеткізе білуге үйрету, сөйлемді
дұрыс   құруға   дағдыландыру;   білімін,   тілін   дамыту;   денсаулық   сақтауға,
тазалыққа тәрбиелеу.
Сабақтың типі: Аралас сабақ.
Әдісі: Түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: Суреттер, үлестірмелер.
Сабақтың  барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі: Сабаққа дайындық. Психологиялық дайындық:
Өсімдіктер мен жануарлар тіршілігі үшін не қажет? Адам тіршілік ету үшін
қандай жағдай қажет? Неліктен адам табиғат перзенті дейміз?
ІІ. Білімді тексеру кезеңі:
Сұрақтарға жауап алу
Адам мен басқа тіршілік иелерінің ұқсастығы мен айырмашылығы қандай?
Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау  Адамтабиғат
перзенті.
ІІІ. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:
Адамға, жануарға, өсімдікке   бәріне де қорек, ауа, су, жылу, жарық қажет.
Бұлардың барлығын олар табиғаттан алады. Адамның өмір сүруі табиғатпен
тығыз байланысты.
1. Оқушыларға оқыту.   а) іштей  ә) дауыстап  б) теріп оқу.
2. Сұрақтар мен тапсырмаларды орындату.
3. Суретпен жұмыс.
ІV. Қорытындылау. Мақалдарды оқып, түсіну.
V. Үйге тапсырма беру кезеңі: 710 бет оқу.
Бағалау.

file_name: дүниетану.docx

intro:
Пәні: Дүниетану 	                          Сыныбы:  3 «А»	                               Күні:

Тақырыбы: Денелер. Заттар. Табиғаттағы құбылыстар.
Мақсаты: 1. Дене, заттар, құбылыстар туралы және денелердің үш күйде болатыны туралы түсінік беру.
                    2.  Білімін, ой-өрісін, сөздік қорын дамыту.
                    3. Білімдікке тәрбиелеу.
Сабақтың түрі: аралас сабақ
Сабақтың типі: жаңа білім беру
Әдісі:  түсіндіру, сұрақ-жауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: суреттер, үлестірмелер.
Барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі: Амандасу, түгендеу, оқушылардың зейінін, назарын  жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару.
ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі:
1.	Математиканы пайдаланып табиғатты зерттеу-оқыту материалын талдау.
2.	Мазмұнын айтқызу.
Білімді тексеру кезеңі: 1. Сұрақтарға жауап алу.  2. Қорытындылау
Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау. Денелер, заттар, құбылыстар.
ІІІ. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:
1. Кіріспе. - Табиғат деген не? - Өлі табиғатқа не жатады? - Тірі табиғатты ата?
2. Денелер - адамды жан-жағынан қоршаған нәрселердің бәрі дене деп аталады. Денелер табиғи, жасанды болады. Кез келген дене заттан тұрады. Мыс.; жаңбыр тамшысы – дене,  су – зат, доп – дене, резеңке – зат, кітап – дене, қағаз - зат. Табиғаттағы өзгерістердің барлығы табиғат құбылыстарына жатады.
3. Оқулық бойынша жұмыс: оқыту.
Сергіту сәті
Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі:
1. Сұрақтарға жауап алу: - Дене деген не? - Құбылыстарға не жатады?
2. Оқушыларға оқыту: дауыстап, тізбектей.
3. Дәптермен жұмыс: атауларын жазу.
ІV. Бекіту: Қорытындылау мақсатында дене, заттар, құбылысқа өмірден бірнеше мысалдар келтіру.
V. Үйге тапсырма беру кезеңі: 62-64  бет оқу, мазмұндау.
Бағалау.Пәні: Дүниетану 	                          Сыныбы:  3 «А»	                               Күні:

Тақырыбы: Денелер. Заттар. Табиғаттағы құбылыстар.
Мақсаты: 1. Дене, заттар, құбылыстар туралы және денелердің үш күйде болатыны туралы түсінік беру.
                    2.  Білімін, ой-өрісін, сөздік қорын дамыту.
                    3. Білімдікке тәрбиелеу.
Сабақтың түрі: аралас сабақ
Сабақтың типі: жаңа білім беру
Әдісі:  түсіндіру, сұрақ-жауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: суреттер, үлестірмелер.
Барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі: Амандасу, түгендеу, оқушылардың зейінін, назарын  жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару.
ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі:
1.	Математиканы пайдаланып табиғатты зерттеу-оқыту материалын талдау.
2.	Мазмұнын айтқызу.
Білімді тексеру кезеңі: 1. Сұрақтарға жауап алу.  2. Қорытындылау
Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау. Денелер, заттар, құбылыстар.
ІІІ. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:
1. Кіріспе. - Табиғат деген не? - Өлі табиғатқа не жатады? - Тірі табиғатты ата?
2. Денелер - адамды жан-жағынан қоршаған нәрселердің бәрі дене деп аталады. Денелер табиғи, жасанды болады. Кез келген дене заттан тұрады. Мыс.; жаңбыр тамшысы – дене,  су – зат, доп – дене, резеңке – зат, кітап – дене, қағаз - зат. Табиғаттағы өзгерістердің барлығы табиғат құбылыстарына жатады.
3. Оқулық бойынша жұмыс: оқыту.
Сергіту сәті
Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі:
1. Сұрақтарға жауап алу: - Дене деген не? - Құбылыстарға не жатады?
2. Оқушыларға оқыту: дауыстап, тізбектей.
3. Дәптермен жұмыс: атауларын жазу.
ІV. Бекіту: Қорытындылау мақсатында дене, заттар, құбылысқа өмірден бірнеше мысалдар келтіру.
V. Үйге тапсырма беру кезеңі: 62-64  бет оқу, мазмұндау.
Бағалау.

окружающий мир

group: Дисциплины


extracted_text:
МБДОУ детский сад №3 «Алёнушка»
Краткосрочный
педагогический проект
«В гости к матрешке»

Подготовила ИЗО специалист Стародубцева Г.П.
1 Паспорт
педагогического проекта
Сроки: с 12.03.18 по 30.03.18 г.
Разделы программы:
 познавательное развитие;
 социальнокоммуникативное развитие;
 художественноэстетическое развитие;
Тип проекта.  Краткосрочный
Проблема.   Актуальность этой проблемы заключается в том, что в наше время
достаточно   всяких   игрушек   и   наших   детей   трудно   чем   –   либо   удивить.
Целенаправленное ознакомление детей с русской игрушкой матрёшкой – это одна из
частей   формирования   у   детей   патриотизма.   Расширить   круг   представления   о
разнообразии   этой   игрушки,   дать   о   ней   некоторые   доступные   для   ребёнка
исторические   сведения   –   это   значит   приобщить   детей   к   прекрасному,   научив   их
различать, чем похожи и чем отличаются самые известные из этих игрушек.
Значимая   для   детей   проблема:   как   появилась   матрешка,   какие   бывают
матрешки? На решение  этой проблемы и направлен наш проект.
Недостаток   знаний   о   русских   народных   матрёшках   был   выявлен   при
анкетировании детей в форме беседы.
Цели:  воспитать интерес к истории России, народному творчеству на примере
русской матрёшки; приобщить детей к прекрасному;   формировать у детей чувство
патриотизма.
Задачи проекта:
 для детей:
Образовательная: Познакомить детей с видами народного декоративноприкладного
искусства, с прекрасными творениями народных умельцев матрешек, хохломских изделий и
гжельской посуды.
2 Развивающая: Развивать художественнотворческие способности в процессе восприятия
произведений декоративного искусства. Развивать мелкую моторику, зрительную память,
внимание.
Воспитательная: Формировать у детей патриотические чувства: чувство любви и гордости
к Родине на основе изучения народных промыслов России. Воспитывать интерес и любовь к
народному искусству, уважение к культуре, русским традициям и промыслам, мастерам
народного творчества.
 для воспитателя:
Создать условия для развития творческого мышления у детей, довести до сведения
родителей о важности этой проблемы, способствовать вовлечению семей воспитанников в
образовательный процесс, развивать социальнопрофессиональную компетентность и
личностный потенциал.
 для родителей: Вовлечение в художественнотворческую деятельность, овладение
практических навыков позитивного взаимодействия с детьми в разных видах творческой
деятельности.
Участники проекта:
 дети средней, старшей и подготовительной  группы;
 родители и другие члены семьи воспитанников детского сада;
 воспитатели групп
 музыкальный руководитель
Ожидаемый результат:
1. Знакомство с особенностями русской народной игрушки (материал, форма, цвет,
узор).
2. Разучивание  простейших элементов росписи.
3. Получить представление о цветовой гамме матрёшек.
4. Научить различать особенности разных матрёшек.
5. Расширение и активизация словарного запаса слов.
Задачи для детей:
 познакомить  детей с историей матрёшки  как видом народного промысла;
 дать знания о матрёшке, о её цветовой гамме;
 развивать сенсорные навыки;
 научить видеть необычное в обычном;
 учить получать радость от увиденного;
 освоить некоторые художественные элементы;
 содействовать развитию творческих способностей детей.
Для родителей:
 вызвать интерес к русской народной игрушке;
 приобщать к истокам русской народной культуры;
3  учитывать опыт детей, приобретенный в детском саду.
Для педагога:
 способствовать развитию творческой активности детей;
 создать условия для формирования у детей познавательных умений;
 вовлекать семьи воспитанников в образовательный процесс;
 развивать социальнопрофессиональную компетентность и личностный потенциал.
Предметно – развивающая среда:
 игрушки матрёшки;
 иллюстрации матрёшек.
Направление реализации проекта:
 совместная деятельность с детьми;
 взаимосвязь с родителями.
Мероприятия для детей.
1. Беседы с детьми на темы: «Русская игрушка – матрёшка», «О цветовой гамме
матрёшек», «Из чего сделана матрёшка».
2. Чтение художественной литературы: Л. Некрасовой «Мы веселые матрешки», В.
Приходько «Матрёшка на окошке», С. Маршака «О матрёшках», В. Берестова
«Матрешкины потешки», Владимира Моисеева «Кто матрешку сделал, я не знаю», Ю.
Володиной «Танец матрешек»,  стихи о матрешках Е. Крысина, Р. Карапетяна, Л.
Громовой, Н. Радченко, А. Кулешовой, С. Иванова.
3. Оформление минимузея «Матрёшка».
Непосредственная образовательная деятельность:
1) Познание. Формирование целостной картины мира  «Знакомство с русской
матрёшкой».
2) Художественное творчество. Рисование  «Веселые матрёшки», «Русская
матрешка», «Знакомство с искусством гжельской росписи – Матрешка», «Украсим
сарафаны матрёшкам». Аппликация «Русская матрешка», «Красивый платочек для
матрешки.
          3)Конструирование из бумаги «Матрешкагармошка», «Русская красавица –
матрешка»
Для родителей:
1. Выставка рисунков детей «Авторская матрёшка»;
2. Консультация «Русская народная игрушка матрешка: история, виды
матрешек, польза».
 «Игры с матрешками для детей»
 «Русская матрешка»
Форма презентации проекта:
1. Итоговое занятие «Хоровод веселых матрешек»
2. Презентация проекта и обсуждение результатов на педсовете.
Вывод:
Итак, в ходе проекта мы узнали, что матрешка появилась давно. В этой игрушке
отразились народные представления о семье, мире, добре, красоте.
4 Формочки для матрешек вытачивались на специальных токарных станках из
сухих липовых чурок. Мы узнали, что в разных местах нашей большой страны игрушки
делали посвоему. Поэтому и росписи матрешек были все разные. А мы в группе
нарисовали своих матрешек. Также поиграли с матрешкой, прочитали стихи про матрешек,
спели песни, потанцевали.
Но главное мы поняли, что русская матрешка является символом России,
символом  народного искусства,  и очень нравится людям, потому что она несет в себе
любовь и дружбу.
Список
использованной литературы
1. Богатеева З.А. Аппликация по мотивам народного орнамента в детском саду. – М.:
Просвещение, 1982.
2. Веракса Н.Е., Веракса А.Н. Проектная деятельность дошкольников. – М., 2008.
3. Князева О.Л., Маханева М. Д. Приобщение детей к истокам русской народной
культуры. – СП., 1998.
4. Лыкова И. А. Изобразительная деятельность в детском саду. Средняя группа: учебно
– методическое пособие.   М.: «Цветной мир», 2012.
5. Скоролупова О. А.  Знакомство детей дошкольного возраста с русским народным
декоративно – прикладным искусством. – М.: Скрипторий, 2003.
Приложения к проекту.
Художественная литература о матрешках.
Л. Некрасова «Мы веселые
В. Приходько
матрешки»
Мы веселые матрешки,
Ладушки, ладушки.
На ногах у нас сапожки,
Матрешка на окошке
Под ярким сарафаном,
И вся семья в матрешке.
Как в доме деревянном.
5 Ладушки, ладушки,
В сарафанах наших пестрых,
Ладушки, ладушки,
Мы похожи словно сестры,
Ладушки, ладушки.
Валентин Берестов
«Матрешкины потешки»
Хлебомсолью всех встречаем,
Самовар на стол несем.
Мы за чаем не скучаем,
Говорим о том, о сем.
Как у нашей у Хохлатки
Нынче вывелись цыплятки,
А из одной скорлупочки
Матрёша вышла в юбочке.
На заре трубит рожок,
Кличет стадо на лужок:
Выходи, Бурёнушка!
Выхожу, Матрёнушка!
Ходят куры в стороне,
Позабыли обо мне.
Принесла горошку –
Вспомнили матрешку.
Пряники печатные,
До того нарядные.
Мы не сразу их съедим,
А сначала поглядим.
Любят маленькие детки
Всевозможные конфетки.
Кто грызет, а кто глотает,
Кто за щечкою катает.
Я цветочек вышила,
“Жужужу” услышала.
Села пчелка на цветок,
Мастерица – наутек.
Очень любим мы, матрешки,
Разноцветные одежки.
Сами ткем и прядем,
Сами в гости к вам придем.
Дуйте в дудки, бейте в ложки!
В гости к нам пришли
матрешки.
Ложки деревянные,
Матрешечки румяные.
Весь народ глядит в окошки:
Открой — увидишь чудо:
Матрешенькадетеныш.
А там еще! Откуда?
А там опять… найденыш.
В. Приходько
Подарили мне матрешку.
Допустила я оплошку:
Разломила пополам –
Интересно, а что там?
Там еще одна матрешка,
Улыбается, дурешка;
Хоть и жаль ее ломать,
Буду дальше разбирать.
Кукла первая толста,
А внутри она пуста.
Разнимается она
На две половинки.
В ней живет еще одна
Кукла в серединке.
Эту куколку открой–
Будет третья во второй.
Половинку отвинти
Полную, притертую,
И сумеешь ты найти
Куколку четвертую.
Вынь ее да посмотри,
Кто в ней прячется внутри.
Прячется в ней пятая
Куколка пузатая,
А внутри пустая–
В ней живет шестая,
6 Танцевать пошли матрешки.
Восемь водят хоровод,
А девятая поет.
Шли подружки по дорожке,
Было их немножечко:
Две Матрены, три Матрешки
И одна Матрешечка.
Шла по ягоду Матрешка,
Позабыла взять лукошко.
“И куда ж такую сласть
Мне теперь, подружки, класть?”
Сели мы на карусели,
На качели пересели,
Сто знакомых встретили,
На поклон ответили.
Мышку встретили подружки
И попрятались друг в дружке.
А которая осталась,
Больше всех перепугалась.
У торговца, у торговки
Покупали мы обновки,
Щупали и меряли,
Глазам своим не верили.
Пыль клубится по дорожке –
Едут с ярмарки матрешки,
На баранах, на быках,
Все с баранками в руках.
Мы до полночи гостили,
Нас домой не отпустили,
Оставляют ночевать,
Завтра снова чаевать!
А в шестой – седьмая,
А в седьмой – восьмая.
Эта кукла меньше всех,
Чуть побольше, чем орех.
Вот, поставленные в ряд,
Сестрыкуколки стоят.
«Сколько вас?» – у них мы
спросим,
И ответят куклы: «Восемь!»
Владимир Моисеев
Кто матрешку сделал, я не знаю.
Но известно мне, что сотни лет
Вместе с Ванькойвстанькой, как
живая,
Покоряет кукла белый свет.
Где он краски брал, искусный
мастер,
В нивах шумных, в сказочном лесу?
Создал образ неуемной страсти,
Истинную русскую красу.
На щеках навел зари румянец,
Неба синь всплеснул в ее глаза
И, пустив в неповторимый танец,
Он, должно быть, весело сказал:
“Ну и ой, гуляй теперь по свету,
Весели себя, честной народ”.
И матрешка через всю планету
До сих пор уверенно идет.
Выступает гордо, величаво,
С удалой улыбкой на лице,
И летит за ней по миру слава
О безвестном мастеретворце.
Наша русская матрешка
Не стареет сотню лет.
В красоте, в таланте русском
Весь находится секрет.
Какой русский сувенир
Покорил уже весь мир?
Балалайка? Нет!…Гармошка?
7 Нет!…То – русская матрёшка!!!
Иностранцу нет желанней
Куклы в красном сарафане.
Детская игрушка эта,
Обошла уже пол света!
Так, немного и немало
Символом России стала.
Знают все её загадку…
В ней хранятся по порядку
Краснощёкие девчонки…
Её младшие сестрёнки.
Я секрет тот тоже знаю –
Разбираю, собираю,
Достаю их друг за другом,
Расставляю полукругом;
Одна матрёшка, две… и вот…
Матрёшек целый хоровод!
А. Гришин
Цветастое платье,
Румяные щёчки!
Её открываем –
В ней прячется дочка.
Матрёшки танцуют,
Матрёшки смеются
И радостно просят
Тебя улыбнуться!
Они к тебе прыгают
Прямо в ладошки –
Какие веселые
Эти матрёшки!
Деревянные подружки
Любят прятаться друг в дружке,
Носят яркие одёжки,
Называютсяматрёшки.
Р. Карапетян
Как в большойбольшой матрешке,
Есть поменьше, на немножко,
Ну а в ней – еще немножко,
Ну а в ней – матрешкакрошка,
Ну а в крошке – никого.
Их четыре же всего.
Ю. Володина
«Танец матрешек»
Мы матрёшки Вот такие крошки
Танцевать, танцевать \
Вышли мы немножко \ 2 раза
Мы матрёшки Вот такие крошки
А у нас, а у нас \Чистые ладошки \ 2
раза
Мы матрёшки Вот такие крошки
А у нас, а у нас \Новые сапожки \ 2
раза
Мы матрёшки Вот такие крошки
Танцевать, танцевать \
Вышли мы немножко \ 2 раза
Давайка с тобой
Поиграем немножко:
В матрёшке большой есть
Поменьше матрёшка.
Е. Крысин
В одной кукле – кукол много,
Так живут они –  друг в дружке,
Их размер рассчитан строго –
Деревянные подружки.
8 Л. Громова
Подарили Маше
Матрешку – нету краше!
Вся такая ладная:
Яркая, нарядная!
Интересно с ней играть,
Можно даже открывать.
Приоткрой ее немножко,
Там внутри – ещё матрешка!
Только чуть поменьше ростом,
В остальном – двойняшки просто!
Стали третью мы искать,
Оказалось целых  пять!
Пять матрешек – все в одной
Могут спрятаться порой.
Н. Радченко
На полке куколка стоит,
Она скучает и грустит.
Но в руки ты её возьмёшь
И в ней ещё одну найдёшь.
А в той ещё… И вот уж в ряд
Пять милых куколок стоят.
Хоть роста разного, но всё же
Все удивительно похожи.
В нарядных сарафанах пёстрых
Румяные матрёшкисёстры.
Была одна, а стало пять,
Им больше некогда скучать!
А наиграются подружки,
И снова спрячутся друг в дружке.
С. Маршак
Восемь кукол деревянных,
Круглолицых и румяных,
В разноцветных сарафанах
На столе у нас живут.
Кукла первая толста,
А внутри она пуста.
Разнимается она
на две половинки.
В ней живет еще одна
кукла в серединке.
Эту куколку открой
будет третья во второй.
Половинку отвинти,
Плотную, притертую,
И сумеешь ты найти
Куколку четвертую.
Вынь ее да посмотри,
Кто в ней прячется внутри.
Прячется в ней пятая
куколка пузатая.
А внутри шестая
в ней живет пустая.
А в шестой седьмая,
А в седьмой восьмая.
Эта кукла меньше всех,
Чуть побольше, чем орех.
Вот поставленные в ряд,
сестры куколки стоят.
С. Иванов
Ой ты барышняматрёшка,
Я возьму тебя в ладошки,
Покажи мне тех девчат,
Что внутри тебя сидят!
Ой ты барышняматрёшка,
Разноцветная одёжка,
Знает весь огромный мир
Этот русский сувенир!
А. Кулешова
Кукла славная – матрешка,
Гдеже ручки,
Гдеже ножки?
Ах, какие щечки,
Красные, румяные,
На фартучке цветочки
И на сарафане.
Вот матрешка – мама,
Вот матрешки – дочки,
Ротик – будто ягодки,
Глазки – будто точки!
Мама песенку поет,
Дочки водят хоровод,
маме хочется в покой,
Прячутся одна в другой!
9 Сколько вас? у них мы спросим,
И ответят куклы:Восемь!
Эту куколку открой.
Конспект НОД в средней группе.
Тема «Знакомство с русской матрешкой».
Цели: 1. Познакомить детей с историей матрёшки, как народного промысла; дать
знания   о   матрёшке,   о   её   цветовой   гамме;   учить   называть   свойства   и   качество
предметов.
2.   Формировать   грамматически   правильную   речь;     учить   детей   составлять
описательный рассказ;  обогатить словарь детей.
3. Воспитывать патриотические чувства; развивать эстетический вкус.
Предварительная   работа:   рассматривание   иллюстраций,   альбомов;   книжки
раскраски   с   матрешками;   чтение   художественной   литературы   Материал:   игрушки
матрешки, иллюстрации, альбомы о матрешке.
Словарная   работа:   семёновская,   полховомайданская,   веселая,   нарядная,
красивая.
Ход занятия
Воспитатель: Ребята, отгадайте загадку:
В этой молодице
Прячутся сестрицы.
Каждая сестрица
Для маленькой  темница.
(Матрешка.)
Воспитатель: Верно. Сегодня я расскажу вам историю о матрешке.
Эта   веселая   игрушка      расписная   матрешка      родилась   сто   лет   назад.   Ее
придумал   художник   Сергей   Васильевич   Малютин.   Прообраз   ее      деревянную
пустотелую куклу  художник увидел в Японии. Эта была игрушканеваляшка. Внутрь
ее вкладывалась еще одна такая же кукла, только поменьше. И художник выдумал для
10

file_name: Проект В гости к матрешке.docx

intro: В данном краткосрочном творческом проекте дети знакомятся с разными видами декоративного народно-прикладного искусства, узнают много нового о создании первой матрешки, в процессе восприятия произведений декоративного искусства у детей развиваются художественно-творческие способности, создаются условия для развития творческого мышления у детей,  семьи воспитанников вовлекаются в образовательный процесс.Краткосрочный творческий проект "В гости к матрёшке"

title: Творческий проект "В гости к матрешке"


extracted_text:
Сабақтың тақырыбы: Заттар.
   Сабақтың мақсаты: балалардың зат туралы түсінігін қалыптастыруға
көмектесу; оқушылардың өткен тақырып бойынша білімін тексеру; ойлау
жүйесін, логиканы дамыту.
   Сабаққа қажетті құралдар: сызбалар, стақан, доп, қайшы, сызғыш, т.б.
секілді заттар.
   Сабақтың барысы:
1.Психологиялық дайындық.
II. Үй тапсырмасын тексеру.
    Табиғи заттардың жасанды заттардан қандай айырмашылығы бар?
   Балалар мысалдар келтіреді.
   III. «Табиғат және біз» тақырыбы бойынша тест өткізу (жеке
карточкалар беріледі).
1. Табиғи заттардың астын сыз:
   бұлт
үстел
бозқараған    саяжай
тоқылдақ
        раушан
        комбайн
         құм тау
         кітап қарындаш тас
   2. Қайсысы өлі табиратқа жатады:
   а) адамдар, құстар, ағаштар, бұталар, жәндіктер
   ә) Ай, өзен, жұлдыз, Күн, Адам және ол жасаған заттар
   б) қар, бұлт, бұршақ, аспан, тас.
   3. Тіршілік иелерінің өлі табиғаттан айырмашылыры:
   а) олар сөйлеседі, жүгіреді, жылайды, күледі, өседі, өледі
   ә) олар тыныс алады, тамақтанады, дүниеге ұрпақ әкеледі.
   Балалар пікір алмасады, бірбірінің қатесін түсінуге кемектеседі.
   IV. Сабақ тақырыбы бойынша жұмыс.
   1. Мұғалім заттар туралы әңгімелейді.

Денелердің бәрі заттардан тұрады.
   2. Тақтада кесте сызылады, балалар мысал келтіреді.
    Денелер     Заттар
    тостаған     шыны
    қар                су
    үстел
    доңғалақ     резеңке
    кірпіш     балшық
   Қорытындыны балалар жасайды.
    Денелер заттардан ңүі^алады. Заттар ңатты, сүйың жөне газтөріздес
болады.
(Сызба жасалады.)
    ағаш 3. Дәптерге «Заттар» тақырыбында тәжірибе жұмысын орындау.
   4. Оқулық бойынша жұмыс істеу.
   Ойын. Мұғалім денелерді көрсетеді, ал балалар олардың қандай заттардан
жасалғанын айтып береді.
   5. Негештің сұрағы:
    Денелердің қандай заттан тұратынын білу адамға не үшін қажет?
   V. Сабақты қорыту. Өзіңді тексер.
    Зат дегеніміз не?
    Заттар қандай топтарға бөлінеді?
   VI. Үй жұмысы. Оқулық бойынша жұмыс істеу. Сызбаға қарап, заттарды
сипаттап бер, тапсырманы орында.
Пәні: Дүниетану                            Сыныбы:  3 «А»
                               Күні:
Тақырыбы: Денелер. Заттар. Табиғаттағы құбылыстар.
Мақсаты:  1.  Дене,  заттар,  құбылыстар   туралы   және   денелердің   үш   күйде
болатыны туралы түсінік беру.
                    2.  Білімін, ойөрісін, сөздік қорын дамыту.
                    3. Білімдікке тәрбиелеу.
Сабақтың түрі: аралас сабақ
Сабақтың типі: жаңа білім беру
Әдісі:  түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: суреттер, үлестірмелер.
Барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі: Амандасу, түгендеу, оқушылардың зейінін, назарын
жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару.
ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі:
1. Математиканы   пайдаланып   табиғатты   зерттеуоқыту   материалын
талдау.
2. Мазмұнын айтқызу. Білімді тексеру кезеңі: 1. Сұрақтарға жауап алу.  2. Қорытындылау
Мақсатын   қою   кезеңі:  Тақырыбын,   мақсатын   хабарлау.  Денелер,   заттар,
құбылыстар.
ІІІ. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:
1. Кіріспе.   Табиғат деген не?  Өлі табиғатқа не жатады?   Тірі табиғатты
ата?
2.   Денелер      адамды   жанжағынан   қоршаған   нәрселердің   бәрі  дене  деп
аталады. Денелер табиғи, жасанды болады. Кез келген дене заттан тұрады.
Мыс.; жаңбыр тамшысы – дене,  су – зат, доп – дене, резеңке – зат, кітап –
дене,   қағаз      зат.  Табиғаттағы   өзгерістердің   барлығы  табиғат
құбылыстарына жатады.
3. Оқулық бойынша жұмыс: оқыту.
Сергіту сәті
Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі:
1. Сұрақтарға жауап алу:  Дене деген не?  Құбылыстарға не жатады?
2. Оқушыларға оқыту: дауыстап, тізбектей.
3. Дәптермен жұмыс: атауларын жазу.
ІV.   Бекіту:  Қорытындылау  мақсатында   дене,   заттар,   құбылысқа   өмірден
бірнеше мысалдар келтіру.
V. Үйге тапсырма беру кезеңі: 6264  бет оқу, мазмұндау.
Бағалау.
Пәні: Дүниетану
                          Сыныбы:  3 «А»                                Күні:
Тақырыбы: Математиканы пайдаланып табиғатты зерделеу.
Мақсаты:  1) Табиғаттағы заттарды математикалық өлшемдерді пайдалану арқылы
                        зерттеуді үйрету;
2) Білімін, ойөрісін дамыту;
3) Байқампаздыққа, білімділікке тәрбиелеу.
Сабақтың түрі: аралас сабақ
Сабақтың типі: жаңа білім беру
Әдісі:  түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: суреттер, үлестірмелер.
Барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі: Амандасу, түгендеу, оқушылардың зейінін, назарын  жаттығулар
орындау арқылы сабаққа аудару.
ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі:  «Бақылау әдісі. Тәжірибе жасау» оқыту, мазмұнын
айтқызу.
Білімді тексеру кезеңі: 1.Сұрақтарға жауап алу.  2. Қорытындылау
Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау.
Математиканы пайдаланып табиғатты зерделеу. ІІІ. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:
1. Мұғалімнің түсіндірмесі. Табиғатты зерттегенде пайдаланатын аспаптармен таныстыру.
Термометр, сағат, сызғыш.  Әрқайсысына тоқталып, сарамандық жұмыс жүргізу.  Табиғат
денелері мен құбылыстарын зерделеуге градус, сағат, минут, сантиметр, метр, килограмм,
грамм сияқты математикалық өлшемдер пайдаланылады.
Сергіту сәті
Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі:
1. Оқулықпен жұмыс: іштей, дауыстап, тізбектей оқыту.
2. Сұрақтарға жауап алу:
 Табиғатты зерттеу үшін қандай құралдарды пайдаланады?
 Қандай математикалық өлшемдерді пайдаланады?
3.   Дәптермен   жұмыс:   суреттерді   пайдаланып,   аспаптардың   қайда   ж/е   не   үшін
қолданатынын анықтау.
ІV. Бекіту кезеңі: Қорытындылау.
Адам   тәжірибе   мен   бақылау   жасай   алу   үшін   қандай   білім   қажет?   Математика   білімі
болмаса, адам тәжірибе жасай алады ма? Матемң өлшем бірліктері не үшін қажет? Өлшем
бірліктерді ата.
V. Үйге тапсырма беру кезеңі: 4345 бет оқу, мазмұндау.
Бағалау.
Пәні: Дүниетану
                          Сыныбы:  3 «А»                                Күні:
Тақырыбы: Табиғатты адам қалай зерделейді?
                       Бақылау әдісі.  Тәжірибе жасау
Мақсаты:   1) Оқушыларды бақылау әдісімен таныстыру, тәжірибе туралы ж/е оны қалай,
қай уақытта жасау керектігі жайлы түсінік беру;
2) Білімін, ойлау қабілетін, сөз байлығын дамыту;
3) Байқампаздыққа тәрбиелеу.
Сабақтың типі: аралас сабақ.
Сабақтың түрі: жаңа білім
Әдісі:  түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: суреттер, үлестірмелер, қималар.
Барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі: Амандасу, түгендеу, оқушылардың зейінін, назарын  жаттығулар
орындау арқылы сабаққа аудару.
ІІ.   Үй   тапсырмасын   тексеру   кезеңі:  Тыныс   алу,   ас   қорыту,   жүйке   жүйесі   туралы
білімдерін пысықтау. Мазмұнын айтқызу.
Білімді тексеру кезеңі: 1. Сұрақтарға жауап алу.  2. Қорытындылау
Мақсат қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау. Табиғатты адам қалай зерделейді?
ІІІ. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:
1. Бақылау   әдісі   туралы   түсінік   беру.   Табиғат   заттары   мен   құбылыстарын   тікелей
көріп, ұстап, дыбысы болса тыңдап, естіп зерделеу жолдарын бақылау әдісі дейді.
Мысал келтіру (құмырсқа, қарлығаш, өсімдік, жануар)
Тәжірибе   жасау   туралы   түсінік   беру.   Шындыққа   сынақ   жүргізу   арқылы   көз   жеткізуді,
танып білуді тәжірибе жасау дейміз.
Бақылау   әдісі   мен   тәжірибе   бірбірімен   тығыз   байланысты.   Екеуі   әр   уақытта   бірге
қолданылса   ғана,   табиғат   денесі   туралы   толық   мағлұмат   алынады.   Кезкелген   затты
бақылап, оның түсін, пішінін байқауға болады. Сол затты қолға алып, оны зерттеген де
тәжірибе жасап көргеннен кейін ғана оның пайдасын анықтауға болады.
2. Оқулықпен жұмыс. Оқып, түсіндіру.
3. Оқушыларға оқыту: іштей, тізбектеп, бөліктерге бөле отырып.
Сергіту сәті
Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі:
                     1. Сұрақтарға жауап алу:    Бақылау әдісі қалай жүргізіледі?  Әсем жаңбыр
жауатынын неге сүйеніп білді?  Ал, Ілияс неге сүйенді?  Өзің табиғатта нені бақыладың?
2. Дәптермен жұмыс: Анықтаманы жазу.
ІV. Бекіту кезеңі: Қорытындылау.
V. Үйге тапсырма беру кезеңі:  4043  бет оқу, мазмұндау.
Бағалау.
№ 14. Тақырыбы: Сезім мүшелері. Көз көру мүшесі.
Мақсаты: 1. Адамның сезім мүшелеріне, көзкөру қызметі туралы түсінік беру; тазалыққа,
ұқыптылыққа тәрбиелеу;  білімін, тілін дамыту.
Сабақ типі: Аралас сабақ. Әдісі:  Түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: Суреттер, үлестірмелер.
  Барысы:   І.   Ұйымдастыру   кезеңі:  Амандасу,түгендеу,оқушылардың   зейінін,   назарын
жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару.
ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі: 1.Жүйке жүйесі оның қызметі
2. Жүйке жүйесінің гигиенасыноқыту, мазмұнын айтқызу.
IIІ. Білімді тексеру кезеңі: 1.Сұрақтарға жауап алу.  2. Қорытындылау.
IV. Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау.  Сезім мүшелерінің қызметі.
V. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:

1.                         Сезім мүшелері

               көз                                        тері
                     құлақ      мұрын       тіл
2.Көзкөру мүшесі жайлы айтып түсіндіру. 3. Оқулық бойынша жұмыс: оқыту
4. Сергіту сәті
VI. Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі:  1.Сұрақтарға жауап алу.  2.Көздің
қорғанышыкірпік, қабақ, қас. 3.Жұмбақтарды шешіңдер. 4. Мақалдарды оқып мағынасын
түсіндіріңдер.
VII. Бекіту кезеңі: Қорытындылау
VIII. Үйге тапсырма беру кезеңі: 4043 бет оқу, мазмұндау. Бағалау.
№15. Тақырыбы: Құлақесту мүшесі.
Мақсаты:  1.   Адамның   сезім   мүшелеріне   құлақесту   қызметі   туралы   түсінік   беру;
тазалыққа, ұқыптылыққа тәрбиелеу;  білімін, тілін дамыту.
Сабақ типі: Аралас сабақ. Әдісі:  Түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: Суреттер, үлестірмелер.
  Барысы:   І.   Ұйымдастыру   кезеңі:  Амандасу,түгендеу,оқушылардың   зейінін,   назарын
жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару.
ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі:
1.Көзді дұрыс күте білудің ережелері. 2. Көзкөру мүшесіноқыту, мазмұнын айтқызу, еске
түсіру.
IIІ. Білімді тексеру кезеңі:
 1.Сұрақтарға жауап алу. 2. Қорытындылау.
IV. Мақсатын қою кезеңі:
Тақырыбын, мақсатын хабарлау.  Сезім мүшелерінің қызметі.
V. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:
1.   Құлақесту   мүшесі.  2.Құлақты   күту   ережелері   мен   таныстыру.  3.   Оқулық   бойынша
жұмыс: оқыту  4. Сергіту сәті
VI. Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі:
1.Сұрақтарға жауап алу  2.Сарамандық жұмыс.
VII. Бекіту кезеңі: Қорытындылау
VIII. Үйге тапсырма беру кезеңі:  4445 бет оқу, мазмұндау. Бағалау.
Пәні: Дүниетану                   Сыныбы:  3 «А»
                       Күні:
Тақырыбы: Жүйке жүйесі. Жүйке жүйесінің гигиенасы. Сезім мүшелері
Мақсаты: 1. Оқушыларға жүйке жүйесінің гигиенасымен таныстыру.
                    2. Білімін, тілін дамыту.
                    3. Салауатты өмір сүруге тәрбиелеу.
Сабақтың типі: аралас сабақ. Сабақтың түрі: пысықтау
Әдісі:  түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: суреттер.
Барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі: Амандасу, түгендеу, оқушылардың зейінін, назарын
жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару.
ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі:
1. Жүйке жүйесінің қызметі қандай? 2. Жүйке жүйесі неден тұрады?
Білімді тексеру кезеңі:
1.Сұрақтарға жауап алу.  2. Үй тапсырмасын қорытындылау
Мақсатын қою кезеңі:
Тақырыбын, мақсатын хабарлау. Жүйке жүйесінің гигиенасы
ІІІ. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:
1. Мақалмәтелдердің мағынасын оқып түсіндіріңдер.
    а) Шомылған бойын сергітеді, Оқыған ойын сергітеді
    ә) Ас тұрған жерде ауру тұрмайды.
2. Жүйке жүйесінің гигиенасы. Түсіндіру.
Сергіту сәті
Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі:
           1. Оқушыларға тақырыпты оқыту: іштей, дауыстап, тізбектей.
ІV. Бекіту кезеңі: Қорытындылау
V. Үйге тапсырма беру кезеңі:  оқу, мазмұндау.
Бағалау.
Пәні: Дүниетану
                          Сыныбы:  3 «А»                                 Күні:
Сабақ тақырыбы: Ас қорыту жолы және астың қорытылып сіңуі.
                                  Тамақтану гигиенасы.
Сабақтың мақсаты: ас қорыту жүйесі, адам ағзасына қажетті қоректік заттар туралы
балалардың түсінігін қалыптастыру; тамақтану гигиенасын үйрету; азықтүлік пен ас
қорыту жүйесінің өзара байланысын түсіндіру; өзінөзі бақылауға үйрету; тазалық
гигиенасын сақтауға тәрбиелеу.
Сабақтың типі: аралас сабақ.
Сабақтың түрі: жаңа білім Әдісі:  түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу, талдау.
Көрнекілігі:  «Ас қорыту жүйесі» кестесі, үлестірмелер, суреттер.
Барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі.
Сабақтың көрнекілігі:   І.Қызығушылықты ояту.
   Мұғалім балалардың бұлшықет, тыныс жолдары туралы білімін тексеріп, олардың
жауаптарын қорытады.
 Тамақ жемей дені сау адам бола аламыз ба?
 .....
Дұрыс, «Ас  адамның арқауы» дейді, адам тамақсыз өмір сүре алмайды. Адам баласы
неғұрлым көп еңбек етіп, спортпен шұғылданса, соғұрлым тәбеті артады. Қоректік заттар
тұтас ағзаға қажет. Ас адамның өмір сүруі, өсуі үшін қажет және жалпы ағза жұмысын
жақсартады. Адам организмі дұрыс дамуы үшін әртүрлі тамақ жеу қажет.
II. Үй тапсырмасын сұрау.
Тыныс алу мүшесін сақтау ережелерін жатқа сұрау.
ІІІ. Жаңа сабақ.
Кіріспе.
    Ас қалай қорытылады?
  Тәжірибе жұмысы.
   Нанның бір тілімін алып, ауыздарыңа салыңдар. Не болып жатыр? (Балалар ас қорытуға
қандай ағзалар қатысатынын және ол қалай жүретінін айтып береді.)
   «Ас қорыту жүйесі» сызбасы жасалады.
Ас қорыту
мүшелері
Ауыз қуысы
Жұтқыншақ
Өңеш
Асқазан
   1.  Оқулықпен жұмыс.
   а) Мәтінді оқу. Оқушылар сабақ барысында қандай жаңа мәлімет алғанын және осы
тақырып бойынша тағы не білгілері келетінін айтады.
   ә) Мәтін мазмұны бойынша әңгіме.
    Адамдарға тамақ не үшін қажет?
    Ас қорыту мүшелерін ата (Нашар меңгерген балалар сызбаны пайдалануына болады.)
    Жасушалар дамуы үшін қандай заттар қажет?
   2. Ойын. «Дүкенде».
   Аят дүкенге барып, таңғы асқа чипсы, пепси – кола, торт, тосап сатып алды. Бұл – оның
сүйікті асы.
 Аят таңғы ас мәзірін дұрыс таңдады ма? Мұндай астың ағзаға
пайдасы бар ма?
    Оның орнында сендер болсаңдар, не сатып алар едіңдер? (Сүт, сүзбе және т.б.)
   3. «Бұл өте қызық» айдары.
   Жемісжидек пен көкөністер  дәрумен мен минералды заттардың негізгі көзі болып
табылады. Дәруменнің басым бөлігін адам ағзасы тамақтану нәтижесінде алады. Сондықтан
дәруменге бай тағамдарды тұрақты жеп отыру керек. Дәруменнің негізгі топтары: С, В¹, В²,
В¹³, А, Д, Е.
   Алдын ала дайындалып келген балалар осы дәрумендерге сипаттама береді.
   1оқушы: А дәрумені  өсуге қажет. Сонымен қатар ол көздің көру қабілетін сақтауға
көмектеседі. А дәрумені сүт, сәбіз бен көк пиязда болады.
   2оқушы: С дәрумені сарымсақ, пияз, орамжапырақ, жалпы барлық жемісжидек пен
көкөніс құрамында «жасырынып» жатады. 3оқушы: Д дәрумені тісімізді сақтайды. Онсыз адамның тісі осал, сынғыш болады. Д
дәрумені сүт, балық, сүзбеде болады. Күнге қыздырынған кезде де Д дәруменін аламыз.
   Бұл жерде балалар тамақтану гигиенасы туралы әңгімелеп береді. Көкөністер мен
жемістерді алдымен міндетті түрде жылы сумен жуып, микробтан тазартып, содан кейін
ғана жеу керек.
   IV. Сабақты қорыту. Өзіңді тексер.
   Адам ағзасы тамақпен бірге қандай нәрлі заттарды алады?
   Табиғатта қандай дәрумендер кездеседі?
   Негештің сұрағы:
    Тісті неге күніне екі рет тазалау керек?
   V. Үйге тапсырма. «Ас қорыту жүйесі» мәтінін оқып, өзіңнің тамақтану тәртібің
жөнінде хабарлама дайында.
Бағалау.
Пәні: Дүниетану
                          Сыныбы:  3 «А»                                 Күні:
Тақырыбы: Тыныс алу мүшесін сақтау ережелері.
Мақсаты: 1. Оқушыларға тыныс алу мүшелері, олардың қызметі, гигиенасы
туралы түсінік беру, балалардың тыныс жолдары туралы түсінігін қалыптастыру;
2. Білімін , тілін, ойөрісін дамыту; таза ауаның тыныс алу мүшелері үшін маңызы туралы
айту; тыныс алудың гигиеналық тәртібін қарастыру.
3. Тазалыққа тәрбиелеу.
Сабақтың типі: аралас сабақ.
Сабақтың түрі: бекіту
Әдісі:  түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу, талдау.
Көрнекілігі:  «Тыныс алу мүшелері» кестесі, үлестірмелер, суреттер.
Барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі.
 Психологиялық дайындық.
   «Кім көп біледі» ойыны.
   Балалар дені сау адамның белгілерін атап шығады (көңілді, сергек, оқтай түзу, дұрыс
тамақтанады, терісі таза, спортпен шұғылданады және т.б.).
 Балалар, адам тыныс алу үшін қандай газ қажет? (Оттегі)
 II. Танымдық блок.
демалып
 Қане, бәріміз аузымызды жауып, мұрнымызды қысып тұрып
көрейік. Не байқадыңдар? (Ауа жетпей, тынысымыз тарылды.)
 Ауаның құрамы қандай?
   Қорытынды. Адам тыныс алуы үшін оттегі қажет.
    Адам өмір бойы дем алады  ауаны жұтып, сыртқа шығарлды. Жұтқан кезде ауа мұрын
қуысымен кеңірдек, көмекей жолдары арқылы өкпеге жетеді. Бұл мүшелердің бәрі бірігіп
тыныс алу жүйесін құрайды.
   Мұғалім «Тыныс алу мүшелері» кестесін көрсетеді, оқушылар осы мүшелерді тауып,
есте сақтайды және сызба құрады
   Тыныс алу мүшелері:
    Мұрын қуысы,   кеңірдек,   көмекей,  өкпе.
    1.Оқулықпен жұмыс: а) Мақаланы оқып, жұптасып пікір алмасу;
   ә) Тыныс жолдарын қорғаудың негізгі ережелерін анықтау.
   Әрі қарай балалар мәтіннен мұрын қуысының маңызын біліп, адам денсаулығы үшін
мұрын қандай рөл атқаратынын бығамдайды.
   2.Сөздікпен жұмыс. Көмей, кеңірдек, өкпе.
   3. Жағдайға талдау жасау.
   Мерейтойы әжемнің:
   Қонаққа толы үйіміз.
   Күлкі, әзіл көбейді,
   Бұрқыраған көк түтін.
   Қонақтар аса көңілді,
   Маған ғана күлкі жоқ.
   Түтіннен әбден тұншықтым,
   Маған мұнда орын жоқ.
    Темекі түтіні адам денсаулығына қандай зиян келтіреді?
    Осы өлең кейіпкерінің орнында сен болсаң қайтер едің?
   4. «Дұрыс жауабын тап» ойыны.
    Сенің қасыңда біреу темекі тартып тұрса:
   а) Былайырақ барып тұру қажет.
   ә) Темекі тартпауын өтіну керек.
   б)Темекі тартып тұрған адамға жақын тұру керек.
   III. Сабақты қорыту. Өзіңді тексер.
    Адамның тыныс алу жүйесінің құрылымы қандай және ол қалай жұмыс істейді?
    Өкпе қандай бөліктерден тұрады?
    Өкпе көпіршіктері қандай қызмет атқарады?
   Негештің сұрағы:
    Тұмау кең таралған кезде дүкен, емхана және басқа мекеме қызметкерлері неліктен
аузымұрнына дәке байлап алады?
ІҮ. Үйге тапсырма: Тыныс алу мүшесін сақтау ережелерін жаттау.
Бағалау.
Пәні: Дүниетану
                          Сыныбы:  3 «А»                                Күні:
Тақырыбы: Тыныс алу мүшелері. Өкпе және оның қызметі.
Максаты:   Білімділік:  Оқушыларға тыныс алу мүшелері, олардың қызметі, гигиенасы
туралы түсінік беру;
                       Дамытушылық: Дүниетанымын, пәнге қызығушылығын,  білімін , тілін
дамыту;
                     Тәрбиелік: Еңбекқорлыққа, Отанын қорғауға, тазалыққа тәрбиелеу.
Сабақтың түрі: аралас сабақ
Сабақтың типі: жаңа білім беру
Әдісі: түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: таблица, үлестірмелер.
Барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі: Амандасу, түгелдеу, оқушылардың зейінін, назарын  жаттығулар
орындау арқылы сабаққа аудару.
ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі:
Қан кеткенде көрсетілетін алғашқы жәрдем туралы оқыту, мазмұнын айтқызу.
1. Қызыл тамырдан қан кету.
2. Көк тамырдан қан кету.
3.   Ұсақ қан тамырларынан қан кету
Білімді тексеру кезеңі:
 1.Мәтін бойынша сұрақтарға жауап алу.  2.Үй тапсырмасын қорытындылау
Мақсатын қою кезеңі:
Тақырыбын, мақсатын хабарлау. Тыныс алу мүшелері.
ІІІ. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:
1. Түсіндіру: «Тыныс алу мүшелері».
а) Өкпе және оның қызметі
 ә) Тыныс алу және тыныс шығару қозғалыстары және ауа жолдары
2. Оқушыларға оқыту (іштей)
Тыныс алу мен тыныс шығарудың нәтижесінде өкпе ағзаны оттегі мол таза ауамен
қамтамасыз етіп, зиянды көмірқышқыл газынан таратып отырады.
Тыныс жолы өкпеге кіретін ауаны жылытады, ылғалдайды, зиянды заттардан (шаң
тозаңнан, микроптардан) тазартады. Мұрын қуысындағы түйтер кілегейлі   сүзіп, ондағы
шаңтозаңды ұстап қалып, микроптарды жояды.
Тыныс алу мүшелеріне
Мұрын қуысы
кеңіртек
кеңірдекше
Үлкен адам шамамен 1 минутта 1517 тыныс  алу мен тыныс шығару қайталанады.
 Өкпе дененің қандай бөлігінде орналасқан?
 Өкпе қандай қызмет атқарады?
Тыныс алу мен тыныс шығарудың қандай маңызы бар?
 Тыныс алу қалай болады?
 2. Оқушыларға оқыту: дауыстап, тізбектей.
  3. Сарамандық жұмыс. Айнаға немесе әйнекке дем шығарып көр. Оны саусағымен сыз.
   бір   қолыңды   кеудеңе,   екінші   қолыңды   ішіңе   қой.   Бірнеше   тыныс   мен   тыныс   тыныс
шығаруды жаса.
Сен білесің бе?
Кім жылдам тыныс алады?
Жаңа туған бала 1 минутта 60 рет тыныс алады, 5 жастағы бала 2526 рет, 1017
жастағылар – 1620 рет; үлкен адамдар – 16 рет.
ІV. Бекіту кезеңі: Қорытындылау
V. Үйге тапсырма беру кезеңі: 1730 бет оқу. Бағалау.
Пәні: Дүниетану
                          Сыныбы:  3 «А»                                Күні:
№2. Тақырыбы: Ағза мүшелері және оның қызметі
Мақсаты:  Адамның табиғаттағы алатын орны, дене мүшелерімен таныстыру,
әр   ағзаның   қызметін   толық   түсіндіру;   түсініп   оқуға,   ойын   жеткізе   білуге
үйрету, сөйлемді дұрыс құруға, ойын еркін жеткізуге дағдыландыру; білімін,
тілін дамыту; денсаулық сақтауға, тазалыққа тәрбиелеу. Сабақтың типі: Аралас сабақ.
Әдісі: Түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: Суреттер, үлестірмелер.
Сабақтың  барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі: Сабаққа дайындық.
Психологиялық дайындық:
Өсімдіктер мен жануарлар тіршілігі үшін не қажет? Адам тіршілік ету үшін
қандай жағдай қажет? Неліктен адам табиғат перзенті дейміз?
ІІ. Үй тапсырмасын сұрау:
Сұрақтарға жауап алу
 Адамды неге табиғат перзенті деп атаймыз?
Адам мен басқа тіршілік иелерінің ұқсастығы мен айырмашылығы қандай?
Адамға, жануарға, өсімдікке  не қажет?
Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау. Ағза мүшелері және
оның қызметі
ІІІ. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:
Адамның денесі 4 бөліктен тұрады: бас,мойын, кеуде, қол және аяқ.
Адамның ішкі мүшелеріне:ми, өкпе,жүрек, бауыр, бүйрек, қарын, ішек, қуық
жатады.
Оқулықпен жұмыс.
1. Оқушыларға оқыту.   а) іштей  ә) дауыстап  б) теріп оқу.
Дәптермен жұмыс.
Негізгі анықтамаларды жазу.
2. Суретпен жұмыс.  Спорттың пайдасы неде?
Сұрақжауап.
Адам денесі қандай бөліктерден тұрады?
Адам денесінің негізгі мүшелерін ата.
 Адам қаңқасының бас, кеуде, қол, аяқ сүйектерінің аттарын ата?
Денсаулық туралы 29баппен таныстыру, мағынасын түсіндіру.
ІV. Қорытындылау. Сұрақтар мен тапсырмаларды орындату.
V. Үйге тапсырма беру кезеңі: 710 бет оқу.
Бағалау. Пәні: Дүниетану                            Сыныбы:
                               Күні:
№1. Тақырыбы:  Адамтабиғат перзенті.
Мақсаты:
  Адамның   табиғаттағы   алатын   орны,   дене   мүшелерімен,   тері
гигиенасымен таныстыру; түсініп оқуға, ойын жеткізе білуге үйрету, сөйлемді
дұрыс   құруға   дағдыландыру;   білімін,   тілін   дамыту;   денсаулық   сақтауға,
тазалыққа тәрбиелеу.
Сабақтың типі: Аралас сабақ.
Әдісі: Түсіндіру, сұрақжауап, әңгімелеу.
Көрнекілігі: Суреттер, үлестірмелер.
Сабақтың  барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі: Сабаққа дайындық.
Психологиялық дайындық:
Өсімдіктер мен жануарлар тіршілігі үшін не қажет? Адам тіршілік ету үшін
қандай жағдай қажет? Неліктен адам табиғат перзенті дейміз?
ІІ. Білімді тексеру кезеңі:
Сұрақтарға жауап алу
Адам мен басқа тіршілік иелерінің ұқсастығы мен айырмашылығы қандай?
Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау  Адамтабиғат
перзенті.
ІІІ. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:
Адамға, жануарға, өсімдікке   бәріне де қорек, ауа, су, жылу, жарық қажет.
Бұлардың барлығын олар табиғаттан алады. Адамның өмір сүруі табиғатпен
тығыз байланысты.
1. Оқушыларға оқыту.   а) іштей  ә) дауыстап  б) теріп оқу.
2. Сұрақтар мен тапсырмаларды орындату.
3. Суретпен жұмыс.
ІV. Қорытындылау. Мақалдарды оқып, түсіну.
V. Үйге тапсырма беру кезеңі: 710 бет оқу.
Бағалау.

file_name: дүниетану.docx

intro:
Сабақтың тақырыбы: Заттар.
   Сабақтың мақсаты: балалардың зат туралы түсінігін қалыптастыруға көмектесу; оқушылардың өткен тақырып бойынша білімін тексеру; ойлау жүйесін, логиканы дамыту.
   Сабаққа қажетті құралдар: сызбалар, стақан, доп, қайшы, сызғыш, т.б. секілді заттар.
   Сабақтың барысы:
1.	Психологиялық дайындық.
II. Үй тапсырмасын тексеру.
   - Табиғи заттардың жасанды заттардан қандай айырмашылығы бар?
   Балалар мысалдар келтіреді.
   III. «Табиғат және біз» тақырыбы бойынша тест өткізу (жеке карточкалар беріледі).
1.	Табиғи заттардың астын сыз:
        раушан	бозқараған	   саяжай
        комбайн	тоқылдақ	   бұлт
         құм	тау		үстел
         кітап	қарындаш	тас
   2. Қайсысы өлі табиратқа жатады:
   а) адамдар, құстар, ағаштар, бұталар, жәндіктер
   ә) Ай, өзен, жұлдыз, Күн, Адам және ол жасаған заттар
   б) қар, бұлт, бұршақ, аспан, тас.
   3. Тіршілік иелерінің өлі табиғаттан айырмашылыры:
   а) олар сөйлеседі, жүгіреді, жылайды, күледі, өседі, өледі
   ә) олар тыныс алады, тамақтанады, дүниеге ұрпақ әкеледі.
   Балалар пікір алмасады, бір-бірінің қатесін түсінуге кемектеседі.
   IV.	Сабақ тақырыбы бойынша жұмыс.
   1.	Мұғалім заттар туралы әңгімелейді.
   -	Денелердің бәрі заттардан тұрады.
   2.	Тақтада кесте сызылады, балалар мысал келтіреді.
    Денелер	    Заттар
    тостаған	    шыны
    қар	               су
    үстел	    ағаш
    доңғалақ	    резеңке
    кірпіш	    балшық
   Қорытындыны балалар жасайды.
   - Денелер заттардан ңүі^алады. Заттар ңатты, сүйың жөне газтөріздес болады.
(Сызба жасалады.)

   3. Дәптерге «Заттар» тақырыбында тәжірибе жұмысын орындау.
   4. Оқулық бойынша жұмыс істеу.
   Ойын. Мұғалім денелерді көрсетеді, ал балалар олардың қандай заттардан жасалғанын айтып береді.
   5. Негештің сұрағы:
   - Денелердің қандай заттан тұратынын білу адамға не үшін қажет?

   V. Сабақты қорыту. Өзіңді тексер.
   - Зат дегеніміз не?
   - Заттар қандай топтарға бөлінеді?
   VI.	Үй жұмысы. Оқулық бойынша жұмыс істеу. Сызбаға қарап, заттарды сипаттап бер, тапсырманы орында.Сабақтың тақырыбы: Заттар.
   Сабақтың мақсаты: балалардың зат туралы түсінігін қалыптастыруға көмектесу; оқушылардың өткен тақырып бойынша білімін тексеру; ойлау жүйесін, логиканы дамыту.
   Сабаққа қажетті құралдар: сызбалар, стақан, доп, қайшы, сызғыш, т.б. секілді заттар.
   Сабақтың барысы:
1.	Психологиялық дайындық.
II. Үй тапсырмасын тексеру.
   - Табиғи заттардың жасанды заттардан қандай айырмашылығы бар?
   Балалар мысалдар келтіреді.
   III. «Табиғат және біз» тақырыбы бойынша тест өткізу (жеке карточкалар беріледі).
1.	Табиғи заттардың астын сыз:
        раушан	бозқараған	   саяжай
        комбайн	тоқылдақ	   бұлт
         құм	тау		үстел
         кітап	қарындаш	тас
   2. Қайсысы өлі табиратқа жатады:
   а) адамдар, құстар, ағаштар, бұталар, жәндіктер
   ә) Ай, өзен, жұлдыз, Күн, Адам және ол жасаған заттар
   б) қар, бұлт, бұршақ, аспан, тас.
   3. Тіршілік иелерінің өлі табиғаттан айырмашылыры:
   а) олар сөйлеседі, жүгіреді, жылайды, күледі, өседі, өледі
   ә) олар тыныс алады, тамақтанады, дүниеге ұрпақ әкеледі.
   Балалар пікір алмасады, бір-бірінің қатесін түсінуге кемектеседі.
   IV.	Сабақ тақырыбы бойынша жұмыс.
   1.	Мұғалім заттар туралы әңгімелейді.
   -	Денелердің бәрі заттардан тұрады.
   2.	Тақтада кесте сызылады, балалар мысал келтіреді.
    Денелер	    Заттар
    тостаған	    шыны
    қар	               су
    үстел	    ағаш
    доңғалақ	    резеңке
    кірпіш	    балшық
   Қорытындыны балалар жасайды.
   - Денелер заттардан ңүі^алады. Заттар ңатты, сүйың жөне газтөріздес болады.
(Сызба жасалады.)

   3. Дәптерге «Заттар» тақырыбында тәжірибе жұмысын орындау.
   4. Оқулық бойынша жұмыс істеу.
   Ойын. Мұғалім денелерді көрсетеді, ал балалар олардың қандай заттардан жасалғанын айтып береді.
   5. Негештің сұрағы:
   - Денелердің қандай заттан тұратынын білу адамға не үшін қажет?

   V. Сабақты қорыту. Өзіңді тексер.
   - Зат дегеніміз не?
   - Заттар қандай топтарға бөлінеді?
   VI.	Үй жұмысы. Оқулық бойынша жұмыс істеу. Сызбаға қарап, заттарды сипаттап бер, тапсырманы орында.

title: Заттар